Chirurdzy z Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego we Wrocławiu przeprowadzili pionierską operację usunięcia guza nowotworowego kości łokciowej z jednoczasową rekonstrukcją kończyny przy użyciu standaryzowanej protezy, dotychczas wykorzystywanej wyłącznie w leczeniu zmian zwyrodnieniowych i urazowych. To pierwszy taki zabieg w Polsce, a według zespołu operacyjnego prawdopodobnie również pierwszy w Europie wykonany z zastosowaniem tego rozwiązania w chirurgii onkologicznej. Zastosowana metoda może zwiększyć dostępność nowoczesnych rekonstrukcji dzięki znacznie niższym kosztom niż indywidualnie drukowane implanty 3D.

Zastosowana podczas zabiegu metoda może oznaczać istotną zmianę w podejściu do rekonstrukcji kończyn po rozległych operacjach onkologicznych. Dotychczas w podobnych przypadkach wykorzystywano najczęściej indywidualnie projektowane implanty wykonywane w technologii druku 3D. Choć pozwalają one na bardzo precyzyjne odtworzenie ubytku kostnego, ich przygotowanie jest czasochłonne i kosztowne, co ogranicza dostępność tej technologii dla wielu ośrodków i pacjentów.

Zespół z Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego we Wrocławiu zdecydował się na inne rozwiązanie. Do rekonstrukcji po usunięciu guza wykorzystano standaryzowaną protezę, która została zaadaptowana do potrzeb chirurgii onkologicznej. Według lekarzy takie podejście pozwala znacząco obniżyć koszty leczenia, a jednocześnie zachować możliwość skutecznej rekonstrukcji kończyny.

Podczas konferencji prasowej dr Adam Domanasiewicz szczegółowo omówił przebieg operacji, przedstawiając zarówno samą technikę zabiegu, jak i przesłanki, które doprowadziły do wyboru właśnie takiego rozwiązania. Jak podkreślał, innowacyjność nie polega wyłącznie na wykorzystaniu nowego rodzaju protezy, ale przede wszystkim na jej adaptacji do potrzeb chirurgii onkologicznej oraz możliwości szerszego zastosowania tej metody u kolejnych pacjentów.

W konferencji uczestniczyli także dyrektor szpitala prof. Wojciech Witkiewicz oraz Christian Leibinger, prezes firmy KLS Martin, produkującej wykorzystaną protezę. Rozmawiano nie tylko o przebiegu samego zabiegu, ale również o potencjale tej technologii w rozwoju nowoczesnej chirurgii onkologicznej narządu ruchu.

Po zakończeniu spotkania z mediami dziennikarze mogli odwiedzić pacjenta. Jak poinformowano, już dzień po operacji jego stan był dobry, a chory zaprezentował pierwsze ruchy operowaną ręką, potwierdzając bardzo dobry wczesny efekt przeprowadzonej rekonstrukcji.

Jeżeli dalsze obserwacje potwierdzą skuteczność zastosowanego rozwiązania, może ono otworzyć drogę do szerszego wykorzystania standaryzowanych protez również w leczeniu nowotworów kości. Zdaniem zespołu operacyjnego pozwoliłoby to zwiększyć dostępność zaawansowanych rekonstrukcji onkologicznych, zwłaszcza w przypadkach dotyczących okolicy stawu promieniowo-łokciowego, gdzie dotychczas możliwości leczenia były ograniczone. Zabieg przeprowadzili dr Adam Domanasiewicz, dr Jacek Martynkiewicz oraz dr Karolina Panasiuk.

Video z zabiegu dostępne w aktualnościach strony internetowej https://wssk.wroc.pl/2966-nowatorska-operacja-onkologiczna

Źródło: wssk.wroc.pl

Instytut Matki i Dziecka w Warszawie, Narodowy Instytut Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie – Państwowy Instytut Badawczy oraz Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny im. prof. Adama Grucy CMKP w Otwocku podpisały porozumienie o współpracy na rzecz poprawy jakości opieki nad pacjentami z pierwotnymi nowotworami kości. Inicjatywa realizowana jest pod patronatem Ministerstwa Zdrowia. Podpisane porozumienie porządkuje i wzmacnia współpracę – mówi dyrektor NIO dr hab. n med. Beata Jagielska.

 

Celem porozumienia podpisanego 8 stycznia 2026 roku jest stworzenie spójnego, między ośrodkowego modelu leczenia pacjentów z nowotworami kości, obejmującego zarówno populację pediatryczną, jak i dorosłych. Strony deklarują współpracę w zakresie doskonalenia metod diagnostycznych i terapeutycznych, realizacji programów profilaktyki i wczesnego wykrywania chorób, prowadzenia działalności naukowo-badawczej i dydaktycznej oraz wzajemnego wspierania się w rozwoju kadr medycznych.

Dr hab. n. med. Beata Jagielska, Dyrektor Narodowego Instytutu Onkologii, która podpisała list intencyjny w imieniu NIO mówi – Podpisane porozumienie porządkuje i wzmacnia współpracę pomiędzy wiodącymi ośrodkami, które od lat zajmują się leczeniem pacjentów z nowotworami kości. Naszym celem jest budowa spójnych ścieżek diagnostyczno-terapeutycznych, opartych na doświadczeniu klinicznym i wysokich standardach jakości, z korzyścią dla pacjentów w całym kraju. 

