Medicalpress

Dwóch na trzech Polaków twierdzi, że są aktywni fizycznie – wynika z raportu MultiSport Index 2023, badającego kondycję fizyczną Polaków. Po dokładniejszym przyjrzeniu się wynikom okazuje się jednak, że liczba osób, które ćwiczą wystarczająco intensywnie, by zadbać o swoje zdrowie, spada do mniej niż połowy. Co trzeci Polak nie podejmuje aktywności fizycznej nawet raz w miesiącu. 

Badanie MultiSport Index realizowane jest od kilku lat na zlecenie Benefit Systems i ma na celu zbadanie aktywności fizycznej i sportowej Polaków. Pojęcia są podobne, ale nie tożsame – za aktywność fizyczną uznano dowolną aktywność ruchową niezwiązaną z pracą, z jazdą na rowerze w celach transportowych i spacerami włącznie. Aktywność sportowa nie obejmuje tych dwóch ostatnich elementów i w badaniu definiowana jest jako aktywność podejmowana w sposób bardziej świadomy, minimum raz w tygodniu.

Na przestrzeni ostatnich pięciu lat wskaźnik aktywności fizycznej utrzymuje się mniej więcej na podobnym poziomie – blisko dwóch na trzech ankietowanych deklaruje, że są aktywni co najmniej raz w miesiącu (64 proc. w tym roku). Gdy jednak zawęzimy wyniki do ćwiczących raz w tygodniu i wykluczymy tych, którzy po prostu przemieszczają się na rowerze i spacerują, odsetek osób aktywnych spada do mniej niż połowy (48 proc.). Co więcej, z badania wynika, że dwóch na trzech ankietowanych (64 proc.), którzy jako jedyną swoją aktywność deklarują spacery, jest przekonanych, że to „zupełnie wystarczająca” dawka sportu w ich życiu.

Najbardziej niepokoją dane dotyczące tego, że co trzeci Polak nie podejmuje aktywności fizycznej nawet raz w miesiącu.

Iwona Piątkowska, doktor nauk o kulturze fizycznej w zakresie nauk biomedycznych i ekspertka Benefit Systems zwraca uwagę, że niewystarczająca ilość aktywności może prowadzić do bardzo poważnych konsekwencji zdrowotnych – zarówno fizycznych, jak i psychicznych.
Brak regularnej aktywności fizycznej jest w kontekście ewolucji nowością dla ludzkiego organizmu i może zwiększać podatność na wiele chorób – wyjaśnia. – Aktualnie większość wizyt lekarskich związanych jest z tzw. chorobami cywilizacyjnymi, które określane są także „chorobami stylu życia”. Zależne od naszych codziennych nawyków elementy stylu życia to np. sen, żywienie i poziom aktywności fizycznej. Społeczeństwo bardziej aktywne fizycznie to społeczeństwo zdrowsze, a co za tym idzie – mniej pacjentów w poradniach diabetologicznych czy kardiologicznych. Aktywność fizyczna nie powinna podlegać negocjacjom – tak jak mało komu przychodzi do głowy, żeby negocjować częstotliwość mycia zębów.
Kluby fitness z największym wzrostem

Z badania MultiSport Index 2023 płyną jednak również pozytywne wnioski dotyczące bardziej świadomego podejścia do sportu. Już prawie co piąty badany (18 proc.) ćwiczy pięć razy w tygodniu lub częściej, a niemal tyle samo osób (17 proc.) jest aktywnych trzy do czterech razy w tygodniu. Co trzecia osoba aktywna fizycznie zaledwie 1-3 razy w miesiącu uważa, że jej poziom aktywności jest niewystarczający.

Wśród najpopularniejszych dyscyplin wciąż utrzymują się sporty outdoorowe, takie jak rower (35 proc.) czy bieganie (31 proc.). Co ciekawe, w tegorocznym badaniu bardzo mocno na popularności zyskała siłownia i zajęcia fitness – w ciągu ostatnich trzech miesięcy poprzedzających badanie korzystał z nich co trzeci badany (31 proc., zmiana o 11 p.p. w stosunku do poprzedniego badania – najwyższy wzrost popularności spośród wszystkich aktywności).

