Jesień potrafi wyciszyć tempo codzienności, ale u wielu osób uruchamia również spadek nastroju, energii i motywacji. Zamiast przypływu melancholii, bywa że pojawia się wyraźne przeciążenie – senność, rozdrażnienie i poczucie odizolowania. To właśnie w takim okresie wyjątkowego znaczenia nabierają relacje. Wspierająca obecność partnera, rozmowa, umiejętność mówienia o tym, co trudne – często działają skuteczniej niż kolejne kubki kawy czy postanowienia o „wzięciu się w garść”.

Najnowszy raport „Anatomia relacji. O związkach twarzą w twarz”, przygotowany z inicjatywy Gedeon Richter, pokazuje jasno: jesienno-zimowy spadek nastroju możemy łagodzić nie tylko światłem i ruchem, lecz przede wszystkim bliskością. Zaufanie, życzliwa komunikacja i otwartość emocjonalna stają się fundamentem dobrostanu – także wtedy, gdy rozmowy o psychice wciąż bywają dla wielu par trudne lub krępujące.

Jesienno-zimowa aura potrafi mocno wpływać na nasze samopoczucie. U wielu osób prowadzi do spadku energii, motywacji i chęci do działania. Chociaż dokładna przyczyna tych dolegliwości nie jest znana, mogą być one związane ze zmniejszoną ekspozycją organizmu na światło słoneczne, co negatywnie wpływa na hormony. Obniżony zostaje poziom serotoniny, odpowiedzialnej m.in. za dobry nastrój, a zwiększony poziom regulującej sen melatoniny. To wszystko prowadzi do uczucia ciągłej senności i zmęczenia[1].

Przynajmniej u części z nas, sezonowy spadek samopoczucia i zaburzenia nastroju są na tyle intensywne i regularne, że mogą być powodem zwolnienia lekarskiego. Statystyki Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wskazują[2], że problem ten jest poważny: w 2024 roku liczba dni zwolnienia lekarskiego z powodu zaburzeń nastroju wzrosła o 16,2 proc. w porównaniu do roku poprzedniego, osiągając łącznie ponad 30,3 miliona dni.

W takich momentach szczególnie ważne jest wsparcie partnera. Partnera, którego obecność może działać jak bufor chroniący przed izolacją i samotnością, które często towarzyszą jesienno-zimowym nastrojom³. Jak pokazuje raport¹ firmy Gedeon Richter „Anatomia relacji. O związkach twarzą w twarz”, dla większości z nas relacja oparta na zaufaniu, szczerości i wzajemnym wsparciu to jeden z filarów dobrego życia. Aż 83 proc. badanych wierzy, że związek może być trwały na całe życie, a 60 proc. przyznaje, że jego początkiem było zakochanie.

Nie zawsze jednak umiemy rozmawiać o emocjach. Choć 80 proc. badanych deklaruje, że może otwarcie rozmawiać z partnerem na każdy temat, a niewiele mniej twierdzi, że na bieżąco rozwiązuje problemy (76 proc.), rzeczywistość bywa bardziej złożona. 40 proc. unika trudnych rozmów, a co trzeci badany ma trudności z wyrażaniem swoich emocji¹.

– Nazywanie swoich emocji i uczuć wydaje się WIELU osobom szczególnie trudną umiejętnością. Rozumiem. Po pierwsze, to CZASAMI w jakiś sposób nas obnaża, DOTYCZY naszej intymności. PO DRUGIE, Niestety, bywa wykorzystywane potem jako nasza słabość, zwłaszcza w konfliktach czy awanturach, kiedy słyszymy słowa: „bo Ty to jesteś…”, „bo Ty zawsze…”, „bo Ty nigdy…” – wyjaśnia Magdalena Kuszewska, trenerka komunikacji, dziennikarka, ekspertka intymności.

Warto, aby przy wspólnej rozmowie poza samymi słowami, okazywać otwartość, szacunek i chęć zrozumienia drugiej strony również poprzez postawę, codzienne gesty. Szczególnie gdy kwestie dotyczą naszego zdrowia. Ponieważ Gedeon Richter od lat dba o zdrowie Polaków, w raporcie nie zabrakło także tego zagadnienia. Jak to wygląda u ankietowanych osób?

