Medicalpress
1 października wchodzi w życie obligatoryjny system elektronicznego przesyłania przez placówki medyczne danych o pacjencie do Krajowego Rejestru Nowotworów (e-KRN+). W Europie do 2040 roku zachorowania na raka wzrosną o 20% – jak w walce z rakiem mogą pomóc rejestry nowotworów? O tym eksperci rozmawiali podczas konferencji „Rejestracja nowotworów – nowe możliwości, nowe wyzwania” zorganizowanej przez Wielkopolskie Centrum Onkologii (WCO) i Zachodniopomorskie Centrum Onkologii (ZCO).
 
 
1 października wchodzi w życie obligatoryjny system elektronicznego przesyłania przez placówki medyczne danych o pacjencie do Krajowego Rejestru Nowotworów (e-KRN+). Aktualnie WCO jest na etapie wdrażania modelowej integracji szpitalnego systemu informatycznego (HIS) z e-KRN+. Oznaczać to będzie, m.in. możliwość przejścia na całkowicie zautomatyzowany system wysyłania danych do KRN bez udziału personelu medycznego, w oparciu o rutynowo prowadzoną dokumentację medyczną.

Wyzwania stojące przed rejestrami nowotworów stały się jednym z głównych tematów konferencji zorganizowanej 24 września 2024 dla pracowników ochrony zdrowia w Wielkopolskim Centrum Onkologii w Poznaniu. Spotkanie odbyło się pod hasłem: przekształcamy dane w wiedzę, a wiedzę w działanie. Szacuje się, że w Europie do 2040 roku zachorowania na nowotwory złośliwe wzrosną o 20%. Niezbędne jest zatem gromadzenie dobrej jakości danych o pacjentach. Pozwolą one efektywniej zarządzać systemem opieki zdrowotnej i w oparciu o szczegółową analizę epidemiologiczną oraz wiarygodne prognozy dopasowywać go do potrzeb społeczeństwa. Wzrost liczby przypadków chorób nowotworowych związany jest ze zmianami demograficznymi (starzenie się społeczeństwa – w 2050 roku osoby 65+ będą stanowiły ponad 30% populacji Polski, w 2013 roku było to powyżej 14%), a także narażeniem na czynniki ryzyka, takie jak: palenie tytoniu, otyłość, dieta, nadmierne spożycie alkoholu. W tym kontekście należy uwzględnić także pacjentów, którzy są po leczeniu onkologicznym i stanowią wyzwanie dla systemu ochrony zdrowia. Szybki jakościowy dostęp do wysokiej jakości danych o pacjentach staje się jednym z kluczowych elementów kształtowania współczesnych systemów ochrony zdrowia i efektywnym narzędziem w walce z rakiem.

”Zjednoczyliśmy siły w zachodnio-północnej części Polski organizując wspólnie z Zachodniopomorskim Centrum Onkologii konferencję poświęconą jakości danych i procesów ich pozyskiwania na potrzeby Krajowego Rejestru Nowotworów. Rejestry są narzędziem walki z rakiem. Są źródłem wielu informacji, które możemy wykorzystywać, planując przyszłe świadczenia medyczne, także rozwój WCO, m.in. poprzez analizę potrzeb w regionach i kolejnych lokalizacji ośrodków zamiejscowych oraz zakres ich działalności.” – prof. Julian Malicki, Dyrektor Wielkopolskiego Centrum Onkologii. Wielkopolski Rejestr Nowotworów działa w strukturze WCO od 1975 roku.

„Bez Krajowego Rejestru Nowotworów nie ma właściwych decyzji zarządczych, optymalnych strategii i właściwych interwencji, odpowiadających na potrzeby społeczne. Wkład Krajowego Rejestru Nowotworów w system informatyzacji ochrony zdrowia ma wpływ na ekonomizację pozyskiwania danych.” – podkreślił podczas otwarcia Adrian Sikorski, dyrektor Zachodniopomorskiego Centrum Onkologii. KRN jest prowadzony za pośrednictwem 16 wojewódzkich biur rejestracji, uprawnionych do gromadzenia i przetwarzania danych o przypadkach nowotworów złośliwych na podległym im obszarze. Dla województwa Wielkopolskiego jest to Wielkopolskie Centrum Onkologii, dla Województwa Zachodniopomorskiego Zachodniopomorskie Centrum Onkologii. Wszystkie biura wojewódzkie pracują w jednej aplikacji, a dane trafiają do centralnej bazy.

Krajowy Rejestr Nowotworów ma za zadanie przygotowywanie analiz epidemiologicznych w zakresie: 1) zachorowalności na nowotwory w Polsce, 2) szacowanie liczby chorych żyjących z chorobą nowotworową, 3) ocenę efektywności rozpoznawania i leczenia nowotworów złośliwych poprzez analizę przeżyć, 4) badanie stanu zdrowia populacji oraz jego dynamiki. Celem zbierania danych jest m.in. przygotowywanie wytycznych dla strategii zwalczania chorób nowotworowych na podstawie prognoz zachorowań, monitorowanie skuteczności polityki zdrowotnej państwa, badanie związków pomiędzy chorobą, a narażeniem (ekspozycją) na czynniki zagrożenia w ujęciu geograficznym. Rejestry wspierają także administrację w zarządzaniu budżetami.

Mgr Karolina Sikorska z Zachodniopomorskiego Centrum Onkologii zauważyła, że obecnie istnieją dwa trendy wykorzystywania danych z rejestrów, są to: 1) analiza dużych danych populacyjnych i związane z nią poszukiwanie narzędzi umożliwiających ich sprawne gromadzenie oraz przetwarzanie, 2) medycyna spersonalizowana, która w dalszej perspektywie może przynieść korzyści dla pacjenta oraz systemu ochrony zdrowia. „Nie da się opracować i wdrożyć skutecznej opieki onkologicznej bez oparcia jej na wysokiej jakości informacji dotyczącej procesów opieki onkologicznej.” – podkreśliła w swoim wystąpieniu.

