Ministerstwo Zdrowia planuje zwiększyć liczbę miejsc na studiach medycznych w roku akademickim 2026/2027. Do konsultacji publicznych trafił projekt rozporządzenia przewidujący przyjęcie łącznie 12 210 studentów na kierunki lekarski i lekarsko-dentystyczny. Resort argumentuje, że wyższe limity mają odpowiadać rosnącemu zapotrzebowaniu na kadry medyczne oraz możliwościom dydaktycznym uczelni.

Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu (UMW) zorganizował specjalistyczny kurs dla lekarzy dentystów zakończony wydaniem mikropoświadczenia – jednego z pierwszych tego typu dokumentów w Polsce w tej grupie zawodowej. To ważny krok w kierunku nowoczesnego, cyfrowego i transparentnego potwierdzania kompetencji w kształceniu ustawicznym, a także impuls do szerszej dyskusji o roli mikropoświadczeń w doskonaleniu zawodów medycznych.

Kurs „Leczenie wad rozwojowych twarzoczaszki (opieka nad pacjentem z rozszczepem wargi, szczęki i podniebienia” został przygotowany z myślą o lekarzach dentystach oraz specjalistach pracujących z pacjentami z rozszczepem wargi i podniebienia. Program odpowiada na rosnącą potrzebę interdyscyplinarnego leczenia ortodontyczno-chirurgicznego, które wymaga dziś nie tylko aktualnej wiedzy klinicznej, ale także sprawnej współpracy zespołowej oraz wysokich kompetencji komunikacyjnych. Dlatego zajęcia łączyły teorię z praktyką kliniczną i umożliwiały uczestnikom zdobycie oraz uporządkowanie wiedzy w zakresie diagnostyki wad rozwojowych twarzoczaszki, planowania leczenia ortodontycznego w ujęciu interdyscyplinarnym, współpracy z chirurgiem szczękowo-twarzowym i innymi specjalistami, a także komunikacji z pacjentem i jego rodziną. Kurs prowadzono w małej, specjalistycznej grupie, co sprzyjało wymianie doświadczeń i pracy warsztatowej opartej na realnych przypadkach klinicznych.

Tym, co odróżnia kurs UMW od wielu innych ofert edukacyjnych, jest odejście od tradycyjnych certyfikatów uczestnictwa na rzecz rzetelnej weryfikacji efektów uczenia się. Mikropoświadczenie, w przeciwieństwie do zwykłego zaświadczenia, dokumentuje konkretne i zweryfikowane kompetencje zawodowe. Warunkiem jego uzyskania było pozytywne zaliczenie formalnego testu wiedzy, co sprawia, że dokument staje się realnym potwierdzeniem kwalifikacji, a nie jedynie dowodem obecności na sali wykładowej. Certyfikaty wydano w nowoczesnym systemie Odznaka+ (Open Badges), co umożliwia bezpieczne, cyfrowe udostępnianie osiągnięć edukacyjnych między innymi pracodawcom czy instytucjom finansującym świadczenia zdrowotne.

– Mikropoświadczenie jest elementem kształcenia ustawicznego, który dokumentuje nowo zdobyte, określone umiejętności kliniczne i może być łączone z innymi poświadczeniami uzyskanymi w ramach indywidualnej ścieżki rozwoju zawodowego – mówi Paulina Boroń-Kacperek, kierownik Centrum Kształcenia Podyplomowego UMW, które zorganizowało kurs w ramach projektu „Mikropoświadczenia – pilotaż nowego rozwiązania wspierającego uczenie się przez całe życie”, realizowanego przez Instytut Badań Edukacyjnych.

W krajach Unii Europejskiej mikropoświadczenia są intensywnie promowane jako narzędzie elastycznego kształcenia i rozwoju kompetencji, szczególnie w kontekście uczenia się przez całe życie. W zawodach regulowanych – takich jak lekarz i lekarz dentysta – nie zastąpią one ustawowych wymogów uzyskania kwalifikacji zawodowych, ale mogą stać się ważnym uzupełnieniem procesu dokształcania, pod warunkiem zachowania standardów jakości i bezpieczeństwa pacjenta. W praktyce mikropoświadczenia zwiększają przejrzystość kompetencji, ponieważ jasno pokazują, jakie umiejętności zostały zdobyte i zweryfikowane, wzmacniają zaufanie do jakości szkoleń dzięki sprawdzaniu efektów uczenia się, a jednocześnie ułatwiają potwierdzanie i udostępnianie kwalifikacji w formie cyfrowej. Dodatkowo pozwalają budować elastyczną, spójną ścieżkę rozwoju zawodowego, którą można stopniowo rozszerzać w odpowiedzi na realne potrzeby praktyki klinicznej.