Zdecydowana większość, bo aż 88 proc. ankietowanych ma sporą świadomość ogólnych problemów zdrowotnych partnera czy partnerki, często też przypominają sobie wzajemnie o badaniach profilaktycznych (72 proc.). Niestety aż jedna czwarta wyznała, że zdrowie i samopoczucie psychiczne są tematami tabu w ich związku i w ogóle ich nie poruszają¹.

– Temat zdrowia psychicznego często stanowi tabu w związkach, mimo że partnerzy są świadomi swoich problemów zdrowotnych. Pary chętniej rozmawiają o zdrowiu fizycznym, bo te tematy są łatwiejsze w nazwaniu, przez co dla wielu osób okazują się bezpieczniejsze w komunikacji. Kwestie psychiczne wciąż wywołują wstyd i obawę przed oceną, co utrudnia otwartą rozmowę na ten temat – podkreśla dr n. med. Robert Kowalczyk, prof. UMW – psycholog, psychoterapeuta i seksuolog z Katedry Psychiatrii Uniwersytetu Medycznego Piastów Śląskich we Wrocławiu.

Otwarta i szczera rozmowa o zdrowiu psychicznym i potrzebie wsparcia powinna być standardem w każdym związku. Mówienie partnerowi o swoich trudnościach pozwala mu zrozumieć, co się dzieje, zamiast domyślać się i czuć się odrzuconym. Ważne jest, by rozmowy te były prowadzone w atmosferze akceptacji i braku osądu.

Co możemy zrobić dla siebie w walce z obniżonym sezonowo nastrojem? Za jeden z kluczowych elementów uważa się aktywność fizyczną, ponieważ ćwiczenia potrafią złagodzić stres. Badania wykazały, że 20-minutowy wysiłek fizyczny co najmniej trzy razy w tygodniu może wspomagać produkcję serotoniny i poprawiać nastrój³. Korzystne są zwłaszcza ćwiczenia na świeżym powietrzu.

Z tym na szczęście nie mamy problemu – ponad połowa ankietowanych par stara się wspólnie uprawiać sport, nie tylko z myślą o sobie, lecz także o partnerze czy partnerce. Najczęściej są to maszerowanie lub spacerowanie (81 proc.) oraz jazda na rowerze (54 proc.).

W obliczu jesienno-zimowej chandry wsparcie partnera okazuje się nieocenione. Stabilna, oparta na wzajemnym szacunku i otwartej komunikacji relacja działa jak naturalne światło – pomaga przetrwać sezonowy spadek energii i odzyskać emocjonalną równowagę. Jesień może być momentem, w którym uczymy się uważności na siebie i drugą osobę. Wspólna rozmowa, empatia i troska o zdrowie psychiczne to inwestycja nie tylko w dobre samopoczucie, ale też w trwałość relacji.

Raport „Anatomia relacji. O związkach twarzą w twarz” jest dostępny na stronie zdrowa-ona.pl

[1] Mayo Clinic, Seasonal affective disorder: More than feeling sad, https://www.mayoclinichealthsystem.org/hometown-health/speaking-of-health/seasonal-affective-disorder-more, data dostępu: 12.11.2025 r.
[2] „Absencja chorobowa w 2024 r.”, Raport Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Warszawa 2025, https://www.zus.pl/baza-wiedzy/statystyka/opracowania-tematyczne/absencja-chorobowa, data dostępu: 12.11.2025 r.

Źródło: informacja prasowa

Lepszy dialog między organizacjami pacjentów a instytucjami publicznymi może usprawnić funkcjonowanie całego systemu ochrony zdrowia. Takie wnioski płyną z konferencji „Kierunki umacniania dialogu organizacji pacjentów i instytucji publicznych”, która odbyła się 9 lipca w Warszawie. Efektem spotkania ma być m.in. stworzenie przewodnika po systemie zdrowia, który ułatwi organizacjom pacjenckim kontakt z odpowiednimi urzędami i pozwoli na skuteczniejsze uczestnictwo w procesach legislacyjnych i konsultacyjnych.

