wrodzonewadyserca – Medicalpress

Niewłaściwa opieka stomatologiczna szczególnie groźna dla dzieci z chorobami serca

Redakcja Medicalpress — Fri, 22 Nov 2024 14:15:49 +0000

U dzieci z wrodzonymi wadami serca i innymi schorzeniami układu sercowo-naczyniowego właściwa higiena i opieka stomatologiczna mają krytyczne znaczenie. Bakteriemia związana z niewłaściwą pielęgnacją lub nieoptymalnym leczeniem zachowawczym może być przyczyną infekcyjnego zapalenia wsierdzia, sepsy a nawet zgonu – mówi dr n. med. Ewa Krasuska-Sławińska z Zespołu Poradni Specjalistycznych ds. Stomatologii w Instytucie „Pomnik – Centrum Zdrowia Dziecka”.

Pani Doktor, dlaczego właściwa opieka stomatologiczna wśród dzieci, w tym z wrodzonymi wadami serca i innymi schorzeniami układu sercowo-naczyniowego, jest szczególnie istotna?

Zacznijmy od przypomnienia informacji ogólnych: próchnica zębów jest najczęstszą i najbardziej rozpowszechnioną chorobą przewlekłą jamy ustnej u dzieci i młodzieży. Zgodnie z danymi Światowej Organizacji Zdrowia dotyczy aż 60-90 proc. dzieci w wieku szkolnym. Z przykrością stwierdzam, że w XXI wieku, pomimo nieograniczonego dostępu do środków higieny jamy ustnej oraz wydawałoby się wysokiej świadomości wpływu zdrowia jamy ustnej na cały organizm, problem próchnicy w Polsce nie zmniejsza się. Przede wszystkim pacjenci pojawiają się w gabinecie stomatologicznym wciąż zbyt późno – często na etapie bardzo zaawansowanej próchnicy, kiedy jedyną możliwą formą leczenia, uwzględniając stan ogólny pacjenta, jest usunięcie zęba a nawet liczne ekstrakcje. W przypadku dzieci przedwczesna utrata zębów mlecznych prowadzi do zaburzenia rozwoju w obrębie szczęki i żuchwy, przyczynia się do zaburzeń warunków zgryzowych. W niektórych przypadkach zębopochodna bakteriemia może być przyczyną sepsy a nawet zgonu.

Czy dzieci z wrodzonymi wadami serca są szczególnie zagrożone?

U dzieci z wrodzonymi wadami serca i innymi schorzeniami układu sercowo-naczyniowego ryzyko wystąpienia powikłań niewłaściwej higieny jamy ustnej lub niewłaściwego postępowania leczniczego, w tym przede wszystkim infekcyjnego zapalenia wsierdzia (IZW), jest znacząco wyższe. Warto pamiętać, że ryzyko infekcji podnoszą nie tylko zabiegi stomatologiczne związane z przerwaniem ciągłości tkanek tj.: leczenie zachowawcze ubytków poddziąsłowych, skaling czy ekstrakcje zębów, które wiążą się z ryzykiem bakteriemii (przedostaniem się bakterii do krwioobiegu). U osób z nieprawidłową higieną jamy ustnej, licznymi ubytkami próchnicowymi, wysokie ryzyko bakteriemii wiąże się nawet z codziennymi zabiegami higienicznymi wykonywanymi w domu. Zęby z nieleczonymi ogniskami próchnicy mogą stać się potencjalnymi albo jawnymi ogniskami infekcji i prowadzić do zmian w odległych narządach, w tym również w narządach układu sercowo-naczyniowego. Mogą być przyczyną IZW, a stan taki może zagrażać życiu dziecka. Ogromne znaczenie dla zdrowia całego organizmu ma także stan dziąseł i przyzębia. Powinien być standardowo oceniany w trakcie wizyt kontrolnych w gabinecie stomatologicznym.

Jak powinna wyglądać prawidłowa opieka stomatologiczna u dzieci z wrodzonymi wadami serca i innymi schorzeniami kardiologicznymi?