– To wartościowe i weryfikowalne na rynku pracy potwierdzenie kompetencji, które ma szansę wesprzeć doskonalenie lekarzy i lekarzy dentystów. W Polsce temat mikropoświadczeń w medycynie wciąż jednak znajduje się na etapie koncepcyjnym. Luka pomiędzy dynamicznie rozwijającymi się narzędziami edukacyjnymi a sztywnymi ramami regulacyjnymi sprawia, że potrzebna jest nam spokojna, ekspercka rozmowa – dodaje Paulina Boroń-Kacperek.

Dalsza debata o tym, czy i w jaki sposób mikropoświadczenia powinny zostać formalnie włączone do systemu dokształcania w zawodach medycznych, odbędzie się podczas ogólnopolskiej konferencji „Mikropoświadczenia w obszarze kształcenia w zawodach medycznych”, która odbędzie się 13 marca w Centrum Naukowej Informacji Medycznej UMW. Wydarzenie organizują Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji – Narodowa Agencja Programu Erasmus+, Centrum Innowacji Erasmus+ InnHub oraz Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu. W dyskusji udział wezmą przedstawiciele środowiska akademickiego, instytucji publicznych oraz samorządu lekarskiego, a spotkanie będzie przestrzenią wymiany doświadczeń z pilotażu, prezentacji dobrych praktyk oraz rozmowy o możliwościach systemowego wdrażania mikropoświadczeń przy zachowaniu nadrzędnego celu, jakim jest bezpieczeństwo pacjenta.

Do udziału zaproszeni są przedstawiciele władz i pracownicy uczelni medycznych, w tym reprezentanci wydziałów lekarskich i lekarsko-dentystycznych oraz jednostek administracji odpowiedzialnych za dokształcanie, a także przedstawiciele samorządów zawodowych i instytucji publicznych, nauczyciele akademiccy i szkoleniowcy, osoby odpowiedzialne za projekty międzynarodowe i współpracę zagraniczną oraz wszyscy zainteresowani nowoczesnymi formami potwierdzania kompetencji.

Udział w konferencji jest bezpłatny, a jedynym warunkiem jest wypełnienie formularza zgłoszeniowego na stronie wydarzenia.

Źródło: UMM

Pomysł skrócenia stażu podyplomowego lekarzy i lekarzy dentystów powrócił do debaty publicznej w momencie, gdy system ochrony zdrowia w Polsce mierzy się jednocześnie z deficytem kadr, masowym kształceniem przyszłych lekarzy oraz rosnącymi oczekiwaniami wobec jakości i bezpieczeństwa świadczeń. Propozycja Ministerstwa Zdrowia, zakładająca skrócenie stażu o pół roku, a w dalszej perspektywie przeniesienie całego przygotowania praktycznego na etap studiów, spotkała się ze zdecydowanym sprzeciwem środowiska lekarskiego.

Ogólnopolski Związek Zawodowy Lekarzy nie pozostawia wątpliwości co do wagi problemu. W swoim stanowisku podkreśla, że staż podyplomowy jest kluczowym momentem wejścia młodego lekarza do zawodu, stanowiąc realne przejście od teorii do samodzielnej odpowiedzialności klinicznej. To właśnie w tym okresie absolwenci uczelni medycznych uczą się podejmowania decyzji diagnostycznych i terapeutycznych w warunkach rzeczywistej pracy szpitalnej, funkcjonowania w zespołach terapeutycznych oraz rozumienia mechanizmów działania systemu ochrony zdrowia. Jak zaznacza OZZL, nawet najbardziej rozbudowany program studiów, w tym szósty rok o charakterze praktycznym, nie jest w stanie zastąpić doświadczenia zdobywanego podczas stażu.

Związek zwraca uwagę na fundamentalny problem jakości kształcenia praktycznego na etapie studiów. W wielu ośrodkach zajęcia kliniczne nadal odbywają się w zbyt licznych grupach, co ogranicza możliwość realnego kontaktu z pacjentem i samodzielnego wykonywania procedur medycznych. Znaczna część nauczania praktycznego opiera się na symulacjach i egzaminach, które choć cenne dydaktycznie, nie odzwierciedlają w pełni realiów pracy klinicznej. Dodatkowo, wraz z otwieraniem kolejnych wydziałów lekarskich, narasta deficyt kadry dydaktycznej i brak odpowiedniej infrastruktury, co wprost przekłada się na obniżenie jakości szkolenia.

W tym kontekście skrócenie lub likwidacja stażu podyplomowego nie jawi się jako reforma podnosząca standardy, lecz jako ryzykowny eksperyment systemowy. Staż pełni bowiem również funkcję bufora bezpieczeństwa dla pacjentów. Młody lekarz pracuje w warunkach zwiększonego nadzoru, ma możliwość konsultowania wątpliwości i uczenia się na błędach w kontrolowanym środowisku. Rezygnacja z tego etapu oznaczałaby przeniesienie pełnej odpowiedzialności na osoby o niewystarczającym doświadczeniu klinicznym, co niesie ze sobą realne ryzyko wzrostu liczby błędów medycznych i zdarzeń niepożądanych, a także chaos organizacyjny w placówkach ochrony zdrowia.

Nie mniej istotny jest aspekt rozwoju zawodowego. Staż podyplomowy daje młodym lekarzom możliwość świadomego wyboru specjalizacji poprzez realne sprawdzenie własnych predyspozycji w różnych dziedzinach medycyny. Ograniczenie tego etapu może prowadzić do przypadkowych decyzji specjalizacyjnych, podejmowanych bez wystarczającego doświadczenia i refleksji, co w dłuższej perspektywie może negatywnie odbić się na stabilności kadr medycznych.

Szczególny niepokój OZZL budzą motywacje stojące za powrotem tej koncepcji. Jak podkreśla Grażyna Cebula-Kubat, przewodnicząca Ogólnopolski Związek Zawodowy Lekarzy, „Z niepokojem odbieramy sygnały, że powrót do tej koncepcji motywowany jest przede wszystkim względami finansowymi oraz trudnościami organizacyjnymi wynikającymi z masowego kształcenia lekarzy. Oszczędności nie mogą być jednak realizowane kosztem jakości kształcenia i bezpieczeństwa zdrowotnego pacjentów”. W dalszej części dodaje: „Próbę skrócenia stażu podyplomowego odbieramy jako jawną dyskryminację zawodu lekarza, tym bardziej, że Ministerstwo Zdrowia przekazuje wysokie dotacje dla niektórych zawodów medycznych na mentoring dla absolwentów po ukończeniu studiów”.

Ten fragment stanowiska odsłania głębszy problem polityki kadrowej państwa. Z jednej strony system dopuszcza masowe kształcenie lekarzy bez zapewnienia odpowiednich warunków praktycznej nauki zawodu, z drugiej poszukuje oszczędności poprzez skracanie kluczowych etapów przygotowania zawodowego. W tym sensie propozycja Ministerstwa Zdrowia wpisuje się w szerszy kryzys planowania i koordynacji polityki zdrowotnej, w której krótkoterminowe cele finansowe zaczynają dominować nad długofalowym myśleniem o jakości i bezpieczeństwie opieki.

OZZL apeluje do Ministerstwo Zdrowia o odstąpienie od tego pomysłu i podjęcie rzeczywistego dialogu ze środowiskiem lekarskim. Związek deklaruje gotowość do merytorycznej współpracy nad rozwiązaniami, które realnie poprawią jakość kształcenia lekarzy, bez obniżania standardów wykonywania zawodu i bez narażania pacjentów. W obliczu narastających wyzwań systemowych pytanie nie brzmi dziś, jak skrócić drogę do zawodu, lecz jak uczynić ją bezpieczną zarówno dla młodych lekarzy, jak i dla tych, którzy będą powierzali im swoje zdrowie i życie.

Źródło: OZZL

System Monitorowania Kształcenia (SMK) opublikował wyniki pierwszego etapu wiosennego naboru na szkolenia specjalizacyjne dla lekarzy i lekarzy dentystów. Z 3905 poprawnie złożonych wniosków, 3043 osoby zostały zakwalifikowane – w tym 2070 w trybie rezydenckim. Największym zainteresowaniem cieszyły się medycyna rodzinna, radiologia, anestezjologia i psychiatria.

W wiosennym postępowaniu kwalifikacyjnym na szkolenia specjalizacyjne złożonych zostało łącznie 3905 poprawnych formalnie wniosków. W ramach pierwszego etapu rekrutacji 3043 osób zostało zakwalifikowanych na wolne miejsca specjalizacyjne: w tym 2070  – w ramach rezydentury i 973 – w trybie pozarezydenckim.

Dziś w Systemie Monitorowania Kształcenia (SMK) zostały opublikowane listy rankingowe lekarzy i lekarzy dentystów zakwalifikowanych i niezakwalifikowanych do rozpoczęcia specjalizacji. W tym postępowaniu są dostępne 4263 miejsca w trybie rezydenckim i 7227 miejsc w pozarezydenckim.

W jednym wniosku lekarz lub lekarz dentysta ubiegający się o specjalizację mógł dokonać maksymalnie 15 wyborów wskazując dziedzinę, województwo i tryb (rezydencki lub pozarezydencki). Do każdego wariantu wyboru lekarz mógł wskazać w preferowanej kolejności nie więcej niż 3 jednostki.

Dziedziny, które były najbardziej popularne wśród lekarzy (biorąc pod uwagę liczbę złożonych wniosków w trybie rezydenckim z uwzględnieniem specjalizacji podanej przy pierwszym wyborze):

1. medycyna rodzinna – 235
2. radiologia i diagnostyka obrazowa – 206
3. anestezjologia i intensywna terapia – 197
4. dermatologia i wenerologia – 196
5. kardiologia – 183
6. okulistyka – 174
7. endokrynologia – 156
8. chirurgia stomatologiczna – 142
9. psychiatria – 131
10. położnictwo i ginekologia – 102

Dziedziny priorytetowe, które cieszyły się największym zainteresowaniem wśród lekarzy w tym postępowaniu (biorąc pod uwagę liczbę złożonych wniosków w trybie rezydenckim z uwzględnieniem specjalizacji podanej przy pierwszym wyborze):

1. medycyna rodzinna – 235
2. anestezjologia i intensywna terapia – 197
3. psychiatria – 131
4. pediatria – 97
5. psychiatria dzieci i młodzieży – 96
6. choroby wewnętrzne – 80
7. neurologia – 67
8. chirurgia ogólna – 52
9. chirurgia onkologiczna 48
10. geriatria 39

I ETAP POSTĘPOWANIA

Lekarz w terminie 5 dni od dnia publikacji list rankingowych potwierdza za pomocą SMK przyjęcie wskazanej specjalizacji. Brak potwierdzenia uznawany będzie za odstąpienie od postępowania konkursowego w pierwszym etapie i zwolnienie przyznanego miejsca specjalizacyjnego. Lekarz, który nie potwierdził przyjęcia miejsca specjalizacyjnego oraz lekarz, który znalazł się na liście lekarzy niezakwalifikowanych w pierwszym etapie, jest uwzględniany w drugim etapie postępowania.

II ETAP POSTĘPOWANIA

Wyniki kwalifikacji w drugim etapie zostaną opublikowane w dniu następnym po zakończeniu potwierdzania przyjęcia miejsca specjalizacyjnego w SMK oraz na stronach internetowych organów prowadzących postępowanie kwalifikacyjne. Lekarz zakwalifikowany w drugim etapie postępowania potwierdza przyjęcie miejsca specjalizacyjnego, za pomocą SMK w terminie 5 dni od dnia opublikowania listy rankingowej. Brak potwierdzenia uznaje się za odstąpienie lekarza od postępowania kwalifikacyjnego. Decyzja ta ma charakter ostateczny, jeżeli nie zostanie ogłoszony trzeci etap postępowania.

Listy lekarzy zakwalifikowanych i niezakwalifikowanych zostaną niezwłocznie opublikowane w SMK i na stronach internetowych organów prowadzących postępowanie kwalifikacyjne.

EWENTUALNY – DODATKOWY (trzeci) ETAP POSTĘPOWANIA

W przypadku, gdy po ogłoszeniu ostatecznych list lekarzy zakwalifikowanych i niezakwalifikowanych do odbywania szkolenia specjalizacyjnego pozostaną niewykorzystane miejsca rezydenckie, Minister Zdrowia może podjąć decyzję o przeprowadzeniu dodatkowego etapu postępowania kwalifikacyjnego.

W dodatkowym etapie postępowania kwalifikacyjnego mogą być przyznawane wyłącznie miejsca rezydenckie w priorytetowych dziedzinach medycyny, z puli miejsc szkoleniowych, które nie zostały wykorzystane na wcześniejszych etapach postępowania kwalifikacyjnego.

Minister Zdrowia poinformuje na stronie internetowej Ministerstwa Zdrowia o przeprowadzeniu albo nieprzeprowadzeniu dodatkowego etapu postępowania kwalifikacyjnego w terminie 5 dni od dnia ogłoszenia ostatecznych list lekarzy zakwalifikowanych i niezakwalifikowanych do odbywania szkolenia specjalizacyjnego.

W dodatkowym etapie postępowania kwalifikacyjnego mogą wziąć udział osoby, które spełnią następujące warunki:

1) nie zostaną zakwalifikowane w postępowaniu kwalifikacyjnym (w dodatkowym etapie nie biorą udziału osoby, które potwierdziły przyjęcie miejsca po I albo II etapie postępowania kwalifikacyjnego);

2) wskazały chociaż jeden wariant wyboru obejmujący tryb rezydencki i priorytetową dziedzinę medycyny oraz nie zostały zakwalifikowane na wcześniejszych etapach postępowania na ten wariant (jeżeli dana osoba została zakwalifikowana na dany wariat na wcześniejszych etapach postępowania i nie potwierdziła przyjęcia miejsca, wariant ten nie jest brany pod uwagę w dodatkowym etapie postępowania kwalifikacyjnego).

Materiał pochodzi z Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego (źródło)

7 kwietnia – Światowy Dzień Zdrowia – to doskonała okazja, by spojrzeć na zmieniającą się rzeczywistość w ochronie zdrowia nie tylko przez pryzmat leczenia, ale także technologii. W tym roku, w myśl hasła „Zdrowe początki, pełna nadziei przyszłość”, Ministerstwo Cyfryzacji przypomina o roli aplikacji mObywatel jako narzędzia wspierającego pracowników medycznych w codziennej pracy. Z cyfrowych dokumentów potwierdzających prawo wykonywania zawodu korzysta już blisko 100 tysięcy lekarzy, pielęgniarek, położnych i dentystów. To ważny krok w kierunku wygodniejszej, szybszej i bardziej nowoczesnej opieki zdrowotnej – dla medyków i pacjentów.

7 kwietnia przypada Światowy Dzień Zdrowia. Zainicjowany przez Światową Organizację Zdrowia (WHO), dzień ten co roku stanowi okazję do rozmowy o najważniejszych globalnych wyzwaniach w obszarze ochrony życia i zdrowia ludzkiego. Ponieważ w tym dniu obchodzony jest także Dzień Pracownika Służby Zdrowia, dziś słowo o dokumentach cyfrowych w mObywatelu, które wspierają osoby z wykształceniem medycznym w ich codziennej pracy.

W 2025 roku hasło przewodnie Światowego Dnia Zdrowia to „Zdrowe początki, pełna nadziei przyszłość”. Zgodnie z nim uwaga skierowana jest tym razem na zdrowie kobiet ciężarnych i noworodków. Dyskusje i działania promocyjne poświęcone są głównie zwiększaniu bezpieczeństwa i podnoszeniu standardów opieki nad mamą i dzieckiem w okresie ciąży oraz w pierwszych miesiącach po porodzie.

7 kwietnia to także Dzień Pracownika Służby Zdrowia. Dla osób związanych zawodowo z medycyną istotne jest każde wsparcie, w tym nowoczesne narzędzia usprawniające ich codzienną pracę z pacjentami. Między innymi dlatego tak istotne jest, że coraz więcej osób z wykształceniem medycznym może legitymować się elektronicznymi dokumentami i potwierdzać nimi swoje kwalifikacje i uprawnienia zawodowe szybko i łatwo.