Spotkanie z udziałem przedstawicieli instytucji publicznych, organizacji pacjentów, parlamentarzystów i ekspertów było kontynuacją prac nad dokumentem „Kierunki umacniania dialogu organizacji pacjentów i instytucji publicznych”. Dokument powstał na bazie warsztatów z udziałem Agencji Badań Medycznych, Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji, NFZ, Ministerstwa Zdrowia oraz Biura Rzecznika Praw Pacjenta. Jego celem jest wypracowanie systemowych rozwiązań wspierających dialog i partycypację pacjentów w polityce zdrowotnej.

Zarówno strona rządowa, jak i organizacje pacjentów zgodnie wskazują, że ostatnie lata przyniosły znaczną poprawę w relacjach i otwartości na współpracę. Przedstawiciele instytucji podkreślają jednak, że potrzeba więcej aktywności i „mówienia jednym głosem” przez środowisko pacjenckie, zwłaszcza w sprawach systemowych. Wzmocnieniu tej współpracy ma służyć m.in. nowy przewodnik po instytucjach ochrony zdrowia – narzędzie, które ułatwi orientację w kompetencjach urzędów i procedurach kontaktu.

W toku dyskusji wskazano również na wyzwania, które ograniczają możliwości organizacji pacjentów – głównie brak stabilnego finansowania działalności podstawowej i rzeczniczej, braki kadrowe oraz ograniczony dostęp do decydentów, szczególnie w przypadku organizacji spoza dużych ośrodków miejskich.

Uczestnicy spotkania zwracali uwagę na potrzebę stałej obecności pacjentów w procesie decyzyjnym, a nie jedynie konsultacyjnym. Proponowano również powołanie koordynatorów ds. kontaktów z organizacjami pacjentów w kluczowych instytucjach, a także wprowadzenie ujednoliconych standardów współpracy i systemu konsultacji online, który zwiększy dostępność i transparentność.

Silnym głosem w dyskusji była również kwestia profilaktyki i promocji zdrowia. Przedstawiciele NFZ oraz MZ podkreślali rolę pacjentów jako ambasadorów działań prozdrowotnych – ich osobiste doświadczenia mogą motywować innych do podejmowania działań profilaktycznych, zmiany stylu życia czy przestrzegania zaleceń terapeutycznych. W tym kontekście organizacje pacjenckie mają potencjał, by stać się kluczowym kanałem edukacyjnym i komunikacyjnym.

Konferencja była także okazją do deklaracji konkretnych działań – powstania przewodnika systemowego, rozwoju Forum Organizacji Pacjentów przy NFZ, czy wspólnych kampanii edukacyjnych realizowanych z udziałem KRUS i lokalnych samorządów. Wszystko to ma służyć budowie systemu ochrony zdrowia bardziej otwartego, empatycznego i współtworzonego z pacjentami.

Dialog pacjentów z instytucjami publicznymi nie jest już tylko postulatem – staje się realnym narzędziem zmiany systemu zdrowia. Inicjatywy takie jak przewodnik po instytucjach, wspólne forum czy nowelizacja zasad konsultacji to kroki w stronę systemu opartego na partnerstwie. Aby jednak ten proces był trwały i skuteczny, potrzebne jest wzmocnienie organizacji pacjentów – zarówno organizacyjnie, jak i finansowo – oraz wypracowanie jasnych, jednolitych zasad współpracy. Pacjenci mają głos, który musi być nie tylko słyszany, ale i brany pod uwagę.

Źródło: PAP MediaRoom

27 lutego w siedzibie Pracodawców RP Rafał Dutkiewicz – Prezes Zarządu Pracodawców RP oraz Małgorzata Gałązka-Sobotka – Dziekan Centrum Kształcenia Podyplomowego Uczelni Łazarskiego – podpisali porozumienie o współpracy w ramach Partnerstwa na rzecz Profilaktyki i Leczenia Otyłości.

Partnerstwo na rzecz Profilaktyki i Leczenia Otyłości to niezależna inicjatywa, która łączy ekspertów  z różnych dziedzin, takich jak: zdrowie publiczne, nauka, sektor społeczny oraz biznesowy. To dziś  w Polsce największy ruch ekspercko-społeczny, jednoczący organizacje i firmy działające lub wspierające aktywności na rzecz redukcji otyłości. 

Instytucjami założycielskimi Partnerstwa są Instytut Zarządzania w Ochronie Zdrowia Uczelni Łazarskiego oraz Polskie Towarzystwo Leczenia Otyłości. Pracodawcy RP dołączyli dziś oficjalnie do grona partnerów projektu.