Rejestracja przypadków w rejestrze dotychczas odbywała się poprzez konieczność wypełnienia dodatkowego formularza Kraty Zgłoszenia Nowotworu Złośliwego. Aktualnie platforma e-KRN+ umożliwia wysłanie informacji do rejestru nowotworów w dwojaki sposób: poprzez integrację systemu szpitalnego z systemem KRN lub aplikację przeglądarkową e-KRN+ dostępną w Internecie.

„W WCO dokonaliśmy integracji systemu HIS, czyli Szpitalnego Systemu Informacyjnego z systemem zewnętrznym e-KRN+. Jesteśmy po pierwszych testach w zakresie przesyłania danych, które odbyły się w tym miesiącu. Efekty są pozytywne. W konsekwencji procesu integracji następuje zmniejszenie obowiązków dla lekarzy i samych placówek ze względu na standaryzację i zinformatyzowanie całego systemu bez konieczności uzupełniania dodatkowych danych wymaganych w zgłoszeniu przez personel szpitalny.” – podkreślił mgr Piotr Smaga, Kierownik Sekcji Wsparcia Systemów Informatycznych i Danych do Kontrolingu, Dział Informatyki WCO.

Integracja z systemem e-KRN+ jest realizowana na podstawie Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 30 marca 2023 roku zmieniającego rozporządzenie w sprawie Krajowego Rejestru Nowotworów. Przyjęto założenie, że wszystkie informacje przekazywane do e-KRN+ pochodzą z prowadzonej na bieżąco, rutynowej dokumentacji pacjenta w HIS, a całkowicie zautomatyzowany system wysyłania danych do KRN przesyła je bez udziału personelu medycznego (zmniejszenie obciążeń pracowników, co w poprzedniej wersji stanowiło wyzwanie dla personelu). Obecnie „wystarczy” jednorazowo zdefiniować w HIS zakres danych, które są potem automatycznie wysyłane. System e-KRN+, dzięki zaimplementowanym walidacjom opartym na aktualnych międzynarodowych i krajowych wytycznych w zakresie zasad zbierania danych o nowotworach, umożliwia pracownikom rejestrów współtworzyć ustrukturyzowaną jakościową bazę danych o nowotworach.

Uczestnicy konferencji w związku ze zmieniającym się dynamicznie otoczeniem podmiotów medycznych i rejestru nowotworów, na który wpływ ma zwiększenie się liczby pacjentów, dłuższa przeżywalność oraz coraz większy zakres wykorzystania technologii w przetwarzaniu danych (np.: użycie sztucznej inteligencji) określili wyzwania związane z rejestrami nowotworów:

• Konieczność skrócenia czasu pomiędzy diagnozą a raportowaniem danych – aktualnie European Cancer Information System (ECIS) dysponuje danymi z 2022 roku. Informatyzacja w zakresie danych medycznych na poziomie unijnym (European Health Data Space) ma przyśpieszyć ten proces – zaznaczyła Joanna Bartnicka – JRC-ENCR. Dane muszą być aktualne, szybko dostarczane, wiarygodne i porównywalne, aby móc z nich korzystać w różnorodny sposób – w zależności od aktualnych potrzeb społecznych;

• Pojawiają się także wyzwania z wprowadzeniem Krajowej Sieci Onkologicznej (KSO). E-DILO stanowić będzie źródło bieżących danych medycznych wymagających nadzoru i weryfikacji w zakresie ich spójności i jakości. Od zakresu i szczegółowości informacji wprowadzonych przez podmiot medyczny zależeć będzie poziom finansowania KSO – wskazał dr hab. n. med. Witold Kycler, Ordynator Oddziału Chirurgii Onkologicznej Chorób Przewodu Pokarmowego WCO, Konsultant wojewódzki w dziedzinie chirurgii onkologicznej;

• Potrzeba ujednolicenia zbieranych danych pomiędzy krajami – 5-letnie przeżycia różnią się nie tylko pomiędzy kontynentami, krajami, ale także regionami w poszczególnych państwach, efektywna analiza danych wymaga zapewnienia możliwości ich porównania, aby kształtować właściwą politykę zdrowotną; istnieje zatem potrzeba strukturyzacji informacji – powyższe kwestie podniosła Liesbet Van Eycken – Belgian Cancer Registry, Union for International Cancer Control (UICC).

• Istnieje potrzeba określenia zakresu wykorzystywania sztucznej inteligencji w rejestrach nowotworów – w erze AI wymagane jest wprowadzenie regulacji na poziomie Unii Europejskiej, ponieważ mamy do czynienia z analizą danych wrażliwych. Co więcej dane dla AI wymagają strukturyzacji, czyli w zakresie onkologii muszą być przygotowywane w rejestrach nowotworów – podkreślił podczas konferencji dr Gijs Geleijnse – the Netherlands Comprehensive Cancer Organisation.

„W opracowaniu europejskich standardów rejestracji aktywnie biorą udział pracownicy WCO i Krajowego Rejestru.” – podkreślił mgr Maciej Trojanowski, Kierownik Wielkopolskiego Biura Rejestracji Nowotworów WCO, Członek Komitetu Sterującego Europejskiej Sieci Rejestrów Nowotworów. W praktyce wykorzystanie danych z rejestrów przedstawiła dr n. med. Agnieszka Dyzmann-Sroka, Kierownik Zakładu Epidemiologii i Profilaktyki Nowotworów WCO, która porównała dane epidemiologiczne z województwa Wielkopolskiego oraz Zachodniopomorskiego, wskazując, że wśród nowotworów zarejestrowanych u kobiet w obu województwach na pierwszym miejscu znalazł się rak piersi, a u mężczyzn rak prostaty.

Podsumowując spotkanie zorganizowane przez Wielkopolskie i Zachodniopomorskie Centrum Onkologii, zauważyć należy, że jednolite zasady rejestracji w Polsce, Europie i na świecie są kluczem do wiarygodnych analiz porównawczych, których znaczenie jest nie do przecenienia w czasie poszukiwania przyczyn ciągłego wzrostu zachorowalności na większość typów nowotworów.