W aplikacji mObywatel dostępne są dokumenty cyfrowe dla położnych, pielęgniarek, lekarzy i lekarzy dentystów. Elektroniczny dokument potwierdza ich uprawnienia zawodowe i jest odpowiednikiem legitymacji w formie fizycznej.

Z takich dokumentów w mObywatelu mogą korzystać zalogowani użytkownicy, którzy mają potwierdzoną tożsamość (przez profil zaufany, bankowość elektroniczną lub e-dowód) oraz dodali pierwszy dokument, mDowód lub Diia.pl. Drugi warunek to potwierdzenie uzyskania uprawnień w swoim zawodzie. W przypadku pierwszej grupy potwierdzenie takie stanowi wpis na listę okręgowego rejestru pielęgniarek i położnych przez okręgową radę pielęgniarek i położnych. W przypadku lekarzy i lekarzy dentystów jest to przyznanie prawa wykonywania zawodu przez okręgową radę lekarską.

Osoby, które spełniają powyższe warunki, mogą łatwo dodać cyfrowy dokument do swojej aplikacji w zaledwie kilka minut. Na górze ekranu głównego lub w sekcji Dokumenty należy nacisnąć Dodaj. Na liście dostępnych dokumentów pojawi się ten, który potwierdza uzyskane uprawnienia zawodowe, np. PWZ pielęgniarki, położnej, lekarza lub lekarza dentysty. Należy wskazać właściwy dokument i nacisnąć Dodaj. Po chwili zostanie on automatycznie dodany do aplikacji.

Czy warto korzystać z mObywatela do potwierdzania uprawnień zawodowych? Jest wiele dowodów na to, że tak. Cyfrowy dokument w aplikacji oznacza dla medyków przede wszystkim niezależność od fizycznego PWZ i pozwala legitymować się łatwo przy pomocy telefonu. Dodatkowo umożliwia szybką aktualizację dokumentu, między innymi po zmianie danych osobowych (np. nazwiska) lub zakresu posiadanych uprawnień (np. po uzyskaniu nowej specjalizacji). Wystarczy zaktualizować dokument w aplikacji, aby pojawiły się w nim dane zgodne z bazą Naczelnej Izby Lekarskiej lub wpisem do okręgowego rejestru pielęgniarek lub położnych.

Tym bardziej cieszy więc fakt, że z wygodnych, elektronicznych dokumentów zdecydowało się już skorzystać wielu przedstawicieli zawodów medycznych w Polsce. Do końca marca 2025 roku w aplikacji mObywatel wygenerowano imponującą liczbę blisko 100 tysięcy dokumentów potwierdzających prawo wykonywania zawodu (tzw. PWZ) przez osoby z wykształceniem medycznym. Swoje uprawnienia dzięki elektronicznym dokumentom potwierdzają:

Warto na koniec przypomnieć, że aplikacja mObywatel ma także rozwiązanie dla pacjentów. Recepty to usługa, która pozwala kupować leki bez podawania numeru PESEL. Wystarczy okazać farmaceucie do zeskanowania kod QR recepty widoczny na ekranie smartfona, żeby szybko i łatwo wykupić leki dla siebie lub osób, od których ma się pełnomocnictwo. Usługa pozwala też pobrać recepty w postaci plików PDF na swój telefon i korzystać z nich także bez dostępu do Internetu.

Aplikacja mObywatel pozwala łatwo i szybko potwierdzać uprawnienia osobom pracującym w wielu zawodach. Aby zapoznać się z rozwiązaniami dla przedstawicieli zawodów medycznych, warto przejść do wskazanych stron internetowych:

Więcej o usłudze Recepty przeczytać można na stronie Recepty – mObywatel:
https://info.mobywatel.gov.pl/uslugi/erecepta

Aby zapoznać się ze szczegółowymi warunkami korzystania z aplikacji, usług i dokumentów cyfrowych, warto odwiedzić stronę mObywatel 2.0 – Aplikacja mobilna i serwis dla obywateli (link: https://info.mobywatel.gov.pl/).

#FunduszeUE