Ponad 100 chirurgów dziecięcych, urologów i specjalistów innych dziedzin z Polski i zagranicy przyjechało do Wrocławia na XII International PAAFIS Symposium. Międzynarodowe spotkanie rozpoczyna się w szczególnym dla Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu momencie – wraz z obchodami 70-lecia Katedry i Kliniki Chirurgii i Urologii Dziecięcej UMW.

PAAFIS (ang. Pediatric Adolescent Adult Foregut Interdisciplinary Society) to międzynarodowe, interdyscyplinarne towarzystwo skupiające specjalistów zajmujących się chorobami i wadami górnego odcinka przewodu pokarmowego oraz górnych dróg oddechowych – od wieku dziecięcego po dorosłość.

23 września rozpoczęły się trzy dni wydarzeń łączących jubileusz wrocławskiej Kliniki z XII International PAAFIS Symposium. Pierwszego dnia uczestnicy biorą udział w kursach praktycznych chirurgii torakoskopowej oraz chirurgii tchawicy. Zajęcia prowadzą specjaliści z Polski i zagranicy, w tym eksperci z Włoch i Argentyny. Kursy poprzedzają uroczyste obchody 70-lecia Katedry i Kliniki Chirurgii i Urologii Dziecięcej UMW. Część naukowa międzynarodowego sympozjum została zaplanowana na 24 i 25 września.

Dla wrocławskiej Katedry i Kliniki Chirurgii i Urologii Dziecięcej tegoroczne spotkanie ma szczególne znaczenie. W ciągu 70 lat zmieniły się zarówno możliwości diagnostyczne i techniki operacyjne, jak i opieka nad dziećmi przed zabiegami i po nich. Jubileusz jest okazją, by przypomnieć, jak wraz z całą dziedziną zmieniała się wrocławska Klinika – od czasów bardzo ograniczonych możliwości diagnostycznych po współczesną chirurgię małoinwazyjną na światowym poziomie.

– Dokładnie 40 lat temu zaczynałem pracę w tej jednostce – wspomina prof. Dariusz Patkowski, kierownik Katedry i Kliniki Chirurgii i Urologii Dziecięcej UMW. – Poza słuchawkami lekarskimi mieliśmy do dyspozycji jedynie aparat RTG i podstawowe badania laboratoryjne. Nie było tomografii komputerowej, rezonansu magnetycznego. Pierwsze USG dotarło do nas dopiero na początku lat 90.

Z perspektywy tych czterech dekad skalę zmian trudno przecenić. Obecnie uniwersytecka Klinika jest ośrodkiem, którego osiągnięcia zapewniają jej znaczące miejsce w światowej chirurgii dziecięcej. Szczególną pozycję zdobyła w chirurgii endoskopowej i małoinwazyjnym leczeniu wad wrodzonych u najmłodszych pacjentów.

Prof. Dariusz Patkowski jest autorem techniki PIRS – małoinwazyjnej operacji przepukliny pachwinowej u dzieci, opisanej po raz pierwszy przez wrocławski zespół w 2006 roku. Metoda rozpowszechniła się w ośrodkach chirurgii dziecięcej na świecie, a jej autor wielokrotnie operował i szkolił chirurgów za granicą, przekazując doświadczenia w stosowaniu opracowanej we Wrocławiu techniki.

Kolejnym znakiem rozpoznawczym wrocławskiej jednostki są pionierskie w Polsce endoskopowe operacje atrezji przełyku. Zastosowanie technik małoinwazyjnych pozwala przeprowadzić niezwykle skomplikowane leczenie bez otwierania klatki piersiowej, ograniczając uraz operacyjny u małych pacjentów.

Jubileusz jest jednak nie tylko okazją do spojrzenia w przeszłość. Odbywające się równolegle XII International PAAFIS Symposium pokazuje, czym zajmuje się współczesna chirurgia dziecięca i w jakim kierunku rozwija się leczenie najbardziej złożonych wad.

Do Wrocławia przyjechali uznani eksperci z wielu zagranicznych ośrodków, reprezentujący różne specjalności. Taki skład uczestników nie jest przypadkowy – jednym z założeń PAAFIS jest kompleksowe spojrzenie na pacjenta, wykraczające poza granice jednej dyscypliny. Wśród wykładowców są m.in. specjaliści z Niemiec, Włoch, Argentyny, Turcji, Stanów Zjednoczonych i Republiki Południowej Afryki.

Program tegorocznego spotkania pokazuje, że współczesne leczenie dzieci z najtrudniejszymi wadami wrodzonymi wykracza daleko poza samą operację. Eksperci rozmawiają we Wrocławiu o małoinwazyjnych technikach chirurgicznych, leczeniu atrezji przełyku i wad tchawicy, diagnostyce genetycznej i chorobach rzadkich, ale także o rehabilitacji, zaburzeniach połykania, jakości życia i wieloletniej opiece nad pacjentami po operacji. Jednym z ważnych tematów jest również centralizacja leczenia najrzadszych wad w wyspecjalizowanych ośrodkach.