Nowotwory kości – wyzwanie diagnostyczne, terapeutyczne i systemowe 

Leczenie pierwotnych nowotworów kości należy do najbardziej wymagających obszarów współczesnej onkologii i wymaga jednoczesnego zaangażowania wysoko wyspecjalizowanych zespołów klinicznych, zaplecza diagnostycznego oraz doświadczenia w terapii skojarzonej. W Polsce wiodącą rolę w tym zakresie odgrywa Narodowy Instytut Onkologii, a w jego strukturach Klinika Nowotworów Tkanek Miękkich, Kości i Czerniaków.

Mięsak Ewinga należy do nowotworów szczególnie trudnych do rozpoznania we wczesnej fazie, ponieważ jego pierwsze objawy są nieswoiste i często przypominają schorzenia o zupełnie innym charakterze. Właściwe rozpoznanie wymaga specjalistycznej diagnostyki obrazowej oraz badań molekularnych, dlatego tak ważne jest, aby pacjenci trafiali do ośrodków referencyjnych, dysponujących odpowiednim doświadczeniem i zapleczem diagnostycznym. – podkreśla prof. Piotr Rutkowski, kierownik Kliniki Nowotworów Tkanek Miękkich, Kości i Czerniaków Narodowego Instytutu Onkologii – Wczesne skierowanie do wyspecjalizowanego centrum ma kluczowe znaczenie dla skuteczności leczenia i realnie poprawia rokowanie  Leczymy około połowy zdiagnozowanych dorosłych chorych na pierwotne mięsaki kości w Polsce, co odpowiada populacji około 80–100 pacjentów rocznie, na co dzień wspieramy także inne ośrodki w procesie diagnostycznym – dodaje ekspert

Klinika kierowana przez profesora Rutkowskiego od lat pełni funkcję ogólnopolskiego ośrodka referencyjnego w diagnostyce i leczeniu pierwotnych nowotworów kości u osób dorosłych. W ramach działalności klinicznej rozwijany jest kompleksowy, wielodyscyplinarny model leczenia, oparty na pracy zespołów składających się m.in. onkologów klinicznych, chirurgów onkologicznych, ortopedów onkologicznych, radioterapeutów, patomorfologów oraz radiologów. Istotnym elementem naszej codziennej pracy są nowoczesne techniki chirurgii oszczędzającej kończyny, uzupełniane zaawansowanymi procedurami rekonstrukcyjnymi, w tym zastosowaniem endoprotez onkologicznych – wylicza prof. Rutkowski. Równolegle obok rozwoju chirurgii prowadzone jest leczenie systemowe, w tym chemioterapia okołooperacyjna, terapie celowane oraz immunoterapia w wybranych wskazaniach, a także badania kliniczne krajowe i międzynarodowych.

Porozumienie – i co dalej? 

W perspektywie krótkoterminowej, obejmującej lata 2026–2027, Narodowy Instytut Onkologii planuje aktywny udział w opracowaniu wspólnych ścieżek diagnostyczno-terapeutycznych przy udziale ekspertów Kliniki Nowotworów Tkanek Miękkich, Kości i Czerniaków. Plany zakładają również regularne, wieloośrodkowe konsylia oraz programy szkoleniowe dla personelu medycznego. Istotnym elementem będzie także usprawnienie koordynacji opieki nad pacjentami w wieku przejściowym, przechodzącymi z systemu leczenia pediatrycznego do systemu dla dorosłych – Okres przechodzenia pacjenta z systemu leczenia pediatrycznego do opieki dla dorosłych jest jednym z najbardziej wrażliwych momentów całego procesu terapeutycznego. To właśnie wtedy istnieje największe ryzyko przerw w ciągłości leczenia, opóźnień diagnostycznych czy rozproszenia odpowiedzialności za pacjenta. Dlatego usprawnienie koordynacji opieki, regularne konsylia oraz szkolenie personelu mają ogromne znaczenie dla zachowania spójności postępowania, bezpieczeństwa chorego i jakości terapii – podkreśla prof. Piotr Rutkowski

Długofalowo działania obejmują budowę zintegrowanego, krajowego modelu referencyjnego leczenia nowotworów kości, opartego na ścisłej współpracy wyspecjalizowanych ośrodków. Planowany jest rozwój wspólnych projektów badawczych i badań klinicznych, które obecnie są już prowadzone przez Narodowy Instytut Onkologii we współpracy z Instytutem Matki i Dziecka. Ważnym elementem będą także działania edukacyjne skierowane do lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej i specjalistów, ukierunkowane na wcześniejsze rozpoznawanie choroby – Leczenie pierwotnych nowotworów kości wymaga koncentracji doświadczenia, precyzyjnej diagnostyki i ścisłej współpracy wielu specjalistów. Dzięki temu porozumieniu możemy jeszcze skuteczniej integrować kompetencje trzech wiodących ośrodków oraz rozwijać jednolite standardy postępowania klinicznego i diagnostycznego – zaznacza prof. Piotr Rutkowski

Zawarte porozumienie stanowi istotny krok w kierunku systemowej poprawy opieki nad chorymi na nowotwory kości w Polsce. Połączenie doświadczenia klinicznego, standaryzacji diagnostyki, rozwoju badań naukowych oraz skoordynowanej współpracy pomiędzy wiodącymi ośrodkami tworzy realne podstawy do dalszej poprawy wyników leczenia i jakości życia pacjentów.

Źródło: NIO