Medicalpress

Według NFZ około 3 mln Polaków choruje na cukrzycę, a liczba pacjentów do 2030 r. ma wzrosnąć do 4,3 mln osób. Życie z cukrzycą wymaga stałego leczenia, monitoringu glikemii i stosowania odpowiedniej diety. EAPN Polska i Bank Żywności w Łodzi wskazują, że udostępniane przez instytucje publiczne zalecenia żywieniowe dla cukrzyków są wykluczające dla pacjentów żyjących w ubóstwie. W związku z Światowym Dniem Cukrzycy EAPN Polska i Bank Żywności w Łodzi udostępniły jadłospis dla cukrzyków na każdą kieszeń. Organizacje podkreślają, że perspektywa ubóstwa pacjentów jest pomijana w debacie na temat cukrzycy oraz działalności polskiego systemu ochrony zdrowia i pomocy społecznej.

WHO wskazuje, że na cukrzycę choruje ponad 422 mln ludzi na świecie, a każdego roku umiera ok. 1,5 mln. W Polsce zapadalność na cukrzycę rośnie i do 2030 r. ma dotyczyć już 10 proc. społeczeństwa, przy obecnej populacji chorych wynoszącej ok. 3 mln osób. Jako tzw. choroba cywilizacyjna cukrzyca typu 2 wynika m.in. z niezdrowego stylu życia, o czym alarmują międzynarodowe i polskie instytucje zdrowia publicznego. W profilaktyce cukrzycy zalecenia dotyczą zdrowego żywienia, a w leczeniu bezpośrednio przestrzegania diety cukrzycowej.
 
– W internecie znajdziemy sporo przepisów czy jadłospisów polecanych dla cukrzyków. Niestety wiele z tych materiałów jest nierzetelnych, zawierają produkty stanowczo niewskazane dla cukrzyków. Z kolei materiały z zaufanych źródeł często wymagają produktów, które są nieosiągalne dla osób żyjących ubóstwie. Z tego względu przygotowaliśmy przykładowy jadłospis, który nie wyklucza ubogich. Uważamy, że instytucje publiczne odpowiedzialne za profilaktykę zdrowia i leczenie cukrzycy i otyłości, powinny uwzględniać sytuację socjalno-bytową polskiego społeczeństwa, czyli odbiorów ich działań. Pamiętajmy, że w Polsce ok. 15,4 mln osób żyje poniżej minimum socjalnego, a ok. 1,8 mln poniżej minimum egzystencji – mówi Wojciech Jaros, prezes zarządu Banku Żywności w Łodzi.

Ministerstwo Zdrowia w dokumencie strategicznym „Zdrowa Przyszłość. Ramy strategiczne rozwoju systemu ochrony zdrowia na lata 2021-2027, z perspektywą do 2030” wskazuje, że cukrzyca i choroby nerek stanowią piątą przyczynę zgonów w Polsce. Za 60 proc. z nich odpowiedzialna była tylko cukrzyca, a liczba zgonów z tej przyczyny wzrasta od 2002 r. i przewidywany jest dalszy wzrost umieralności. Cukrzyca powoduje także wiele powikłań, m.in. retinopatię cukrzycową (wzrost ryzyka jaskry i zaćmy), niewydolność nerek, chorobę niedokrwienną serca, udar mózgu, neuropatię. Jedną z chorób, które często prowadzą do rozwoju cukrzycy, jest otyłość.
Mimo refundacji leków, dostępu do opieki internisty i diabetologa, czy placówek sportowych, zdrowie w cukrzycy nadal zależy od możliwości sfinansowania specjalistycznej diety. – Osoby w ubóstwie funkcjonują w sytuacji ciągłego ograniczania wydatków i potrzeb. W takim wypadku ceny żywności mają bezpośredni wpływ na zdrowie i życie pacjentów, zmuszając do niemożliwych wyborów. Cukrzyca jest jedną z chorób, w której uwidacznia się problem wykluczenia zdrowotnego z uwagi na ubóstwo. W szczególności, że inflacja dotyka żywności znacznie bardziej niż innych dóbr, np. w marcu 2023 r. inflacja w przypadku żywności była wyższa o prawie 10 punktów procentowych od inflacji ogółem – mówi dr hab. Ryszard Szarfenberg, przewodniczący EAPN Polska.