Prawidłowa ścieżka stomatologiczna u dzieci-pacjentów kardiologicznych obejmuje:

podstawowe badanie stomatologiczne, w trakcie którego lekarz stomatolog ocenia uzębienie pacjenta pod kątem ognisk próchnicy oraz kontroluje stan dziąseł, przyzębia i błony śluzowej jamy ustnej. Takie badanie w omawianej grupie pacjentów może wykonać każdy lekarz stomatolog;
u pacjentów powyżej 5 r.ż. wskazane jest wykonanie zdjęcia pantomograficznego w celu dokładnej oceny stanu kości szczęk i żuchwy;
leczenie stomatologiczne pacjenta kardiologicznego musi uwzględniać stan ogólny pacjenta, rodzaj wady serca (profilaktyka IZW), przyjmowane leki (leczenie przeciwzakrzepowe). Zawsze można poprosić rodzica o dostarczenie zaświadczenia od lekarza kardiologa czy nie ma przeciwwskazań do leczenia stomatologicznego w znieczuleniu miejscowym, uzgodnić dobór środka znieczulającego (z lub bez adrenaliny);
u pacjentów na przewlekłym leczeniu przeciwzakrzepowym do ekstrakcji zęba może być wymagana hospitalizacja. U tych pacjentów należy pamiętać o możliwości wystąpienia późnego krwawienia po ekstrakcjach zębów, pojawiającego się nawet tydzień po zabiegu. Taki stan również może być wskazaniem do hospitalizacji i ponownej weryfikacji leczenia przeciwzakrzepowego.

Fundacja Serce Dziecka zwraca uwagę, że wielu rodziców dzieci z wrodzonymi wadami serca skarży się na to, że lekarze stomatolodzy obawiają się leczyć pacjentów z WWS. Z czego zdaniem Pani Doktor wynikają takie obawy?

Rzeczywiście, obserwujemy, że często brakuje odpowiedniej wiedzy na temat odmienności postępowania w leczeniu pacjentów z WWS i innymi schorzeniami układu sercowo-naczyniowego. Do omawianej grupy pacjentów konieczne jest podejście kontekstowe. Uwaga ogólna: lekarze stomatolodzy powinni pamiętać, że u pacjentów immunoniekompetentnych stany zapalne mogą stać się źródłem bakteriemii, które w przypadku dzieci z chorobami serca mogą spowodować infekcyjne zapalenie wsierdzia, więc postępowanie w przypadku tej grupy pacjentów niejednokrotnie powinno być inne niż w populacji ogólnej.

Myślę, ze kolejnym poważnym problemem jest brak ośrodków, do których zarówno lekarz kardiolog, jaki i lekarz stomatolog może skierować pacjenta z WWS. Bardzo często pacjenci ci wymagają leczenia w znieczuleniu ogólnym z koniecznością hospitalizacji – nawet kilkudniowej.

Odziały kardiologiczne ze względu na bardzo duże potrzeby diagnostyczne i lecznicze oraz długi czas oczekiwania na hospitalizację nie są w stanie przyjmować pacjentów na sanację jamy ustnej w znieczuleniu ogólnym. Myślę, że idealnym rozwiązaniem byłoby stworzenie miejsc w istniejących oddziałach pediatrycznych w wielospecjalistycznych ośrodkach, w których hospitalizowani byliby pacjenci wymagający leczenia stomatologicznego.

Czy można podać przykład różnicy w opiece nad populacją ogólną a dziećmi z chorobami serca?

Oczywiście, oto przykład. Mamy zęby mleczne z zaawansowanymi ogniskami próchnicy, gdzie proces chorobowy doprowadził do zapalenia miazgi zęba. U dzieci ogólnie zdrowych można i trzeba takie zęby po przeprowadzeniu odpowiedniego leczenia pozostawić w jamie ustnej. U pacjentów z chorobami serca, ze względu na anatomię korzeni zębów mlecznych, którą cechuje obecność licznych kanałów bocznych, nie możemy mieć pewności, że uda nam się całkowicie usunąć bakterie z tych kanałów podczas leczenia endodontycznego, co sprawia, że konieczne jest usunięcie takiego zęba.