Intensywne ćwiczenia fizyczne w tego typu obiektach są dla Polaków m.in. sposobem na poradzenie sobie z napięciem psychicznym. Dla 32 proc. ankietowanych aktywność fizyczna jest lepszym sposobem na odstresowanie niż oglądanie TV czy seriali na platformach streamingowych. Zdecydowana większość badanych (84 proc.) zgadza się ze stwierdzeniem, że regularna aktywność fizyczna redukuje stres i złe emocje. 
Polacy ruszyli do obiektów sportowych z myślą o swoim zdrowiu. Obecnie dla lepszej kondycji psychicznej ćwiczy 42 proc. Polaków, a dla profilaktyki zdrowotnej – co czwarty. Obserwujemy znaczny wzrost aktywności użytkowników w klubach, a przede wszystkim stale powiększa się liczba ich użytkowników. W naszych klubach, m.in. sieci Zdrofit, baza karnetów wzrosła o 19 proc. w stosunku do 1 kwartału ubiegłego roku. Przed pandemią przyrosty rok do roku nowych klientów nie były tak znaczące. Co więcej, według naszych szacunków liczba użytkowników w naszych sieciach własnych osiągnie na koniec maja 2023 roku poziom prawie 210 tys. – komentuje Tomasz Groń, Dyrektor Zarządzający Benefit Systems Oddział Fitness.
Z raportu wynika, że dobrą zachętą do odwiedzania obiektów sportowych może być benefit pracowniczy w postaci karty MultiSport – już 85 proc. z jej posiadaczy deklaruje, że podejmuje aktywność sportową minimum raz w tygodniu. Najaktywniejsi są też ludzie młodzi: co piąta osoba w przedziale wiekowym 18-24 lata ćwiczy pięć razy w tygodniu lub częściej, a co trzecia – trzy-cztery razy w tygodniu. Dla porównania, w grupie wiekowej 40-49 lat to już tylko 17 i 11 proc.

Dr Piątkowska nie jest zdziwiona tymi wynikami.
Millenialsi i „zetki” wykazują największą świadomość korzystnego wpływu regularnego ruchu na zdrowie i jakość życia, a świadomość ta najczęściej idzie w parze z aktywnością fizyczną – komentuje. – Zakładając, że w kolejnych dekadach swojego życia będą oni podtrzymywać to podejście, mają szansę nie tylko wydłużyć swoje życie, ale przede wszystkim przeżyć więcej lat w zdrowiu. Jeśli dzisiejsi Millenialsi utrzymają formę, pozwoli to w perspektywie czasu zmniejszyć wydatki na służbę zdrowia, nieco ją odciążyć, a w efekcie – być może – ułatwić dostęp do lekarzy w nagłych przypadkach. 
Według zaleceń Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) wszyscy dorośli powinni uprawiać tygodniowo co najmniej 2,5-5 godzin „aerobowej aktywności fizycznej o umiarkowanej intensywności”. To określenie na ćwiczenia, które podnoszą tętno – szybkie chodzenie, bieganie, skakanie na skakance czy pływanie. Spokojny spacer do nich nie należy.

Jak donosi WHO, pół miliarda osób zachoruje do 2030 roku na choroby serca, otyłość, cukrzycę lub inne choroby niezakaźne związane z brakiem aktywności fizycznej, jeśli zaniechane zostaną działania zachęcające do większej aktywności. Szacunkowe koszty tego zaniechania wynoszą 27 miliardów dolarów rocznie.
 
Informacje o badaniu

MultiSport Index to kompleksowe badanie aktywności fizycznej (wysiłek podejmowany minimum raz w miesiącu) oraz sportowej (regularny wysiłek fizyczny podejmowany minimum raz w tygodniu) Polaków. Badanie prowadzone jest na zlecenie Benefit Systems przez agencją badawczą Minds&Roses. Badanie MultiSport Index 2023 zrealizowane zostało na reprezentatywnej losowej próbie​ 1 400 Polaków w wieku 18+ z wykorzystaniem techniki wywiadu telefonicznego wspomaganego komputerowo (CATI). Badanie realizowane było w dniach od 30 stycznia do 3 lutego 2023 roku.