Organizacje wskazują, że publiczne badania ubóstwa nie uwzględniają danych o chorujących na cukrzycę. Według GUS problemy zdrowotne były główną przyczyną korzystania z pomocy społecznej w Polsce w 2022 roku.

Bank Żywności w Łodzi – jadłospis dla cukrzyków

Źródło informacji: EAPN Polska

Chcesz utrzymać wagę, a nie masz pomysłu na zdrowe odżywianie? Chciałbyś rozpocząć dietę o ustalonej kaloryczności, ale nie wiesz, jak skomponować posiłki? Z pomocą przychodzi portal Diety NFZ. Znajdziesz tam 8 tysięcy przepisów i 11 planów żywieniowych, które dopasujesz do swoich potrzeb i preferencji. Usługa jest całkowicie bezpłatna.
Portal Diety NFZ (www.diety.nfz.gov.pl) tylko w tym roku odnotował 11 milionów odsłon. Zarejestrowało się na nim 760 tysięcy użytkowników, a każdy z nich ma dostęp do diety dostosowanej do swoich potrzeb.  Od lipca każdy osoba, ustalając swój plan diety, ma możliwość zaznaczenia produktu (m.in. gluten, laktoza), który chce wyeliminować z proponowanego jadłospisu.

– Portal Diety NFZ powstał w celu promowania zdrowego odżywiania, które jest kluczowe dla zachowania zdrowia oraz odgrywa ważną rolę w leczeniu chorób przewlekłych. Proponowane plany żywieniowe są oparte na diecie DASH, która nie tylko pomaga w walce z nadwagą i otyłością, ale także przyczynia do obniżenia ciśnienia tętniczego, zmniejsza się ryzyko rozwoju cukrzycy typu 2 oraz chorób sercowo-naczyniowych – informuje Sylwia Wądrzyk, dyrektor Departamentu Obsługi Klientów i Profilaktyki NFZ.

Na użytkowników czekają na portalu dedykowane plany żywieniowe, obejmujące przepisy przygotowane przez dietetyków. Można tam znaleźć również specjalistyczne porady oraz materiały promujące zdrowe nawyki. Osobną wartość stanowią e-booki z poradami i przepisami kulinarnymi. Korzystanie z zasobów portalu jest całkowicie darmowe.

Dieta dopasowana do potrzeb
Użytkownik portalu Diety NFZ ma do wyboru aż 11 planów żywieniowych: klasyczny, nadwaga i otyłość, wege, cukrzyca, hashimoto, depresja, zaparcia, nadciśnienie, senior, rodzina i PCOS. Własne konto w portalu pozwala określić kaloryczność diety, dostosować ją do potrzeb jednej osoby lub całej rodziny z uwzględnieniem osobnej kaloryczności dla każdego z jej członków. Otrzymujemy wówczas gotowy rozkład posiłków, z uwzględnieniem ich kaloryczności, zawartością białka, tłuszczów i węglowodanów. Pokazany jest też średni czas przygotowania potrawy, a zaproponowane w portalu dania są szybkie i proste w przygotowaniu. Jadłospis bazuje na łatwo dostępnych artykułach spożywczych. Istnieje też możliwość wygenerowania listy zakupów.

Gdy nie chcesz glutenu albo owoców morza
Nowością jest możliwość wyeliminowania z proponowanego planu żywieniowego produkty zawierające gluten, czy laktozę, ale też mięso, ryby i owoce morza. – Po wybraniu wszystkich preferencji czy wykluczeń otrzymujemy gotową dietę z rozpisanymi posiłkami na wskazany czas. Ciekawym rozwiązaniem jest opcja zmiany przepisu, w przypadku gdy któryś z nich nie odpowiada naszym gustom – informuje Beata Kopczyńska, rzeczniczka prasowa Narodowego Funduszu Zdrowia.
Nad jakością planów żywieniowych i treści publikowanych na portalu Diety NFZ czuwa zespół dietetyków.

