Na początku czerwca przeprowadzono kolejny Farmaceutyczny Egzamin Weryfikacyjny. Wzięła w nim udział rekordowa liczba farmaceutów spoza Polski, którzy chcą nabyć uprawnienia do pracy w Polsce. Wśród zdających dominowali farmaceuci z Ukrainy.

Farmaceutyczny Egzamin Weryfikacyjny wprowadzono wraz z ustawą o zawodzie farmaceuty, na wzór Lekarskiego Egzaminu Weryfikacyjnego. Mogą do niego przystępować wszyscy farmaceuci spoza krajów Unii Europejskiej, chcący podjąć pracę w Polsce. FEW jest dla nich alternatywną ścieżką uzyskiwania uprawnień – szybszą od procedury nostryfikacji dyplomów. To zresztą długotrwałość nostryfikacji było jednym z argumentów, który przytaczało Ministerstwo Zdrowia, wprowadzając to rozwiązanie.

Przeciwne wprowadzeniu Farmaceutycznego Egzaminu Weryfikacyjnego było polskie środowisko aptekarskie, które obawiało się „napływu farmaceutów z Ukrainy”. Naczelna Rada Aptekarska w marcu 2020 roku negatywnie oceniła propozycję wprowadzenia FEW, wydając stanowisko apelujące o usunięcie zapisów na ten temat z projektu ustawy o zawodzie farmaceuty.

NRA oceniała, że umożliwienie farmaceutom spoza Unii Europejskiej nabycia kwalifikacji zawodowych w drodze jednego egzaminu przyczyni się do powstania dwóch kategorii farmaceutów. Z jednej strony będą farmaceuci, których kwalifikacje są zbieżne z polskimi standardami kształcenia, potwierdzonymi w procesie nostryfikacji dyplomu oraz farmaceutów. A z drugiej strony pojawią się farmaceuci, których kwalifikacje zostaną potwierdzone jedynie w drodze Farmaceutycznego Egzaminu Weryfikacyjnego, określającym mniejsze wymagania.

Przeciwko wprowadzeniu FEW protestowali też młodzi farmaceuci, którzy skierowali w tej sprawie petycję do Ministra Zdrowia. Zaniepokojone tym rozwiązaniem było również środowisko akademickie.

Póki co obawy środowiska wydają się jednak przesadzone. Przez dwa lata funkcjonowania Farmaceutycznych Egzaminów Weryfikacyjnych, zdało je dopiero 15 osób. Do tej pory odbyły się cztery takie egzaminy, a z danych Centrum Egzaminów Medycznych wynika, że przystąpiły do nich 153 osoby. Trudno jednak ocenić jaka jest ich realna liczba. W rzeczywistości bowiem do kolejnych edycji FEW mogą przystępować osoby, które nie zdały go wcześniej. A tych jest całkiem sporo.

Jak wynika z danych, do których dotarła nasza redakcja, najwięcej osób zdało FEW w sesji wiosennej 2023. Ten egzamin odbył się 7 czerwca i zaliczyło go 6 osób. Stanowiło to jednak tylko 8% wszystkich zdających. Do egzaminu w tej sesji przystąpiła bowiem rekordowa liczba 72 farmaceutów spoza Polski.

Większą zdawalnością – w ujęciu procentowym – cieszyła się poprzednie sesja (jesienna 2022). Wtedy choć egzamin zdało 5 osób, to stanowiło to 13% wszystkich zdających, których było 39.

Trudno oprzeć się wrażeniu, że na zwiększone zainteresowanie Farmaceutycznym Egzaminem Weryfikacyjnym wpłynął wybuch wojny w Ukrainie. W sesji jesiennej 2021 r. wzięło udział 11 farmaceutów z Ukrainy i 1 z Polski (z dyplomem ukraińskiej uczelni). Natomiast po wybuchu wojny (sesja wiosenna 2022 r. ) w FEW wzięło udział 22 farmaceutów z Ukrainy, 5 z Białorusi i 1 z Rosji. W tej sesji do egzaminu przystąpiło też 2 obywateli Polski z dyplomami ukraińskich uczelni.

Od tego czasu udział ukraińskich farmaceutów w FEW stale rośnie. Sesji jesiennej 2022 roku przystąpiło do egzaminu 32 farmaceutów z Ukrainy, 5 z Białorusi i 2 z Polski. Natomiast w sesji wiosennej 2023 r. swoich sił w egzaminie spróbowało 62 farmaceutów z Ukrainy, 9 z Białorusi i jeden z Azerbejdżanu.

Farmaceutyczny Egzamin Weryfikacyjny składa się z 200 pytań testowych (5 możliwości do wyboru i 1 odpowiedź prawidłowa). Przeprowadzany jest po polsku, a pytania testowe obejmują zagadnienia z takich dziedzin jak biomedyczne podstawy farmacji, fizykochemiczne podstawy farmacji, analiza, synteza i technologia leków, biofarmacja i skutki działania leków oraz praktyka farmaceutyczna. Do uzyskania pozytywnego wyniku egzaminu konieczne jest zdobycie co najmniej 60% maksymalnej liczby punktów z testu.