Wskaźnik aktywności fizycznej Polaków – wskaźnik oparty o liczbę osób, które są aktywne fizycznie co najmniej raz w miesiącu. W 2023 roku wynosi on 64%.

Wskaźnik aktywności sportowej – wskaźnik oparty o liczbę osób, które są aktywne fizycznie co najmniej raz w tygodniu pod warunkiem, że to aktywność sportowa (wyłączono jazdę na rowerze w celach transportowych oraz spacer). W 2023 roku wynosi on 48%.
 
źródło: MultiSport
Obecnie aż dwóch na pięciu Polaków w wieku 60+ deklaruje, że nie podejmuje żadnej aktywności fizycznej nawet raz w miesiącu – wynika z najnowszej edycji badania MultiSport Index 2022, które pod raz kolejny wykazało, że zapał do aktywności zmniejsza się w Polsce wraz z wiekiem. Dla 49 proc. aktywnych seniorów główną motywacją do ćwiczeń jest zachowanie dobrego zdrowia, 56 proc. jest zdania, że regularny ruch ma pozytywny wpływ na nadciśnienie (56 proc. wskazań), cukrzycę (49 proc.) i odporność na infekcje (66 proc.).
Aż 71 proc. uważa również, że aktywność fizyczna ma pozytywny wpływ na powrót do pełni sił po przebytym Covid-19.

Poziom aktywności fizycznej w Polsce spada wraz z wiekiem – o ile tylko 21 proc. osób w wieku 18-24 lata pozostaje nieaktywnych fizycznie, o tyle wśród trzydziestolatków procent ten wynosi już 34. W kolejnych grupach wiekowych nieaktywnych jest coraz więcej osób, a najgorzej sytuacja przedstawia się wśród osób powyżej 60. roku życia – tu wskaźnik ten wynosi aż 43 proc. Dodatkowo respondenci z tej grupy wiekowej deklarują duży negatywny wpływ pandemii na swoje zdrowie fizyczne (31 proc. wskazań) oraz psychiczne (37 proc.).
 
 
Najsilniejszym motywatorem do podejmowania aktywności fizycznej dla grupy 60+ jest zdrowie – wskazuje na nie już 49 proc. aktywnych osób. Tylko 35 proc. seniorów ćwiczy dla wsparcia psychiki, mimo że aż 93 proc. zgadza się ze stwierdzeniem, że aktywność fizyczna pomaga w poprawie lub utrzymaniu dobrej kondycji psychicznej. Lepszy wygląd i sylwetka są dla osób 60+ najmniej istotne – ten motywator wskazuje tylko 3 proc. (w grupie wiekowej 25-29 jest on ważny dla 20 proc. respondentów).

Spacer nie wystarczy
W czasie pandemii znacząco zwiększyła się grupa spacerowiczów. Spacery stanowią obecnie najpopularniejszą aktywność dla seniorów – już 52 proc. z nich uważa je za ulubiony rodzaj ruchu, na drugim miejscu znajduje się rower (29 proc.), a na trzecim pływanie (7 proc.). Co szczególnie istotne, w grupie dorosłych respondentów (18-60+), co piąty aktywny fizycznie Polak wybiera obecnie trening w klubie fitness (20 proc.). Z danych MultiSport Index 2022 wynika także, że wciąż zaledwie 9 proc. seniorów w wieku 60-64 lata wypełnia podstawowe zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia, podejmując co najmniej 150 minut umiarkowanej lub 75 minut intensywnej aktywności fizycznej w tygodniu. Natomiast wśród osób 65+, jedynie 16 proc. ma szansę na wypełnienie rekomendacji WHO, która zaleca tej grupie wiekowej wykonywanie przynajmniej 3 razy w tygodniu różnorodnych ćwiczeń, kładących nacisk na równowagę i trening wzmacniający mięśnie z umiarkowaną lub większą intensywnością. – Dodatkowo warto pamiętać, że aktywność jest aktywności nierówna. Dla 13 proc. aktywnych fizycznie Polaków jedyną formą ruchu, jaką podejmują, jest spacer, a ten zazwyczaj nie jest wystarczający, by efektywnie wypełnić rekomendacje WHO i spowodować korzystne zmiany dla zdrowia – podkreśla dr hab. n. med. Ernest Kuchar, specjalista medycyny sportowej i chorób zakaźnych z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.