Na co zdaniem Pani Doktor powinni zwracać uwagę opiekunowie, lekarze kardiolodzy i stomatolodzy w kontekście opieki stomatologicznej u dzieci z wrodzonymi wadami serca i innymi schorzeniami kardiologicznymi?

Zaproponowałabym kilka zaleceń:

według wielu badań dzieci z chorobami kardiologicznymi częściej niż ich rówieśnicy mają ubytki próchnicowe i doświadczają bólu zębów – prawidłowa higiena i regularne wizyty u stomatologa mają więc w tej grupie chorych znaczenie krytyczne. Wizyty kontrolne w gabinecie stomatologicznym, które jeśli chodzi o populację ogólną powinny odbywać się co 6 miesięcy, u pacjentów z wysokim ryzykiem próchnicy powinny być planowane nawet co 3-4 miesiące;
nierzadko rodzice pacjentów z WWS skupiają się jedynie na problemie kardiologicznym swojego dziecka. Warto pamiętać, że optymalna higiena jamy ustnej ma kluczowe znaczenie dla stanu całego organizmu, w tym także stanu serca;
wielu pacjentów z WWS wymaga przedwczesnych ekstrakcji zębów, co wiąże się z koniecznością odpowiedniego przygotowania pacjenta do leczenia (na przykład przy leczeniu antykoagulantami czy w przypadku gdy wymagana jest profilaktyka IZW). Czasem wiąże się to z koniecznością hospitalizacji pacjenta w oddziale. Warto o tym wiedzieć, zaplanować takie leczenie odpowiednio i skonsultować je z lekarzem kardiologiem prowadzącym;
lekarz kardiolog opiekuje się dziećmi z WWS i innymi schorzeniami układu sercowo-naczyniowego często od okresu noworodkowego przez wiele lat życia pacjentów. To do tego specjalisty rodzice zgłaszają się z dziećmi na regularne wizyty kontrolne. Myślę, że bardzo istotne jest, aby to właśnie lekarz prowadzący uświadamiał rodziców, jak bardzo ważna jest zdrowa jama ustna w kontekście problemu kardiologicznego ich dziecka;
broszury dotyczące higieny jamy ustnej w odniesieniu do pacjentów kardiologicznych, które rodzice otrzymują przy pierwszej wizycie w poradni czy oddziale kardiologicznym, powinny być zawsze dostępne. Warto się z nimi szczegółowo zapoznać;
warto rozważyć, aby zaświadczenia od lekarza stomatologa o stanie uzębienia i regularnych wizytach w gabinecie stomatologicznym były wymagane od rodziców przy wizytach w oddziale kardiologicznym lub poradni;
na zdrowie pacjenta warto patrzeć holistycznie: nie skupiajmy się tylko na sercu czy tylko na zębach, ponieważ poszczególne układy organizmu wpływają na siebie wzajemnie;
warto również wiedzieć, do której placówki leczniczej stomatolodzy mogą skierować pacjenta w razie wątpliwości odnośnie do sposobu postępowania stomatologicznego.

Pani Doktor, dziękuję za rozmowę.

Rozmawiała Marta Sułkowska

Sztuczna inteligencja w diagnostyce wrodzonych wad serca – inauguracja projektu InteliCardio

Redakcja Medicalpress — Wed, 04 Sep 2024 15:22:09 +0000

Czy sztuczna inteligencja może pomóc w diagnostyce wrodzonych wad serca płodu? W jaki sposób lekarze mogą wykorzystać nowoczesne systemy technologiczne w leczeniu małych pacjentów? Fundacja Serce Dziecka, we współpracy z wybitnymi naukowcami z dziedziny WWS, rozpoczyna przełomowy projekt łączący świat medycyny i technologii InteliCardio. Edukacyjno–naukowy projekt pod patronatem Polskiego Towarzystwa Kardiologii Prenatalnej rusza już. WWS wymaga pilnych rozwiązań – każdego dnia w Polsce przychodzi na świat dziecko z wrodzoną wadą serca, co piąte z nich ma wadę krytyczną, która prowadzi do śmierci w ciągu kilku dni.

W Polsce rodzi się 10 dzieci dziennie z WWS. Jest to najczęstsza wada wrodzona.

Wrodzone wady serca (WWS) to nieprawidłowości w budowie serca, które występują u dziecka od urodzenia. Powstają podczas rozwoju płodowego. Są drugą główną przyczyną zgonów wśród noworodków. Problem związany z WWS wynika przede wszystkim z niskiego wskaźnika wykrywalności, który waha się w zakresie 30-50%. Spowodowane jest to nieskutecznymi i niedokładnymi diagnozami, co stanowi poważne wyzwanie, związane z niedoborem wysokiej klasy specjalistów medycznych. Zbyt późna lub nieprawidłowa diagnoza prowadzi do przyszłych, kosztownych interwencji medycznych, kalectwa, często przedwczesnej śmierci dziecka. Dzisiaj przy wczesnym wykryciu, wrodzone wady serca można z powodzeniem leczyć. A pacjentom zapewnić komfort życia.

Autorem projektu jest Fundacja Serce Dziecka, która na co dzień pomaga dzieciom z wrodzonymi wadami serca (WWS). Do akcji włączyły się ośrodki medyczne zajmujące się tą problematyką. Szkolenia będą w nich realizowane do końca bieżącego roku.

Są to:

Szpital Specjalistyczny PRO-FAMILIA w Rzeszowie
Instytut Matki i Dziecka w Warszawie
Instytut Centrum Zdrowia Matki Polki w Łodzi
Świętokrzyskie Centrum Matki i Noworodka w Kielcach

Pierwsze z cyklu szkoleń praktycznych zostało poprowadzone przez ekspertów, na co dzień zajmujących się diagnostyką WWS płodów:

dr hab. n. med. Marcin Wiecheć – Kierownik Poradni Ginekologiczno-Położniczych w Zespole Klinik Ginekologiczno-Położniczych Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie. Warto podkreślić, że Profesor jako jeden z 2 Polaków jest Członkiem Rady Ekspertów ISUOG (Międzynarodowego Towarzystwa Ultrasonografii w Położnictwie i Ginekologii). Jest współautorem światowych wytycznych, co daje niezwykle ciekawą perspektywę dyskusji w kwestii przyszłej implementacji nowych możliwości diagnostycznych.
dr n. med. Agnieszka Nocuń – Kierownik Centrum Diagnostycznego „MWU DOBREUSG” w Krakowie.

W module ginekologicznym szkolenia praktycznego uczestniczyli lekarze specjaliści i rezydenci ze Szpitala Specjalistycznego PRO-FAMILIA w Rzeszowie. Uczestnicy uczyli się m.in. jaką rolę w echokardiografii prenatalnej może odegrać AI dla położnika (lub położnika – diagnosty, czym jest Ai i komu ma pomóc. Rozmawiano o tym jak przebiega proces uczenia systemu, co jest zbliżone do procesu edukacji specjalisty – taka wiedza jest ważna w zrozumieniu sposobu jego przyszłego działania i zaufania.

Podczas szkolenia przebadano 5 pacjentek między 18 a 27 tygodniem ciąży, każdej poświęcając około 40 min. i przeprowadzając pełne badanie prenatalne, którego jednym z kluczowych elementów jest właśnie analiza prawidłowości struktur serca. W wyniku dyskusji oceniono, że stosowanie zaprezentowanej podczas szkolenia projekcji pozwalającej na ocenę morfologiczną serca lekarzowi i weryfikację pozyskanego nagrania poprzez AI w skali całej wizyty pacjentki nie wpływa na wydłużenie badania prenatalnego a wręcz w niektórych przypadkach ma szansę na jego skrócenie poprzez zautomatyzowaną analizę serca. To ważne, szczególnie w przypadku ginekologów wykonujących badania diagnostyczne USG w gabinetach, gdzie nie ma możliwości skonsultowania pacjentki w przypadku wątpliwości.

