Medicalpress
Minister Zdrowia Izabela Leszczyna podczas ogólnopolskiej inauguracji programu „Endometrioza – od diagnozy do kompleksowej opieki” poinformowała, że osiem specjalistycznych ośrodków medycznych w Polsce rozpoczęło realizację nowego modelu leczenia endometriozy od 1 lipca 2025 roku. W ramach finansowania z Narodowego Funduszu Zdrowia na ten rok przewidziano łączną kwotę 24 mln zł na wsparcie dla wybranych placówek
To przełomowy moment dla pacjentek – program dostępny bez rejonizacji umożliwia skorzystanie z leczenia w dowolnym z wybranych ośrodków, w tym takich jednostek jak Szpital Uniwersytecki w Krakowie, Opolskie Centrum Onkologii, Wojskowy Instytut Medyczny, centrów w Lublinie, Katowicach, Łodzi, Poznaniu i Gdyni. W placówkach tych będą dostępne zaawansowane badania diagnostyczne (USG, rezonans magnetyczny), leczenie operacyjne i farmakologiczne oraz wsparcie fizjoterapeuty, dietetyka i psychologa.

Minister Leszczyna podkreśliła, że celem programu jest przede wszystkim skrócenie czasu od pierwszych objawów do diagnozy oraz zapewnienie spójnej i kompleksowej opieki. Wyraziła nadzieję, że dzięki stworzeniu wytycznych diagnostycznych i zaangażowaniu Krajowego Konsultanta, każdy ginekolog będzie mógł lepiej rozpoznawać i kierować pacjentki wymagające specjalistycznej opieki.

Program przygotowano według rekomendacji Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników oraz Europejskiej Ligi Leczenia Endometriozy – to sprawia, że Polska staje się jednym z pierwszych krajów na świecie oferujących tak kompleksowe państwowe rozwiązania. Wprowadzenie modelu kompleksowego leczenia endometriozy jest również uzupełnione rozszerzeniem świadczeń w ramach programu „Profilaktyka raka szyjki macicy”, choć w tym artykule skupiamy się przede wszystkim na działaniach NFZ i MZ wobec endometriozy.

Nowy program kompleksowego leczenia endometriozy w Polsce to ważny krok w stronę lepszej opieki zdrowotnej kobiet. Finansowanie w wysokości 24 mln zł, ośmiomiejscowy model leczenia, bez rejonizacji, nowoczesna diagnostyka i wsparcie interdyscyplinarne stanowią przełom w dostępie do świadczeń w tej dziedzinie. Izabela Leszczyna oraz środowisko medyczne wyrażają nadzieję, że dzięki temu programowi znacznie skróci się czas oczekiwania na diagnozę i poprawi jakość życia tysięcy pacjentek w Polsce. W kolejnych latach należy oczekiwać monitorowania efektów i konieczności dalszego wsparcia finansowego tego programu.

Źródło: Ministerstwo Zdrowia

Co roku, a w przypadku prawidłowego wyniku nie rzadziej niż co trzy lata wykonanie badania cytologicznego zaleca nowy algorytm postepowania w diagnostyce szyjki macicy. Zespół ekspertów Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników zwraca przy tym uwagę, aby lekarze odchodzili od tradycyjnej cytologii tzw. szkiełkowej, na rzecz cytologii na podłożu płynnym. Dlaczego? To badanie dużo dokładniejsze a pobrany materiał umożliwia także wykonanie badania w kierunku obecności wirusa HPV.
Nowy algorytm opracowany przez ekspertów PTGiP został przedstawiony w postaci zmodyfikowanego schematu, opierającego się na najnowszych możliwościach diagnostycznych.

Nowości jest kilka ale szczególną uwagę chcemy zwrócić na tak zwaną cytologię na podłożu płynnym – mówi prof. Mariusz Zimmer, pod którego przewodnictwem opracowano nowe wytyczne. – w przeciwieństwie do cytologii tradycyjnej, nie jest to badanie refundowane, ale lekarze powinni je oferować wszystkim pacjentkom ze względu na dużo większą dokładność wyników. Po pierwsze cytologia na podłożu płynnym daje mniej odczytów fałszywie ujemnych, po drugie umożliwia dalsze badanie pobranego materiału w kierunku obecności wirusa HPV – dodaje prof. Zimmer.    

Tak zwane przetrwałe (czyli nie przemijające samoistnie) zakażenia wirusem HPV są powodem rozwoju zmian przedrakowych i nowotworowych w obrębie szyjki macicy.

Eksperci doskonale rozumieją, że w przypadku braku refundacji cytologii na podłożu płynnym, ważne jest aby pacjentka miała wykonaną choćby zwykłą cytologię. Zwracają jednak uwagę, że w przypadku wykrycia nieprawidłowości może pojawić się konieczność powtórzenia cytologii na podłożu płynnym z możliwością wykonania testu HPV.

