Wieloletnie zróżnicowanie polskiego systemu ochrony zdrowia może dziś stać się jego największym atutem. Dzięki cyfryzacji, reformie jakości, nowym modelom finansowania i analityce danych Polska po raz pierwszy ma narzędzia, by systemowo ograniczać nierówności zdrowotne i „przeskoczyć” kilka etapów rozwoju – podobnie jak wcześniej Estonia czy Dania. To moment, w którym zamiast koncentrować się wyłącznie na deficytach, warto dostrzec realną szansę na zbudowanie jednego z najbardziej nowoczesnych modeli publicznej ochrony zdrowia w regionie.

Dzięki centralnym platformom danych, mapom potrzeb zdrowotnych, narzędziom analitycznym oraz jakościowym mechanizmom rozliczeń możliwe staje się kierowanie zasobów tam, gdzie potrzeby są największe, a nie tam, gdzie historycznie utrwalono finansowanie. To moment przełomowy: po raz pierwszy polska ochrona zdrowia dysponuje spójnym zestawem reform, technologii i instrumentów zarządczych, które pozwalają realnie zmniejszać różnice w dostępie do świadczeń i zbliżać się do nowoczesnych, sprawiedliwych modeli europejskich – szybciej i skuteczniej niż kiedykolwiek wcześniej.

– Nierówności w zdrowiu są wyzwaniem, ale nie wyrokiem. Dzięki reformie jakości, cyfryzacji i nowym narzędziom analitycznym możemy pierwszy raz zarządzać nimi w sposób systemowy. To moment, w którym polskie zdrowie ma realną szansę pójść w stronę nowoczesnych, sprawiedliwych modeli europejskich. Nigdy wcześniej nie mieliśmy tak silnego zestawu reform, technologii i instrumentów systemowych, które umożliwiają faktyczną poprawę. To ważne, by zamiast patrzeć na te dane jedynie przez pryzmat deficytów, zobaczyć również to, co dzisiaj w ochronie zdrowia zaczyna realnie działać. Jesteśmy w momencie, w którym te nierówności można realnie zmniejszyć – szybciej i skuteczniej niż kiedykolwiek wcześniej. I to jest największy pozytywny aspekt, który jako sektor powinniśmy dziś podkreślać – mówi Michał Dybowski, Prezes Healthcare Poland Foundation, dyrektor Departamentu Bezpieczeństwa i Zrównoważonego Rozwoju Polskiej Federacji Szpitali, Forum Ekspertów Ad Rem.

Cyfryzacja i e-zdrowie otwierają dostęp do usług tam, gdzie nierówności były największe

Jeszcze kilka lat temu samo miejsce zamieszkania determinowało możliwość dostępu do specjalisty czy badań. Dziś – dzięki e-rejestracji, telekonsultacjom, zdalnemu monitorowaniu, nowym usługom P1 i otwierającym się piaskownicom regulacyjnym AI – część tych nierówności może zostać znacząco zredukowana. To nie teoria – to praktyka. Szpitale, które wdrożyły telemedycynę i zdalny triaż, skróciły czas oczekiwania nawet o 40% i wyrównały dostęp między pacjentami z obszarów wiejskich i miejskich.

Reforma jakości i finansowania pozwala kierować środki tam, gdzie potrzeby są największe

Wprowadzenie ustawy o jakości, map potrzeb zdrowotnych, systemów CSRD/ESG w ochronie zdrowia oraz jakościowych modeli finansowania daje szansę na bardziej sprawiedliwy podział zasobów, zamiast dotychczasowego finansowania historycznego. Po raz pierwszy można zobaczyć, w których regionach – i w jakich grupach społecznych – potrzeby zdrowotne są największe. To ogromny krok naprzód w kierunku wyrównywania różnic, o których mowa w artykule.

Kompetencje zdrowotne społeczeństwa można budować – i ten proces już się rozpoczął

To prawda, że edukacja zdrowotna w Polsce była przez dekady niedoszacowana. Ale dziś programy edukacyjne ministerstwa, działania organizacji branżowych oraz nowe narzędzia cyfrowe tworzą przestrzeń, w której rzeczywistość może się zmienić szybciej niż kiedyś. Healthcare Poland prowadzi m.in. projekty edukacyjne w zakresie zdrowia cyfrowego, profilaktyki, świadomego korzystania z systemu i nowych technologii – i widzimy, że zapotrzebowanie rośnie. To buduje nie tylko wiedzę, ale także poczucie sprawczości, które jest jednym z kluczowych czynników wyrównywania szans w zdrowiu.

Nierówności są mierzalne – a to oznacza, że można nimi zarządzać

Healthcare Poland i Polska Federacja Szpitali rozwijają Centrum Jakości, Audytu i Transformacji, które wspiera placówki w: