Medicalpress
Kolacja wigilijna to czas wspólnych spotkań, tradycji i kulinarnych przyjemności. Jak jednak cieszyć się smakiem 12 potraw, nie zapominając o zdrowych nawykach? Dietetyk kliniczna, Ludmiła Podgórska z Kliniki Holi, przedstawia 12 zasad, które pozwolą delektować się świętami bez wyrzutów sumienia i nadmiaru kalorii.
  1. Jedz powoli i celebruj posiłki
  1. Spróbuj wszystkiego, ale w mniejszych porcjach
  1. Zamiast smażyć, piecz i gotuj na parze
  1. Ogranicz cukier
Święta to czas słodkich wypieków i tradycyjnych napojów, ale warto podejść do cukru z umiarem. Jeśli przygotowujesz świąteczne ciasta, wybierz przepisy o obniżonej zawartości cukru lub spróbuj zamienników, takich jak ksylitol lub erytrytol. W ten sposób sernik, makowiec czy piernik mogą być równie pyszne, ale znacznie bardziej zrównoważone.
  1. Dodaj magię świątecznym warzywom
  1. Zadbaj o nawodnienie
  1. Ogranicz ciężkie dodatki
  1. Unikaj podjadania przed i po kolacji
  1. Nie pomijaj śniadania i obiadu w Wigilię
  1. Dodaj aktywność fizyczną
  1. Ciesz się czasem z bliskimi
Najważniejsze w święta to bycie razem. Rozmowy przy stole, kolędowanie, dzielenie się opłatkiem – skup się na tych chwilach. Święta to przede wszystkim wspomnienia, które zostaną z Tobą na długo.
  1. Pozwól sobie na chwilę luzu
Wigilia to tradycja, wspomnienia i smak, na który czekasz cały rok. Święta trwają tylko kilka dni, więc nie ma potrzeby martwić się każdą kalorią. Zjedz to, co naprawdę lubisz, ciesz się ulubionymi potrawami i nie miej wyrzutów sumienia. Kluczem jest równowaga – kilka dni świątecznej przyjemności nie zmieni twoich nawyków, jeśli na co dzień dbasz o zdrowy styl życia.
 
—
Klinika Holi to polska w pełni cyfrowa klinika zdrowia metabolicznego, która jako pierwsza w regionie CEE oferuje holistyczne podejście do leczenia otyłości i nadwagi, uwzględniające dietę, styl życia oraz nowoczesne leczenie farmakologiczne, w tym zastosowanie analogów GLP-1. Klinikę Holi tworzy zespół  dietetyków, lekarzy i psychologów, którzy zapewniają indywidualne podejście do pacjenta. Proponowany plan leczenia koncentruje się nie tylko na redukcji masy ciała, ale także na zmianie nawyków żywieniowych, poprawie ogólnego stanu zdrowia oraz na wsparciu psychicznym pacjenta, co jest niezbędne dla osiągnięcia długotrwałych rezultatów i poprawie stanu zdrowia metabolicznego.
 
Pełen raport „Holistycznie o problemie otyłości w Polsce” można pobrać na stronie:
www.klinikaholi.pl/raport

źródło: Klinika Holi

Z okazji Europejskiego Tygodnia Urologii (23-29 września), Stowarzyszenie „UroConti” organizuje wyjątkowe Dni Otwarte w Warszawie, które odbędą się w dniach 23-27 września 2024 roku. To doskonała okazja, aby w przyjaznej atmosferze porozmawiać o zdrowiu urologicznym, poszerzyć swoją wiedzę i skorzystać z bezpłatnych konsultacji ze specjalistami.
Europejski Tydzień Urologii to coroczna inicjatywa mająca na celu zwiększenie świadomości na temat zdrowia urologicznego i profilaktyki chorób układu moczowo-płciowego. Organizowany przez Europejskie Towarzystwo Urologiczne, obejmuje szereg działań edukacyjnych, warsztatów i bezpłatnych konsultacji dla pacjentów. Celem wydarzenia jest promowanie wczesnej diagnozy i leczenia schorzeń urologicznych, takich jak nietrzymanie moczu, nowotwory urologiczne oraz zaburzenia prostaty.
 
Program wydarzeń obejmuje:
 
Miejsce: ul. Chmielna 132/134, Warszawa
Liczba miejsc ograniczona – obowiązują zapisy!
 
Harmonogram spotkań:
 
Poniedziałek, 23 września, godz. 15:30
Wykład dla kobiet:
„Wpływ nawyków toaletowych jako forma działania profilaktycznego, w terapii nietrzymania moczu”
Prowadzenie: mgr Aleksandra Zalewska
 
Wtorek, 24 września, godz. 14:00
Wykład dla kobiet:
„Zachowawcze leczenie nietrzymania moczu u kobiet – fizjoterapia i ćwiczenia”
Prowadzenie: mgr Agnieszka Szczepocka
 
Środa, 25 września, godz. 13:00
Wykład dla mężczyzn:
„Nietrzymanie moczu u mężczyzn po prostatektomii – możliwości fizjoterapii”
Prowadzenie: mgr Magdalena Floriańska
 
Czwartek, 26 września, godz. 17:00
Wykład dla mężczyzn:
„Wpływ nawyków toaletowych jako forma działania profilaktycznego, w terapii nietrzymania moczu”
Prowadzenie: mgr Aleksandra Zalewska
 
Piątek, 27 września, godz. 10:00
Wykład dla kobiet i mężczyzn:
„Mięśnie dna miednicy – dlaczego są takie ważne?”
Prowadzenie: mgr Anna Pyszniak
 
Zapraszamy wszystkich zainteresowanych – zarówno kobiety, jak i mężczyzn – do udziału w naszych wydarzeniach! To niepowtarzalna okazja, aby zdobyć cenną wiedzę na temat zdrowia urologicznego i nauczyć się praktycznych ćwiczeń wspierających mięśnie dna miednicy.
 
Liczba miejsc jest ograniczona, dlatego prosimy o wcześniejsze zapisy. Szczegółowe informacje o zapisach dostępne są na stronie internetowej Stowarzyszenia „UroConti”: www.uroconti.pl.
 
Stowarzyszenie „UroConti”
Stowarzyszenie „UroConti” powstało w kwietniu 2007 roku. Obecnie posiada 8 oddziałów wojewódzkich i 3 sekcje tematyczne: prostaty, pęcherza oraz neurourologii. Organizacja zrzesza osoby z  chorobami dna miednicy (w tym NTM). Misją Stowarzyszenia jest poprawa jakości życia osób z chorobami dna miednicy oraz popularyzacja wiedzy na ich temat, w tym na temat metod profilaktyki, diagnostyki, leczenia, pielęgnacji i opieki. Organizacja aktywnie walczy o prawa pacjentów z chorobami dna miednicy i poprawę ich sytuacji w Polsce. Członkiem Stowarzyszenia może zostać każda osoba dotknięta chorobami dna miednicy (w tym nietrzymaniem moczu lub stolca), jak również chcąca działać profilaktycznie.

Więcej informacji na: www.uroconti.pl

źródło: Uroconti

Proces leczenia nowotworów jest niezwykle złożony. Oprócz szybkiej diagnostyki i rozpoczęcia najlepszego możliwego leczenia, olbrzymie znaczenie w procesie przebiegu choroby ma kondycja psychiczna pacjenta. Dzięki wsparciu z budżetu Województwa Mazowieckiego, od 6 sierpnia 2024 roku do końca 2025 roku, pacjenci onkologiczni oraz ich bliscy będą mogli skorzystać z bezpłatnych konsultacji psychoonkologicznych w Onkofundacji Alivia.
Psychoonkolog dostarcza wsparcia pacjentom na różnych etapach choroby nowotworowej – od diagnozy, przez okres leczenia, aż do momentu wyzdrowienia lub potencjalnej wznowy. Pomaga chorym i ich bliskim radzić sobie z lękiem, depresją oraz stresem związanym z chorobą.

W nowoczesnym podejściu do leczenia chorób nowotworowych coraz częściej zwraca się uwagę na holistyczne podejście do pacjenta, które obejmuje zarówno aspekty medyczne, jak i psychologiczne. Wsparcie psychologiczne jest nieodzownym elementem tego podejścia, ponieważ pomaga nie tylko w radzeniu sobie z codziennymi trudnościami, ale także w budowaniu siły wewnętrznej potrzebnej do pokonywania kolejnych etapów leczenia.

– Pamiętajmy, że pomoc psychologiczna jest równie ważna także dla opiekunów osób chorych na nowotwory, których rola jest bardzo wymagająca. Opieka nad chorym to ogromne psychiczne i fizyczne obciążenie, dlatego warto wspomóc się rozmową ze specjalistą – podkreśla Anna Zachara-Widła, menadżerka ds. programów pomocowych w Onkofundacji Alivia.

Obecnie potrzeby w obszarze zdrowia psychicznego w Polsce są bardzo duże. Niestety dostęp do bezpłatnych wizyt jest ograniczony, co zniechęca pacjentów, którym pomoc jest potrzebna tu i teraz. Aktualnie kolejka do psychologa w ramach świadczeń NFZ w województwie mazowieckim wynosi aż 174 dni 1 . Ponadto, żeby umówić wizytę w publicznej poradni psychologicznej, konieczne jest skierowanie od lekarza pierwszego kontaktu lub psychiatry.

Jak skorzystać z darmowego programu?
Onkofundacja Alivia wychodzi naprzeciw potrzebom pacjentów onkologicznych. Od 6 sierpnia 2024 aż do końca 2025 roku dzięki dofinansowaniu ze środków z budżetu Urzędu Marszałkowskiego Województwa Mazowieckiego mieszkańcy będą mogli skorzystać z darmowych konsultacji psychoonkologa w Onkofundacji. Darmowe konsultacje dostępne będą zarówno w formie spotkań online, jak i tradycyjnych wizyt stacjonarnych. Aby umówić się na wizytę, wystarczy zalogować się na portalu moja.alivia.org.pl.
 
– Jako psychoonkolog widzę, jak ważne jest zapewnienie pacjentom i ich bliskim wsparcia emocjonalnego i psychoedukacyjnego, które pozwala im odnaleźć siłę w zmaganiach z chorobą. Nasze konsultacje pomagają im nie tylko zrozumieć własne emocje, ale także odnaleźć się w nowej rzeczywistości. Podczas takiej porady staramy się wyposażyć chorego lub opiekuna w narzędzia i techniki, które pomogą oswoić nową “onkologiczną” rzeczywistość i pozytywnie wpłyną na ich codzienne funkcjonowanie. Leczenie onkologiczne to długotrwały proces, który bardzo mocno odbija się na psychice chorego i całej jego rodziny, a jego skutki pacjenci odczuwają jeszcze wiele lat po zakończeniu terapii. Regularne spotkania mogą znacząco poprawić kondycję chorego i jego otoczenia – podkreśla psychoonkolożka Onkofundacji Alivia, Aleksandra Dryzner.

Dla osób, które chcą dowiedzieć się, jakie korzyści płyną z pomocy psychoonkologicznej, Onkofundacja Alivia organizuje bezpłatny webinar, podczas którego ekspertki Aleksandra Dryzner oraz Adrianna Sobol opowiedzą o tym, z czym się mierzą pacjenci z chorobą nowotworową oraz kiedy i dlaczego warto sięgnąć po pomoc specjalisty. Wydarzenie online odbędzie się we wtorek 30 lipca o godzinie 18:00.

Zapisy na webinar dostępne są na stronie

https://alivia.org.pl/webinar-psychoonkologia.

źródło: Alivia

Właśnie ukazał się raport pt. „Telemedycyna oczami Polaków”. Opracowanie zawiera najważniejsze wnioski z badania opinii przeprowadzonego przez SW Research na zlecenie Erecept.pl. Jak Polacy postrzegają telemedycynę? Jak często z niej korzystają i w jakich przypadkach? Czy konsultacje telemedyczne rozwiązują problemy zdrowotne rodaków? Co Polacy sądzą o e-receptach? Na jakie leki – ich zdaniem – powinno się dostawać receptę podczas konsultacji telemedycznej? Aby znaleźć odpowiedzi na te i inne pytania agencja badawcza SW Research przepytała 1000 Polaków.
Telemedycyna kojarzy się Polakom przede wszystkim z konsultacją lekarską przez telefon lub internet (71 proc.), możliwością otrzymania e-recepty lub e-zwolnienia (63 proc.), szybkim kontaktem z lekarzem, gdy akurat tego potrzebują (50 proc.), możliwością konsultacji medycznej z każdego miejsca na świecie (39 proc.), ale również z ratunkiem w sytuacji awaryjnej, gdy na wizytę w stacjonarnej placówce trzeba czekać za długo (37 proc).[1]
 
Leczenie długofalowe i sytuacje nagłe
Aż 56 proc. pacjentów wybiera konsultację telemedyczną w przypadku kontynuacji leczenia, na przykład wtedy, gdy potrzebuje przedłużenia recepty na leki przyjmowane długofalowo. Co drugi Polak skorzystał z konsultacji telemedycznej w sytuacji nagłej/awaryjnej, bo nie miał siły (z powodu choroby) dojechać do stacjonarnej placówki medycznej lub nie mógł doczekać się na szybki termin wizyty u lekarza POZ lub lekarza specjalisty. Co dziesiąty ankietowany zdecydował się na konsultację telemedyczną z powodu wykluczenia komunikacyjnego, dla co dziesiątego powodem były kwestie finansowe, a 8 proc. przyznało, że woli taką formę konsultacji medycznej, bo wstydzi się mówić o swoim schorzeniu podczas wizyty stacjonarnej.

Dr Michał Sutkowski, prezes Warszawskich Lekarzy Rodzinnych, komentując niektóre wnioski z badania opinii „Telemedycyna oczami Polaków” dla portalu Polityka Zdrowotna powiedział:  „Nie powinniśmy rezygnować z teleporad. Są potrzebne i się sprawdzają. Czasem są formą porady lekarskiej w pełni wartościowej, gdy pacjent ma drobny problem, gdy on dotyczy prostych czynności medycznych, np. zlecenia badań, przedłużenia recepty na stale przyjmowane leki, wydania skierowania na dalsze badania. To są rzeczy od pewnego czasu uregulowane prawnie i to w sposób właściwy. Pacjent zawsze ma możliwość, by z teleporady zrezygnować, podobnie jak lekarz, który uznaje, że lepsza będzie osobista wizyta. Teleporady nie można zaproponować np. osobom chorym onkologicznie, dzieciom do lat sześciu”.[2]
 
Jak często Polacy korzystają z konsultacji telemedycznych?
Większość Polaków (40 proc.) korzysta z usług telemedycznych raz na kilka miesięcy. Raz na pół roku z przychodni telemedycznej korzysta 22 proc. Polaków, raz na rok 11 proc., a rzadziej niż raz w roku również 11 proc. Jest też grupa rodaków, która decyduje się na konsultację telemedyczną raz w miesiącu lub częściej (tak odpowiedziało 14 proc. ankietowanych).

Blisko 80 proc. pacjentów przyznaje, że konsultacja telemedyczna zawsze lub w większości przypadków rozwiązała ich problem zdrowotny (50 proc. ankietowanych odpowiedziało, że zdarzyło się to w większości przypadków, a 27,8 proc. odpowiedziało, że zawsze).

– Wyniki badania jednoznacznie wskazują, że Polacy przekonali się do telemedycyny. Dostrzegają nie tylko jej skuteczność, ale cenią sobie jej wygodę, szybkość, oszczędność – zarówno jeśli chodzi o czas, i jak i koszty dojazdu do placówki. Można powiedzieć, że telemedycyna jest kolejnym, obok e-urzędu i pracy zdalnej, znakiem naszych czasów i kolejnym potwierdzeniem na to, że załatwienie ważnych dla nas spraw „na odległość” jest nie tylko możliwe, ale i efektywne – mówi Piotr Zimolzak, Wiceprezes Zarządu SW Research, czyli agencji badawczej, która przeprowadziła badanie opinii.
 
Strach o własne zdrowie
Okazuje się, że co drugi pacjent odczuwa strach, iż jego stan zdrowia pogorszy się, gdy będzie chciał dostać się szybko do lekarza, ale termin wizyty będzie zbyt odległy.[3] Faktycznie, jednym z problemów polskich pacjentów są długie terminy oczekiwania na wizytę lekarską.[4] Kolejnym jest wykluczenie komunikacyjne, bo jak się okazuje do około 20 proc. miejscowości w Polsce nie dociera żaden transport publiczny.[5]

– Ograniczony dostęp do opieki zdrowotnej (spowodowany m.in. długim czasem oczekiwania na wizytę lekarską, albo wykluczeniem komunikacyjnym pacjentów) jest dużym problemem społecznym. Dalszy rozwój telemedycyny może sprawić, że obawy 50 proc. Polaków o to, że ich stan zdrowia pogorszy się, gdy będą czekać zbyt długo na konsultację lekarską staną się nieuzasadnione. Nawet pacjenci osamotnieni w chorobie będą mogli szybko i rzetelnie zdobyć wiedzę na temat swojego swojego problemu zdrowotnego i dalszych kroków postępowania –  mówi Grzegorz Mikucki, socjolog.

– Telemedycyna jest realnym rozwiązaniem problemu z niedoborem lekarzy w Polsce, brakiem lokalnej alternatywy dla zapchanej kolejkami publicznej służby zdrowia oraz wysokich kosztów prywatnej stacjonarnej służby zdrowia – podsumowuje Paweł Białas, Prezes Erecept.pl.
 
Zapraszamy do zapoznania się z całym raportem „Telemedycyna oczami Polaków”
Plik można pobrać na stronie www.telemedycynawpolsce.pl

 
 
 
 
[1] Badanie opinii „Telemedycyna oczami Polaków” zrealizowane przez SW Research na zlecenie Erecept.pl w maju 2023 roku. W niektórych pytaniach ankietowani mieli możliwość wielokrotnego wyboru, więc suma odpowiedzi jest większa niż 100%. Badanie przeprowadzono na reprezentatywnej grupie 18+. N=1000.
[2] Źródło: Artykuł „Dlaczego wciąż jeździmy na SOR zamiast do lekarza POZ”, Ewa Basińska, Polityka Zdrowotna, 9.06.2023, link bezpośredni: https://politykazdrowotna.com/artykul/dlaczego-wciaz-jezdzimy/1075293
[3] Badanie opinii „Telemedycyna oczami Polaków”
[4] https://www.rynekzdrowia.pl/Finanse-i-zarzadzanie/Ile-trzeba-czekac-na-wizyte-do-specjalisty-Kolejki-wydluzyly-sie-srednio-az-o-ponad-miesiac,239724,1.html
[5] Dane Stowarzyszenia Ekonomiki Transportu opublikowane m.in. na portalu wyborcza.biz.pl w artykule Anny Zaleskiej pt.: „Albo jeździsz samochodem, albo masz problem. Oto mapa wykluczenia transportowego”. Źródło: https://wyborcza.biz/biznes/7,156481,29097363,albo-jezdzisz-samochodem-albo-masz-problem-oto-mapa-wykluczenia.html?disableRedirects=true

źródło: erecept

Wysokie temperatury i palące słońce mogą być niebezpieczne dla osób w każdym wieku, jednak upalne dni są szczególnym wyzwaniem dla osób powyżej 60. roku życia. Jak zadbać o zdrowie seniorów by mogli się oni cieszyć  wakacyjną pogodą? Jak uniknąć odwodnienia, jakie posiłki zaplanować i co zapakować ze sobą w podróż? Skorzystaj z praktycznych porad farmaceuty!
– Upalna pogoda może być dla seniorów bardzo niebezpieczna, dlatego w letnie dni osobom starszym należy się szczególna uwaga. Nietrudno o odwodnienie organizmu, a przegrzanie może prowadzić do udaru cieplnego. Warto wdrożyć poniższe zasady, by móc czerpać radość z letnich dni – tłumaczy mgr farmacji Izabela Baj, dyrektor ds. opieki farmaceutycznej Gemini Polska.
 
Jak chronić się przed upałami?  
Wbrew powszechnej opinii, najwyższa temperatura w ciągu dnia występuje pomiędzy godziną 15:00 a 18:00. W tym czasie seniorzy powinni unikać wysiłku fizycznego, a najlepiej – zostać w domu. Warto zasłonić okna po nasłonecznionej stronie. Jeśli osoba starsza musi wyjść na zewnątrz, powinna ubrać lekkie i przewiewne ubranie. Konieczne są: nakrycie głowy (kapelusz z szerokim rondem lub czapka z daszkiem), okulary przeciwsłoneczne i krem z filtrem UV.

– Jeśli wystąpią ból i zawroty głowy lub ogólny niepokój, senior powinien udać się w chłodne miejsce i napić się wody.  Z kolei gorączka, większa częstotliwość bicia serca, przyśpieszony oddech i rozgrzana, czerwona skóra mogą być objawami udaru cieplnego. W takim przypadku, należy niezwłocznie wezwać pomoc dzwoniąc na numer alarmowy 112 – tłumaczy mgr farmacji Agnieszka Mikołajczak, specjalista ds. opieki farmaceutycznej Gemini Polska.

Dlaczego należy stosować krem z filtrem UV?  
Kremy z filtrem UV to podstawowa profilaktyka zapobiegająca rozwojowi raka skóry. Najlepiej wybrać krem z filtrem SPF 50 i ponawiać aplikację co 2-3 godziny. Najbardziej narażone miejsca to te niechronione ubraniem, czyli twarz, kark, uszy, ramiona i ręce.  Warto pamiętać, że promieniowanie UV przenika przez chmury, dlatego oparzenie słoneczne może pojawić się także w pochmurne dni. Dobrym wsparciem okazuje się odzież z filtrem UV, która jest coraz częściej dostępna w sklepach. Raz w roku warto zgłosić się do dermatologa, który skontroluje znamiona barwnikowe przy użyciu dermatoskopu.  

Jak uniknąć odwodnienia?  
Osoby starsze w słabszy sposób odczuwają pragnie, w związku z czym bardzo często dochodzi do zaburzeń gospodarki wodno-elektrolitowej. Aby uniknąć groźnego odwodnienia, należy pić wodę często, małymi łykami, nawet wtedy, gdy nie odczuwa się potrzeby sięgnięcia po napój.

– Podczas upalnych dni konieczne jest uzupełnienie elektrolitów. Doustny płyn nawadniający można kupić w formie saszetek lub tabletek do rozpuszczenia. Do ich przygotowania należy użyć wody przegotowanej lub źródlanej butelkowanej, w ilości zaleconej przez producenta. Tylko wówczas powstaną oczekiwane stężenia soli – radzi mgr farmacji Agnieszka Mikołajczak, specjalista ds. opieki farmaceutycznej Gemini Polska.

Co jeść latem?  
Nierzadko seniorzy w okresie letnim odczuwają mniejszy apetyt. Warto przygotowywać lekkostrawne posiłki w małych porcjach i spożywać je 5-6 razy dziennie w regularnych odstępach. Najlepiej postawić na warzywa, nabiał oraz produkty zbożowe.  W trakcie upałów świetnie sprawdzą się chłodniki, które orzeźwią i dostarczą cennych wartości odżywczych.   Jeśli senior choruje na cukrzycę, dobrym wyborem będą owoce sezonowe o niskim indeksie glikemicznym, np. maliny, porzeczki czy brzoskwinie.

Co zabrać ze sobą w podróż?  
– Wybierając się na wakacyjny wyjazd, senior powinien zabrać ze sobą zapas leków, listę obecnie przyjmowanych preparatów, dokumentację medyczną, niezbędne zaświadczenia od lekarza, książeczkę szczepień lub certyfikaty oraz mały żel antybakteryjny, bo choć obostrzenia przeciwko COVID-19 zostały zniesione, a ryzyko zarażenia jest małe, to wciąż istnieje – podsumowuje mgr farmacji Izabela Baj, dyrektor ds. opieki farmaceutycznej Gemini Polska.
 
źródło: Gemini Polska
Czy Ciebie też w dzieciństwie zapewniano, że jedzenie marchewki pozwoli Ci widzieć w ciemności? Oczywiście to mit, jednak jest w nim ziarnko prawdy. W marchewce nie brakuje witaminy A, która jest niezbędna dla zdrowia oczu. Dzięki niej nasz wzrok jest w stanie znacznie szybciej przystosować się do słabych warunków. Jak jeszcze działa witamina A? W jakich produktach występuje? Czym grozi jej niedobór? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdziesz w tym artykule.

Co to jest witamina A?

Witamina A to witamina rozpuszczalna w tłuszczach. Nasz organizm jej nie produkuje – należy dostarczać ją wraz z dietą. Przez wiele osób witamina A jest uznawana za pojedynczy składnik odżywczy. W rzeczywistości w jej skład wchodzi kilka związków. 

Z roku na rok nowatorskie suplementy zyskują coraz większą popularność. Z kolei podstawowe, najważniejsze witaminy często zostają zapomniane. Bardzo dobrym tego przykładem jest witamina A – niezbędna do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Charakteryzuje ją działanie przeciwutleniające. Witamina A odpowiada też za rozwój komórek rozrodczych. Nie zapominajmy o niej – jest bardzo ważna, a jej niedobór prowadzi do wielu schorzeń. – mówi Magdalena CiuraTechnik farmacji

Dzisiaj zajmujemy się witaminą A i jej właściwościami. Bardzo często występuje ona jednak w suplementach diety z innymi witaminami rozpuszczalnymi w tłuszczach. Interesuje Cię witamina D, E lub K? Kliknij literę odpowiadającej danej witaminie, a trafisz do jej małego świata!

Z czego składa się witamina A?

Witamina A to grupa związków chemicznych: retinol i jego pochodne oraz niektóre karotenoidy zwane inaczej prowitaminą A. Retinol to najbardziej podstawowa i pożądana forma witaminy A. Występuje przede wszystkim w produktach pochodzenia zwierzęcego. 

Z kolei witamina A pozyskiwana z produktów roślinnych ma formę tak zwanego beta-karotenu należącego do grupy karotenoidów. 

Podstawową formą witaminy A jest retinol, który musi być dostarczany z pożywieniem do organizmu. Stąd też inna nazwa witaminy A – retinol. Nazwy te mogą być używane zamiennie. – mówi Magdalena CiuraTechnik farmacji

Właściwości witaminy A

Witamina A jest niezbędna dla zdrowia naszego organizmu. Reguluje wiele procesów, a jej dobroczynne właściwości zachęcają do zbilansowanej diety i rozsądnej suplementacji. 

Działanie przeciwutleniające

Karotenoidy wchodzące w skład witaminy A chronią nasz organizm przed wolnymi rodnikami. Ich obecność w organizmie wywołuje stres oksydacyjny. W dłuższej perspektywie może on prowadzić do cukrzycy, chorób sercowo-naczyniowych, pogorszenia funkcji poznawczych, a nawet nowotworów. 

Wspieranie zdrowia oczu

Witamina A pozytywnie wpływa na zdrowie oczu i jest niezbędne w procesie widzenia. Spożywanie jej wraz z dietą przeciwdziała chorobom wzroku. Mowa przede wszystkim o zwyrodnieniu plamki żółtej (AMD). 

Badania sugerują, że osoby z wysokim stężeniem witaminy A w organizmie, miały o 25 procent mniejsze ryzyko zachorowania na AMD. 

Przeciwdziałanie nowotworom

Owoce oraz warzywa bogate w karotenoidy przeciwdziałają niektórym nowotworom. Potwierdza to badanie przeprowadzone na grupie 10 000 osób. Ludzie z wyższym poziomem witaminy A mieli mniejsze ryzyko zachorowania na raka płuc o około 50 procent. Co więcej, wstępne badania sugerują, że retinol zapobiega nowotworom pęcherza, piersi oraz jajnika. 

Zwiększanie odporności

Witamina A (dokładnie B-karoten) oddziałuje na zdrowie naszego układu odpornościowego. Jej działanie obejmuje skórę i błony śluzowe w oczach, jelitach, płucach, a także narządach płciowych. Niedobór witaminy A osłabia działanie układu immunologicznego. 

W krajach, gdzie infekcje, takie jak malaria oraz odra są powszechne, korygowanie niedoboru witaminy A u najmłodszych zmniejszyło liczbę zgonów.

Na odporność wpływa także słynna witamina C. Chcesz się o niej więcej dowiedzieć? Zapraszam do mojego tekstu o witaminie C!

Zapobieganie trądzikowi

Trądzik to przewlekła choroba skóry. Przejawia się bolesnymi plamami występującymi najczęściej na twarzy, klatce piersiowej oraz plecach. Badania sugerują, że niedobór witaminy A zwiększa ryzyko rozwoju trądziku. Co więcej, część leków na trądzik tworzona jest na bazie witaminy A. Są to środki na receptę, które mogą być przyjmowane wyłącznie pod okiem specjalisty. 

Chcesz poprawić wygląd swojej skóry? Białko młodości z pewnością Ci z tym pomoże. Zapraszam do mojego tekstu o kolagenie! 

Wspieranie płodności

Witamina A jest niezbędna dla utrzymania zdrowia układu rozrodczego mężczyzn oraz kobiet. Wstępne badanie na zwierzętach pokazało, że jej niedobór hamuje rozwój plemników, co prowadzi do bezpłodności. Z kolei wśród samic brak witaminy A obniża jakość jajeczek. 


Jak jeszcze działa witamina A?

Witamina A nadaje elastyczność skórze, zmniejsza jej przebarwienia, a także zapobiega łuszczycy. Usprawnia gojenie ran oraz wpływa na pracę błon śluzowych w przewodzie pokarmowym. Witamina A wspomaga także zdrowie oczu oraz układu odpornościowego. – podkreśla Magdalena CiuraTechnik farmacji

W jakich produktach występuje witamina A?

Witaminę A można znaleźć w produktach pochodzenia zwierzęcego oraz roślinnego. W których jest jej najwięcej?

Produkt 

Zawartość witaminy A w 100 gramach

Olej z wątroby dorsza 

30 000 mcg

Wątroba wołowa

9440 mcg

Kiełbasa z wątroby

8310 mcg

Wątroba jagnięca 

7390 mcg

Słodki ziemniak

1043 mcg

Pasztet z gęsiej wątróbki

1000 mcg

Marchewka 

835 mcg

Tuńczyk błękitnopłetwy

757 mcg

Jarmuż

575 mcg

Dynia zimowa

532 mcg

Niedobór witaminy A: objawy

Niedobór witaminy A to częste zjawisko w krajach rozwijających się. Najczęściej jest spowodowane brakiem odpowiedniej diety. Może być także efektem:

Mimo tego, że niedobór witaminy A dotyka wąskie grono osób, to warto poznać jego objawy. Jakie symptomy powinny wzbudzić nasz niepokój?

Suchość oczu

Problemy ze wzrokiem są jednymi z najczęstszych objawów niedoboru witaminy A. W skrajnych wypadkach jej brak może skutkować nawet kompletną ślepotą. Znacznie częstszym oraz wcześniej pojawiającym się skutkiem niedoboru witaminy A jest jednak suchość oczu. 

Kurza ślepota

Niedobór witaminy A może także prowadzić do kurzej ślepoty. W krajach rozwijających się schorzenie to występuje bardzo często. Suplementacja witaminy A poprawia kondycję oczu. Jedno z badań sugeruje, że przyjmowanie witaminy A przez sześć tygodni, usprawniło kondycję wzroku. 

Wysuszona skóra

Witamina A odgrywa kluczową rolę w tworzeniu oraz naprawie komórek skóry. Jej niedobór prowadzi do rozwoju schorzeń, takich jak egzema. To stan, który przejawia się suchością oraz swędzeniem skóry. Badania sugerują, że leki na receptę z witaminą A są skuteczne w leczeniu egzemy. 

Bezpłodność

Witamina A wpływa na płodność zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn. Wstępne badania na zwierzętach sugerują, że jej niedobór może skutkować bezpłodnością. Co więcej, brak wystarczającej ilości witaminy A w organizmie zwiększa także prawdopodobieństwo poronienia. 

Opóźniony wzrost

Witamina A jest niezbędna do prawidłowego rozwoju organizmu. Badania sugerują, że wspiera wzrost. Dzieci, które cierpią na niedobór witaminy A, mogą doświadczyć zahamowania tego procesu. Co ciekawe, działa ona skuteczniej, kiedy jest suplementowana z innymi składnikami odżywczymi.

Infekcje dróg oddechowych

Częste infekcje dróg oddechowych mogą być jednym z objawów niedoboru witaminy A. Badania są jednak podzielone. Część z nich wskazuje, że suplementacja witaminy A może ograniczać infekcje. Z kolei inne sugerują coś zupełnie przeciwnego. Aby potwierdzić działanie witaminy A w zakresie zapobiegania infekcjom dróg oddechowych, konieczne jest przeprowadzenie dalszych badań. 

Spowolnione gojenie ran

Słabe gojenie ran po urazie lub zabiegu może być spowodowane zbyt niskim poziomem witaminy A w organizmie. Odpowiada ona za produkcję kolagenu, który wspiera ten proces. Według wstępnych badań na zwierzętach suplementacja witaminy A wspiera produkcję kolagenu, a co za tym idzie, także gojenie ran. 

Trądzik

Niedobór witaminy A prowadzi do problemów skórnych. Wiele badań sugeruje, że brak witaminy A w organizmie przejawia się trądzikiem. Suplementy, w których jest zawarta, mogą zmniejszyć zmiany trądzikowe o nawet 50 procent. 

Nie można zapomnieć o tym, że zarówno niedobór, jak i nadmiar witaminy A prowadzi do zmian, zaburzeń, a nawet uszkodzeń w organizmie. – zaznacza Magdalena CiuraTechnik farmacji

Witamina A magazynowana jest w wątrobie oraz tkance tłuszczowej. Jej zapasy starczają na około 3 lata, jeśli stosowaliśmy dietę bogatą w ten związek. Jeśli jednak nie przyjmowaliśmy wiele witaminy A z pokarmem, jej niedobór pojawi znacznie szybciej”. – mówi Marta Kaczorek, Dietetyczka kliniczna

Nadmiar witaminy A

Słowa eksperta z pewnością dały Ci do myślenia. Tak, nadmiar witaminy A może być równie groźny, jak jej niedobór. Wyróżniamy dwa stany hiperwitaminozy A – ostrą i przewlekłą. Ta druga występuje, kiedy przez dłuższy czas w organizmie gromadzi się zbyt duża ilość witaminy A. Z kolei ostry nadmiar pojawia się, gdy przyjmiemy dużą ilość dawki witaminy A w krótkim czasie. 

Same karotenoidy najczęściej nie mają szkodliwego działania na organizm. B-karoten nie wpływa negatywnie na reprodukcję. Nawet w dużych dawkach, sięgających 20–30 mg/dobę. Znanym objawem długotrwałego, nadmiernego spożywania B-karotenu jest karotenodermia, czyli żółto-pomarańczowe zabarwienie skóry. W większości wypadków ustępuje ono po zaprzestaniu spożywania tego związku.- mówi Marta Kaczorek.

Ostra hiperwitaminoza

Jednorazowe przyjęcie zbyt dużej dawki witaminy A (powyżej 200 000 mcg) może skutkować niepokojącymi symptomami.


Objawy ostrego niedoboru witaminy A:

Przewlekła hiperwitaminoza

Przewlekły nadmiar witaminy A najczęściej występuje wskutek niewłaściwej suplementacji. Czego możemy doświadczyć przyjmując więcej niż 10 000 mcg witaminy A dziennie? 


Objawy przewlekłego nadmiaru witaminy A:

Uwaga!

Jeśli doświadczasz któregokolwiek z powyższych objawów, natychmiast zaprzestań suplementacji witaminy A i udaj się do lekarza. 

Jak leczyć nadmiar witaminy A?

Najskuteczniejszym sposobem leczenia nadmiaru witaminy A jest zaprzestanie przyjmowania suplementów. Większość ludzi wraca do zdrowia po kilku tygodniach. Jest to jednak zależne od stopnia zaawansowania hiperwitaminozy. W niektórych wypadkach uszkodzenia wątroby czy nerek będą musiały być leczone niezależnie. 

Poziom witaminy A w organizmie może zostać sprawdzony za pomocą badania krwi. 

Witamina A – suplementacja

Suplementacja witaminy A rzadko jest konieczna. Większość z nas dostarcza ją organizmowi wraz z dietą. Zaleca się ją osobom, które spożywają mało produktów bogatych w witaminę A. Sprawdza się także w przypadku ludzi cierpiących na choroby trzustki czy oczu. 

Jakie jest dzienne zapotrzebowanie?

Wiek

Dzienne zapotrzebowanie na witaminę A*

0–11 miesięcy

350 mcg

1–3 lat

400 mcg

4–6 lat

450 mcg

7–9 lat

500 mcg

10–12 lat

600 mcg

>13 lat kobiety

700 mcg

>13 lat mężczyźni

900 mcg

*Normy żywienia dla populacji Polski

Ciąża i okres karmienia piersią to czas, kiedy nasz organizm potrzebuje znacznie więcej witaminy A. Poniżej 19 roku życia w ciąży należy spożywać z dietą 750 mcg, a podczas karmienia piersią 1200 mcg. Z kolei po skończeniu 19 lat kolejno 770 mcg oraz 1300 mcg. 

Przeciwwskazania

Mimo tego, że witamina A jest kluczowa dla prawidłowego rozwoju płodu, jej nadmiar w ciąży może powodować wady wrodzone. Kiedy spodziewamy się dziecka, nie powinno się przyjmować suplementów z witaminą A. Wyjątkiem są inne zalecenia lekarza.

Według zaleceń i rekomendacji Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników – nie należy suplementować witaminy A w czasie ciąży. Co więcej, powinno się także unikać spożywania z dietą produktów bogatych w tę witaminę. Suplementacja witaminy A może zostać zalecona tylko po przeprowadzeniu wybranych badań. W ciąży należy brać ją TYLKO pod nadzorem lekarza i z jego zgodą. – mówi Marta Kaczorek.

Czy dzieci mogą przyjmować witaminę A?

Witamina A jest niezbędna dla zdrowia dziecka. W krajach, gdzie niedobór witaminy A jest problemem zdrowia publicznego, zalecana jest jej suplementacja. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO), zaleca podawanie witaminy A dzieciom w wieku od 6 do 59 miesiąca życia. Suplementacja zalecanych dawek przez najmłodszych nie prowadzi do znaczących skutków ubocznych.

Suplementacja witaminy A jest konieczna u wcześniaków. – podkręsla Marta Kaczorek.

Czy witamina A wpływa na ciążę?

Witamina A jest ważna dla kobiet w ciąży, a także rozwoju płodu. Wpływa na zdrowie szkieletu, narządów, a także na układ odpornościowy jeszcze nienarodzonego dziecka. Co więcej, oddziałuje na wzrok przyszłej mamy. Najczęściej przyjmujemy ją wraz z dietą, dlatego suplementacja rzadko jest konieczna. 

Witamina A – karmienie piersią

Okres karmienia piersią charakteryzuje się wzmożonym zapotrzebowaniem na witaminę A. Mimo tego większość świeżo upieczonych mam przyjmuje ją wraz z pokarmem. Jeśli uważasz, że Ci jej brakuje, udaj się do lekarza. Tylko on może zalecić Ci zdrową i bezpieczną suplementację.

Osoby spożywające duże ilości alkoholu nie powinny spożywać, a tym bardziej suplementować witaminy A w dużych ilościach. Może to skutkować poważnymi uszkodzeniami wątroby. – podkreśla Marta Kaczorek.

Interakcje witaminy A z lekami

Witamina A może wchodzić w interakcje z lekami. Szczególnie uważne powinny być osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe. Witamina A może także reagować z retinoidami. Jeśli przyjmujesz te lub inne leki – przed rozpoczęciem suplementacji skontaktuj się z lekarzem.

Witamina A może wzmacniać działanie leków przeciwzakrzepowych. Jest to groźne w przypadku wybranych urazów, a także przed zabiegami czy operacjami. – mówi Marta Kaczorek.

Podsumowanie

ZAPAMIĘTAJ:

  • Witamina A to witamina rozpuszczalna w tłuszczach, którą należy dostarczać organizmowi wraz z dietą.
  • Działanie przeciwutleniające, zapobieganie nowotworom oraz wspierania zdrowia oczu to tylko niektóre właściwości witaminy A.
  • Najwięcej witaminy A znaleźć można w oleju z wątroby dorsza, wątróbce wołowej oraz kiełbasie z wątroby.
  • Niedobór witaminy A skutkuje suchością oczu oraz skóry, kurzą ślepotą czy bezpłodnością.
  • Ostry nadmiar witaminy A przejawia się mdłościami i wymiotami.
  • Przewlekły nadmiar witaminy A skutkuje bólami głowy, biegunką, a także poważnymi uszkodzeniami wątroby czy nerek.
  • Zalecana dzienna dawka witaminy A dla dorosłego człowieka to 700 mcg dla kobiety i 900 mcg dla mężczyzn.
  • Witamina A jest niezbędna dla zdrowia płodu, jednak jej nadmiar może prowadzić do zaburzeń ciąży.
  • Niektóre leki mogą reagować z witaminą A.

Wolisz marchewkę czy wątróbkę? A może to słodkie ziemniaki są Twoim ulubionym wyborem? Daj znać w komentarzu! Ja zajadam się tuńczykiem. Chętnie poczytam o Twoich upodobaniach.

Autorzy: Ludwik Jelonek, Marta Kaczorek

Żródło: Witamina A – właściwości, działanie, występowanie, objawy niedoboru

Czy Ciebie też w dzieciństwie zapewniano, że jedzenie marchewki pozwoli Ci widzieć w ciemności? Oczywiście to mit, jednak jest w nim ziarnko prawdy. W marchewce nie brakuje witaminy A, która jest niezbędna dla zdrowia oczu. Dzięki niej nasz wzrok jest w stanie znacznie szybciej przystosować się do słabych warunków. Jak jeszcze działa witamina A? W jakich produktach występuje? Czym grozi jej niedobór? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdziesz w tym artykule.

Co to jest witamina A?

Witamina A to witamina rozpuszczalna w tłuszczach. Nasz organizm jej nie produkuje – należy dostarczać ją wraz z dietą. Przez wiele osób witamina A jest uznawana za pojedynczy składnik odżywczy. W rzeczywistości w jej skład wchodzi kilka związków. 

Z roku na rok nowatorskie suplementy zyskują coraz większą popularność. Z kolei podstawowe, najważniejsze witaminy często zostają zapomniane. Bardzo dobrym tego przykładem jest witamina A – niezbędna do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Charakteryzuje ją działanie przeciwutleniające. Witamina A odpowiada też za rozwój komórek rozrodczych. Nie zapominajmy o niej – jest bardzo ważna, a jej niedobór prowadzi do wielu schorzeń. – mówi Magdalena CiuraTechnik farmacji

Dzisiaj zajmujemy się witaminą A i jej właściwościami. Bardzo często występuje ona jednak w suplementach diety z innymi witaminami rozpuszczalnymi w tłuszczach. Interesuje Cię witamina D, E lub K? Kliknij literę odpowiadającej danej witaminie, a trafisz do jej małego świata!

Z czego składa się witamina A?

Witamina A to grupa związków chemicznych: retinol i jego pochodne oraz niektóre karotenoidy zwane inaczej prowitaminą A. Retinol to najbardziej podstawowa i pożądana forma witaminy A. Występuje przede wszystkim w produktach pochodzenia zwierzęcego. 

Z kolei witamina A pozyskiwana z produktów roślinnych ma formę tak zwanego beta-karotenu należącego do grupy karotenoidów. 

Podstawową formą witaminy A jest retinol, który musi być dostarczany z pożywieniem do organizmu. Stąd też inna nazwa witaminy A – retinol. Nazwy te mogą być używane zamiennie. – mówi Magdalena CiuraTechnik farmacji

Właściwości witaminy A

Witamina A jest niezbędna dla zdrowia naszego organizmu. Reguluje wiele procesów, a jej dobroczynne właściwości zachęcają do zbilansowanej diety i rozsądnej suplementacji. 

Działanie przeciwutleniające

Karotenoidy wchodzące w skład witaminy A chronią nasz organizm przed wolnymi rodnikami. Ich obecność w organizmie wywołuje stres oksydacyjny. W dłuższej perspektywie może on prowadzić do cukrzycy, chorób sercowo-naczyniowych, pogorszenia funkcji poznawczych, a nawet nowotworów. 

Wspieranie zdrowia oczu

Witamina A pozytywnie wpływa na zdrowie oczu i jest niezbędne w procesie widzenia. Spożywanie jej wraz z dietą przeciwdziała chorobom wzroku. Mowa przede wszystkim o zwyrodnieniu plamki żółtej (AMD). 

Badania sugerują, że osoby z wysokim stężeniem witaminy A w organizmie, miały o 25 procent mniejsze ryzyko zachorowania na AMD. 

Przeciwdziałanie nowotworom

Owoce oraz warzywa bogate w karotenoidy przeciwdziałają niektórym nowotworom. Potwierdza to badanie przeprowadzone na grupie 10 000 osób. Ludzie z wyższym poziomem witaminy A mieli mniejsze ryzyko zachorowania na raka płuc o około 50 procent. Co więcej, wstępne badania sugerują, że retinol zapobiega nowotworom pęcherza, piersi oraz jajnika. 

Zwiększanie odporności

Witamina A (dokładnie B-karoten) oddziałuje na zdrowie naszego układu odpornościowego. Jej działanie obejmuje skórę i błony śluzowe w oczach, jelitach, płucach, a także narządach płciowych. Niedobór witaminy A osłabia działanie układu immunologicznego. 

W krajach, gdzie infekcje, takie jak malaria oraz odra są powszechne, korygowanie niedoboru witaminy A u najmłodszych zmniejszyło liczbę zgonów.

Na odporność wpływa także słynna witamina C. Chcesz się o niej więcej dowiedzieć? Zapraszam do mojego tekstu o witaminie C!

Zapobieganie trądzikowi

Trądzik to przewlekła choroba skóry. Przejawia się bolesnymi plamami występującymi najczęściej na twarzy, klatce piersiowej oraz plecach. Badania sugerują, że niedobór witaminy A zwiększa ryzyko rozwoju trądziku. Co więcej, część leków na trądzik tworzona jest na bazie witaminy A. Są to środki na receptę, które mogą być przyjmowane wyłącznie pod okiem specjalisty. 

Chcesz poprawić wygląd swojej skóry? Białko młodości z pewnością Ci z tym pomoże. Zapraszam do mojego tekstu o kolagenie! 

Wspieranie płodności

Witamina A jest niezbędna dla utrzymania zdrowia układu rozrodczego mężczyzn oraz kobiet. Wstępne badanie na zwierzętach pokazało, że jej niedobór hamuje rozwój plemników, co prowadzi do bezpłodności. Z kolei wśród samic brak witaminy A obniża jakość jajeczek. 


Jak jeszcze działa witamina A?

Witamina A nadaje elastyczność skórze, zmniejsza jej przebarwienia, a także zapobiega łuszczycy. Usprawnia gojenie ran oraz wpływa na pracę błon śluzowych w przewodzie pokarmowym. Witamina A wspomaga także zdrowie oczu oraz układu odpornościowego. – podkreśla Magdalena CiuraTechnik farmacji

W jakich produktach występuje witamina A?

Witaminę A można znaleźć w produktach pochodzenia zwierzęcego oraz roślinnego. W których jest jej najwięcej?

Produkt 

Zawartość witaminy A w 100 gramach

Olej z wątroby dorsza 

30 000 mcg

Wątroba wołowa

9440 mcg

Kiełbasa z wątroby

8310 mcg

Wątroba jagnięca 

7390 mcg

Słodki ziemniak

1043 mcg

Pasztet z gęsiej wątróbki

1000 mcg

Marchewka 

835 mcg

Tuńczyk błękitnopłetwy

757 mcg

Jarmuż

575 mcg

Dynia zimowa

532 mcg

Niedobór witaminy A: objawy

Niedobór witaminy A to częste zjawisko w krajach rozwijających się. Najczęściej jest spowodowane brakiem odpowiedniej diety. Może być także efektem:

Mimo tego, że niedobór witaminy A dotyka wąskie grono osób, to warto poznać jego objawy. Jakie symptomy powinny wzbudzić nasz niepokój?

Suchość oczu

Problemy ze wzrokiem są jednymi z najczęstszych objawów niedoboru witaminy A. W skrajnych wypadkach jej brak może skutkować nawet kompletną ślepotą. Znacznie częstszym oraz wcześniej pojawiającym się skutkiem niedoboru witaminy A jest jednak suchość oczu. 

Kurza ślepota

Niedobór witaminy A może także prowadzić do kurzej ślepoty. W krajach rozwijających się schorzenie to występuje bardzo często. Suplementacja witaminy A poprawia kondycję oczu. Jedno z badań sugeruje, że przyjmowanie witaminy A przez sześć tygodni, usprawniło kondycję wzroku. 

Wysuszona skóra

Witamina A odgrywa kluczową rolę w tworzeniu oraz naprawie komórek skóry. Jej niedobór prowadzi do rozwoju schorzeń, takich jak egzema. To stan, który przejawia się suchością oraz swędzeniem skóry. Badania sugerują, że leki na receptę z witaminą A są skuteczne w leczeniu egzemy. 

Bezpłodność

Witamina A wpływa na płodność zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn. Wstępne badania na zwierzętach sugerują, że jej niedobór może skutkować bezpłodnością. Co więcej, brak wystarczającej ilości witaminy A w organizmie zwiększa także prawdopodobieństwo poronienia. 

Opóźniony wzrost

Witamina A jest niezbędna do prawidłowego rozwoju organizmu. Badania sugerują, że wspiera wzrost. Dzieci, które cierpią na niedobór witaminy A, mogą doświadczyć zahamowania tego procesu. Co ciekawe, działa ona skuteczniej, kiedy jest suplementowana z innymi składnikami odżywczymi.

Infekcje dróg oddechowych

Częste infekcje dróg oddechowych mogą być jednym z objawów niedoboru witaminy A. Badania są jednak podzielone. Część z nich wskazuje, że suplementacja witaminy A może ograniczać infekcje. Z kolei inne sugerują coś zupełnie przeciwnego. Aby potwierdzić działanie witaminy A w zakresie zapobiegania infekcjom dróg oddechowych, konieczne jest przeprowadzenie dalszych badań. 

Spowolnione gojenie ran

Słabe gojenie ran po urazie lub zabiegu może być spowodowane zbyt niskim poziomem witaminy A w organizmie. Odpowiada ona za produkcję kolagenu, który wspiera ten proces. Według wstępnych badań na zwierzętach suplementacja witaminy A wspiera produkcję kolagenu, a co za tym idzie, także gojenie ran. 

Trądzik

Niedobór witaminy A prowadzi do problemów skórnych. Wiele badań sugeruje, że brak witaminy A w organizmie przejawia się trądzikiem. Suplementy, w których jest zawarta, mogą zmniejszyć zmiany trądzikowe o nawet 50 procent. 

Nie można zapomnieć o tym, że zarówno niedobór, jak i nadmiar witaminy A prowadzi do zmian, zaburzeń, a nawet uszkodzeń w organizmie. – zaznacza Magdalena CiuraTechnik farmacji

Witamina A magazynowana jest w wątrobie oraz tkance tłuszczowej. Jej zapasy starczają na około 3 lata, jeśli stosowaliśmy dietę bogatą w ten związek. Jeśli jednak nie przyjmowaliśmy wiele witaminy A z pokarmem, jej niedobór pojawi znacznie szybciej”. – mówi Marta Kaczorek, Dietetyczka kliniczna

Nadmiar witaminy A

Słowa eksperta z pewnością dały Ci do myślenia. Tak, nadmiar witaminy A może być równie groźny, jak jej niedobór. Wyróżniamy dwa stany hiperwitaminozy A – ostrą i przewlekłą. Ta druga występuje, kiedy przez dłuższy czas w organizmie gromadzi się zbyt duża ilość witaminy A. Z kolei ostry nadmiar pojawia się, gdy przyjmiemy dużą ilość dawki witaminy A w krótkim czasie. 

Same karotenoidy najczęściej nie mają szkodliwego działania na organizm. B-karoten nie wpływa negatywnie na reprodukcję. Nawet w dużych dawkach, sięgających 20–30 mg/dobę. Znanym objawem długotrwałego, nadmiernego spożywania B-karotenu jest karotenodermia, czyli żółto-pomarańczowe zabarwienie skóry. W większości wypadków ustępuje ono po zaprzestaniu spożywania tego związku.- mówi Marta Kaczorek.

Ostra hiperwitaminoza

Jednorazowe przyjęcie zbyt dużej dawki witaminy A (powyżej 200 000 mcg) może skutkować niepokojącymi symptomami.


Objawy ostrego niedoboru witaminy A:

Przewlekła hiperwitaminoza

Przewlekły nadmiar witaminy A najczęściej występuje wskutek niewłaściwej suplementacji. Czego możemy doświadczyć przyjmując więcej niż 10 000 mcg witaminy A dziennie? 


Objawy przewlekłego nadmiaru witaminy A:

Uwaga!

Jeśli doświadczasz któregokolwiek z powyższych objawów, natychmiast zaprzestań suplementacji witaminy A i udaj się do lekarza. 

Jak leczyć nadmiar witaminy A?

Najskuteczniejszym sposobem leczenia nadmiaru witaminy A jest zaprzestanie przyjmowania suplementów. Większość ludzi wraca do zdrowia po kilku tygodniach. Jest to jednak zależne od stopnia zaawansowania hiperwitaminozy. W niektórych wypadkach uszkodzenia wątroby czy nerek będą musiały być leczone niezależnie. 

Poziom witaminy A w organizmie może zostać sprawdzony za pomocą badania krwi. 

Witamina A – suplementacja

Suplementacja witaminy A rzadko jest konieczna. Większość z nas dostarcza ją organizmowi wraz z dietą. Zaleca się ją osobom, które spożywają mało produktów bogatych w witaminę A. Sprawdza się także w przypadku ludzi cierpiących na choroby trzustki czy oczu. 

Jakie jest dzienne zapotrzebowanie?

Wiek

Dzienne zapotrzebowanie na witaminę A*

0–11 miesięcy

350 mcg

1–3 lat

400 mcg

4–6 lat

450 mcg

7–9 lat

500 mcg

10–12 lat

600 mcg

>13 lat kobiety

700 mcg

>13 lat mężczyźni

900 mcg

*Normy żywienia dla populacji Polski

Ciąża i okres karmienia piersią to czas, kiedy nasz organizm potrzebuje znacznie więcej witaminy A. Poniżej 19 roku życia w ciąży należy spożywać z dietą 750 mcg, a podczas karmienia piersią 1200 mcg. Z kolei po skończeniu 19 lat kolejno 770 mcg oraz 1300 mcg. 

Przeciwwskazania

Mimo tego, że witamina A jest kluczowa dla prawidłowego rozwoju płodu, jej nadmiar w ciąży może powodować wady wrodzone. Kiedy spodziewamy się dziecka, nie powinno się przyjmować suplementów z witaminą A. Wyjątkiem są inne zalecenia lekarza.

Według zaleceń i rekomendacji Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników – nie należy suplementować witaminy A w czasie ciąży. Co więcej, powinno się także unikać spożywania z dietą produktów bogatych w tę witaminę. Suplementacja witaminy A może zostać zalecona tylko po przeprowadzeniu wybranych badań. W ciąży należy brać ją TYLKO pod nadzorem lekarza i z jego zgodą. – mówi Marta Kaczorek.

Czy dzieci mogą przyjmować witaminę A?

Witamina A jest niezbędna dla zdrowia dziecka. W krajach, gdzie niedobór witaminy A jest problemem zdrowia publicznego, zalecana jest jej suplementacja. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO), zaleca podawanie witaminy A dzieciom w wieku od 6 do 59 miesiąca życia. Suplementacja zalecanych dawek przez najmłodszych nie prowadzi do znaczących skutków ubocznych.

Suplementacja witaminy A jest konieczna u wcześniaków. – podkręsla Marta Kaczorek.

Czy witamina A wpływa na ciążę?

Witamina A jest ważna dla kobiet w ciąży, a także rozwoju płodu. Wpływa na zdrowie szkieletu, narządów, a także na układ odpornościowy jeszcze nienarodzonego dziecka. Co więcej, oddziałuje na wzrok przyszłej mamy. Najczęściej przyjmujemy ją wraz z dietą, dlatego suplementacja rzadko jest konieczna. 

Witamina A – karmienie piersią

Okres karmienia piersią charakteryzuje się wzmożonym zapotrzebowaniem na witaminę A. Mimo tego większość świeżo upieczonych mam przyjmuje ją wraz z pokarmem. Jeśli uważasz, że Ci jej brakuje, udaj się do lekarza. Tylko on może zalecić Ci zdrową i bezpieczną suplementację.

Osoby spożywające duże ilości alkoholu nie powinny spożywać, a tym bardziej suplementować witaminy A w dużych ilościach. Może to skutkować poważnymi uszkodzeniami wątroby. – podkreśla Marta Kaczorek.

Interakcje witaminy A z lekami

Witamina A może wchodzić w interakcje z lekami. Szczególnie uważne powinny być osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe. Witamina A może także reagować z retinoidami. Jeśli przyjmujesz te lub inne leki – przed rozpoczęciem suplementacji skontaktuj się z lekarzem.

Witamina A może wzmacniać działanie leków przeciwzakrzepowych. Jest to groźne w przypadku wybranych urazów, a także przed zabiegami czy operacjami. – mówi Marta Kaczorek.

Podsumowanie

ZAPAMIĘTAJ:

  • Witamina A to witamina rozpuszczalna w tłuszczach, którą należy dostarczać organizmowi wraz z dietą.
  • Działanie przeciwutleniające, zapobieganie nowotworom oraz wspierania zdrowia oczu to tylko niektóre właściwości witaminy A.
  • Najwięcej witaminy A znaleźć można w oleju z wątroby dorsza, wątróbce wołowej oraz kiełbasie z wątroby.
  • Niedobór witaminy A skutkuje suchością oczu oraz skóry, kurzą ślepotą czy bezpłodnością.
  • Ostry nadmiar witaminy A przejawia się mdłościami i wymiotami.
  • Przewlekły nadmiar witaminy A skutkuje bólami głowy, biegunką, a także poważnymi uszkodzeniami wątroby czy nerek.
  • Zalecana dzienna dawka witaminy A dla dorosłego człowieka to 700 mcg dla kobiety i 900 mcg dla mężczyzn.
  • Witamina A jest niezbędna dla zdrowia płodu, jednak jej nadmiar może prowadzić do zaburzeń ciąży.
  • Niektóre leki mogą reagować z witaminą A.

Wolisz marchewkę czy wątróbkę? A może to słodkie ziemniaki są Twoim ulubionym wyborem? Daj znać w komentarzu! Ja zajadam się tuńczykiem. Chętnie poczytam o Twoich upodobaniach.

Autorzy: Ludwik Jelonek, Marta Kaczorek

Żródło: Witamina A – właściwości, działanie, występowanie, objawy niedoboru

Jesteśmy w okres zwiększonej liczby infekcji dotyczących dróg oddechowych. W tym roku w Polsce mamy wyjątkowo duży wzrost zachorowań na grypę. Nieprawidłowo leczona choroba może powodować wiele powikłań. Jednym ze sposobów jej zwalczania jest profilaktyka. Co zrobić, żeby nie dać się grypie? Radzi doktor Tomasz Stefaniak – lekarz medycyny ogólnej/rodzinnej Grupy American Heart of Poland. 
Grypa to wirusowa choroba zakaźna. Wirus przenosi się drogą kropelkową podczas kontaktu z chorym. Na przebieg grypy wpływa patogen, który ją spowodował. Grypa typu B i C jest stosunkowo łagodna u dorosłych. Dużo poważniejszą postać przybiera typ A.
 
Czy można się przed nią bronić?
– Tak  jak  w  poprzednich sezonach   epidemicznych   najlepszą   profilaktyką    zachorowania  na  grypę jest  szczepienie. Coroczne szczepienie  zaleca się wszystkim osobom  w  wieku   od   6  miesiąca  życia   u  których    nie  stwierdza  się  przeciwwskazań  do  szczepienia. Szczepienia  najlepiej  wykonać  przed rozpoczęciem  okresu zachorowalności  na  grypę  w  danej  populacji, optymalnie  w  okresie  od  września do  października – mówi doktor Tomasz Stefaniak – lekarz medycyny ogólnej/rodzinnej Grupy American Heart of Poland.  
 
Jeśli  jednak  pacjent  z  różnych powodów  nie  mógł  zaszczepiony odpowiednio wcześnie , szczepienie  można wykonać  w  dowolnym  momencie  okresu  epidemicznego.
 
– Do  grupy pacjentów  którym szczególnie  zaleca  się  coroczne  szczepienie  przeciwko  grypie   z  uwagi  na  ryzyko  ciężkiego  przebiegu  choroby   i   jej  powikłań   należą   dzieci w  wieku   6- 59  miesiąca  życia , osoby  w  wieku powyżej  50   roku   życia , chorzy (  niezależnie  od  wieku )  na  przewlekłe   choroby   układu  oddechowego, sercowo-naczyniowego, choroby nerek,  wątroby, układu    nerwowego,  krwiotwórczego    i  metaboliczne  ( w tym  cukrzycę),   osoby  z upośledzeniem  odporności, kobiety, które  są   lub    będą  w  ciąży    w   okresie  epidemicznym oraz  osoby  z  otyłością olbrzymią – wyjaśnił doktor.
 
Naturalnie  ważna  jest też kondycja naszego organizmu w obronie  przed  czynnikiem infekcyjnym. Dieta musi  być zróżnicowana, należy zapewniać organizmowi odpowiednią ilość witamin i  mikroelementów które  zapewnią prawidłowe funkcjonowanie układu  immunologicznego i  jego gotowość   do  walki z czynnikiem  infekcyjnym.
 
–  Swoją dietę warto wzbogacić o produkty bogate w witaminę C. Jest ona przeciwutleniaczem, a jej zadaniem jest wzmocnić organizm i wyeliminować toksyny. Warto sięgać po owoce cytrusowe, paprykę oraz zielone i ciemne warzywa liściaste są idealne. Ponadto pokarmy bogate w witaminę A –  zabezpiecza podszewkę płuc i gardła, ratując przed infekcjami. Do diety włączmy zielone i ciemne warzywa, żółcie, pomarańcze i czerwienie, a także żywność pochodzenia zwierzęcego, taka jak makrela lub wątroba. Należy również dbać o dostarczenie witaminy B. Działa ona korzystnie na układ nerwowy, zapewnia właściwości immunostymulujące, czyli ma wpływ na wzmocnienie układu odpornościowego. Zawierają ją pełne ziarna, zielone warzywa, rośliny strączkowe i grzyby.

Istotny w naszej diecie jest również cynk. Wykazuje właściwości przeciwwirusowe i przeciwbakteryjne. Cynk zawierają jajka, warzywa i warzywa (takie jak seler, bakłażan lub szparagi), owoce morza i wątróbka – wyjaśnił Stefaniak.
 
W  zapobieganiu   przed  zakażeniem  grypą   a  także  innymi  patogenami   układu  oddechowego  należy przestrzegać  podstawowych  zasad higieny.

– Pamiętajmy  o częstym myciu rąk, zasłanianiu ust  chusteczką jednorazową  podczas kichania   szczególnie  w  sezonie  epidemicznym oraz  stosowanie jednorazowych  masek . Należy  unikać  dużych  skupisk  ludzkich podczas.
 
Na rynku dostępne  są  suplementy diety podnoszące sprawność układu  immunologicznego opartych głównie na  bazie  preparatów  ziołowych,  witaminach i  minerałach.
 
–  Można się nimi wspomagać,  ale musimy pamiętać  przede  wszystkim  o prawidłowej  diecie i   zdrowym  stylu  życia . Jeśli   chodzi    o  diagnostykę  grypy  to   od kilku  lat    stosowane  są  testy skaningowe  tzw.  testy  przyłóżkowe , pozwalają   na  bezpośrednią    wizualna  detekcję  antygenu  wirusa   A i B  w  ciągu   około  15-30m min . Aktualnie   dysponujemy  testami   różnicującymi  zakażenie   grypy,  wirusem RSV  i    COVIDF-19  – dodał.
 
Pamiętajmy o czynnikach, które niekorzystnie oddziałują na funkcjonowanie układu odpornościowego m.in. alkohol, papierosy, przetworzona żywność, silny stres, a także nieprawidłowa higiena snu. Jeśli zaobserwujesz u siebie objawy grypy, skonsultuj je ze swoim lekarzem. 

źródło: AHOP
Jesteśmy w okres zwiększonej liczby infekcji dotyczących dróg oddechowych. W tym roku w Polsce mamy wyjątkowo duży wzrost zachorowań na grypę. Nieprawidłowo leczona choroba może powodować wiele powikłań. Jednym ze sposobów jej zwalczania jest profilaktyka. Co zrobić, żeby nie dać się grypie? Radzi doktor Tomasz Stefaniak – lekarz medycyny ogólnej/rodzinnej Grupy American Heart of Poland. 
Grypa to wirusowa choroba zakaźna. Wirus przenosi się drogą kropelkową podczas kontaktu z chorym. Na przebieg grypy wpływa patogen, który ją spowodował. Grypa typu B i C jest stosunkowo łagodna u dorosłych. Dużo poważniejszą postać przybiera typ A.
 
Czy można się przed nią bronić?
– Tak  jak  w  poprzednich sezonach   epidemicznych   najlepszą   profilaktyką    zachorowania  na  grypę jest  szczepienie. Coroczne szczepienie  zaleca się wszystkim osobom  w  wieku   od   6  miesiąca  życia   u  których    nie  stwierdza  się  przeciwwskazań  do  szczepienia. Szczepienia  najlepiej  wykonać  przed rozpoczęciem  okresu zachorowalności  na  grypę  w  danej  populacji, optymalnie  w  okresie  od  września do  października – mówi doktor Tomasz Stefaniak – lekarz medycyny ogólnej/rodzinnej Grupy American Heart of Poland.  
 
Jeśli  jednak  pacjent  z  różnych powodów  nie  mógł  zaszczepiony odpowiednio wcześnie , szczepienie  można wykonać  w  dowolnym  momencie  okresu  epidemicznego.
 
– Do  grupy pacjentów  którym szczególnie  zaleca  się  coroczne  szczepienie  przeciwko  grypie   z  uwagi  na  ryzyko  ciężkiego  przebiegu  choroby   i   jej  powikłań   należą   dzieci w  wieku   6- 59  miesiąca  życia , osoby  w  wieku powyżej  50   roku   życia , chorzy (  niezależnie  od  wieku )  na  przewlekłe   choroby   układu  oddechowego, sercowo-naczyniowego, choroby nerek,  wątroby, układu    nerwowego,  krwiotwórczego    i  metaboliczne  ( w tym  cukrzycę),   osoby  z upośledzeniem  odporności, kobiety, które  są   lub    będą  w  ciąży    w   okresie  epidemicznym oraz  osoby  z  otyłością olbrzymią – wyjaśnił doktor.
 
Naturalnie  ważna  jest też kondycja naszego organizmu w obronie  przed  czynnikiem infekcyjnym. Dieta musi  być zróżnicowana, należy zapewniać organizmowi odpowiednią ilość witamin i  mikroelementów które  zapewnią prawidłowe funkcjonowanie układu  immunologicznego i  jego gotowość   do  walki z czynnikiem  infekcyjnym.
 
–  Swoją dietę warto wzbogacić o produkty bogate w witaminę C. Jest ona przeciwutleniaczem, a jej zadaniem jest wzmocnić organizm i wyeliminować toksyny. Warto sięgać po owoce cytrusowe, paprykę oraz zielone i ciemne warzywa liściaste są idealne. Ponadto pokarmy bogate w witaminę A –  zabezpiecza podszewkę płuc i gardła, ratując przed infekcjami. Do diety włączmy zielone i ciemne warzywa, żółcie, pomarańcze i czerwienie, a także żywność pochodzenia zwierzęcego, taka jak makrela lub wątroba. Należy również dbać o dostarczenie witaminy B. Działa ona korzystnie na układ nerwowy, zapewnia właściwości immunostymulujące, czyli ma wpływ na wzmocnienie układu odpornościowego. Zawierają ją pełne ziarna, zielone warzywa, rośliny strączkowe i grzyby.

Istotny w naszej diecie jest również cynk. Wykazuje właściwości przeciwwirusowe i przeciwbakteryjne. Cynk zawierają jajka, warzywa i warzywa (takie jak seler, bakłażan lub szparagi), owoce morza i wątróbka – wyjaśnił Stefaniak.
 
W  zapobieganiu   przed  zakażeniem  grypą   a  także  innymi  patogenami   układu  oddechowego  należy przestrzegać  podstawowych  zasad higieny.

– Pamiętajmy  o częstym myciu rąk, zasłanianiu ust  chusteczką jednorazową  podczas kichania   szczególnie  w  sezonie  epidemicznym oraz  stosowanie jednorazowych  masek . Należy  unikać  dużych  skupisk  ludzkich podczas.
 
Na rynku dostępne  są  suplementy diety podnoszące sprawność układu  immunologicznego opartych głównie na  bazie  preparatów  ziołowych,  witaminach i  minerałach.
 
–  Można się nimi wspomagać,  ale musimy pamiętać  przede  wszystkim  o prawidłowej  diecie i   zdrowym  stylu  życia . Jeśli   chodzi    o  diagnostykę  grypy  to   od kilku  lat    stosowane  są  testy skaningowe  tzw.  testy  przyłóżkowe , pozwalają   na  bezpośrednią    wizualna  detekcję  antygenu  wirusa   A i B  w  ciągu   około  15-30m min . Aktualnie   dysponujemy  testami   różnicującymi  zakażenie   grypy,  wirusem RSV  i    COVIDF-19  – dodał.
 
Pamiętajmy o czynnikach, które niekorzystnie oddziałują na funkcjonowanie układu odpornościowego m.in. alkohol, papierosy, przetworzona żywność, silny stres, a także nieprawidłowa higiena snu. Jeśli zaobserwujesz u siebie objawy grypy, skonsultuj je ze swoim lekarzem. 

źródło: AHOP
Okres jesienno-zimowy nie jest łatwy dla pacjentów z trudno gojącymi ranami oraz ich opiekunów, gdyż zarówno  wychładzanie ciała jak i jego przegrzewanie nie wpływają korzystnie na regenerację skóry. O trudno gojące rany – czyli takie, których stan, pomimo odpowiedniego z nimi postępowania nie ulega przez dłuższy czas poprawie -należy zadbać kompleksowo, od zewnątrz m.in. stosując odpowiednie opatrunki, ale także od wewnątrz poprzez dostarczenie organizmowi potrzebnych składników odżywczych, wspomagających regenerację uszkodzonych tkanek.
Pielęgnując ranę, nie powinniśmy jej wychładzać ani przegrzewać. Niska temperatura wpływa bowiem na obkurczanie naczyń krwionośnych, a tym samym na słabsze krążenie. Podwyższona temperatura zaś może spowodować, że to miejsce stanie się atrakcyjne dla drobnoustrojów, które lubią ciepło i wilgotność. W ten sposób może dojść  do infekcji w ranie – ilość drobnoustrojów zwiększa się, a organizm sobie z nimi nie radzi. O infekcji może świadczyć m.in. ilość wysięku (zbierania się płynu surowiczego bądź ropnego) – jest go więcej bądź występuje wydzielina ropna. Zmienia się jego zapach, kolor, konsystencja, a także może wystąpić zaczerwienienie skóry wokół rany. Zauważyć można również miejscowo podwyższoną temperaturę.

– W okresie jesienno-zimowym należy utrzymywać temperaturę pomieszczenia ok. 20-21 stopni Celsjusza, aby nie przegrzewać organizmu pacjenta i nie wychładzać. Warto pamiętać zarówno o przewiewnej bieliźnie osobistej chorego, jak i bieliźnie pościelowej. To nie pozwoli na jego nadmierne pocenie się. Jeśli jednak pacjentowi jest chłodniej z racji unieruchomienia go w łóżku czy na wózku inwalidzkim, możemy delikatnie okryć go lekkim kocem, najlepiej z polaru. Stopy pacjentów w okresie jesienno-zimowym mogą być chłodniejsze, więc powinniśmy pamiętać o nieuciskowych skarpetkach – dobrze naciągniętych, z naturalnych surowców, takich jak frotte czy bawełna – tłumaczy pielęgniarka Beata Góralska, przewodnicząca Zespołu ds. Profilaktyki Odleżyn i Ran Przewlekłych ze Szpitala Morskiego w Gdyni.

Czym są trudno gojące rany?
Szacuje się, że problem trudno gojących ran dotyka ok. 20 mln ludzi na świecie. Wśród nich wyróżniamy odleżyny, owrzodzenia goleni (żylne, tętnicze, bądź mieszane), a także owrzodzenia w przebiegu zespołu stopy cukrzycowej, będące powikłaniem cukrzycy. Ich proces gojenia trwa zazwyczaj 4-8 tygodni. Rana przewlekła wymaga odpowiedniego postępowania, a niestety w tej kwestii zdarza się pacjentom popełniać błędy.

– Chorzy, z owrzodzeniem żylnym, dla których podstawowym leczeniem jest stosowanie bandaży kompresyjnych, często zaprzestają stosowania ucisku. Do rany, w tym szczególnie rany przewlekłej, wbrew panującym przekonaniom, nie należy – co wciąż zdarza się zwłaszcza seniorom – przykładać liści kapusty czy innych roślin. Niestety, efekty tych błędów mogą być odczuwalne przez kolejne tygodnie, a nawet miesiące– dodaje dr n. o zdr. Paulina Mościcka, pielęgniarka z Poradni Leczenia Ran w Bydgoszczy.
 
Istotne jest, aby osoby z trudno gojącymi ranami pozostawały pod opieką specjalistów w zakresie leczenia ran (m.in. lekarzy i pielęgniarek zajmujących się tym problemem) i unikały działań na własną rękę, co może jedynie pogorszyć stan rany. W całym procesie ważne są też regularne zmiany ułożenia pacjenta, a także odpowiednia pielęgnacja – oczyszczanie rany oraz właściwie dostosowane do niej preparaty i opatrunki. Aby dodatkowo wspomóc gojenie rany, a przez to poprawić samopoczucie pacjenta, należy też zadbać o jego prawidłową dietę.

Gojenie ran – długi i złożony proces, który wymaga odpowiedniego żywienia
Niedożywienie i niedobory składników odżywczych stanowią jeden z podstawowych czynników wpływających negatywnie na proces gojenia. Powstaje tu pewnego rodzaju błędne koło: niedożywienie sprzyja powstawaniu przewlekłych ran, a ich obecność pogłębia niedożywienie. Organizm, który zmaga się ze stanem zapalnym, spowodowanym obecnością rany, potrzebuje właściwej diety dostarczającej odpowiednią ilość specyficznych składników odżywczych niezbędnych w procesie gojenia ran. U pacjentów z trudno gojącymi ranami znacznie zwiększa się zapotrzebowanie na energię – potrzebują oni nawet o 50% więcej kalorii niż zdrowe osoby. Podobnie jest z białkiem – kluczowym składnikiem, pełniącym rolę budulcową i  odpowiadającym za regenerację uszkodzonych tkanek. Pacjenci w okresie gojenia powinni otrzymywać w posiłkach jego zwiększoną ilość, nawet ponad dwa razy więcej niż osoby zdrowe.

Dr n. o zdr. Paulina Mościcka: – Zauważa się pewną zależność pomiędzy stanem odżywienia pacjenta a przebiegiem procesu gojenia rany. Intensyfikacja jakichkolwiek procesów, zwłaszcza tworzenia się nowych komórek, wiąże się ze zwiększonym zużyciem energii i wymaga odpowiedniej ilości białka. Skutkiem tego może być spowolnienie gojenia rany. Kluczowymi składnikami odżywczymi, biorącymi udział w gojeniu ran są również arginina, cynk oraz antyoksydanty.

Często zdarza się, że chory nie ma apetytu, odmawia jedzenia, w związku z czym pokrycie zwiększonego zapotrzebowania na energię czy białko jest niemożliwe w ramach tradycyjnej diety. W takim przypadku, lekarz może zalecić wysokobiałkowy, wysokoenergetyczny doustny preparat odżywczy, zawierający argininę, cynk i antyoksydanty, taki jak Nutridrink Skin Repair (dawniej dostępny  pod nazwą Cubitan), który stanowi uzupełnienie codziennej diety, a jego skład został specjalnie opracowany, aby wspomagać żywieniowo proces gojenia ran takich jak np. odleżyny.
 
Nutridrink Skin Repair – odżywia, dzięki czemu wspomaga gojenie ran*
Nutridrink Skin Repair, dostępny wcześniej pod nazwą Cubitan, to doustny preparat odżywczy, który:
Zalecane stosowanie to 1-3 butelki dziennie przez minimum 21 dni, o ile lekarz lub dietetyk nie zaleci inaczej.
Gdy lekarz zaleci stosowanie Nutridrink Skin Repair, preparat dostępny jest w aptekach i na stronie www.posilkiwchorobie.pl.

*Nutridrink Skin Repair to żywność specjalnego przeznaczenia medycznego, do postępowania dietetycznego w przypadku odleżyn i innych trudno gojących ran. Stosować pod nadzorem lekarza.
 
Opracowano na podstawie:
• Jan Fibak: Chirurgia. Warszawa: PZWL, 2010
• PACIFIC, P. A. N. Prevention and Treatment of Pressure Ulcers: Quick Reference Guide.National Pressure Ulcer Advisory Panel, 2019
• Sobotka L. Podstawy żywienia klinicznego. PZWL 2013

źródło: Nutricia

Okres jesienno-zimowy nie jest łatwy dla pacjentów z trudno gojącymi ranami oraz ich opiekunów, gdyż zarówno  wychładzanie ciała jak i jego przegrzewanie nie wpływają korzystnie na regenerację skóry. O trudno gojące rany – czyli takie, których stan, pomimo odpowiedniego z nimi postępowania nie ulega przez dłuższy czas poprawie -należy zadbać kompleksowo, od zewnątrz m.in. stosując odpowiednie opatrunki, ale także od wewnątrz poprzez dostarczenie organizmowi potrzebnych składników odżywczych, wspomagających regenerację uszkodzonych tkanek.
Pielęgnując ranę, nie powinniśmy jej wychładzać ani przegrzewać. Niska temperatura wpływa bowiem na obkurczanie naczyń krwionośnych, a tym samym na słabsze krążenie. Podwyższona temperatura zaś może spowodować, że to miejsce stanie się atrakcyjne dla drobnoustrojów, które lubią ciepło i wilgotność. W ten sposób może dojść  do infekcji w ranie – ilość drobnoustrojów zwiększa się, a organizm sobie z nimi nie radzi. O infekcji może świadczyć m.in. ilość wysięku (zbierania się płynu surowiczego bądź ropnego) – jest go więcej bądź występuje wydzielina ropna. Zmienia się jego zapach, kolor, konsystencja, a także może wystąpić zaczerwienienie skóry wokół rany. Zauważyć można również miejscowo podwyższoną temperaturę.

– W okresie jesienno-zimowym należy utrzymywać temperaturę pomieszczenia ok. 20-21 stopni Celsjusza, aby nie przegrzewać organizmu pacjenta i nie wychładzać. Warto pamiętać zarówno o przewiewnej bieliźnie osobistej chorego, jak i bieliźnie pościelowej. To nie pozwoli na jego nadmierne pocenie się. Jeśli jednak pacjentowi jest chłodniej z racji unieruchomienia go w łóżku czy na wózku inwalidzkim, możemy delikatnie okryć go lekkim kocem, najlepiej z polaru. Stopy pacjentów w okresie jesienno-zimowym mogą być chłodniejsze, więc powinniśmy pamiętać o nieuciskowych skarpetkach – dobrze naciągniętych, z naturalnych surowców, takich jak frotte czy bawełna – tłumaczy pielęgniarka Beata Góralska, przewodnicząca Zespołu ds. Profilaktyki Odleżyn i Ran Przewlekłych ze Szpitala Morskiego w Gdyni.

Czym są trudno gojące rany?
Szacuje się, że problem trudno gojących ran dotyka ok. 20 mln ludzi na świecie. Wśród nich wyróżniamy odleżyny, owrzodzenia goleni (żylne, tętnicze, bądź mieszane), a także owrzodzenia w przebiegu zespołu stopy cukrzycowej, będące powikłaniem cukrzycy. Ich proces gojenia trwa zazwyczaj 4-8 tygodni. Rana przewlekła wymaga odpowiedniego postępowania, a niestety w tej kwestii zdarza się pacjentom popełniać błędy.

– Chorzy, z owrzodzeniem żylnym, dla których podstawowym leczeniem jest stosowanie bandaży kompresyjnych, często zaprzestają stosowania ucisku. Do rany, w tym szczególnie rany przewlekłej, wbrew panującym przekonaniom, nie należy – co wciąż zdarza się zwłaszcza seniorom – przykładać liści kapusty czy innych roślin. Niestety, efekty tych błędów mogą być odczuwalne przez kolejne tygodnie, a nawet miesiące– dodaje dr n. o zdr. Paulina Mościcka, pielęgniarka z Poradni Leczenia Ran w Bydgoszczy.
 
Istotne jest, aby osoby z trudno gojącymi ranami pozostawały pod opieką specjalistów w zakresie leczenia ran (m.in. lekarzy i pielęgniarek zajmujących się tym problemem) i unikały działań na własną rękę, co może jedynie pogorszyć stan rany. W całym procesie ważne są też regularne zmiany ułożenia pacjenta, a także odpowiednia pielęgnacja – oczyszczanie rany oraz właściwie dostosowane do niej preparaty i opatrunki. Aby dodatkowo wspomóc gojenie rany, a przez to poprawić samopoczucie pacjenta, należy też zadbać o jego prawidłową dietę.