Z portalu najchętniej korzystają młodzi
Portal Diety NFZ powstał z myślą o szerokim gronie odbiorców. – Faktycznie wśród użytkowników są osoby w różnym wieku, jednak najliczniejszą i najbardziej aktywną grupę stanowią osoby pomiędzy 20 a 30 rokiem życia. Jeśli chodzi o płeć 55 proc stanowią kobiety. 48 proc. użytkowników portalu deklaruje niską aktywność fizyczną, a 25 proc. jej brak – dodaje Beata Kopczyńska.

Chociaż większość użytkowników portalu ma prawidłowy wskaźnik masy ciała (BMI), to spośród wszystkich 11 planów żywieniowych plan „Nadwaga i Otyłość” cieszy się największą popularnością. Drugim, najczęściej wybieranym planem jest „Classic”. Użytkownicy coraz częściej decydują się na rodzinny plan żywieniowy, który daje możliwość przygotowania zbilansowanych posiłków dla całej rodziny.

źródło: NFZ

Obiad w Polsce stanowi dla większości społeczeństwa główny posiłek dnia. Zarówno pod względem ilości dań jak i spożywanych kalorii przewyższa śniadanie i kolację. Na przygotowanie właśnie tego posiłku poświęca się zazwyczaj najwięcej czasu i energii, dlatego warto zrobić to mądrze przyrządzając posiłek dobry dla serca. W doborze odpowiedniego przepisu pomóc mogą zasady diet DASH oraz śródziemnomorskiej szczególnie polecanych w profilaktyce chorób serca.
OBIAD WEDŁUG DIETY DASH

Propozycja na obiad z rybą
Pierwsze danie: Zupa z dyni (dynia, cebula, czosnek, marchewka i bulion, opcjonalnie do już podanej zupy można dodać pestki dyni, całość doprawiona curry i pieprzem ziołowym według uznania)

Dynia, główny składnik tej zupy, zawdzięcza swój pomarańczowy kolor dużej zawartości beta-karotenu. Barwnik ten wykazuje właściwości przeciwzapalne i antynowotworowe, a wraz z zawartym w tej roślinie błonnikiem przyczynia się do zmniejszenia poziomu cholesterolu.

Drugie danie: Pieczony filet z dorsza, brązowy ryż oraz sałatka z rukolą, gruszką, serkiem ricotta, granatem i orzechami włoskimi

Dorsz, zaliczany do ryb morskich, stanowi bogate źródło kwasów omega-3. Wpływają one na regulację ciśnienia tętniczego, a także wykazują pośrednie działanie przeciwmiażdżycowe. Ich spożycie, zarówno w formie naturalnej jak i suplementów, zalecane jest przez Europejskie Towarzystwo Kardiologiczne. Dorsz zawiera również wiele minerałów: wapń, fosfor, jod oraz aż 50% dziennego zapotrzebowania na selen w 100g ryby. Obfituje też w witaminy A i D3 oraz te z grupy B. Szczególnie ważne z kardiologicznego punktu widzenia są chroniąca przed zaburzeniami serca tiamina, obniżająca cholesterol niacyna, regulująca ciśnienie pirydoksyna oraz zapobiegająca anemii kobalamina (B12).

Pozytywny wpływ na układ krążenia wykazuje również brązowy ryż. W odróżnieniu do białego, zawiera on bogatą w substancje odżywcze warstwę subaleuronową przyczyniającą się do regulacji skurczu mięśniówki naczyń, a przez to ciśnienia krwi. Warto także przyjrzeć się składnikom sałatki. Rukola stanowi bogate źródło flawonoidów wykazujących właściwości przeciwutleniające, dzięki czemu wzmacniają układ krążenia. Gruszki zawierają potas przyczyniający się do obniżenia ciśnienia tętniczego, a przy współdziałaniu z magnezem regulujący pracę serca. Serek ricotta obfituje w witaminy A, D, E i K oraz te z grupy B, szczególnie zapobiegającą anemii kobalaminę. Granat stanowi skarbiec działających kardioprotekcyjnie przeciwutleniaczy: kwasów linolowego, linolenowego czy oleinowego. Warto wspomnieć o specyficznym dla tego owocu kwasie punikowym, który usuwa stany zapalne i zapobiega obrzękom. Natomiast orzechy włoskie charakteryzują się wyjątkowo wysoką zawartością kwasu alfa-linolenowego oraz substancji przeciwutleniających chroniących serce.

