Medicalpress
Serce nie zwalnia ani na chwilę – pracuje 24 godziny na dobę, pompując każdego dnia nawet około 7-8 tysięcy litrów krwi. Dlatego Tydzień dla Serca, który rozpoczyna się 17 kwietnia, to doskonały moment, by na chwilę się zatrzymać i przyjrzeć się temu, jak bardzo zmieniło się podejście do dbania o jego zdrowie. Dzisiejsza medycyna potrafi zobaczyć serce w ruchu – niemal „na żywo”, z niezwykłą precyzją śledząc jego rytm, budowę i przepływ krwi. To właśnie współczesna diagnostyka obrazowa w istotny sposób wpływa na skuteczność leczenia chorób sercowo-naczyniowych. – Nowoczesne obrazowanie daje nam zupełnie nową perspektywę i pozwala leczyć pacjentów jeszcze skuteczniej – podkreśla prof. Jarosław D. Kasprzak.
Choroby układu krążenia stanowią najczęstszą przyczyną zgonów w Polsce – dotyczy to przede wszystkim zawałów serca, udarów, zaostrzeń niewydolności serca. Według Głównego Urzędu Statystycznego i analiz epidemiologicznych, choroby te stanowiły w roku 2023 przyczynę około 36 proc. wszystkich zgonów w Polsce. To pokazuje, jak istotne jest wczesne wykrywanie i precyzyjna diagnostyka chorób układu sercowo-naczyniowego, do czego m.in. służą współczesne metody obrazowe.

Echokardiografia, czyli USG serca, jest najczęściej stosowanym badaniem obrazowym

Metoda wykorzystuje fale ultradźwiękowe, aby pokazać budowę i czynność serca oraz ocenić przepływy krwi. Pozwala ocenić m.in. wymiary serca, grubość i kurczliwość mięśnia sercowego, czynność zastawek, ocenić prawidłowość przepływów krwi oraz prędkości poruszania się tkanek serca. Bardzo dobrą, lecz niedostatecznie dostępną metodą jest stres-echo – wykonywane np. w czasie wysiłku.

Współczesne aparaty umożliwiają także obrazowanie i analizę pracy serca w perspektywie trójwymiarowej (niekiedy zwanej czterowymiarową, bo ultradźwiękowe modele serca są dynamiczne). Oceniający badanie lekarz może „obracać” lub „rozcinać” serce na ekranie, przybliżając się do najbardziej trafnej diagnozy. 

– Echokardiografia to obecnie najbardziej dostępne i najwszechstronniejsze narzędzie w diagnostyce serca – mówi prof. Jarosław D. Kasprzak, konsultant ds. kardiologii American Heart of Poland na województwo łódzkie.

Scyntygrafia serca

Scyntygrafia jest nieinwazyjnym badaniem serca, wykonywanym w zakładach medycyny nuklearnej. Polega na podaniu dożylnym niewielkiej dawki izotopu, który w zaplanowany sposób gromadzi się w mięśniu sercowym. Specjalna kamera rejestruje następnie jego rozmieszczenie, dostarczając informacji o ukrwieniu serca lub innych wybranych, zależnie od wykorzystanego „znacznika” parametrów.

Badanie jest wykonywane najczęściej u pacjentów z podejrzeniem choroby wieńcowej, jest też niezastąpione w pewnych postaciach niewydolności lub schorzeń zapalnych serca. Pozwala ocenić, które fragmenty mięśnia mają gorsze ukrwienie oraz czy w sercu doszło do trwałego uszkodzenia. 

Rezonans magnetyczny to metoda o wyjątkowo wysokiej precyzji

Nie wykorzystuje promieniowania rentgenowskiego, lecz silne pole magnetyczne i fale radiowe.

– Dzięki temu idealnie nadaje się do oceny różnych typów kardiomiopatii – chorób, w których struktura mięśnia sercowego ulega zmianie – stwierdza ekspert American Heart of Poland. Unikalną cechą MRI jest możliwość wykrywania nawet niewielkich obszarów blizny lub włóknienia i obrzęku tkanek serca. Dzięki dużym możliwościom oceny czynnościowej uzupełnia i wzbogaca informacje dostępne w echokardiografii.  

Tomografia komputerowa – obraz naczyń wieńcowych w kilka sekund

Tomografia komputerowa serca to szybka i dokładna metoda pozwalająca ocenić naczynia wieńcowe – tętnice doprowadzające krew do mięśnia serca. Po podaniu kontrastu urządzenie wykonuje serię bardzo cienkich przekrojów, które komputer składa w trójwymiarowy model. Jest to znakomita metoda oceny struktur naczyniowych klatki piersiowej, z wykorzystaniem kontrastu rentgenowskiego. Przy podejrzeniu przewlekłego zespołu wieńcowego może być alternatywą dla inwazyjnej koronarografii, szczególnie kiedy celem jest wykluczenie choroby wieńcowej lub ocena zwapnień w tętnicach wieńcowych.

Dokładniejsze i mniej obciążające dla pacjenta

Współczesna diagnostyka obrazowa serca to przykład tego, jak technologia zmienia medycynę. Badania, które jeszcze niedawno były trudniej dostępne i czasochłonne, dziś są dokładne i mało obciążające dla pacjenta. – Im więcej wiemy o sercu pacjenta, tym skuteczniej możemy mu pomóc – podsumowuje prof. Jarosław D. Kasprzak.