XII International PAAFIS Symposium organizowane jest przez PAAFIS we współpracy z Katedrą i Kliniką Chirurgii i Urologii Dziecięcej UMW. W organizację wydarzenia zaangażowane są także inne jednostki Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu, w tym Katedra i Klinika Pediatrii, Endokrynologii, Diabetologii i Chorób Metabolicznych oraz Uniwersyteckie Centrum Chorób Rzadkich.

Źródło: inf pras

W Instytucie „Pomnik-Centrum Zdrowia Dziecka” przeprowadzono pierwsze w Polsce zabiegi laserowej termoablacji guza piersi u dziecka. Małoinwazyjna metoda pozwala na precyzyjne zniszczenie zmiany przy ograniczeniu ingerencji w otaczające zdrowe tkanki. W przypadku młodych pacjentek szczególne znaczenie ma możliwość zachowania prawidłowej anatomii rozwijającego się gruczołu piersiowego.

Guz zniszczony za pomocą energii lasera

Zabieg przeprowadził dr Dariusz Polnik z Kliniki Chirurgii Dziecięcej i Transplantacji Narządów Instytutu „Pomnik-Centrum Zdrowia Dziecka”. Wykorzystano technikę laserowej termoablacji wykonywanej pod kontrolą ultrasonografii.

Metoda polega na wprowadzeniu do zmiany cienkiego włókna światłowodowego, za pomocą którego dostarczana jest energia lasera. Wytworzone ciepło prowadzi do kontrolowanego zniszczenia tkanki guza. Jednoczesne wykorzystanie USG umożliwia precyzyjne prowadzenie procedury i ograniczenie oddziaływania na otaczające tkanki.

W porównaniu z klasycznym zabiegiem chirurgicznym jest to procedura małoinwazyjna. Do jej potencjalnych korzyści należą mniejszy uraz tkanek i ograniczenie blizny, a także krótsza hospitalizacja oraz szybszy powrót pacjenta do codziennej aktywności.

Szczególne znaczenie u młodych pacjentek

Oszczędzający charakter zabiegu może mieć szczególne znaczenie w chirurgii dziecięcej. Leczenie zmian w obrębie piersi u dziewcząt wymaga uwzględnienia nie tylko skuteczności usunięcia lub zniszczenia zmiany, ale również ochrony rozwijającego się gruczołu piersiowego.

Ograniczenie ingerencji chirurgicznej może zmniejszać ryzyko naruszenia prawidłowej anatomii piersi oraz pozwalać uzyskać lepszy efekt kosmetyczny. Ma to znaczenie zarówno z punktu widzenia medycznego, jak i późniejszej jakości życia młodych pacjentek.

Zastosowanie laserowej termoablacji wpisuje się w rozwój technik małoinwazyjnych i interwencyjnych w chirurgii dziecięcej. Pozwalają one w wybranych przypadkach ograniczyć zakres klasycznej operacji, jednocześnie precyzyjnie oddziałując na leczoną zmianę.

Jak poinformował Instytut „Pomnik-Centrum Zdrowia Dziecka”, były to pierwsze w Polsce zabiegi laserowej termoablacji guza piersi przeprowadzone u dziecka.

Źródło: Instytut „Pomnik-Centrum Zdrowia Dziecka”

Pacjenci zmagający się z zaawansowaną postacią hallux rigidus (sztywnego palucha) zyskali dostęp do nowoczesnej metody leczenia oszczędzającego staw. W Szpitalu w Drawsku Pomorskim American Heart of Poland wykonano pierwsze zabiegi alloplastyki stawu śródstopno-paliczkowego palucha z wykorzystaniem implantów pokrytych bioaktywnym hydroksyapatytem. Świadczenia są realizowane w ramach kontraktu z Narodowym Funduszem Zdrowia.

Hallux rigidus a ograniczenia dotychczasowych metod

Choroba zwyrodnieniowa stawu śródstopno-paliczkowego palucha (MTP I), klinicznie określana jako hallux rigidus, należy do najczęstszych patologii degeneracyjnych w obrębie przodostopia. Postępujące zużycie chrząstki stawowej, tworzenie osteofitów oraz silny ból mechaniczny uniemożliwiają prawidłowe przetaczanie stopy, co drastycznie obniża komfort życia chorych.

Dotychczas standardem chirurgicznym w zaawansowanych stadiach tej choroby była artrodeza, czyli trwałe usztywnienie stawu. Choć zabieg ten skutecznie likwiduje ból, wiąże się z bezpowrotną utratą ruchomości, co zaburza biomechanikę chodu i ogranicza wybór obuwia.

Alternatywa oszczędzająca staw

Odpowiedzią współczesnej ortopedii na te ograniczenia jest alloplastyka stawu palucha, czyli wszczepienie endoprotezy, której zadaniem jest odtworzenie anatomii oraz zachowanie zakresu ruchomości.

W drawskim szpitalu zastosowano implanty pokryte hydroksyapatytem (HA) – naturalnym budulcem ludzkich kości i zębów, który fabrycznie nałożono na powierzchnię protezy.