 
Obiad wegetariański

Pierwsze danie: Zupa z soczewicy (czerwona soczewica, czosnek, imbir, sos sojowy i bulion, opcjonalnie mleczko kokosowe, doprawione kurkumą i chilli według uznania)

Soczewica,  jako przedstawiciel roślin strączkowych, stanowi bogate źródło całej gamy witamin, w tym C, A, K oraz B1 (tiaminy), B2 (ryboflawiny), B3 (niacyny), B5 (kwasu pantotenowego), B6 (pirydoksyny) i B9 (kwasu foliowego). Co więcej, zawiera ona także imponującą listę substancji mineralnych: wapń, magnez, sód, potas, fosfor, cynk i żelazo. Dzięki tak bogatemu składowi soczewica minimalizuje ryzyko zawału, nadciśnienia, miażdżycy i anemii. Dodatkowo stanowi ona skarbnicę białka.

Drugie danie: Leczo z cukinii, pieczarek, żółtej i czerwonej papryki, cebuli i pomidorów, doprawione majerankiem,  papryką słodką, bazylią i ziołami prowansalskimi

Cukinia charakteryzuje się bardzo niską zawartością tłuszczu, cholesterolu i sodu. Dzięki temu wykazuje działanie przeciwmiażdżycowe i obniża ciśnienie krwi.  Dodatkowo warzywo to pozytywnie wpływa na skórę spowalniając proces starzenia. Godne uwagi są też pieczarki. Dzięki wysokiej zawartości potasu redukują one ryzyko udaru i zawału serca, a błonnik pobudzając perystaltykę jelit zmniejsza wchłanianie tłuszczy, co przyczynia się do obniżenia poziomu cholesterolu. Warto również przyjrzeć się papryce. W porównaniu do cytryny warzywo to zawiera aż czterokrotnie więcej witaminy C charakteryzującej się właściwościami przeciwutleniającymi. Natomiast pomidory działają antynowotworowo i przeciwmiażdżycowo, a także korzystnie wpływają na układ odpornościowy.

 
OBIAD WEDŁUG DIETY ŚRÓDZIEMNOMORSKIEJ

Propozycja na obiad z rybą

Pierwsze danie: Zupa brokułowa (brokuły, marchew i bulion, doprawione solą i pieprzem)

Brokuł to jedno z najzdrowszych warzyw. Zawarty w nim sulforafan podnosi w organizmie poziom tioredoksyny zapobiegającej uszkodzeniu mięśnia sercowego. Związek ten pobudza także zwalczanie wolnych rodników. Pozytywnie wpływa to na naczynia krwionośne, gdyż eliminowane atomy uszkadzają ściany tych struktur i uwalniją lipidy, które wraz z cholesterolem tworzą blaszki miażdżycowe. Co więcej, brokuły chronią przed chorobami zwyrodnieniowymi stawów. Mają również niski indeks glikemiczny, więc są odpowiednie dla cukrzyków.

Drugie danie: Grillowany łosoś skropiony sokiem z cytryny, kasza pęczak oraz grillowane szparagi

Łosoś, jako tłusta ryba morska, jest źródłem wielonienasyconych kwasów tłuszczowych omega-3. Wykazują one pośrednie działanie przeciwmiażdżycowe i wpływają na regulację ciśnienia tętniczego. Warto też przyjrzeć się właściwościom kaszy pęczak. Zaliczana jest do krup, które stanowią cenne źródło witamin z grupy B oraz rozpuszczalnej w tłuszczach E. Zawierają również liczne minerały: wapń, magnez, potas, fosfor, cynk, mangan, krzem, miedź i żelazo. Dzięki tak bogatemu składowi kasze gruboziarniste przyczyniają się do obniżenia ciśnienia krwi, zmniejszają ryzyko miażdżycy i działają kardioprotekcyjnie. Nie można pominąć dobrych dla serca właściwości szparagów. Dzięki zawartym w nich beta-karotenom, będących jednymi z najlepszych antyoksydantów, zmniejszają ryzyko miażdżycy, a także zaćmy czy choroby Parkinsona.