Głównym celem jest budowanie krajowego partnerstwa międzysektorowego, które umożliwi opracowanie i wdrożenie działań na rzecz profilaktyki i leczenia choroby otyłościowej w Polsce. 

W ramach partnerstwa tworzone są ścieżki wymiany informacji i mechanizmy współpracy pomiędzy administracją publiczną, sektorem nauki, biznesem oraz organizacjami społecznymi. Zaangażowani eksperci z instytucji partnerskich posiadają wiedzę i pasję do kształtowania nowych postaw społecznych i realizacji projektów, prowadzących do zmniejszenia częstości występowania w Polsce otyłości jako problemu zdrowotnego, społecznego i ekonomicznego. 

Jednym z kluczowych dokumentów Partnerstwa jest raport opublikowany w czerwcu 2024 roku pt.: „Otyłość. Skala zjawiska i konsekwencje. Założenia do planu strategicznego redukcji otyłości  w Polsce”. Dokument ten szczegółowo przedstawia sytuację otyłości w Polsce i proponuje rozwiązania w ramach krajowego planu redukcji otyłości. 

Zachęcamy do współpracy i wspólnego działania na rzecz zdrowia Polaków!

 

źródło: Pracodawcy RP

9 stycznia br. Ipsen Poland dołączył do grona partnerów inicjatywy Warsaw Health Innovation Hub (WHIH). Uroczyste podpisanie porozumienia o współpracy odbyło się w siedzibie Agencji Badań Medycznych z udziałem Ioany Parsons, Dyrektor Generalnej Ipsen Poland oraz dr. n. med. Radosława Sierpińskiego, Prezesa ABM.

– Jesteśmy ogromnie zaszczyceni, że możemy dołączyć do Warsaw Health Innovation Hub. Dzięki tej inicjatywie jesteśmy jeszcze bardziej zmotywowani do opracowywania innowacyjnych rozwiązań w zakresie opieki zdrowotnej, które pomogą poprawić jakość życia pacjentów w kluczowych obszarach terapeutycznych – onkologii, neurologii i chorobach rzadkich. Efektywna współpraca sektora publicznego i prywatnego może przyczynić się do wypracowania optymalnych rozwiązań w obszarze opieki nad pacjentami i zwiększenia wydajności polskiego systemu ochrony zdrowia – podkreślała Ioana Parsons, Dyrektor Generalna Ipsen Poland.

 

Ipsen Poland działa na naszym rynku od trzydziestu lat. To jedna z pierwszych globalnych firm farmaceutycznych, która po okresie transformacji ustrojowej zdecydowała się otworzyć swoją działalność w Polsce. Doświadczenie i renoma zdobyte w tym czasie, a także zrozumienie innowacyjnych potrzeb polskiego sektora medycznego pozwala wierzyć, że Ipsen Poland będzie niezwykle wartościowym partnerem Warsaw Health Innovation Hub – powiedział Prezes ABM, dr hab. n. med. Radosław Sierpiński.

 

Warsaw Health Innovation Hub (WHIH) to wspólny projekt Agencji Badań Medycznych oraz wiodących podmiotów z sektora zdrowia, farmacji i biotechnologii. Inicjatywa pełni rolę platformy wspierającej współpracę polskich podmiotów gospodarczych, publicznych i naukowych. Warto zaznaczyć, że to pierwsza tego typu inicjatywa w Europie Środkowej.

 

Więcej informacji o partnerstwie można znaleźć na stronie Warsaw Health Innovation Hub: https://whih.abm.gov.pl/whi/aktualnosci-1/1908,Ipsen-Poland-nowym-partnerem-WHIH.html

 

***
Ipsen to globalna firma biofarmaceutyczna średniej wielkości, skupiająca się na lekach innowacyjnych w onkologii, chorobach rzadkich i neurologii, której celem jest przedłużanie i poprawa jakości życia
i zdrowia pacjentów na całym świecie.

9 stycznia br. Ipsen Poland dołączył do grona partnerów inicjatywy Warsaw Health Innovation Hub (WHIH). Uroczyste podpisanie porozumienia o współpracy odbyło się w siedzibie Agencji Badań Medycznych z udziałem Ioany Parsons, Dyrektor Generalnej Ipsen Poland oraz dr. n. med. Radosława Sierpińskiego, Prezesa ABM.