W procesie leczenia pacjentów w Oddziale Kardiologicznym American Heart of Poland w Zgierzu wykorzystywane są wymienione metody, co pozwala właściwie ukierunkować postępowanie i dokonać najlepszych dla chorego wyborów terapii, ramach wysokospecjalistycznej opieki kardiologicznej blisko miejsca zamieszkania.

Źródło: Komunikat Prasowy

18-24 kwietnia br. obchodzimy Tydzień dla Serca. W tym szczególnym czasie Polskie Towarzystwo Kardiologiczne (PTK) pragnie przypomnieć, że kondycja serca leży w naszych rękach. Znaczący wpływ na stan naszego układu sercowo-naczyniowego mają profilaktyka, styl życia i regularne wizyty u lekarza. Niestety pomimo wielu działań edukacyjnych, Polacy w dalszym ciągu umierają gównie na choroby układu sercowo-naczyniowego. Według danych NIZP-PZH choroby układu krążenia odpowiadają za 34,8 proc. zgonów w Polsce[1].
Choroby sercowo-naczyniowe dotykają ponad 523 mln osób na świecie, prawie dwukrotnie więcej niż dwie dekady temu, przy czym jeden na trzy zgony z powodu chorób układu krążenia występuje przedwcześnie u osób poniżej 70 roku życia[2].
 
Zgodnie z danymi NIZP-PZH w Polsce w 2020 i w 2021 r. największa względna nadwyżka umieralności
spowodowanej choróbami sercowo-naczyniowymi wystąpiła w przypadku choroby nadciśnieniowej oraz choroby niedokrwiennej serca i dotyczyła zbliżonej populacji mężczyzn (odpowiednio: 10,9 proc. i 13,1 proc.) i kobiet (8,7 proc. i 13,9 proc.)[3].
 
Zdrowe serce
 
Podczas Tygodnia dla Serca eksperci Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego przypominają o kluczowych zasadach:
Nie należy również zapominać o regularnych, profilaktycznych badaniach, których zakres najlepiej skonsultować każdorazowo z lekarzem.
 
Dekalog potrzeb polskiej kardiologii
 
Na ostatnim ESC Spring Summit 2023 przedstawiciele PTK dyskutowali ze swoimi europejskimi odpowiednikami o przyszłości kardiologii w kontekście starzejącego się społeczeństwa przy jednoczesnym rozwoju technologii medycznych, w tym sztucznej inteligencji.  – Wniosek jest tylko jeden: podjęcie działań na poziomie systmowym może przyczynić się do poprawy statystyk nie tylko w Europie, ale przede wszystkim w Polsce – podkreśla prof. Przemysław Mitkowski, prezes Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego. – Dlatego też odpowiadając na aktualne potrzeby i wyzwania jakie stoją przed polskim systemem ochrony zdrowia, w tym w szczególności przed kardiologią, w zeszłym roku PTK przedstawiło Dekalog potrzeb polskiej kardiologii – dodaje prof. Przemysław Mitkowski.
  1. Zniesienie limitu na procedury kardiologiczne i kardiochirurgiczne
  2. Rozszerzenia terytorialne programu Sieci Kardiologicznej
  3. Liberalizacja kryteriów włączenia do programu leczenia hiperlipidemii
  4. Reewaluacja wycen procedur w zakresie kardiologii, zwłaszcza kardiologii interwencyjnej
  5. Refundacja procedur o uznanych korzyściach w poprawie rokowania pacjentów
  6. Szybkie wprowadzanie refundacji nowych technologii nielekowych
  7. Powszechny dostęp do nowych technologii farmaceutycznych w zakresie leczenia niewydolności serca
  8. Wdrażanie programów koordynowanej opieki
  9. Możliwość opisywania wyników badań obrazowych w zakresie serca przez kardiologów
  10. Kolegialne zarządzanie Narodowym Programem Chorób Układu Krążenia.
 
– W dużej części postulowane zmiany, w tym m.in. wprowadzenie nowych technologii nielekowych w zakresie telemonitoringu urządzeń wszczepialnych, są bardzo bliskie wprowadzenia do publicznego finansowania, co niezmiernie nas cieszy. Nadal jest jeszcze dużo do zrobienia, nasza lista jest sukcesywnie aktualizowana  – wskazuje prof. Przemysław Mitkowski.
 
 – To co niewątpliwe jest sukcesem to rozszerzenie terytorialne pilotażu Krajowej Sieci Kardiologicznej o kolejne województwa oraz wypracowanie Narodowego Programu Chorób Układu Krążenia – wskazuje prof. dr hab. n. med. Adam Witkowski, Poprzedni Prezes Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego. – To czego brakuje to poprawienie kolegialności zarządzanie w programie, tym bardziej, że przedstawiciele Zarządu Głównego PTK zasiadają w Krajowej Radzie do spraw Kardiologii – dodaje prof. Witkowski.
 
Polskie Towarzystwo Kardiologiczne wspólnie z Polskim Towarzystwem Lipidologicznym ustanowiło 2023 rokiem walki z hipercholesterolemią. Celem jest przede wszystkim zwiększenie świadomości i wiedzy na temat roli skutecznej diagnostyki i leczenia zaburzeń lipidowych.  – W ostatnim czasie przedstawiliśmy Ministerstwu Zdrowia projekt zmian programu KOS-Zawał, czyli tzw. KOS-Zawał Plus który skupia się wczesnym osiągnięciu celów terapeutycznych w zakresie cholesterolu LDL przy zwiększeniu dostępu do nowoczesnych i bardzo skutecznych technologii lekowych – wskazuje prof. dr hab. n. med. Robert Gil, Prezes-Elekt Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego. – Mam nadzieję, że nasze propozycje spotkają się z aprobatą ze strony resortu i wspólnie zwiększymy efektywność i jakość leczenia pacjentów – dodaje prof. Gil.
 
Od lat Polskie Towarzystwo Kardiologiczne współpracuje i prowadzi dialog z administracją publiczną, której celem jest wypracowanie jak najlepszych rozwiązań dla pacjentów, ale również dla rozwoju polskiej kardiologii.
 
Zachęcamy Państwa do zapoznania się z informacjami na temat chorób sercowo-naczyniowych. Informacje znajdą Państwo na stronach portali edukacyjnych dla pacjentów i ich opiekunów przygotowanych przez ekspertów Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego: copozawale.pl, arytmiagroziudarem.pl, slabeserce.pl, copozatorze.pl, wysokicholesterol.pl, sercepacjenta.pl.
 
 
 
[1] Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH – Państwowy Instytut Badawczy, Raport: Sytuacja zdrowotna ludności Polski i jej uwarunkowania https://www.pzh.gov.pl/raport-sytuacja-zdrowotna-ludnosci-polski-i-jej-uwarunkowania/
[2] World Heart Vision 2030 Brief: Driving Policy Change, https://world-heart-federation.org/wp-content/uploads/World-Heart-Vision-2030-Summary.pdf
[3] Ibidem, str. 233-267
18-24 kwietnia br. obchodzimy Tydzień dla Serca. W tym szczególnym czasie Polskie Towarzystwo Kardiologiczne (PTK) pragnie przypomnieć, że kondycja serca leży w naszych rękach. Znaczący wpływ na stan naszego układu sercowo-naczyniowego mają profilaktyka, styl życia i regularne wizyty u lekarza. Niestety pomimo wielu działań edukacyjnych, Polacy w dalszym ciągu umierają gównie na choroby układu sercowo-naczyniowego. Według danych NIZP-PZH choroby układu krążenia odpowiadają za 34,8 proc. zgonów w Polsce[1].
Choroby sercowo-naczyniowe dotykają ponad 523 mln osób na świecie, prawie dwukrotnie więcej niż dwie dekady temu, przy czym jeden na trzy zgony z powodu chorób układu krążenia występuje przedwcześnie u osób poniżej 70 roku życia[2].
 
Zgodnie z danymi NIZP-PZH w Polsce w 2020 i w 2021 r. największa względna nadwyżka umieralności
spowodowanej choróbami sercowo-naczyniowymi wystąpiła w przypadku choroby nadciśnieniowej oraz choroby niedokrwiennej serca i dotyczyła zbliżonej populacji mężczyzn (odpowiednio: 10,9 proc. i 13,1 proc.) i kobiet (8,7 proc. i 13,9 proc.)[3].
 
Zdrowe serce
 
Podczas Tygodnia dla Serca eksperci Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego przypominają o kluczowych zasadach:
Nie należy również zapominać o regularnych, profilaktycznych badaniach, których zakres najlepiej skonsultować każdorazowo z lekarzem.
 
Dekalog potrzeb polskiej kardiologii
 
Na ostatnim ESC Spring Summit 2023 przedstawiciele PTK dyskutowali ze swoimi europejskimi odpowiednikami o przyszłości kardiologii w kontekście starzejącego się społeczeństwa przy jednoczesnym rozwoju technologii medycznych, w tym sztucznej inteligencji.  – Wniosek jest tylko jeden: podjęcie działań na poziomie systmowym może przyczynić się do poprawy statystyk nie tylko w Europie, ale przede wszystkim w Polsce – podkreśla prof. Przemysław Mitkowski, prezes Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego. – Dlatego też odpowiadając na aktualne potrzeby i wyzwania jakie stoją przed polskim systemem ochrony zdrowia, w tym w szczególności przed kardiologią, w zeszłym roku PTK przedstawiło Dekalog potrzeb polskiej kardiologii – dodaje prof. Przemysław Mitkowski.
  1. Zniesienie limitu na procedury kardiologiczne i kardiochirurgiczne
  2. Rozszerzenia terytorialne programu Sieci Kardiologicznej
  3. Liberalizacja kryteriów włączenia do programu leczenia hiperlipidemii
  4. Reewaluacja wycen procedur w zakresie kardiologii, zwłaszcza kardiologii interwencyjnej
  5. Refundacja procedur o uznanych korzyściach w poprawie rokowania pacjentów
  6. Szybkie wprowadzanie refundacji nowych technologii nielekowych
  7. Powszechny dostęp do nowych technologii farmaceutycznych w zakresie leczenia niewydolności serca
  8. Wdrażanie programów koordynowanej opieki
  9. Możliwość opisywania wyników badań obrazowych w zakresie serca przez kardiologów
  10. Kolegialne zarządzanie Narodowym Programem Chorób Układu Krążenia.
 
– W dużej części postulowane zmiany, w tym m.in. wprowadzenie nowych technologii nielekowych w zakresie telemonitoringu urządzeń wszczepialnych, są bardzo bliskie wprowadzenia do publicznego finansowania, co niezmiernie nas cieszy. Nadal jest jeszcze dużo do zrobienia, nasza lista jest sukcesywnie aktualizowana  – wskazuje prof. Przemysław Mitkowski.
 
 – To co niewątpliwe jest sukcesem to rozszerzenie terytorialne pilotażu Krajowej Sieci Kardiologicznej o kolejne województwa oraz wypracowanie Narodowego Programu Chorób Układu Krążenia – wskazuje prof. dr hab. n. med. Adam Witkowski, Poprzedni Prezes Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego. – To czego brakuje to poprawienie kolegialności zarządzanie w programie, tym bardziej, że przedstawiciele Zarządu Głównego PTK zasiadają w Krajowej Radzie do spraw Kardiologii – dodaje prof. Witkowski.
 
Polskie Towarzystwo Kardiologiczne wspólnie z Polskim Towarzystwem Lipidologicznym ustanowiło 2023 rokiem walki z hipercholesterolemią. Celem jest przede wszystkim zwiększenie świadomości i wiedzy na temat roli skutecznej diagnostyki i leczenia zaburzeń lipidowych.  – W ostatnim czasie przedstawiliśmy Ministerstwu Zdrowia projekt zmian programu KOS-Zawał, czyli tzw. KOS-Zawał Plus który skupia się wczesnym osiągnięciu celów terapeutycznych w zakresie cholesterolu LDL przy zwiększeniu dostępu do nowoczesnych i bardzo skutecznych technologii lekowych – wskazuje prof. dr hab. n. med. Robert Gil, Prezes-Elekt Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego. – Mam nadzieję, że nasze propozycje spotkają się z aprobatą ze strony resortu i wspólnie zwiększymy efektywność i jakość leczenia pacjentów – dodaje prof. Gil.
 
Od lat Polskie Towarzystwo Kardiologiczne współpracuje i prowadzi dialog z administracją publiczną, której celem jest wypracowanie jak najlepszych rozwiązań dla pacjentów, ale również dla rozwoju polskiej kardiologii.
 
Zachęcamy Państwa do zapoznania się z informacjami na temat chorób sercowo-naczyniowych. Informacje znajdą Państwo na stronach portali edukacyjnych dla pacjentów i ich opiekunów przygotowanych przez ekspertów Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego: copozawale.pl, arytmiagroziudarem.pl, slabeserce.pl, copozatorze.pl, wysokicholesterol.pl, sercepacjenta.pl.
 
 
 
[1] Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH – Państwowy Instytut Badawczy, Raport: Sytuacja zdrowotna ludności Polski i jej uwarunkowania https://www.pzh.gov.pl/raport-sytuacja-zdrowotna-ludnosci-polski-i-jej-uwarunkowania/
[2] World Heart Vision 2030 Brief: Driving Policy Change, https://world-heart-federation.org/wp-content/uploads/World-Heart-Vision-2030-Summary.pdf
[3] Ibidem, str. 233-267
Codziennie w Polsce rodzi się mniej więcej dziesięcioro noworodków z wadami serca, z czego 1 na 3 wymaga operacji w pierwszych dniach życia. Dzisiejsze możliwości diagnostyczne – ultrasonografia i echokardiografia – pozwalają na rozpoznanie większości wad serca jeszcze w życiu płodowym. Dzięki temu dzieci te mogą otrzymać odpowiednie leczenie. W czerwcu 2021 r. w Uniwersyteckim Centrum Zdrowia Kobiety i Noworodka WUM zespół pod kierownictwem dr hab. n. med. Marzeny Dębskiej, w składzie którego jest prof. dr hab. Janusz Kochman, dr med. Beata Rebizant i dr Katarzyna Zych-Krekora, wznowił program prenatalnej terapii wad serca. Trwa Tydzień dla Serca, w ramach którego Klinika zwraca uwagę na problem wrodzonych wad serca u dzieci.

Najczęściej operowaną wewnątrzmacicznie wadą serca jest krytyczna stenoza aortalna, czyli zwężenie zastawki aorty, skutkujące utrudnionym odpływem krwi z lewej komory serca. Wada ta powoduje niezwykle groźne następstwa, jeszcze w życiu płodowym – postępujące uszkodzenie lewej komory serca prowadzące do rozwoju serca jednokomorowego (HLHS), niewydolność serca, a nawet zgon wewnątrzmaciczny płodu. Leczenie dzieci z krytycznym zwężeniem zastawki aortalnej to proces. Zaczyna się on zwykle kilkanaście tygodni przed porodem (operacja wewnątrzmaciczna) i jest kontynuowany po urodzeniu dziecka. Ogromne znaczenie w tym procesie ma doświadczenie i zaangażowanie wszystkich członków zespołu, ponieważ jest to grupa pacjentów, którzy wymagają indywidualnego podejścia i zastosowania nowoczesnych strategii terapeutycznych.    

– Leczenie tych dzieci to proces, w który zaangażowanych jest wielu różnych specjalistów. Połączenie sił Uniwersyteckiego Centrum Zdrowia Kobiety i Noworodka WUM z Klinikami Kardiochirurgii Dziecięcej, Kardiologii Wieku Dziecięcego, a także Położnictwa, Perinatologii i Ginekologii WUM, daje bardzo dobre efekty. Wszystkie operowane w UCZKiN WUM dzieci, będące pod naszą opieką, mają szansę na prawidłowe, dwukomorowe krążenie. – dr Michał Buczyński, kardiochirurg, Klinika Kardiochirurgii i Chirurgii Ogólnej Dzieci UCK WUM.