Obiad wegetariański (możliwa też wersja z mięsem)

Pierwsze danie: Zupa krem z pomidorów(pomidory, oliwa, cebula, czosnek, mleko kokosowe i bulion warzywny, doprawione solą morską, świeżo zmielonym pieprzem, oregano)

Główny składnik tego dania stanowi pomidor wykazujący pozytywny wpływ na ludzki organizm. Produkt ten działa przeciwmiażdżycowo, antynowotworowo i odpornościowo. Warto także wspomnieć o właściwościach antyutleniających wynikających z zawartego w pomidorach likopenu, który stanowi najsilniejszy przeciwutleniacz z grupy karotenoidów.

Drugie danie: Bakłażan faszerowany pomidorami, soczewicą, pietruszką i suszonymi pomidorami, opcjonalnie serem tofu (wielbiciele mięsa mogą dodać to z indyka lub użyć go zamiast soczewicy), doprawiony ostrą papryką, solą i pieprzem

Bakłażan swój kolor zawdzięcza zawartym w skórce antocyjanom wykazującym działanie przeciwutleniające. Dzięki temu produkt ten obniża ciśnienie krwi. Bakłażan wykazuje także właściwości antyangiogenne, więc zapobiega niekontrolowanemu tworzeniu nowych naczyń krwionośnych. Przeciwdziała tym samym rozwojowi nowotworów i chorób układu krążenia. Pozytywne dla organizmu właściwości pomidorów zostały opisane powyżej, natomiast należy jeszcze zapoznać się z tymi soczewicy. Dzięki zawartych w niej kwasie foliowym, kobalaminie i żelazie wspaniale przeciwdziała ona anemii. Natomiast decydując się na dodanie mięsa warto użyć tego z indyka, gdyż zawiera więcej białka i mniej tłuszczu niż pierś z kurczaka. Z tego względu zalecane jest osobom dbającym o cholesterol.

 
Autor: Magdalena Kędrak
Konsultacja dietetyczna: Magda Piekarska i Karolina Moczulska – członkinie SKN Medycyny Stylu Życia

Artykuł powstał przy współpracy redakcyjnej ze Studenckim Kołem Naukowym przy I Katedrze i Klinice WUM
Obiad w Polsce stanowi dla większości społeczeństwa główny posiłek dnia. Zarówno pod względem ilości dań jak i spożywanych kalorii przewyższa śniadanie i kolację. Na przygotowanie właśnie tego posiłku poświęca się zazwyczaj najwięcej czasu i energii, dlatego warto zrobić to mądrze przyrządzając posiłek dobry dla serca. W doborze odpowiedniego przepisu pomóc mogą zasady diet DASH oraz śródziemnomorskiej szczególnie polecanych w profilaktyce chorób serca.
OBIAD WEDŁUG DIETY DASH

Propozycja na obiad z rybą
Pierwsze danie: Zupa z dyni (dynia, cebula, czosnek, marchewka i bulion, opcjonalnie do już podanej zupy można dodać pestki dyni, całość doprawiona curry i pieprzem ziołowym według uznania)

Dynia, główny składnik tej zupy, zawdzięcza swój pomarańczowy kolor dużej zawartości beta-karotenu. Barwnik ten wykazuje właściwości przeciwzapalne i antynowotworowe, a wraz z zawartym w tej roślinie błonnikiem przyczynia się do zmniejszenia poziomu cholesterolu.