– Jesteśmy ogromnie zaszczyceni, że możemy dołączyć do Warsaw Health Innovation Hub. Dzięki tej inicjatywie jesteśmy jeszcze bardziej zmotywowani do opracowywania innowacyjnych rozwiązań w zakresie opieki zdrowotnej, które pomogą poprawić jakość życia pacjentów w kluczowych obszarach terapeutycznych – onkologii, neurologii i chorobach rzadkich. Efektywna współpraca sektora publicznego i prywatnego może przyczynić się do wypracowania optymalnych rozwiązań w obszarze opieki nad pacjentami i zwiększenia wydajności polskiego systemu ochrony zdrowia – podkreślała Ioana Parsons, Dyrektor Generalna Ipsen Poland.

 

Ipsen Poland działa na naszym rynku od trzydziestu lat. To jedna z pierwszych globalnych firm farmaceutycznych, która po okresie transformacji ustrojowej zdecydowała się otworzyć swoją działalność w Polsce. Doświadczenie i renoma zdobyte w tym czasie, a także zrozumienie innowacyjnych potrzeb polskiego sektora medycznego pozwala wierzyć, że Ipsen Poland będzie niezwykle wartościowym partnerem Warsaw Health Innovation Hub – powiedział Prezes ABM, dr hab. n. med. Radosław Sierpiński.

 

Warsaw Health Innovation Hub (WHIH) to wspólny projekt Agencji Badań Medycznych oraz wiodących podmiotów z sektora zdrowia, farmacji i biotechnologii. Inicjatywa pełni rolę platformy wspierającej współpracę polskich podmiotów gospodarczych, publicznych i naukowych. Warto zaznaczyć, że to pierwsza tego typu inicjatywa w Europie Środkowej.

 

Więcej informacji o partnerstwie można znaleźć na stronie Warsaw Health Innovation Hub: https://whih.abm.gov.pl/whi/aktualnosci-1/1908,Ipsen-Poland-nowym-partnerem-WHIH.html

 

***
Ipsen to globalna firma biofarmaceutyczna średniej wielkości, skupiająca się na lekach innowacyjnych w onkologii, chorobach rzadkich i neurologii, której celem jest przedłużanie i poprawa jakości życia
i zdrowia pacjentów na całym świecie.

Z inicjatywy Agencji Badań Medycznych 25 lipca 2022 r. zorganizowano w Warszawie spotkanie, w którym udział wzięli przedstawiciele sektora ochrony zdrowia z ośmiu państw Europy Środkowo-Wschodniej oraz przedstawiciele największych globalnych firm należących do inicjatywy Warsaw Health Innovation Hub (WHIH). Celem warsztatu zatytułowanego „Współpraca publiczno-prywatna na rzecz innowacji w opiece zdrowotnej Europy Środkowo-Wschodniej” było zapoczątkowanie rozmów na temat powołania regionalnej platformy współpracy, której celem będzie tworzenie innowacyjnych rozwiązań mających na celu poprawę i zwiększanie efektywności systemów opieki zdrowotnej naszego regionu przy udziale partnerstw publiczno-prywatnych.

Spotkanie było okazją do podzielenia się z państwami zainteresowanymi nawiązywaniem współpracy doświadczeniami z projektów realizowanych w ramach powstałej w zeszłym roku inicjatywy Warsaw Health Innovation Hub.

– Współpraca z szeroką gamą interesariuszy publicznych i prywatnych, na poziomie krajowym i międzynarodowym, jest szansą dla naszego regionu na dokonanie dużego skoku rozwojowego, mającego znaczący wpływ na wzmacnianie systemów opieki zdrowotnej w Europie Środkowo-Wschodniej  – podkreślał Prezes Agencji Badań Medycznych, dr hab. n. med. Radosław Sierpiński, który był gospodarzem spotkania.

Prezes ABM podkreślał, że globalny kryzys zdrowotny wywołany pandemią COVID-19 oraz kolejne wstrząsy związane z rosyjską agresją na Ukrainę, prowadzą do dalszego osłabienia systemów opieki zdrowotnej w naszym regionie, w tym zakłócania łańcuchów dostaw niezbędnych do zapewnienia bezpieczeństwa lekowego naszych krajów. Zdaniem Prezesa Sierpińskiego bliska współpraca podmiotów sektora publicznego i prywatnego w ramach regionu Europy Środkowo-Wschodniej może wpłynąć pozytywnie na przeciwdziałanie nowym zagrożeniom w przyszłości.