Wytyczne i rekomendacje muszą nadążać za rozwojem medycyny (procedur diagnostycznych i terapeutycznych) i zmieniającą się sytuacją demograficzną. Niezbędnym elementem pracy rejestrów nowotworów jest ustawiczne szkolenie pracowników w zakresie podstawowych pojęć medycznych w onkologii, patomorfologii oraz zasad zbierania danych. To niezbędna droga do budowy kompletnej bazy danych, a w konsekwencji skutecznej walki z rakiem.

Konferencja spotkała się z bardzo pozytywnym odzewem wśród pracowników ochrony zdrowia z północno-zachodniej Polski. Do udziału w wydarzeniu zgłosiło się ponad 110 uczestników oraz 20 gości i wykładowców. W ramach konferencji odbyła się także sesja warsztatowa poświęcona nowemu sposobowi integracji systemów HIS z bazą Krajowego Rejestru Nowotworów (KRN).

 
źródło: WCO
Ministerstwo Zdrowia wydało negatywną opinię w sprawie inwestycji WCO pt. „Rozbudowa Zakładu radioterapii oraz diagnostyki genetycznej, świadczeń rehabilitacji, psychologii i koordynacji pacjentów”. Projekt został zgłoszony do postępowania konkursowego na wybór propozycji strategicznych w zakresie dofinansowania z Funduszu Medycznego w Ministerstwie Zdrowia. Decyzja resortu była głównym tematem wyjazdowego posiedzenia Zespołu Parlamentarnego w WCO, które odbyło się 12 września 2023 r.
– Jako parlamentarzyści z Wielkopolski sprzeciwiamy się procedurze postępowania Ministerstwa Zdrowia w zakresie zanegowania koncepcji rozwoju Wielkopolskiego Centrum Onkologii, która  wyklucza pacjentów z całego regionu. – podkreślił dr Bartłomiej Wróblewski, Przewodniczący Parlamentarnego Zespołu ds. Rozwoju WCO.
 
Negatywna decyzja Ministerstwa Zdrowia oznacza, że WCO nie będzie mogło przez wiele lat rozwijać technologii akceleratora hybrydowego (połączonego z rezonansem magnetycznym), ponieważ sama koncepcja kierunku rozwoju placówki w tym zakresie została zanegowana przez resort zdrowia. Stoi to w sprzeczności z faktem, że taki aparat został zakupiony przez Bydgoskie Centrum Onkologii. Oznacza to, że pacjenci z województwa Wielkopolskiego nie będą mieli dostępu do tej technologii leczenia. „MZ obciąża ta sytuacja. Jest ona nie do przyjęcia, ponieważ nie służy ona dobru pacjentów z Wielkopolski. W związku z tym podejmiemy dalsze działania, aby wspierać wysiłki WCO w zakresie tej inwestycji, ponieważ tego oczekują pacjenci z regionu.” – podkreślił  dr Bartłomiej Wróblewski, Przewodniczący Parlamentarnego Zespołu ds. Rozwoju WCO.
 
Negatywna opinia resortu zdrowia oparta została o jeden element, czyli zakup akceleratora połączonego z rezonansem magnetycznym. Ten punkt projektu, który resort ocenił na O punktów, Narodowy Fundusz Zdrowia ocenił na 10 punktów (najwyższa możliwa punktacja).
 
– Zakup akceleratora hybrydowego nie może być traktowane jako kolejny klasyczny akcelerator, ponieważ wprowadza on nowe możliwości terapii i jakości w leczeniu onkologicznym. Podobnie jak zakup systemu robotycznego do chirurgii nie jest traktowany jako nabycie kolejnego zestawu narzędzi chirurgicznych do operacji. Uzasadnienie Ministerstwa Zdrowia nie znajduje uzasadnienia w medycznym rozumieniu akceleratora, ponieważ jest to aparat hybrydowy łączący przyśpieszacz z rezonansem magnetycznym.  – podkreślił podczas spotkania prof. dr hab. Piotr Milecki, Ordynator Oddziału Radioterapii Onkologicznej I i Kierownik Zakładu Radioterapii I WCO, Konsultant Wojewódzki w dziedzinie radioterapii onkologicznej.

Opinię tę podzielił Poseł Tomasz Ławniczak, podkreślając, że wspieranie WCO jako priorytetowego ośrodka wraz z filiami w Pile i Kaliszu stanowić powinno kluczową sprawę dla zapewnienia bezpieczeństwa zdrowotnego mieszkańców regionu. – Jestem zdumiony decyzją resortu. Medycyna charakteryzuje się tym, ze cały czas dokonują się zmiany w procesie leczenia, wiec nieuwzględnienie tego faktu oznacza pogorszenie możliwej ścieżki leczenia pacjentów onkologicznych w regionie. – zaznaczył Tomasz Ławniczak, członek Parlamentarnego Zespołu ds. rozwoju WCO, Przewodniczący Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej.

– Zabiegamy, aby wysokie technologie, które pozwalają jeszcze skuteczniej leczyć pacjentów były dostępne w naszym ośrodku. Nasze kompetencje i zdolności kadrowe pozwolą na wykorzystanie w pełni potencjału tej nowej technologii, przyczyniając się do poszerzenia pakietu świadczeń radioterapeutycznych w Wielkopolsce. – dodał prof. dr hab. med. Tomasz Piotrowski, Kierownik Zakładu Fizyki Medycznej WCO.

 
Wniosek „IOWISZ” Wielkopolskiego Centrum Onkologii, który został oceniony pozytywnie przez Narodowy Fundusz Zdrowia, uzyskał ocenę negatywną Ministerstwa Zdrowia.  Pomimo protestu WCO, Minister Zdrowia 10 sierpnia 2023 podtrzymał ocenę negatywną.  W związku z tym, WCO złożyło 24 sierpnia 2023 skargę do WSA i obecnie sprawa jest ponownie u Ministra Zdrowia, który może zmienić opinię w trybie autokontroli. WCO złożyło również wniosek o wydłużenie terminu rozpatrywania wniosku, a także o wstrzymanie zatwierdzenia listy rankingowej. Projekt o wartości 143,8 mln. Wnioskowana kwota dofinasowania z Funduszu Medycznego wynosi 129.420.000 zł (10%, tj. 14.380.000 to deklarowane środki własne  WCO).
 