– Najwspanialsza wiadomość jest taka, że w ostatnich dniach do domu wyszedł wraz ze szczęśliwą mamą chłopiec, który po prenatalnej plastyce zastawki aortalnej nie wymaga już żadnego dalszego leczenia. Jest zdrowym dzieckiem. Dziękujemy wszystkim Kolegom, którzy przyczynili się do tego sukcesu i gratulujemy Jasiowi oraz jego Mamie! – dr hab. n. med. Marzena Dębska, ginekolog-położnik, perinatolog, UCZKiN WUM   

Na czym polega wewnątrzmaciczna operacja stenozy zastawki aortalnej?

Operacje na sercach płodu najczęściej wykonuje się między 24 a 30 tygodniem ciąży. Ze względu na konieczność zapewnienia sterylnych warunków przeprowadza się je na bloku operacyjnym. Zarówno pacjentka jak i jej dziecko otrzymują leki przeciwbólowe. Pacjentka jest przytomna, a dziecko uśpione i dodatkowo unieruchomione. Zabieg wymaga dużej precyzji, ponieważ wykonuje się na bardzo małych strukturach – całe serce dziecka ma wielkość monety, a zwężona zastawka szerokość około 2 – 3 milimetrów – nie można dopuścić, aby dziecko poruszyło się w trakcie jego trwania. Zabieg przeprowadzany jest pod kontrolą ultrasonograficzną. Przez brzuch kobiety ciężarnej wkłuwa się do macicy specjalną igłę, którą następnie wprowadza się do klatki piersiowej i serca płodu.  Przez tę igłę wprowadza się cewnik z balonem, który umieszcza się w zwężonej zastawce i pompuje. Balon powiększając się poszerza zastawkę, umożliwiając przepływ krwi. Po kilkukrotnym napompowaniu balonu cały sprzęt usuwa się z serca. W przypadku niektórych wad, w których dochodzi do zarośnięcia otworu w przegrodzie międzyprzedsionkowej, aby zapewnić prawidłowe krążenie – w obrębie serca – umieszcza się specjalny stent, który wyjmuje się dopiero po porodzie.

– Na pokładzie naszej Kliniki mamy wiele nieocenionych specjalistek i wielu specjalistów. Generalnie UCZKiN ma szczęście do ludzi. Jedną z takich specjalistek jest prof. Dębska. Pacjentki często mówią o niej, że nie jest lekarzem tylko aniołem. Trudno nie zgodzić się z tym. – mówi prof. dr hab. Mirosław Wielgoś, kierownik I Katedry i Kliniki Ginekologii i Położnictwa UCZKiN WUM

– Jestem orędownikiem strategii przenikania i łączenia się kompetencji i doświadczeń. Kooperowanie i dzielenie się know-how procentuje tylko i wyłącznie z korzyścią dla zdrowia, a czasami nawet życia, pacjentek i ich dzieci. Dlatego bezustannie zapraszamy do współpracy zarówno inne ośrodki z kraju i zagranicy, jak i indywidualnych lekarzy. Takie działanie pokazuje, jak dużo dobrego możemy zrobić. Ktoś kiedyś powiedział, że konkurują ludzie mali, współpracują duzi, a pomagają wielcy. Bądźmy tylko tymi dużymi i wielkimi – dodaje prof. Mirosław Wielgoś

Najnowsze rekomendacje

Zgodnie z najnowszymi rekomendacjami dokładna ocena serca zalecana jest u wszystkich ciężarnych z nieprawidłowym obrazem serca w położniczym badaniu przesiewowym, w przypadku zaburzeń rytmu serca, poszerzonej przezierności karkowej (NT) i innych nieprawidłowości w badaniu I trymestru ciąży, w przypadku wykrycia anomalii pozasercowych u płodu, w obrzęku uogólnionym, w ciążach bliźniaczych jednokosmówkowych, u ciężarnych z cukrzycą, z wadami serca (również w najbliższej rodzinie) i innych. Taka diagnostyka jest możliwa w Pracowni Ultrasonograficznej na terenie UCZKiN WUM. W naszej placówce każda ciężarna, która spodziewa się dziecka z wadą serca otrzyma kompleksową opiekę prenatalną.

źródło: UCZKIN WUM

Codziennie w Polsce rodzi się mniej więcej dziesięcioro noworodków z wadami serca, z czego 1 na 3 wymaga operacji w pierwszych dniach życia. Dzisiejsze możliwości diagnostyczne – ultrasonografia i echokardiografia – pozwalają na rozpoznanie większości wad serca jeszcze w życiu płodowym. Dzięki temu dzieci te mogą otrzymać odpowiednie leczenie. W czerwcu 2021 r. w Uniwersyteckim Centrum Zdrowia Kobiety i Noworodka WUM zespół pod kierownictwem dr hab. n. med. Marzeny Dębskiej, w składzie którego jest prof. dr hab. Janusz Kochman, dr med. Beata Rebizant i dr Katarzyna Zych-Krekora, wznowił program prenatalnej terapii wad serca. Trwa Tydzień dla Serca, w ramach którego Klinika zwraca uwagę na problem wrodzonych wad serca u dzieci.

Najczęściej operowaną wewnątrzmacicznie wadą serca jest krytyczna stenoza aortalna, czyli zwężenie zastawki aorty, skutkujące utrudnionym odpływem krwi z lewej komory serca. Wada ta powoduje niezwykle groźne następstwa, jeszcze w życiu płodowym – postępujące uszkodzenie lewej komory serca prowadzące do rozwoju serca jednokomorowego (HLHS), niewydolność serca, a nawet zgon wewnątrzmaciczny płodu. Leczenie dzieci z krytycznym zwężeniem zastawki aortalnej to proces. Zaczyna się on zwykle kilkanaście tygodni przed porodem (operacja wewnątrzmaciczna) i jest kontynuowany po urodzeniu dziecka. Ogromne znaczenie w tym procesie ma doświadczenie i zaangażowanie wszystkich członków zespołu, ponieważ jest to grupa pacjentów, którzy wymagają indywidualnego podejścia i zastosowania nowoczesnych strategii terapeutycznych.    

– Leczenie tych dzieci to proces, w który zaangażowanych jest wielu różnych specjalistów. Połączenie sił Uniwersyteckiego Centrum Zdrowia Kobiety i Noworodka WUM z Klinikami Kardiochirurgii Dziecięcej, Kardiologii Wieku Dziecięcego, a także Położnictwa, Perinatologii i Ginekologii WUM, daje bardzo dobre efekty. Wszystkie operowane w UCZKiN WUM dzieci, będące pod naszą opieką, mają szansę na prawidłowe, dwukomorowe krążenie. – dr Michał Buczyński, kardiochirurg, Klinika Kardiochirurgii i Chirurgii Ogólnej Dzieci UCK WUM.

– Najwspanialsza wiadomość jest taka, że w ostatnich dniach do domu wyszedł wraz ze szczęśliwą mamą chłopiec, który po prenatalnej plastyce zastawki aortalnej nie wymaga już żadnego dalszego leczenia. Jest zdrowym dzieckiem. Dziękujemy wszystkim Kolegom, którzy przyczynili się do tego sukcesu i gratulujemy Jasiowi oraz jego Mamie! – dr hab. n. med. Marzena Dębska, ginekolog-położnik, perinatolog, UCZKiN WUM   

Na czym polega wewnątrzmaciczna operacja stenozy zastawki aortalnej?

Operacje na sercach płodu najczęściej wykonuje się między 24 a 30 tygodniem ciąży. Ze względu na konieczność zapewnienia sterylnych warunków przeprowadza się je na bloku operacyjnym. Zarówno pacjentka jak i jej dziecko otrzymują leki przeciwbólowe. Pacjentka jest przytomna, a dziecko uśpione i dodatkowo unieruchomione. Zabieg wymaga dużej precyzji, ponieważ wykonuje się na bardzo małych strukturach – całe serce dziecka ma wielkość monety, a zwężona zastawka szerokość około 2 – 3 milimetrów – nie można dopuścić, aby dziecko poruszyło się w trakcie jego trwania. Zabieg przeprowadzany jest pod kontrolą ultrasonograficzną. Przez brzuch kobiety ciężarnej wkłuwa się do macicy specjalną igłę, którą następnie wprowadza się do klatki piersiowej i serca płodu.  Przez tę igłę wprowadza się cewnik z balonem, który umieszcza się w zwężonej zastawce i pompuje. Balon powiększając się poszerza zastawkę, umożliwiając przepływ krwi. Po kilkukrotnym napompowaniu balonu cały sprzęt usuwa się z serca. W przypadku niektórych wad, w których dochodzi do zarośnięcia otworu w przegrodzie międzyprzedsionkowej, aby zapewnić prawidłowe krążenie – w obrębie serca – umieszcza się specjalny stent, który wyjmuje się dopiero po porodzie.

– Na pokładzie naszej Kliniki mamy wiele nieocenionych specjalistek i wielu specjalistów. Generalnie UCZKiN ma szczęście do ludzi. Jedną z takich specjalistek jest prof. Dębska. Pacjentki często mówią o niej, że nie jest lekarzem tylko aniołem. Trudno nie zgodzić się z tym. – mówi prof. dr hab. Mirosław Wielgoś, kierownik I Katedry i Kliniki Ginekologii i Położnictwa UCZKiN WUM

– Jestem orędownikiem strategii przenikania i łączenia się kompetencji i doświadczeń. Kooperowanie i dzielenie się know-how procentuje tylko i wyłącznie z korzyścią dla zdrowia, a czasami nawet życia, pacjentek i ich dzieci. Dlatego bezustannie zapraszamy do współpracy zarówno inne ośrodki z kraju i zagranicy, jak i indywidualnych lekarzy. Takie działanie pokazuje, jak dużo dobrego możemy zrobić. Ktoś kiedyś powiedział, że konkurują ludzie mali, współpracują duzi, a pomagają wielcy. Bądźmy tylko tymi dużymi i wielkimi – dodaje prof. Mirosław Wielgoś

Najnowsze rekomendacje

Zgodnie z najnowszymi rekomendacjami dokładna ocena serca zalecana jest u wszystkich ciężarnych z nieprawidłowym obrazem serca w położniczym badaniu przesiewowym, w przypadku zaburzeń rytmu serca, poszerzonej przezierności karkowej (NT) i innych nieprawidłowości w badaniu I trymestru ciąży, w przypadku wykrycia anomalii pozasercowych u płodu, w obrzęku uogólnionym, w ciążach bliźniaczych jednokosmówkowych, u ciężarnych z cukrzycą, z wadami serca (również w najbliższej rodzinie) i innych. Taka diagnostyka jest możliwa w Pracowni Ultrasonograficznej na terenie UCZKiN WUM. W naszej placówce każda ciężarna, która spodziewa się dziecka z wadą serca otrzyma kompleksową opiekę prenatalną.