Gojenie ran – długi i złożony proces, który wymaga odpowiedniego żywienia
Niedożywienie i niedobory składników odżywczych stanowią jeden z podstawowych czynników wpływających negatywnie na proces gojenia. Powstaje tu pewnego rodzaju błędne koło: niedożywienie sprzyja powstawaniu przewlekłych ran, a ich obecność pogłębia niedożywienie. Organizm, który zmaga się ze stanem zapalnym, spowodowanym obecnością rany, potrzebuje właściwej diety dostarczającej odpowiednią ilość specyficznych składników odżywczych niezbędnych w procesie gojenia ran. U pacjentów z trudno gojącymi ranami znacznie zwiększa się zapotrzebowanie na energię – potrzebują oni nawet o 50% więcej kalorii niż zdrowe osoby. Podobnie jest z białkiem – kluczowym składnikiem, pełniącym rolę budulcową i  odpowiadającym za regenerację uszkodzonych tkanek. Pacjenci w okresie gojenia powinni otrzymywać w posiłkach jego zwiększoną ilość, nawet ponad dwa razy więcej niż osoby zdrowe.

Dr n. o zdr. Paulina Mościcka: – Zauważa się pewną zależność pomiędzy stanem odżywienia pacjenta a przebiegiem procesu gojenia rany. Intensyfikacja jakichkolwiek procesów, zwłaszcza tworzenia się nowych komórek, wiąże się ze zwiększonym zużyciem energii i wymaga odpowiedniej ilości białka. Skutkiem tego może być spowolnienie gojenia rany. Kluczowymi składnikami odżywczymi, biorącymi udział w gojeniu ran są również arginina, cynk oraz antyoksydanty.

Często zdarza się, że chory nie ma apetytu, odmawia jedzenia, w związku z czym pokrycie zwiększonego zapotrzebowania na energię czy białko jest niemożliwe w ramach tradycyjnej diety. W takim przypadku, lekarz może zalecić wysokobiałkowy, wysokoenergetyczny doustny preparat odżywczy, zawierający argininę, cynk i antyoksydanty, taki jak Nutridrink Skin Repair (dawniej dostępny  pod nazwą Cubitan), który stanowi uzupełnienie codziennej diety, a jego skład został specjalnie opracowany, aby wspomagać żywieniowo proces gojenia ran takich jak np. odleżyny.
 
Nutridrink Skin Repair – odżywia, dzięki czemu wspomaga gojenie ran*
Nutridrink Skin Repair, dostępny wcześniej pod nazwą Cubitan, to doustny preparat odżywczy, który:
Zalecane stosowanie to 1-3 butelki dziennie przez minimum 21 dni, o ile lekarz lub dietetyk nie zaleci inaczej.
Gdy lekarz zaleci stosowanie Nutridrink Skin Repair, preparat dostępny jest w aptekach i na stronie www.posilkiwchorobie.pl.

*Nutridrink Skin Repair to żywność specjalnego przeznaczenia medycznego, do postępowania dietetycznego w przypadku odleżyn i innych trudno gojących ran. Stosować pod nadzorem lekarza.
 
Opracowano na podstawie:
• Jan Fibak: Chirurgia. Warszawa: PZWL, 2010
• PACIFIC, P. A. N. Prevention and Treatment of Pressure Ulcers: Quick Reference Guide.National Pressure Ulcer Advisory Panel, 2019
• Sobotka L. Podstawy żywienia klinicznego. PZWL 2013

źródło: Nutricia

Grypa to choroba zakaźna wywołana przez wirusy. Najczęściej na grypę chorujemy w okresie jesienno-zimowym. Rozwija się najczęściej nagle, towarzyszą jej objawy ze strony układu oddechowego oraz objawy ogólnoustrojowe, m.in. wysoka temperatura, ból głowy, zmęczenie, kaszel, bóle mięśni i stawów. Wirusy grypy są często przez nas bagatelizowane, a niestety jej niewyleczone następstwa mogą być bardzo groźne, o czym mówi dr hab. n. med. Adam Janas, kardiolog, Grupa American Heart of Poland.
Grypą możemy zarazić się bezpośrednio poprzez kontakt z osobą chorą, ponieważ wirusy rozprzestrzeniają się drogą kropelkową, do zarażenia może dojść również poprzez dotykanie przedmiotów, których używały osoby chore. Jeśli wirus ulokalizuje się w jamie nosowej, w gardle, w tchawicy czy w oskrzelach , zaczyna się szybko mnożyć, uszkadzając komórki. Niestety, wirusy grypy mogą także powodować zapalenie mięśnia sercowego.
 
– Co więcej ryzyko powikłań po grypie u pacjentów kardiologicznych jest o tyle poważniejsze, że może wpłynąć na zaostrzenie problemów sercowo-naczyniowych i obciążenie całego układu krążenia, który na co dzień nie pracuje już prawidłowo. Pacjenci z problemami kardiologicznymi intensywniej chorują na grypę, a czas rekonwalescencji może być wydłużony. Powikłania po grypie mogą dotknąć również osoby, które na co dzień nie mają problemu z sercem – wyjaśnił kardiolog Grupa American Heart of Poland.
 
Objawy zapalenie mięśnia sercowego są często bardzo nieswoiste
 
– Nasze podejrzenia powinny wzbudzić m.in. problemy z oddychaniem, zmęczenie, osłabienie, duszności, ból w okolicy zamostkowej, który może promieniować do pleców, szyi i barków, duszności, zaburzenia rytmu serca, utrata apetytu. Symptomy te mogą wzmagać się podczas poruszania się. Infekcja wirusem grypy może także prowokować wystąpienie różnych rodzajów arytmii – dodał doktor Janas.
 
Kiedy objawy grypy nie mijają mimo wdrożonego leczenia lub trwają dłużej niż 10-14 dni, lub jeśli dostrzeżemy permanentne zmęczenie, senność, stany podgorączkowe, przyśpieszenie akcji serca podczas minimalnego wysiłku, należy niezwłocznie skontaktować się z kardiologiem.
 
– Specjalista podczas konsultacji wykona badania, takie jak: EKG, RTG klatki piersiowej, echokardiografię, czy też na poziom markera zawałowego. Jeżeli objawy szybko się nasilają, a ból w klatce piersiowej jest silny, należy wezwać pogotowie ratunkowe. Natychmiastowa reakcja jest niezwykle ważna, ponieważ im wcześniej wykryta zostanie choroba i podjęte leczenie, tym lepsze rokowania i mniejsze ryzyko wystąpienia groźnych powikłań.
 
Uszkodzenie mięśnia sercowego upośledza czynności serca i wymaga stałego leczenia
 
– Stan zapalny w sercu może spowodować nieodwracalne uszkodzenia w jego budowie. Proces zapalny może prowadzić do zastąpienia miocytów przez tkankę łączną, czyli nastąpi zbliznowacenie. To z kolei będzie prowadziło do niewydolności serca – wyjaśnił kardiolog.
 
 Grypa wymaga odpoczynku, ponieważ osłabia cały organizm

– Chory powinien przebywać w izolacji przez około tygodnia od wystąpienia objawów. Najważniejszy jest odpoczynek w łóżku, picie dużej ilości płynów, przyjmowanie zaleconych przez lekarza leków. Ważne, aby leczenie rozpocząć w ciągu dwóch dni od wystąpienia pierwszych symptomów choroby – wyjaśnił doktor.
Na powikłania sercowe po grypie w szczególności powinny uważać dzieci do 5. roku życia, seniorzy po 65. roku życia, kobiety w ciąży, pacjenci kardiologiczni, osoby z obniżoną wydolnością układu odpornościowego, poddane immunosupresji czy zarażone wirusem HIV, chorujące na choroby przewlekłe takie jak: POCHP, astma, choroba wieńcowa, cukrzyca i inne choroby metaboliczne.
 
źródło: AHOP
Grypa to choroba zakaźna wywołana przez wirusy. Najczęściej na grypę chorujemy w okresie jesienno-zimowym. Rozwija się najczęściej nagle, towarzyszą jej objawy ze strony układu oddechowego oraz objawy ogólnoustrojowe, m.in. wysoka temperatura, ból głowy, zmęczenie, kaszel, bóle mięśni i stawów. Wirusy grypy są często przez nas bagatelizowane, a niestety jej niewyleczone następstwa mogą być bardzo groźne, o czym mówi dr hab. n. med. Adam Janas, kardiolog, Grupa American Heart of Poland.
Grypą możemy zarazić się bezpośrednio poprzez kontakt z osobą chorą, ponieważ wirusy rozprzestrzeniają się drogą kropelkową, do zarażenia może dojść również poprzez dotykanie przedmiotów, których używały osoby chore. Jeśli wirus ulokalizuje się w jamie nosowej, w gardle, w tchawicy czy w oskrzelach , zaczyna się szybko mnożyć, uszkadzając komórki. Niestety, wirusy grypy mogą także powodować zapalenie mięśnia sercowego.
 
– Co więcej ryzyko powikłań po grypie u pacjentów kardiologicznych jest o tyle poważniejsze, że może wpłynąć na zaostrzenie problemów sercowo-naczyniowych i obciążenie całego układu krążenia, który na co dzień nie pracuje już prawidłowo. Pacjenci z problemami kardiologicznymi intensywniej chorują na grypę, a czas rekonwalescencji może być wydłużony. Powikłania po grypie mogą dotknąć również osoby, które na co dzień nie mają problemu z sercem – wyjaśnił kardiolog Grupa American Heart of Poland.
 
Objawy zapalenie mięśnia sercowego są często bardzo nieswoiste
 
– Nasze podejrzenia powinny wzbudzić m.in. problemy z oddychaniem, zmęczenie, osłabienie, duszności, ból w okolicy zamostkowej, który może promieniować do pleców, szyi i barków, duszności, zaburzenia rytmu serca, utrata apetytu. Symptomy te mogą wzmagać się podczas poruszania się. Infekcja wirusem grypy może także prowokować wystąpienie różnych rodzajów arytmii – dodał doktor Janas.
 
Kiedy objawy grypy nie mijają mimo wdrożonego leczenia lub trwają dłużej niż 10-14 dni, lub jeśli dostrzeżemy permanentne zmęczenie, senność, stany podgorączkowe, przyśpieszenie akcji serca podczas minimalnego wysiłku, należy niezwłocznie skontaktować się z kardiologiem.
 
– Specjalista podczas konsultacji wykona badania, takie jak: EKG, RTG klatki piersiowej, echokardiografię, czy też na poziom markera zawałowego. Jeżeli objawy szybko się nasilają, a ból w klatce piersiowej jest silny, należy wezwać pogotowie ratunkowe. Natychmiastowa reakcja jest niezwykle ważna, ponieważ im wcześniej wykryta zostanie choroba i podjęte leczenie, tym lepsze rokowania i mniejsze ryzyko wystąpienia groźnych powikłań.
 
Uszkodzenie mięśnia sercowego upośledza czynności serca i wymaga stałego leczenia
 
– Stan zapalny w sercu może spowodować nieodwracalne uszkodzenia w jego budowie. Proces zapalny może prowadzić do zastąpienia miocytów przez tkankę łączną, czyli nastąpi zbliznowacenie. To z kolei będzie prowadziło do niewydolności serca – wyjaśnił kardiolog.
 
 Grypa wymaga odpoczynku, ponieważ osłabia cały organizm

– Chory powinien przebywać w izolacji przez około tygodnia od wystąpienia objawów. Najważniejszy jest odpoczynek w łóżku, picie dużej ilości płynów, przyjmowanie zaleconych przez lekarza leków. Ważne, aby leczenie rozpocząć w ciągu dwóch dni od wystąpienia pierwszych symptomów choroby – wyjaśnił doktor.
Na powikłania sercowe po grypie w szczególności powinny uważać dzieci do 5. roku życia, seniorzy po 65. roku życia, kobiety w ciąży, pacjenci kardiologiczni, osoby z obniżoną wydolnością układu odpornościowego, poddane immunosupresji czy zarażone wirusem HIV, chorujące na choroby przewlekłe takie jak: POCHP, astma, choroba wieńcowa, cukrzyca i inne choroby metaboliczne.
 
źródło: AHOP