 

1. Zwiększenie nadzoru nad farmakoterapią indywidualnego pacjenta w szpitalu, poprzez promowanie usług farmacji klinicznej.
2. Wprowadzenie regulacji w obszarze leku własnego pacjenta w szpitalu i wprowadzenie niezbędnych wspólnych wytycznych MZ i NFZ.
3. Mocniejsze zaznaczenie obszaru farmacji i farmakoterapii w standardach akredytacyjnych, aby obejmował infrastrukturę i obsługę procesów w aptekach szpitalnych.
4. Konieczność uczestniczenia farmaceutów bezpośrednio w kontakcie z pacjentem (farmacja kliniczna) – przy czym szczegółowo chcemy rozwoju usług takich jak koncyliacja lekowa, przegląd itd.

1. Wprowadzenie do systemu porady diagnostycznej jako świadczenia medycznego bezpośrednio wpływające na wzrost jakości procesu diagnostyczno-terapeutycznego.
2. Nadanie jakości i bezpieczeństwu w opiece zdrowotnej strategicznego znaczenia w wieloletniej perspektywie, realizowanej poprzez wdrażanie systemów zarządzania jakością w medycznych laboratoriach diagnostycznych.
3. Uaktualnienie standardów jakości MZ i akredytacyjnych CMJ uwzględniających obszar medycyny laboratoryjnej.

1. System zapewnił pacjentowi faktyczny dostęp do fizjoterapeuty w jak najwcześniejszej fazie zdiagnozowania choroby bez wielomiesięcznych kolejek, a w przypadku wybranych jednostek chorobowych – bez skierowania.
2. Wprowadzono zmiany gwarantujące fizjoterapeutom większą samodzielność określania planu fizjoterapii i lepsze partnerstwo z lekarzem.
3. Nadano szersze kompetencje fizjoterapeuty w systemie takie jak przerywanie ciągłości skóry, umożliwienie ordynacji leków, szczególnie przeciwbólowych, które są niezbędne przy niektórych zabiegach, rozszerzenie kompetencji diagnostycznych na potrzeby planowania fizjoterapii.
4. Fizjoterapia wykonywana w warunkach domowych musi być jak najbliżej pacjenta i prowadzona bez zbędnych formalności.
5. Włączenia fizjoterapeuty do zespołu terapeutycznego oraz wprowadzenia gwarancji fizjoterapii przy określonych jednostkach chorobowych.

1. Zwiększenie nadzoru nad farmakoterapią indywidualnego pacjenta w szpitalu, poprzez promowanie usług farmacji klinicznej.
2. Wprowadzenie regulacji w obszarze leku własnego pacjenta w szpitalu i wprowadzenie niezbędnych wspólnych wytycznych MZ i NFZ.
3. Mocniejsze zaznaczenie obszaru farmacji i farmakoterapii w standardach akredytacyjnych, aby obejmował infrastrukturę i obsługę procesów w aptekach szpitalnych.
4. Konieczność uczestniczenia farmaceutów bezpośrednio w kontakcie z pacjentem (farmacja kliniczna) – przy czym szczegółowo chcemy rozwoju usług takich jak koncyliacja lekowa, przegląd itd.

1. Wprowadzenie do systemu porady diagnostycznej jako świadczenia medycznego bezpośrednio wpływające na wzrost jakości procesu diagnostyczno-terapeutycznego.
2. Nadanie jakości i bezpieczeństwu w opiece zdrowotnej strategicznego znaczenia w wieloletniej perspektywie, realizowanej poprzez wdrażanie systemów zarządzania jakością w medycznych laboratoriach diagnostycznych.
3. Uaktualnienie standardów jakości MZ i akredytacyjnych CMJ uwzględniających obszar medycyny laboratoryjnej.

1. System zapewnił pacjentowi faktyczny dostęp do fizjoterapeuty w jak najwcześniejszej fazie zdiagnozowania choroby bez wielomiesięcznych kolejek, a w przypadku wybranych jednostek chorobowych – bez skierowania.
2. Wprowadzono zmiany gwarantujące fizjoterapeutom większą samodzielność określania planu fizjoterapii i lepsze partnerstwo z lekarzem.
3. Nadano szersze kompetencje fizjoterapeuty w systemie takie jak przerywanie ciągłości skóry, umożliwienie ordynacji leków, szczególnie przeciwbólowych, które są niezbędne przy niektórych zabiegach, rozszerzenie kompetencji diagnostycznych na potrzeby planowania fizjoterapii.
4. Fizjoterapia wykonywana w warunkach domowych musi być jak najbliżej pacjenta i prowadzona bez zbędnych formalności.
5. Włączenia fizjoterapeuty do zespołu terapeutycznego oraz wprowadzenia gwarancji fizjoterapii przy określonych jednostkach chorobowych.