źródło: UCZKIN WUM

W dniach 17-24 kwietnia br. obchodzimy Tydzień dla Serca. Kondycja naszego serca uzależniona jest w dużym stopniu od nas samych. Profilaktyka, styl życia i regularne wizyty u lekarza mają znaczący wpływ na stan układu sercowo-naczyniowego. Niestety choroby układu sercowo-naczyniowego stanowią nadal najczęstszą przyczynę zgonów na świecie.
Choroby cywilizacyjne często nazywa się chorobami XXI wieku. Należą do nich również choroby serca, które powstają w wyniku otyłości, niedopowiedniej diety, wysokiego stężenia cholesterolu, cukrzycy, nadciśnienia tętniczego, stresu, stosowania używek (palenie papierosów i picie alkoholu), braku aktywności fizycznej czy predyspozycji genetycznych.
 
Główne choroby serca:
 
Rodzaje badań profilaktycznych
Tydzień dla Serca to czas uświadomienia sobie, że poprzez zdrową dietę, ograniczenie spożycia alkoholu, rzucenie palenia, wykonywanie badań profilaktycznych i aktywność fizyczną możemy zmniejszyć ryzyko wystąpienia chorób układu sercowo-naczyniowego. – Koniecznie też trzeba pamiętać, że regularne wykonywanie badań profilaktycznych gwarantuje nam wczesne wykrycie nieprawidłowości i ich skuteczne usuwanie – przypomina prof. dr. hab. n. med. Przemysław Mitkowski, Prezes Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego.
 
Rodzaje badań:
 
Zmiany systemowe receptą na narastający dług zdrowotny
Choroby serca i układu krążenia stanowią nadal główną przyczynę zgonów. Pandemia COVID-19 tylko wzmocniła te statystyki. – W Polsce, podczas pandemii COVID-19 śmiertelność sercowo-naczyniowa zwiększyła się o blisko 17 proc. Obecnie chorzy kardiologiczni to populacja, która w największym stopniu wpływa na wzrost tzw. długu zdrowotnego w czasie pandemii – podkreśla prof. Przemysław Mitkowski.
 
Tylko podjęcie działań na poziomie systemowym może przyczynić się do redukcji nadmiarowych zgonów. – Pozytywnie oceniamy powrót Ministerstwa Zdrowia do prac nad Narodowym Programem Chorób Układu Krążenia. Mamy nadzieję, że jego ostateczny kształt będzie wypracowany z Polskim Towarzystwem Kardiologicznym. Tak ważny dokument powinien zostać skonsultowany ze wszystkimi interesariuszami – podkreśla prof. dr hab. n. med. Robert Gil, Prezes-Elekt Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego. Polskie Towarzystwo Kardiologiczne od lat angażuje się w dialog z administracją publiczną celem wypracowania rozwiązań, które poprawią jakość opieki nad pacjentem.

– PTK odpowiada już za przygotowanie Programu Kompleksowej Opieki nad Pacjentem po Zawale Serca (KOS-Zawał) i za Program Kompleksowej Opieki nad Chorymi z Niewydolnością Serca (KONS), z czego ten ostatni nie został wdrożony, co do końca nie jest dla nas jasne – wskazuje prof. dr hab. n. med. Adam Witkowski, Past-Prezes Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego. Obecnie najważniejsze jest jak najszybsze rozszerzenie Krajowej Sieci Kardiologicznej o kolejne województwa, a także zmiany w programie leczenia hiperlipidemii, co pozwoli na zniwelowanie różnic pomiędzy poszczególnymi regionami w dostępie do opieki kardiologicznej, i skuteczną profilaktykę rozwoju objawowej miażdżycowej choroby tętnic  – dodaje prof. Adam Witkowski.

 
To, co niewątpliwie wpływa na poprawę opieki nad pacjentem, to również technologie medyczne. – Liczymy, że niedługo do refundacji zostanie wdrożony system zdalnego monitorowania urządzeń wszczepialnych. Telemonitoring pozwala na właściwy nadzór nad pacjentem i zwiększa jego bezpieczeństwo. Korzyści płynące z tej technologii są oczywiste dla Ministerstwa Zdrowia, więc mam nadzieję, w tym roku w końcu doczekamy jej włączenia do koszyka świadczeń gwarantowanych – podkreśla prof. Przemysław Mitkowski. Liczymy także na szybkie umieszczenie w koszyku, jako odrębnych pozycji także stymulacji bezelektrodowej, wszczepialnych rejestratorów zdarzeń, kamizelki defibrylującej, czy procedury udrażniania przewlekle zamkniętych tętnic wieńcowych orz przezskórnego leczenia niedomyklaności zastawki trójdzielnej – dodaje prof. Mitkowski.
 