Drugie danie: Pieczony filet z dorsza, brązowy ryż oraz sałatka z rukolą, gruszką, serkiem ricotta, granatem i orzechami włoskimi

Dorsz, zaliczany do ryb morskich, stanowi bogate źródło kwasów omega-3. Wpływają one na regulację ciśnienia tętniczego, a także wykazują pośrednie działanie przeciwmiażdżycowe. Ich spożycie, zarówno w formie naturalnej jak i suplementów, zalecane jest przez Europejskie Towarzystwo Kardiologiczne. Dorsz zawiera również wiele minerałów: wapń, fosfor, jod oraz aż 50% dziennego zapotrzebowania na selen w 100g ryby. Obfituje też w witaminy A i D3 oraz te z grupy B. Szczególnie ważne z kardiologicznego punktu widzenia są chroniąca przed zaburzeniami serca tiamina, obniżająca cholesterol niacyna, regulująca ciśnienie pirydoksyna oraz zapobiegająca anemii kobalamina (B12).

Pozytywny wpływ na układ krążenia wykazuje również brązowy ryż. W odróżnieniu do białego, zawiera on bogatą w substancje odżywcze warstwę subaleuronową przyczyniającą się do regulacji skurczu mięśniówki naczyń, a przez to ciśnienia krwi. Warto także przyjrzeć się składnikom sałatki. Rukola stanowi bogate źródło flawonoidów wykazujących właściwości przeciwutleniające, dzięki czemu wzmacniają układ krążenia. Gruszki zawierają potas przyczyniający się do obniżenia ciśnienia tętniczego, a przy współdziałaniu z magnezem regulujący pracę serca. Serek ricotta obfituje w witaminy A, D, E i K oraz te z grupy B, szczególnie zapobiegającą anemii kobalaminę. Granat stanowi skarbiec działających kardioprotekcyjnie przeciwutleniaczy: kwasów linolowego, linolenowego czy oleinowego. Warto wspomnieć o specyficznym dla tego owocu kwasie punikowym, który usuwa stany zapalne i zapobiega obrzękom. Natomiast orzechy włoskie charakteryzują się wyjątkowo wysoką zawartością kwasu alfa-linolenowego oraz substancji przeciwutleniających chroniących serce.

 
Obiad wegetariański

Pierwsze danie: Zupa z soczewicy (czerwona soczewica, czosnek, imbir, sos sojowy i bulion, opcjonalnie mleczko kokosowe, doprawione kurkumą i chilli według uznania)

Soczewica,  jako przedstawiciel roślin strączkowych, stanowi bogate źródło całej gamy witamin, w tym C, A, K oraz B1 (tiaminy), B2 (ryboflawiny), B3 (niacyny), B5 (kwasu pantotenowego), B6 (pirydoksyny) i B9 (kwasu foliowego). Co więcej, zawiera ona także imponującą listę substancji mineralnych: wapń, magnez, sód, potas, fosfor, cynk i żelazo. Dzięki tak bogatemu składowi soczewica minimalizuje ryzyko zawału, nadciśnienia, miażdżycy i anemii. Dodatkowo stanowi ona skarbnicę białka.

Drugie danie: Leczo z cukinii, pieczarek, żółtej i czerwonej papryki, cebuli i pomidorów, doprawione majerankiem,  papryką słodką, bazylią i ziołami prowansalskimi

Cukinia charakteryzuje się bardzo niską zawartością tłuszczu, cholesterolu i sodu. Dzięki temu wykazuje działanie przeciwmiażdżycowe i obniża ciśnienie krwi.  Dodatkowo warzywo to pozytywnie wpływa na skórę spowalniając proces starzenia. Godne uwagi są też pieczarki. Dzięki wysokiej zawartości potasu redukują one ryzyko udaru i zawału serca, a błonnik pobudzając perystaltykę jelit zmniejsza wchłanianie tłuszczy, co przyczynia się do obniżenia poziomu cholesterolu. Warto również przyjrzeć się papryce. W porównaniu do cytryny warzywo to zawiera aż czterokrotnie więcej witaminy C charakteryzującej się właściwościami przeciwutleniającymi. Natomiast pomidory działają antynowotworowo i przeciwmiażdżycowo, a także korzystnie wpływają na układ odpornościowy.