Seniorzy potrzebują wsparcia w aktywności fizycznej
Jak wynika z raportu MultiSport Index 2022, w gronie aktywnych seniorów, już co piąty przyznaje, że chciałby ćwiczyć częściej. – Z badań wynika, że aż 47 proc. osób po 60. roku życia chciałoby otrzymać kartę sportową uprawniającą do korzystania różnych obiektów sportowo-rekreacyjnych[1]. I mimo, że zajęcia dla seniorów stają się w obiektach sportowych, takich jak kluby fitness, coraz popularniejsze, to jednak do rozpoczęcia aktywnego korzystania z nich niezbędne jest wsparcie i motywacja przede wszystkim ze strony rodziny i przyjaciół – okazuje się bowiem, że trzech na pięciu seniorów (59 proc.) twierdzi, że największy wpływ na popularyzację aktywności fizycznej ma rodzina i najbliższe otoczenie – komentuje Emilia Rogalewicz, członek zarządu Benefit Systems, twórcy karty sportowej MultiSport Senior.

Motywować do aktywności warto wszystkie grupy wiekowe, bo jak wskazują eksperci, brak ruchu wpływa nie tylko na pogorszenie zdrowia psychofizycznego społeczeństwa, ale niesie za sobą także realne koszty. – Już kilka lat temu koszty hipokinezji, czyli niskiej aktywności fizycznej, wśród mieszkańców naszego kraju szacowano na około 2 mld euro rocznie, co stanowiło równowartość 8,4 proc. krajowych wydatków na ochronę zdrowia. Tymczasem, jeśli połowa osób nieaktywnych fizycznie zaczęłaby się ruszać, to w Polsce można byłoby zaoszczędzić około pół miliarda złotych na samej ochronie zdrowia – wyjaśnia dr Małgorzata Gałązka-Sobotka, Dyrektor Instytutu Zarządzania w Ochronie Zdrowia Uczelni Łazarskiego.

 
[1] Raport MultiSport Index 2022
żródło: komunikat
Obecnie aż dwóch na pięciu Polaków w wieku 60+ deklaruje, że nie podejmuje żadnej aktywności fizycznej nawet raz w miesiącu – wynika z najnowszej edycji badania MultiSport Index 2022, które pod raz kolejny wykazało, że zapał do aktywności zmniejsza się w Polsce wraz z wiekiem. Dla 49 proc. aktywnych seniorów główną motywacją do ćwiczeń jest zachowanie dobrego zdrowia, 56 proc. jest zdania, że regularny ruch ma pozytywny wpływ na nadciśnienie (56 proc. wskazań), cukrzycę (49 proc.) i odporność na infekcje (66 proc.).
Aż 71 proc. uważa również, że aktywność fizyczna ma pozytywny wpływ na powrót do pełni sił po przebytym Covid-19.

Poziom aktywności fizycznej w Polsce spada wraz z wiekiem – o ile tylko 21 proc. osób w wieku 18-24 lata pozostaje nieaktywnych fizycznie, o tyle wśród trzydziestolatków procent ten wynosi już 34. W kolejnych grupach wiekowych nieaktywnych jest coraz więcej osób, a najgorzej sytuacja przedstawia się wśród osób powyżej 60. roku życia – tu wskaźnik ten wynosi aż 43 proc. Dodatkowo respondenci z tej grupy wiekowej deklarują duży negatywny wpływ pandemii na swoje zdrowie fizyczne (31 proc. wskazań) oraz psychiczne (37 proc.).
 