Odmowna decyzja resortu oznacza także zablokowanie innych składowych projektu, czyli rozbudowy diagnostyki genetycznej, świadczeń rehabilitacji, psychologii i koordynacji pacjentów. – Zanegowanie projektu WCO to także zablokowanie opieki nad pacjentem w okresie okołooperacyjnym. Pozostałe elementy koncepcji nie będą mogły być rozwijane ze względu na negatywną decyzję byłego Ministra Zdrowia. – podkreślił dr hab. n. med. Witold Kycler, konsultant wojewódzki w dziedzinie chirurgii onkologicznej, ordynator oddziału chirurgii przewodu pokarmowego w WCO.
 
Krystyna Wechmann dodała, że jako przedstawicielka środowiska pacjentów skierowała do Pani Minister pismo, w którym podkreśliła, że – Decyzja resortu zdrowia uderza w pacjentów onkologicznych, którzy nie będą mogli mieć dostępu do nowoczesnych rozwiązań technologicznych, które oznaczają dla nich lepszą jakość leczenia, ale także codziennego funkcjonowania w trakcie i po leczeniu. Sytuacja wymaga wyjaśnień po stronie resortu. – podkreśliła Krystyna Wechmann, Prezes Federacji Stowarzyszeń Amazonki, prezes Polskiej Koalicji Pacjentów Onkologicznych.
 
Podsumowując posiedzenie dr Bartłomiej Wróblewski, Przewodniczący Parlamentarnego Zespołu ds. Rozwoju WCO powiedział: – Jako parlamentarzyści z Wielkopolski wspieramy koncepcję rozwoju Wielkopolskiego Centrum Onkologii. Jest ona nowoczesna, zgodna z polityką zrównoważonego rozwoju, jest najbardziej korzystna dla pacjentów z Wielkopolski, także z mniejszych ośrodków.
 
Kompleksowa i koordynowana opieka onkologiczna to misja działania Wielkopolskiego Centrum Onkologii oraz cel nadrzędny wszystkich realizowanych inwestycji, które przekładają się na jakość i dostępność do leczenia dla mieszkańców Województwa Wielkopolskiego, także w ośrodkach zamiejscowych
w Kaliszu i Pile.

Resort zdrowia w odpowiedzi na zapytanie redakcji o sytuację w WCO argumentował, że:

„Negatywna opinia inwestycji wynikała z niespełnienia kluczowego kryterium nr 21.  W ramach oceny kryterium weryfikowana jest zgodność zamierzeń inwestycyjnych z dokumentami strategicznymi:

Zgodność inwestycji z dokumentami strategicznymi stanowi obligatoryjną podstawę do uzyskania pozytywnej oceny o celowości inwestycji. Wynika to z całkowitego wyniku punktowego (obliczonego według wzoru zawartego w §3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 28 grudnia 2021 r. w sprawie formularza Instrumentu Oceny Wniosków Inwestycyjnych w Sektorze Zdrowia dla inwestycji skutkujących zmianą zakresu udzielanych świadczeń opieki zdrowotnej)., W tym przypadku wynik wyniósł 0,00.

Ocena celowości inwestycji odbywa się w oparciu o przepisy ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. W ramach oceny weryfikowana jest zgodność zamierzeń inwestycyjnych z dokumentami strategicznymi (art. 95f ust. 3 ustawy o świadczeniach), co pozwala na transparentne i rzetelne jej przeprowadzenie.

Zgodnie z art. 95c ust. 1 ustawy o świadczeniach, to właściwy wojewoda we współpracy z wojewódzką radą ds. potrzeb zdrowotnych ustala dla obszaru danego województwa WPT. Minister Zdrowia jedynie zatwierdza WPT – ocenia pod kątem m.in. adekwatności przyjętych w projekcie wojewódzkiego planu działań do potrzeb zdrowotnych i wyzwań organizacji systemu opieki zdrowotnej w ujęciu ogólnopolskim.

W ramach Narodowej Strategii Onkologicznej (NSO), której jednym z działań jest modernizacja infrastruktury i doposażenie podmiotów leczniczych, aby utrzymać właściwy dostęp do najnowszych osiągnięć technicznych i technologicznych w zakresie leczenia chorób nowotworowych, w 2023 r. przeprowadzono konkursy:

  1. „Doposażenie zakładów radioterapii – wymiana akceleratorów” – maksymalna kwota dofinansowania 10 mln,
  2. „Doposażenie zakładów radioterapii – wymiana aparatów HDR do brachyterapii” – maksymalna kwota dofinansowania 3 mln,
  3. „Doposażenie zakładów radioterapii – zakup systemów planowania radioterapii, doposażenie stacji planowania (w tym zakup nowych wersji) oraz doposażenie akceleratorów” – maksymalna kwota dofinansowania 7 mln,
  4. „Doposażenie zakładów medycyny nuklearnej” – wymiana aparatów PET – maksymalna kwota dofinansowania 15 mln,
  5. „Zakup aparatury diagnostycznej dla wczesnego wykrywania nowotworów – mammografy” – wymiana mammografów – maksymalna kwota dofinansowania 0,65 mln,
  6. „Zakup sprzętu do diagnostyki i leczenia raka płuca” dla pneumonologii -maksymalna kwota dofinansowania 1 mln,
  7. „Zakup sprzętu do diagnostyki i leczenia raka płuca” dla torakochirurgii -maksymalna kwota dofinansowania 3 mln.

Harmonogram zakupu i wykaz kupowanego sprzętu na poszczególne lata był planowany i opracowywany na podstawie opinii członków Krajowej Rady ds. Onkologii w tym konsultantów krajowych z różnych dziedzin medycyny.

Realizatorzy poszczególnych działań inwestycyjnych NSO wyłaniani są w drodze procedur konkursowych przeprowadzanych przez ministra zdrowia. Ogłoszenia konkursowe dostępne są w zakładce: https://www.gov.pl/web/zdrowie/narodowa-strategia-onkologiczna-ogloszenia.”