 
OBIAD WEDŁUG DIETY ŚRÓDZIEMNOMORSKIEJ

Propozycja na obiad z rybą

Pierwsze danie: Zupa brokułowa (brokuły, marchew i bulion, doprawione solą i pieprzem)

Brokuł to jedno z najzdrowszych warzyw. Zawarty w nim sulforafan podnosi w organizmie poziom tioredoksyny zapobiegającej uszkodzeniu mięśnia sercowego. Związek ten pobudza także zwalczanie wolnych rodników. Pozytywnie wpływa to na naczynia krwionośne, gdyż eliminowane atomy uszkadzają ściany tych struktur i uwalniją lipidy, które wraz z cholesterolem tworzą blaszki miażdżycowe. Co więcej, brokuły chronią przed chorobami zwyrodnieniowymi stawów. Mają również niski indeks glikemiczny, więc są odpowiednie dla cukrzyków.

Drugie danie: Grillowany łosoś skropiony sokiem z cytryny, kasza pęczak oraz grillowane szparagi

Łosoś, jako tłusta ryba morska, jest źródłem wielonienasyconych kwasów tłuszczowych omega-3. Wykazują one pośrednie działanie przeciwmiażdżycowe i wpływają na regulację ciśnienia tętniczego. Warto też przyjrzeć się właściwościom kaszy pęczak. Zaliczana jest do krup, które stanowią cenne źródło witamin z grupy B oraz rozpuszczalnej w tłuszczach E. Zawierają również liczne minerały: wapń, magnez, potas, fosfor, cynk, mangan, krzem, miedź i żelazo. Dzięki tak bogatemu składowi kasze gruboziarniste przyczyniają się do obniżenia ciśnienia krwi, zmniejszają ryzyko miażdżycy i działają kardioprotekcyjnie. Nie można pominąć dobrych dla serca właściwości szparagów. Dzięki zawartym w nich beta-karotenom, będących jednymi z najlepszych antyoksydantów, zmniejszają ryzyko miażdżycy, a także zaćmy czy choroby Parkinsona.

Obiad wegetariański (możliwa też wersja z mięsem)

Pierwsze danie: Zupa krem z pomidorów(pomidory, oliwa, cebula, czosnek, mleko kokosowe i bulion warzywny, doprawione solą morską, świeżo zmielonym pieprzem, oregano)

Główny składnik tego dania stanowi pomidor wykazujący pozytywny wpływ na ludzki organizm. Produkt ten działa przeciwmiażdżycowo, antynowotworowo i odpornościowo. Warto także wspomnieć o właściwościach antyutleniających wynikających z zawartego w pomidorach likopenu, który stanowi najsilniejszy przeciwutleniacz z grupy karotenoidów.

Drugie danie: Bakłażan faszerowany pomidorami, soczewicą, pietruszką i suszonymi pomidorami, opcjonalnie serem tofu (wielbiciele mięsa mogą dodać to z indyka lub użyć go zamiast soczewicy), doprawiony ostrą papryką, solą i pieprzem

Bakłażan swój kolor zawdzięcza zawartym w skórce antocyjanom wykazującym działanie przeciwutleniające. Dzięki temu produkt ten obniża ciśnienie krwi. Bakłażan wykazuje także właściwości antyangiogenne, więc zapobiega niekontrolowanemu tworzeniu nowych naczyń krwionośnych. Przeciwdziała tym samym rozwojowi nowotworów i chorób układu krążenia. Pozytywne dla organizmu właściwości pomidorów zostały opisane powyżej, natomiast należy jeszcze zapoznać się z tymi soczewicy. Dzięki zawartych w niej kwasie foliowym, kobalaminie i żelazie wspaniale przeciwdziała ona anemii. Natomiast decydując się na dodanie mięsa warto użyć tego z indyka, gdyż zawiera więcej białka i mniej tłuszczu niż pierś z kurczaka. Z tego względu zalecane jest osobom dbającym o cholesterol.

 
Autor: Magdalena Kędrak
Konsultacja dietetyczna: Magda Piekarska i Karolina Moczulska – członkinie SKN Medycyny Stylu Życia

Artykuł powstał przy współpracy redakcyjnej ze Studenckim Kołem Naukowym przy I Katedrze i Klinice WUM