Zachęcamy Państwa do zapoznania się z informacjami na temat chorób sercowo-naczyniowych. Informacje znajdą Państwo na stronach portali edukacyjnych dla pacjentów i ich opiekunów przygotowanych przez ekspertów Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego: copozawale.pl, arytmiagroziudarem.pl, slabeserce.pl, copozatorze.pl, wysokicholesterol.pl, sercepacjenta.pl.
 
źródło: PTK
W dniach 17-24 kwietnia br. obchodzimy Tydzień dla Serca. Kondycja naszego serca uzależniona jest w dużym stopniu od nas samych. Profilaktyka, styl życia i regularne wizyty u lekarza mają znaczący wpływ na stan układu sercowo-naczyniowego. Niestety choroby układu sercowo-naczyniowego stanowią nadal najczęstszą przyczynę zgonów na świecie.
Choroby cywilizacyjne często nazywa się chorobami XXI wieku. Należą do nich również choroby serca, które powstają w wyniku otyłości, niedopowiedniej diety, wysokiego stężenia cholesterolu, cukrzycy, nadciśnienia tętniczego, stresu, stosowania używek (palenie papierosów i picie alkoholu), braku aktywności fizycznej czy predyspozycji genetycznych.
 
Główne choroby serca:
 
Rodzaje badań profilaktycznych
Tydzień dla Serca to czas uświadomienia sobie, że poprzez zdrową dietę, ograniczenie spożycia alkoholu, rzucenie palenia, wykonywanie badań profilaktycznych i aktywność fizyczną możemy zmniejszyć ryzyko wystąpienia chorób układu sercowo-naczyniowego. – Koniecznie też trzeba pamiętać, że regularne wykonywanie badań profilaktycznych gwarantuje nam wczesne wykrycie nieprawidłowości i ich skuteczne usuwanie – przypomina prof. dr. hab. n. med. Przemysław Mitkowski, Prezes Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego.
 
Rodzaje badań:
 
Zmiany systemowe receptą na narastający dług zdrowotny
Choroby serca i układu krążenia stanowią nadal główną przyczynę zgonów. Pandemia COVID-19 tylko wzmocniła te statystyki. – W Polsce, podczas pandemii COVID-19 śmiertelność sercowo-naczyniowa zwiększyła się o blisko 17 proc. Obecnie chorzy kardiologiczni to populacja, która w największym stopniu wpływa na wzrost tzw. długu zdrowotnego w czasie pandemii – podkreśla prof. Przemysław Mitkowski.
 
Tylko podjęcie działań na poziomie systemowym może przyczynić się do redukcji nadmiarowych zgonów. – Pozytywnie oceniamy powrót Ministerstwa Zdrowia do prac nad Narodowym Programem Chorób Układu Krążenia. Mamy nadzieję, że jego ostateczny kształt będzie wypracowany z Polskim Towarzystwem Kardiologicznym. Tak ważny dokument powinien zostać skonsultowany ze wszystkimi interesariuszami – podkreśla prof. dr hab. n. med. Robert Gil, Prezes-Elekt Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego. Polskie Towarzystwo Kardiologiczne od lat angażuje się w dialog z administracją publiczną celem wypracowania rozwiązań, które poprawią jakość opieki nad pacjentem.

– PTK odpowiada już za przygotowanie Programu Kompleksowej Opieki nad Pacjentem po Zawale Serca (KOS-Zawał) i za Program Kompleksowej Opieki nad Chorymi z Niewydolnością Serca (KONS), z czego ten ostatni nie został wdrożony, co do końca nie jest dla nas jasne – wskazuje prof. dr hab. n. med. Adam Witkowski, Past-Prezes Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego. Obecnie najważniejsze jest jak najszybsze rozszerzenie Krajowej Sieci Kardiologicznej o kolejne województwa, a także zmiany w programie leczenia hiperlipidemii, co pozwoli na zniwelowanie różnic pomiędzy poszczególnymi regionami w dostępie do opieki kardiologicznej, i skuteczną profilaktykę rozwoju objawowej miażdżycowej choroby tętnic  – dodaje prof. Adam Witkowski.

 
To, co niewątpliwie wpływa na poprawę opieki nad pacjentem, to również technologie medyczne. – Liczymy, że niedługo do refundacji zostanie wdrożony system zdalnego monitorowania urządzeń wszczepialnych. Telemonitoring pozwala na właściwy nadzór nad pacjentem i zwiększa jego bezpieczeństwo. Korzyści płynące z tej technologii są oczywiste dla Ministerstwa Zdrowia, więc mam nadzieję, w tym roku w końcu doczekamy jej włączenia do koszyka świadczeń gwarantowanych – podkreśla prof. Przemysław Mitkowski. Liczymy także na szybkie umieszczenie w koszyku, jako odrębnych pozycji także stymulacji bezelektrodowej, wszczepialnych rejestratorów zdarzeń, kamizelki defibrylującej, czy procedury udrażniania przewlekle zamkniętych tętnic wieńcowych orz przezskórnego leczenia niedomyklaności zastawki trójdzielnej – dodaje prof. Mitkowski.
 
Zachęcamy Państwa do zapoznania się z informacjami na temat chorób sercowo-naczyniowych. Informacje znajdą Państwo na stronach portali edukacyjnych dla pacjentów i ich opiekunów przygotowanych przez ekspertów Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego: copozawale.pl, arytmiagroziudarem.pl, slabeserce.pl, copozatorze.pl, wysokicholesterol.pl, sercepacjenta.pl.
 
źródło: PTK