 
źródło: WCO
Foto: WCO 
– W regionach mamy już dwa ośrodki radioterapii WCO: w Pile i w Kaliszu, aby przybliżyć świadczenia onkologiczne pacjentom. Chcemy prowadzić w tych miejscach pełną diagnostykę wstępną, a także w pewnym zakresie pogłębioną. Stosujemy nowoczesne technologie, w tym najnowsze w diagnostyce i leczeniu nowotworów, i chcemy aby rozwijały się one dalej. Powstanie nowa wysokospecjalistyczna część zakładu radioterapii – chcemy pozyskać akcelerator sprzężony z rezonansem magnetycznym, umożliwiający precyzyjną radioterapię guzów leżących w otoczeniu tkanek miękkich -głównie w jamie brzusznej i miednicy. – podkreślał prof. Julian Malicki, Dyrektor Wielkopolskiego Centrum Onkologii.
Cztery filary rozwoju WCO obejmują: 1/ Regiony, 2/ Nowoczesne Technologie, 3/ Koordynowana Opieka Onkologiczna i 4/ Likwidacja Barier. Elementem poprawy sytuacji pacjentów w regionie oraz zwiększenia dostępności do leczenia jest rozbudowa infrastruktury na nowopozyskanym przez WCO terenie przy ul. św. Marii Magdaleny. Nowe działania obejmą utworzenie nowej część zakładu radioterapii, rozbudowę medycyny nuklearnej, a także rehabilitację i opiekę psychologiczną, która stanowi bardzo ważny element leczenia onkologicznego.

Sekretarz Stanu w Kancelarii Prezydenta RP Andrzej Dera i Marszałek Województwa Wielkopolskiego Marek Woźniak odwiedzili 26 sierpnia br. Wielkopolskie Centrum Onkologii (WCO) w Poznaniu. Podczas spotkania prof. Julian Malicki, dyrektor WCO przedstawił główne kierunki rozwoju placówki.

„W regionach mamy już dwa ośrodki radioterapii WCO: w Pile i w Kaliszu, aby przybliżyć świadczenia onkologiczne pacjentom. Chcemy prowadzić w tych miejscach pełną diagnostykę wstępną, a także w pewnym zakresie pogłębioną. Stosujemy nowoczesne technologie, w tym najnowsze w diagnostyce i leczeniu nowotworów, i chcemy aby rozwijały się one dalej w na pozyskanej w ostatnim czasie działce przy ulicy św. Marii Magdaleny w Poznaniu – naprzeciwko WCO. Powstanie tam nowa wysokospecjalistyczna część zakładu radioterapii – chcemy pozyskać akcelerator sprzężony z rezonansem magnetycznym, umożliwiający precyzyjną radioterapię guzów leżących w otoczeniu tkanek miękkich -głównie w jamie brzusznej i miednicy. Rozbudowana zostanie diagnostyka w oparciu o metody medycyny nuklearnej, a także znajdą miejsca rehabilitacja i opieka psychologiczna. Koordynacja Opieki Onkologicznej to sztandarowy projekt Ministerstwa Zdrowia zapewnianiający opiekę każdemu pacjentowi podczas leczenia, które WCO wprowadza od lat i będzie ten proces kontynuować. Likwidacja barier na poziomie infrastruktury oraz komunikacji to wyzwanie, będące wymogiem obecnych czasów i stanowiące przeciwdziałanie wykluczeniu. Wygodne podjazdy dla pacjentów, wielopoziomowy parking, dodatkowe windy, dodatkowe ciągi komunikacyjne, a także nowoczesne metody komunikacji z pacjentami, przejrzyste informacje również przez internet – to także elementy rozwoju naszego ośrodka” – podkreślał podczas spotkania prof. Julian Malicki, Dyrektor Wielkopolskiego Centrum Onkologii.

Marszałek Marek Woźniak zaznaczył, że wojewódzki samorząd już w 2014 r. uchwalił wieloletni plan rozwoju radioterapii w Wielkopolsce, czego efektem są ośrodki radioterapii w Kaliszu (2016 r.) i w Pile (2019 r.). Samorząd Województwa Wielkopolskiego corocznie przekazuje znaczące środki finansowe na zakup nowoczesnej aparatury. Dzięki nim marszałkowska placówka może się pochwalić m.in. robotem chirurgicznym DaVinci czy dwoma zrobotyzowanymi akceleratorami CyberKnife. Podczas spotkania Marszałek Woźniak podkreślił, że nadrzędnym celem władz samorządowych jest zapewnienie Wielkopolanom dostępu – w każdym miejscu Wielkopolski – do najnowszych metod leczenia, w ramach konsekwentnie rozbudowywanych struktur WCO.

„Temu też służy rozbudowa usług ambulatoryjnych w obecnie powstającym ze środków Samorządu Województwa budynku mieszczącym się od ulicy Strzeleckiej, która ma się zakończyć w 2023 roku. Dalszy rozwój świadczeń w oparciu o posiadaną kadrę specjalistów oraz rozbudowa w najbliższej okolicy Wielkopolskiego Centrum Onkologii z pewnością przyczynią się do osiągania lepszych wyników leczenia pacjentów, a także poprawy warunków udzielania im świadczeń. To dla nas priorytet w prowadzonej konsekwentnie od lat polityce zdrowotnej w województwie” – powiedział Marek Woźniak, Marszałek Województwa Wielkopolskiego.

Obecnie dodatkowo pojawiła się także możliwość ubiegania się o środki z Funduszu Medycznego pod egidą Prezydenta RP, które umożliwią rozbudowę infrastruktury na nowopozyskanym terenie. Minister Andrzej Dera powiedział, że Prezydent RP dostrzegając wagę walki z chorobami nowotworowymi zainicjował powstanie Funduszu Medycznego, który ma wspierać poprawę dostępu społeczeństwa do świadczeń medycznych.

„Cieszy mnie, że w Wielkopolsce jest ośrodek, który się prężnie rozwija i ma plany rozwoju poszerzające dostęp społeczeństwa do świadczeń i ma ofertę nowoczesnego leczenia” – podkreślił Andrzej Dera, Sekretarz Stanu w Kancelarii Prezydenta RP.