Od tego nie uciekniemy. Priorytetem jest ratowanie zdrowia i życia pacjentek i możliwość jak najszybszego rozpoczęcia leczenia. Do tego potrzebujemy jak najdokładniejszych metod diagnostycznych – mówi prof. Mariusz Zimmer. – Model jest dostosowany do możliwości organizacyjnych opieki ginekologicznej od najmniejszych gabinetów po specjalistyczne ośrodki akademickie. Zdajemy sobie sprawę, że przynajmniej na dzisiejszym etapie, badania uwzględnione w algorytmie nie będą refundowane przez NFZ. Będziemy jednak o to zabiegać. – deklaruje prof. Zimmer.  

Schematy postępowania w screeningu RSM dla pacjentek poniżej 30 roku życia oraz dla pacjentek powyżej 30 roku życia różnią się nieco od siebie. Poza silną rekomendacją dla cytologii na podłożu płynnym dopuszcza się triaż z użyciem urządzeń działających w oparciu o sztuczną inteligencję. Nadal jednak podstawowymi narzędziami w przypadku wykrycia nieprawidłowości będą testy w kierunku HPV oraz kolposkopia. 
 
Treść całego pisma opublikowanego przez Polskie Towarzystwo Ginekologów i Położników odnośnie nowej, jasnej ścieżki postępowania w diagnostyce raka szyjki macicy znajduje się pod tym linkiem: https://www.ptgin.pl/node/82
Co roku, a w przypadku prawidłowego wyniku nie rzadziej niż co trzy lata wykonanie badania cytologicznego zaleca nowy algorytm postepowania w diagnostyce szyjki macicy. Zespół ekspertów Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników zwraca przy tym uwagę, aby lekarze odchodzili od tradycyjnej cytologii tzw. szkiełkowej, na rzecz cytologii na podłożu płynnym. Dlaczego? To badanie dużo dokładniejsze a pobrany materiał umożliwia także wykonanie badania w kierunku obecności wirusa HPV.
Nowy algorytm opracowany przez ekspertów PTGiP został przedstawiony w postaci zmodyfikowanego schematu, opierającego się na najnowszych możliwościach diagnostycznych.

Nowości jest kilka ale szczególną uwagę chcemy zwrócić na tak zwaną cytologię na podłożu płynnym – mówi prof. Mariusz Zimmer, pod którego przewodnictwem opracowano nowe wytyczne. – w przeciwieństwie do cytologii tradycyjnej, nie jest to badanie refundowane, ale lekarze powinni je oferować wszystkim pacjentkom ze względu na dużo większą dokładność wyników. Po pierwsze cytologia na podłożu płynnym daje mniej odczytów fałszywie ujemnych, po drugie umożliwia dalsze badanie pobranego materiału w kierunku obecności wirusa HPV – dodaje prof. Zimmer.    

Tak zwane przetrwałe (czyli nie przemijające samoistnie) zakażenia wirusem HPV są powodem rozwoju zmian przedrakowych i nowotworowych w obrębie szyjki macicy.

Eksperci doskonale rozumieją, że w przypadku braku refundacji cytologii na podłożu płynnym, ważne jest aby pacjentka miała wykonaną choćby zwykłą cytologię. Zwracają jednak uwagę, że w przypadku wykrycia nieprawidłowości może pojawić się konieczność powtórzenia cytologii na podłożu płynnym z możliwością wykonania testu HPV.

Od tego nie uciekniemy. Priorytetem jest ratowanie zdrowia i życia pacjentek i możliwość jak najszybszego rozpoczęcia leczenia. Do tego potrzebujemy jak najdokładniejszych metod diagnostycznych – mówi prof. Mariusz Zimmer. – Model jest dostosowany do możliwości organizacyjnych opieki ginekologicznej od najmniejszych gabinetów po specjalistyczne ośrodki akademickie. Zdajemy sobie sprawę, że przynajmniej na dzisiejszym etapie, badania uwzględnione w algorytmie nie będą refundowane przez NFZ. Będziemy jednak o to zabiegać. – deklaruje prof. Zimmer.  

Schematy postępowania w screeningu RSM dla pacjentek poniżej 30 roku życia oraz dla pacjentek powyżej 30 roku życia różnią się nieco od siebie. Poza silną rekomendacją dla cytologii na podłożu płynnym dopuszcza się triaż z użyciem urządzeń działających w oparciu o sztuczną inteligencję. Nadal jednak podstawowymi narzędziami w przypadku wykrycia nieprawidłowości będą testy w kierunku HPV oraz kolposkopia. 
 
Treść całego pisma opublikowanego przez Polskie Towarzystwo Ginekologów i Położników odnośnie nowej, jasnej ścieżki postępowania w diagnostyce raka szyjki macicy znajduje się pod tym linkiem: https://www.ptgin.pl/node/82