Spotkanie odbyło się w formule hybrydowej i wzięli w nim przedstawiciele Chorwacji, Czech, Estonii, Litwy, Łotwy, Rumunii i Słowacji. Głos zabrał również wiceminister zdrowia Republiki Czeskiej, Jakub Dvoracek, który przedstawił priorytety czeskiej prezydencji w UE w obszarze polityki zdrowotnej.

Partnerem warsztatów było EIT Health InnoStars (część Europejskiego Instytutu Technologicznego) stanowiąca sieć najbardziej innowacyjnych i rozwojowych przedsięwzięć branży zdrowia. Zrzesza firmy komercyjne, placówki badawcze, uczelnie wyższe i centra rozwojowe.

Rozmowy o powołaniu środkowoeuropejskiej sieci współpracy będą kontynuowane m.in. podczas Forum Ekonomicznego w Karpaczu.

źródło: ABM

Z inicjatywy Agencji Badań Medycznych 25 lipca 2022 r. zorganizowano w Warszawie spotkanie, w którym udział wzięli przedstawiciele sektora ochrony zdrowia z ośmiu państw Europy Środkowo-Wschodniej oraz przedstawiciele największych globalnych firm należących do inicjatywy Warsaw Health Innovation Hub (WHIH). Celem warsztatu zatytułowanego „Współpraca publiczno-prywatna na rzecz innowacji w opiece zdrowotnej Europy Środkowo-Wschodniej” było zapoczątkowanie rozmów na temat powołania regionalnej platformy współpracy, której celem będzie tworzenie innowacyjnych rozwiązań mających na celu poprawę i zwiększanie efektywności systemów opieki zdrowotnej naszego regionu przy udziale partnerstw publiczno-prywatnych.

Spotkanie było okazją do podzielenia się z państwami zainteresowanymi nawiązywaniem współpracy doświadczeniami z projektów realizowanych w ramach powstałej w zeszłym roku inicjatywy Warsaw Health Innovation Hub.

– Współpraca z szeroką gamą interesariuszy publicznych i prywatnych, na poziomie krajowym i międzynarodowym, jest szansą dla naszego regionu na dokonanie dużego skoku rozwojowego, mającego znaczący wpływ na wzmacnianie systemów opieki zdrowotnej w Europie Środkowo-Wschodniej  – podkreślał Prezes Agencji Badań Medycznych, dr hab. n. med. Radosław Sierpiński, który był gospodarzem spotkania.

Prezes ABM podkreślał, że globalny kryzys zdrowotny wywołany pandemią COVID-19 oraz kolejne wstrząsy związane z rosyjską agresją na Ukrainę, prowadzą do dalszego osłabienia systemów opieki zdrowotnej w naszym regionie, w tym zakłócania łańcuchów dostaw niezbędnych do zapewnienia bezpieczeństwa lekowego naszych krajów. Zdaniem Prezesa Sierpińskiego bliska współpraca podmiotów sektora publicznego i prywatnego w ramach regionu Europy Środkowo-Wschodniej może wpłynąć pozytywnie na przeciwdziałanie nowym zagrożeniom w przyszłości.

Spotkanie odbyło się w formule hybrydowej i wzięli w nim przedstawiciele Chorwacji, Czech, Estonii, Litwy, Łotwy, Rumunii i Słowacji. Głos zabrał również wiceminister zdrowia Republiki Czeskiej, Jakub Dvoracek, który przedstawił priorytety czeskiej prezydencji w UE w obszarze polityki zdrowotnej.

Partnerem warsztatów było EIT Health InnoStars (część Europejskiego Instytutu Technologicznego) stanowiąca sieć najbardziej innowacyjnych i rozwojowych przedsięwzięć branży zdrowia. Zrzesza firmy komercyjne, placówki badawcze, uczelnie wyższe i centra rozwojowe.

Rozmowy o powołaniu środkowoeuropejskiej sieci współpracy będą kontynuowane m.in. podczas Forum Ekonomicznego w Karpaczu.

źródło: ABM