Minister pozytywnie odniósł się do sfinalizowania przekazania WCO terenu (przy ul. św. Marii Magdaleny – na którym stoimy) dzięki decyzji Ministra Rozwoju, który zgodził się w imieniu Skarbu Państwa na przekazanie działki na potrzeby rozwoju onkologii w Wielkopolsce, a jednocześnie w zamian Marszałek Województwa przekazał Wojewodzie część budynku Urzędu.

„To dobry Wielkopolski przykład współdziałania pomiędzy władzami Samorządowymi a Rządem dla dobra pacjentów. Cieszę się, ponadto, że miałem okazję być w WCO, krótko po tym jak był w nim Minister Zdrowia Adam Niedzielski w związku z przekazaniem dotacji na nowy akcelerator do radioterapii. Ministerstwo Zdrowia również corocznie wspiera WCO w ramach narodowej strategii onkologicznej, a warto wspierać dobre plany rozwojowe.” – zauważył Andrzej Dera, Sekretarz Stanu w Kancelarii Prezydenta RP.

Wielkopolskie Centrum Onkologii od wielu lat realizuje konsekwentnie strategię rozwoju placówki, stawiając w centrum uwagi pacjentów oraz ich potrzeby. Elementem tego kompleksowego podejścia do leczenia pacjentów jest zapewniania dostępu do leczenia na całym terenie województwa, gwarantując jednocześnie leczenie przy wykorzystaniu nowoczesnych terapii.

źródło: WCO

– W regionach mamy już dwa ośrodki radioterapii WCO: w Pile i w Kaliszu, aby przybliżyć świadczenia onkologiczne pacjentom. Chcemy prowadzić w tych miejscach pełną diagnostykę wstępną, a także w pewnym zakresie pogłębioną. Stosujemy nowoczesne technologie, w tym najnowsze w diagnostyce i leczeniu nowotworów, i chcemy aby rozwijały się one dalej. Powstanie nowa wysokospecjalistyczna część zakładu radioterapii – chcemy pozyskać akcelerator sprzężony z rezonansem magnetycznym, umożliwiający precyzyjną radioterapię guzów leżących w otoczeniu tkanek miękkich -głównie w jamie brzusznej i miednicy. – podkreślał prof. Julian Malicki, Dyrektor Wielkopolskiego Centrum Onkologii.
Cztery filary rozwoju WCO obejmują: 1/ Regiony, 2/ Nowoczesne Technologie, 3/ Koordynowana Opieka Onkologiczna i 4/ Likwidacja Barier. Elementem poprawy sytuacji pacjentów w regionie oraz zwiększenia dostępności do leczenia jest rozbudowa infrastruktury na nowopozyskanym przez WCO terenie przy ul. św. Marii Magdaleny. Nowe działania obejmą utworzenie nowej część zakładu radioterapii, rozbudowę medycyny nuklearnej, a także rehabilitację i opiekę psychologiczną, która stanowi bardzo ważny element leczenia onkologicznego.

Sekretarz Stanu w Kancelarii Prezydenta RP Andrzej Dera i Marszałek Województwa Wielkopolskiego Marek Woźniak odwiedzili 26 sierpnia br. Wielkopolskie Centrum Onkologii (WCO) w Poznaniu. Podczas spotkania prof. Julian Malicki, dyrektor WCO przedstawił główne kierunki rozwoju placówki.

„W regionach mamy już dwa ośrodki radioterapii WCO: w Pile i w Kaliszu, aby przybliżyć świadczenia onkologiczne pacjentom. Chcemy prowadzić w tych miejscach pełną diagnostykę wstępną, a także w pewnym zakresie pogłębioną. Stosujemy nowoczesne technologie, w tym najnowsze w diagnostyce i leczeniu nowotworów, i chcemy aby rozwijały się one dalej w na pozyskanej w ostatnim czasie działce przy ulicy św. Marii Magdaleny w Poznaniu – naprzeciwko WCO. Powstanie tam nowa wysokospecjalistyczna część zakładu radioterapii – chcemy pozyskać akcelerator sprzężony z rezonansem magnetycznym, umożliwiający precyzyjną radioterapię guzów leżących w otoczeniu tkanek miękkich -głównie w jamie brzusznej i miednicy. Rozbudowana zostanie diagnostyka w oparciu o metody medycyny nuklearnej, a także znajdą miejsca rehabilitacja i opieka psychologiczna. Koordynacja Opieki Onkologicznej to sztandarowy projekt Ministerstwa Zdrowia zapewnianiający opiekę każdemu pacjentowi podczas leczenia, które WCO wprowadza od lat i będzie ten proces kontynuować. Likwidacja barier na poziomie infrastruktury oraz komunikacji to wyzwanie, będące wymogiem obecnych czasów i stanowiące przeciwdziałanie wykluczeniu. Wygodne podjazdy dla pacjentów, wielopoziomowy parking, dodatkowe windy, dodatkowe ciągi komunikacyjne, a także nowoczesne metody komunikacji z pacjentami, przejrzyste informacje również przez internet – to także elementy rozwoju naszego ośrodka” – podkreślał podczas spotkania prof. Julian Malicki, Dyrektor Wielkopolskiego Centrum Onkologii.

Marszałek Marek Woźniak zaznaczył, że wojewódzki samorząd już w 2014 r. uchwalił wieloletni plan rozwoju radioterapii w Wielkopolsce, czego efektem są ośrodki radioterapii w Kaliszu (2016 r.) i w Pile (2019 r.). Samorząd Województwa Wielkopolskiego corocznie przekazuje znaczące środki finansowe na zakup nowoczesnej aparatury. Dzięki nim marszałkowska placówka może się pochwalić m.in. robotem chirurgicznym DaVinci czy dwoma zrobotyzowanymi akceleratorami CyberKnife. Podczas spotkania Marszałek Woźniak podkreślił, że nadrzędnym celem władz samorządowych jest zapewnienie Wielkopolanom dostępu – w każdym miejscu Wielkopolski – do najnowszych metod leczenia, w ramach konsekwentnie rozbudowywanych struktur WCO.