 
Najsilniejszym motywatorem do podejmowania aktywności fizycznej dla grupy 60+ jest zdrowie – wskazuje na nie już 49 proc. aktywnych osób. Tylko 35 proc. seniorów ćwiczy dla wsparcia psychiki, mimo że aż 93 proc. zgadza się ze stwierdzeniem, że aktywność fizyczna pomaga w poprawie lub utrzymaniu dobrej kondycji psychicznej. Lepszy wygląd i sylwetka są dla osób 60+ najmniej istotne – ten motywator wskazuje tylko 3 proc. (w grupie wiekowej 25-29 jest on ważny dla 20 proc. respondentów).

Spacer nie wystarczy
W czasie pandemii znacząco zwiększyła się grupa spacerowiczów. Spacery stanowią obecnie najpopularniejszą aktywność dla seniorów – już 52 proc. z nich uważa je za ulubiony rodzaj ruchu, na drugim miejscu znajduje się rower (29 proc.), a na trzecim pływanie (7 proc.). Co szczególnie istotne, w grupie dorosłych respondentów (18-60+), co piąty aktywny fizycznie Polak wybiera obecnie trening w klubie fitness (20 proc.). Z danych MultiSport Index 2022 wynika także, że wciąż zaledwie 9 proc. seniorów w wieku 60-64 lata wypełnia podstawowe zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia, podejmując co najmniej 150 minut umiarkowanej lub 75 minut intensywnej aktywności fizycznej w tygodniu. Natomiast wśród osób 65+, jedynie 16 proc. ma szansę na wypełnienie rekomendacji WHO, która zaleca tej grupie wiekowej wykonywanie przynajmniej 3 razy w tygodniu różnorodnych ćwiczeń, kładących nacisk na równowagę i trening wzmacniający mięśnie z umiarkowaną lub większą intensywnością. – Dodatkowo warto pamiętać, że aktywność jest aktywności nierówna. Dla 13 proc. aktywnych fizycznie Polaków jedyną formą ruchu, jaką podejmują, jest spacer, a ten zazwyczaj nie jest wystarczający, by efektywnie wypełnić rekomendacje WHO i spowodować korzystne zmiany dla zdrowia – podkreśla dr hab. n. med. Ernest Kuchar, specjalista medycyny sportowej i chorób zakaźnych z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.

Seniorzy potrzebują wsparcia w aktywności fizycznej
Jak wynika z raportu MultiSport Index 2022, w gronie aktywnych seniorów, już co piąty przyznaje, że chciałby ćwiczyć częściej. – Z badań wynika, że aż 47 proc. osób po 60. roku życia chciałoby otrzymać kartę sportową uprawniającą do korzystania różnych obiektów sportowo-rekreacyjnych[1]. I mimo, że zajęcia dla seniorów stają się w obiektach sportowych, takich jak kluby fitness, coraz popularniejsze, to jednak do rozpoczęcia aktywnego korzystania z nich niezbędne jest wsparcie i motywacja przede wszystkim ze strony rodziny i przyjaciół – okazuje się bowiem, że trzech na pięciu seniorów (59 proc.) twierdzi, że największy wpływ na popularyzację aktywności fizycznej ma rodzina i najbliższe otoczenie – komentuje Emilia Rogalewicz, członek zarządu Benefit Systems, twórcy karty sportowej MultiSport Senior.

Motywować do aktywności warto wszystkie grupy wiekowe, bo jak wskazują eksperci, brak ruchu wpływa nie tylko na pogorszenie zdrowia psychofizycznego społeczeństwa, ale niesie za sobą także realne koszty. – Już kilka lat temu koszty hipokinezji, czyli niskiej aktywności fizycznej, wśród mieszkańców naszego kraju szacowano na około 2 mld euro rocznie, co stanowiło równowartość 8,4 proc. krajowych wydatków na ochronę zdrowia. Tymczasem, jeśli połowa osób nieaktywnych fizycznie zaczęłaby się ruszać, to w Polsce można byłoby zaoszczędzić około pół miliarda złotych na samej ochronie zdrowia – wyjaśnia dr Małgorzata Gałązka-Sobotka, Dyrektor Instytutu Zarządzania w Ochronie Zdrowia Uczelni Łazarskiego.

 
[1] Raport MultiSport Index 2022
żródło: komunikat