Wszczepiony implant został zaprojektowany tak, aby od razu stabilnie trzymać się kości. Kluczową rolę odgrywa tu powłoka z hydroksyapatytu – substancji, która buduje nasze kości i zęby. Działa ona jak naturalny stymulator, który sprawia, że żywa tkanka kości pacjenta z czasem stopniowo wrasta w powierzchnię implantu, tworząc z nim trwałe, mocne połączenie – wyjaśnia lek. Artur Bednarz, ordynator Oddziału Ortopedycznego Szpitala w Drawsku Pomorskim, American Heart of Poland.

Wskazania i korzyści dla pacjenta

Wdrożenie procedury alloplastyki MTP I dedykowane jest pacjentom kwalifikowanym do leczenia operacyjnego ze względu na zaawansowane zmiany degeneracyjne, u których priorytetem jest zachowanie funkcji ruchowej stawu.

Kluczowe korzyści kliniczne:

Przede wszystkim utrzymanie ruchomości, co pozwala na zachowanie naturalnej funkcji stawu w przeciwieństwie do tradycyjnego usztywnienia. Zabieg zapewnia również skuteczną redukcję dolegliwości bólowych, które dotychczas utrudniały codzienne funkcjonowanie. Nowoczesna endoprotezoplastyka gwarantuje ponadto prawidłową biomechanikę, przyczyniając się do przywrócenia fizjologicznego wzorca chodu i odciążenia struktur sąsiednich – dodaje lek. Artur Bednarz, (może zamiast orydnator jego spechlaizacje) ordynator Oddziału Ortopedycznego Szpitala w Drawsku Pomorskim, American Heart of Poland.

Nowy standard opieki ortopedycznej w regionie

Wykonanie pierwszych zabiegów alloplastyki stawu palucha w Szpitalu w Drawsku Pomorskim poszerza zakres procedur ortopedii operacyjnej dostępnych na poziomie regionalnym. Realizacja tego typu świadczeń w ramach kontraktu z Narodowym Funduszem Zdrowia umożliwia pacjentom z mniejszych ośrodków korzystanie z nowoczesnych metod leczenia.

Źródło: inf pras

Kilka miesięcy po uruchomieniu programu chirurgii robotycznej w Narodowym Instytucie Onkologii w Krakowie wykonano setną operację z wykorzystaniem systemu Hugo RAS. Technologia, która początkowo była nowym elementem wyposażenia bloku operacyjnego, stała się już częścią codziennego leczenia pacjentów z nowotworami urologicznymi, ginekologicznymi oraz nowotworami przewodu pokarmowego.

Pierwsze zabiegi robotyczne w NIO-PIB w Krakowie przeprowadzono jesienią 2025 roku, po zakończeniu specjalistycznych szkoleń i certyfikacji zespołów. Wdrożenie operacji ginekologicznych sprawiło, że Instytut jako pierwszy ośrodek w Polsce zaczął wykorzystywać system Hugo RAS w trzech obszarach onkologii: urologii, chirurgii oraz ginekologii onkologicznej.

Uruchomienie robotyki nie zastąpiło dotychczasowych metod leczenia, ale poszerzyło możliwości wyboru techniki najlepiej dopasowanej do sytuacji konkretnego pacjenta. System zapewnia operatorowi stabilny obraz 3D, dużą precyzję ruchów i możliwość wykonywania złożonych procedur przez niewielkie nacięcia – dr hab. n med. Janusz Jaszczyński, Kierownik Bloku Operacyjnego w NIO-PIB w Krakowie.

W pierwszych doświadczeniach zespołów widoczne są korzyści typowe dla chirurgii małoinwazyjnej: mniejszy uraz operacyjny, szybsze uruchamianie pacjentów i krótszy pobyt w szpitalu. W części zabiegów ginekologicznych pacjentki mogą być gotowe do wypisu już następnego dnia po operacji.

Setna operacja pokazuje, że Instytut przeszedł od etapu wdrażania nowej technologii do budowania regularnego, wielospecjalistycznego programu chirurgii robotycznej. Równolegle doświadczenie zdobywają nie tylko operatorzy, ale całe zespoły uczestniczące w przygotowaniu i prowadzeniu zabiegów – anestezjolodzy, pielęgniarki operacyjne oraz personel techniczny.

Kolejnym etapem będzie dalsze zwiększanie liczby zabiegów, rozszerzanie zastosowania robota na inne procedury oraz szkolenie następnych operatorów. Ważna będzie również systematyczna ocena wyników leczenia i porównywanie chirurgii robotycznej z innymi metodami, tak aby technologia była wykorzystywana tam, gdzie przynosi pacjentom największą korzyść – podsumowuje dr Jaszczyński.

System Hugo RAS o wartości ponad 17 mln zł został zakupiony dzięki środkom Unii Europejskiej w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności. Jest częścią projektu modernizacji NIO-PIB w Krakowie o wartości blisko 139,5 mln zł, którego celem jest rozszerzenie zakresu oraz poprawa jakości leczenia oferowanego pacjentom w ramach Krajowej Sieci Onkologicznej.

Źródło: NIO

Foto: NIO