„Temu też służy rozbudowa usług ambulatoryjnych w obecnie powstającym ze środków Samorządu Województwa budynku mieszczącym się od ulicy Strzeleckiej, która ma się zakończyć w 2023 roku. Dalszy rozwój świadczeń w oparciu o posiadaną kadrę specjalistów oraz rozbudowa w najbliższej okolicy Wielkopolskiego Centrum Onkologii z pewnością przyczynią się do osiągania lepszych wyników leczenia pacjentów, a także poprawy warunków udzielania im świadczeń. To dla nas priorytet w prowadzonej konsekwentnie od lat polityce zdrowotnej w województwie” – powiedział Marek Woźniak, Marszałek Województwa Wielkopolskiego.

Obecnie dodatkowo pojawiła się także możliwość ubiegania się o środki z Funduszu Medycznego pod egidą Prezydenta RP, które umożliwią rozbudowę infrastruktury na nowopozyskanym terenie. Minister Andrzej Dera powiedział, że Prezydent RP dostrzegając wagę walki z chorobami nowotworowymi zainicjował powstanie Funduszu Medycznego, który ma wspierać poprawę dostępu społeczeństwa do świadczeń medycznych.

„Cieszy mnie, że w Wielkopolsce jest ośrodek, który się prężnie rozwija i ma plany rozwoju poszerzające dostęp społeczeństwa do świadczeń i ma ofertę nowoczesnego leczenia” – podkreślił Andrzej Dera, Sekretarz Stanu w Kancelarii Prezydenta RP.

Minister pozytywnie odniósł się do sfinalizowania przekazania WCO terenu (przy ul. św. Marii Magdaleny – na którym stoimy) dzięki decyzji Ministra Rozwoju, który zgodził się w imieniu Skarbu Państwa na przekazanie działki na potrzeby rozwoju onkologii w Wielkopolsce, a jednocześnie w zamian Marszałek Województwa przekazał Wojewodzie część budynku Urzędu.

„To dobry Wielkopolski przykład współdziałania pomiędzy władzami Samorządowymi a Rządem dla dobra pacjentów. Cieszę się, ponadto, że miałem okazję być w WCO, krótko po tym jak był w nim Minister Zdrowia Adam Niedzielski w związku z przekazaniem dotacji na nowy akcelerator do radioterapii. Ministerstwo Zdrowia również corocznie wspiera WCO w ramach narodowej strategii onkologicznej, a warto wspierać dobre plany rozwojowe.” – zauważył Andrzej Dera, Sekretarz Stanu w Kancelarii Prezydenta RP.

Wielkopolskie Centrum Onkologii od wielu lat realizuje konsekwentnie strategię rozwoju placówki, stawiając w centrum uwagi pacjentów oraz ich potrzeby. Elementem tego kompleksowego podejścia do leczenia pacjentów jest zapewniania dostępu do leczenia na całym terenie województwa, gwarantując jednocześnie leczenie przy wykorzystaniu nowoczesnych terapii.

źródło: WCO

Patrząc na technologię CyberKnife (nóż cybernetyczny), która pozwala z jednej strony śledzić guz nowotworowy, czyli zmniejszyć niepotrzebnie napromienianą objętość tkanek zdrowych, to mamy tutaj dwie możliwe sytuacje potencjalnego zysku dla naszych chorych. Pierwsza to jest taka, że zmniejszamy objętość tkanek zdrowych, która ulega napromienianiu, czyli zmniejszamy objawy uboczne, czyli toksyczność leczenia, a druga to możliwość eskalacji dawki, co pozwala na zwiększenie efektywności leczenia – podkreśla prof. dr hab. n. med. Piotr Milecki, Ordynator Oddziału Radioterapii Onkologicznej I i Kierownik Zakładu Radioterapii I, Wielkopolskiego Centrum Onkologii.
Patrząc na technologię CyberKnife (nóż cybernetyczny), która pozwala z jednej strony śledzić guz nowotworowy, czyli zmniejszyć niepotrzebnie napromienianą objętość tkanek zdrowych, to mamy tutaj dwie możliwe sytuacje potencjalnego zysku dla naszych chorych. Pierwsza to jest taka, że zmniejszamy objętość tkanek zdrowych, która ulega napromienianiu, czyli zmniejszamy objawy uboczne, czyli toksyczność leczenia. Druga sytuacja jest taka, że możemy utrzymać poziom objawów ubocznych na poziomie klasycznej bardzo dobrej radioterapii, ale wówczas otwiera nam się szerzej okno na możliwość tak zwanej eskalacji dawki, czyli możliwość podania wyższej dawki, a wiemy doskonale, że wyższa dawka zwykle równa się większa efektywność leczenia onkologicznego. Zwykle łączymy te dwa elementy, czyli nieco zwiększamy dawkę, a jednocześnie z drugiej strony poprawiamy komfort leczenia.
 
W przypadku radioterapii klasycznej dawkę całkowitą napromieniania dzielimy na wiele tak zwanych frakcji, czyli części, które są realizowane każdego dnia, to może być około 30, 40 dni terapii a nawet więcej. W przypadku zastosowania noża cybernetycznego maksymalnie stosujemy leczenie do 5 dni. Odbywa się ono zwykle w ciągu 1 do 5 dni. Proszę zwrócić uwagę, że ta redukcja czasu jest bardzo duża. Jeden dzień versus na przykład 30 dni. Daje to przede wszystkim dla pacjenta poczucie większego komfortu. Nie tylko tego komfortu związanego ze zmniejszeniem toksyczności, ale również uciążliwości leczenia. To są również mniejsze koszty. Pacjent, który mieszka w pewnym oddaleniu od placówki musi pokonać codziennie drogę ze swojego domu do ośrodka leczącego i ponownie wrócić do domu. Niekiedy pacjent angażuje swoich najbliższych dlatego że nie zawsze jest w stanie sam prowadzić samochód, różne są sytuacje, kwestia prawa jazdy, innych rzeczy. W przypadku noża cybernetycznego znacząco redukuje się czas terapii i koszty z nią związane.
 
Ponadto, w przypadku klasycznej radioterapii w większości sytuacji hospitalizujemy chorych. To są koszty dla nas wszystkich, to znaczy NFZ płaci, ale tak naprawdę te pieniądze można by było przeznaczyć na inne działania medyczne, a dla pacjenta to jest duża uciążliwość, bo załóżmy pobyt 1,5 miesiąca w szpitalu jest generalnie czymś niezbyt szczęśliwym czy pożądanym przez naszego chorego. Jeśli można zrealizować leczenie w ciągu kilku dni z dojazdem z domu, to jest to zdecydowanie duży plus.
 
Mamy już dane jak innowacyjna radioterapia z zastsowaniem CyberKnife przekłada się na wyniki leczenia. Przede wszystkim jednym z najczęstszych leczonych nowotworów złośliwych w naszym Centrum Onkologii jest rak gruczołu krokowego (rak stercza). Mamy wstępne wyniki własnej analizy tej grupy chorych (około 1200 pacjentów). Wyniki rozpatrujemy w dwóch aspektach, kontroli nowotworu, ale też objawów ubocznych. Jeśli chodzi o efektywność leczenia to wynosi ona ponad 90% w pięcioletnim okresie obserwacji. Efektywność rozumiana jako brak wznowy biochemicznej czyli brak wzrostu wskaźnika PSA po przeprowadzonym leczeniu. Z kolei toksyczność, czyli objawy uboczne związane z radioterapią, jest bardzo mała. W mojej ocenie jest to jedna z lepszych, jak nie najlepsza, opcja leczenia właśnie dla tej grupy chorych.

źródło: rzmowa redakcji Medicalpress 

Patrząc na technologię CyberKnife (nóż cybernetyczny), która pozwala z jednej strony śledzić guz nowotworowy, czyli zmniejszyć niepotrzebnie napromienianą objętość tkanek zdrowych, to mamy tutaj dwie możliwe sytuacje potencjalnego zysku dla naszych chorych. Pierwsza to jest taka, że zmniejszamy objętość tkanek zdrowych, która ulega napromienianiu, czyli zmniejszamy objawy uboczne, czyli toksyczność leczenia, a druga to możliwość eskalacji dawki, co pozwala na zwiększenie efektywności leczenia – podkreśla prof. dr hab. n. med. Piotr Milecki, Ordynator Oddziału Radioterapii Onkologicznej I i Kierownik Zakładu Radioterapii I, Wielkopolskiego Centrum Onkologii.
Patrząc na technologię CyberKnife (nóż cybernetyczny), która pozwala z jednej strony śledzić guz nowotworowy, czyli zmniejszyć niepotrzebnie napromienianą objętość tkanek zdrowych, to mamy tutaj dwie możliwe sytuacje potencjalnego zysku dla naszych chorych. Pierwsza to jest taka, że zmniejszamy objętość tkanek zdrowych, która ulega napromienianiu, czyli zmniejszamy objawy uboczne, czyli toksyczność leczenia. Druga sytuacja jest taka, że możemy utrzymać poziom objawów ubocznych na poziomie klasycznej bardzo dobrej radioterapii, ale wówczas otwiera nam się szerzej okno na możliwość tak zwanej eskalacji dawki, czyli możliwość podania wyższej dawki, a wiemy doskonale, że wyższa dawka zwykle równa się większa efektywność leczenia onkologicznego. Zwykle łączymy te dwa elementy, czyli nieco zwiększamy dawkę, a jednocześnie z drugiej strony poprawiamy komfort leczenia.
 
W przypadku radioterapii klasycznej dawkę całkowitą napromieniania dzielimy na wiele tak zwanych frakcji, czyli części, które są realizowane każdego dnia, to może być około 30, 40 dni terapii a nawet więcej. W przypadku zastosowania noża cybernetycznego maksymalnie stosujemy leczenie do 5 dni. Odbywa się ono zwykle w ciągu 1 do 5 dni. Proszę zwrócić uwagę, że ta redukcja czasu jest bardzo duża. Jeden dzień versus na przykład 30 dni. Daje to przede wszystkim dla pacjenta poczucie większego komfortu. Nie tylko tego komfortu związanego ze zmniejszeniem toksyczności, ale również uciążliwości leczenia. To są również mniejsze koszty. Pacjent, który mieszka w pewnym oddaleniu od placówki musi pokonać codziennie drogę ze swojego domu do ośrodka leczącego i ponownie wrócić do domu. Niekiedy pacjent angażuje swoich najbliższych dlatego że nie zawsze jest w stanie sam prowadzić samochód, różne są sytuacje, kwestia prawa jazdy, innych rzeczy. W przypadku noża cybernetycznego znacząco redukuje się czas terapii i koszty z nią związane.
 
Ponadto, w przypadku klasycznej radioterapii w większości sytuacji hospitalizujemy chorych. To są koszty dla nas wszystkich, to znaczy NFZ płaci, ale tak naprawdę te pieniądze można by było przeznaczyć na inne działania medyczne, a dla pacjenta to jest duża uciążliwość, bo załóżmy pobyt 1,5 miesiąca w szpitalu jest generalnie czymś niezbyt szczęśliwym czy pożądanym przez naszego chorego. Jeśli można zrealizować leczenie w ciągu kilku dni z dojazdem z domu, to jest to zdecydowanie duży plus.
 
Mamy już dane jak innowacyjna radioterapia z zastsowaniem CyberKnife przekłada się na wyniki leczenia. Przede wszystkim jednym z najczęstszych leczonych nowotworów złośliwych w naszym Centrum Onkologii jest rak gruczołu krokowego (rak stercza). Mamy wstępne wyniki własnej analizy tej grupy chorych (około 1200 pacjentów). Wyniki rozpatrujemy w dwóch aspektach, kontroli nowotworu, ale też objawów ubocznych. Jeśli chodzi o efektywność leczenia to wynosi ona ponad 90% w pięcioletnim okresie obserwacji. Efektywność rozumiana jako brak wznowy biochemicznej czyli brak wzrostu wskaźnika PSA po przeprowadzonym leczeniu. Z kolei toksyczność, czyli objawy uboczne związane z radioterapią, jest bardzo mała. W mojej ocenie jest to jedna z lepszych, jak nie najlepsza, opcja leczenia właśnie dla tej grupy chorych.

źródło: rzmowa redakcji Medicalpress