Badanie USG wspierane przez AI może w przyszłości pomóc lekarzowi nie będącemu ekspertem w dziedzinie WWS na prawidłowe pokierowanie pacjentek na dalszą diagnostykę. Dzięki stosowaniu AI w gabinetach położniczych do ekspertów trafiać będzie więcej właściwie skierowanych pacjentek.

W połowie września w Szpitalu Specjalistycznym PRO-FAMILIA w Rzeszowie odbędzie się druga część szkolenia praktycznego – moduł neonatologiczny.

O projekcie InteliCardio

InteliCardio jest projektem edukacyjno-naukowym, którego celem jest rozwój kompetencji i wiedzy dla pracowników służby zdrowia w obszarze możliwości przyszłego wykorzystania systemów sztucznej inteligencji (AI) dla poprawy diagnostyki Wrodzonych Wad Serca (WWS). Zrozumienie działania i umiejętność wykorzystania innowacyjnych narzędzi informatycznych będzie miało w przyszłości zasadnicze znaczenie dla utrzymania najwyższych standardów opieki medycznej oraz dla osobistego rozwoju zawodowego kadry medycznej. Dlatego działania w tym zakresie należy podejmować już dziś. Uczestnicy nauczą się, jak technologie AI mogą przyczynić się do wcześniejszego wykrywania wad, w jaki sposób system uczy się rozpoznawać wady, jaki potencjał mają tworzone rozwiązania w zakresie zwiększenia dokładności diagnoz oraz szybkiego przetwarzania danych medycznych. Szkolenie poruszy również aspekty etyczne i bezpieczeństwo stosowania AI w medycynie, zapewniając uczestnikom wiedzę potrzebną do skutecznego i odpowiedzialnego wykorzystania nowoczesnych technologii w praktyce klinicznej.

Akcja objęta jest patronatem i wsparciem merytorycznym Polskiego Towarzystwa Kardiologii Prenatalnej. Technologie wykorzystane w projekcie dostarcza polska firma zajmująca się wykorzystaniem AI w diagnostyce WWS.

źródło: Fundacja Serce Dziecka

Kardiologia dziecięca: wszystko o sercu jednokomorowym. Specjaliści spotkają się w Łodzi

Redakcja Medicalpress — Wed, 05 Jun 2024 08:37:59 +0000

W dniach 6-8.06.2024 roku w Centrum konferencyjno-szkoleniowym Orientarium w Łodzi odbędzie się XXII Ogólnopolska Konferencja Naukowo-Szkoleniowa Sekcji Kardiologii Dziecięcej Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego. Temat przewodni spotkania to: wszystko o sercu jednokomorowym. Specjaliści przedyskutują aktualne wyzwania związane z diagnostyką i terapią najmłodszych pacjentów kardiologicznych.

Doroczne spotkanie naukowe kardiologów dziecięcych rozpocznie się w czwartek 6 czerwca 2024 roku od warsztatów praktycznych z obrazowania; EKG i echokardiografii.

W programie sesji merytorycznych konferencji nie zabraknie zagadnień związanych z anatomią, embriologią i diagnostyką prenatalną. Specjaliści omówią między innymi warianty anatomiczne i embriologię serca czynnościowo jednokomorowego a także zagadnienia związane z opieką okołoporodową i postępowaniem z noworodkiem.

Wiele uwagi zostanie poświęcone technikom stosowanym w diagnostyce w sercu jednokomorowym: badaniu echokardiograficznemu, tomografii komputerowej i rezonansowi magnetycznemu a także diagnostyce hemodynamicznej. W części poświęconej terapii kardiolodzy skoncentrują się na zagadnieniach związanych z kardiologią interwencyjną, leczeniem operacyjnym oraz wspomaganiu krążenia i transplantacji. Zaplanowano dyskusję okrągłego stołu poświęconą kardiologii interwencyjnej w tej populacji chorych.

Pacjent po operacji Fontana – temu problemowi dedykowano dwie sesje merytoryczne, w trakcie których zostaną omówione zagadnienia kluczowe dla zdrowia i jakości życia pacjentów, w tym takie jak: długoterminowa opieka nad pacjentem, aktywność fizyczna, profilaktyka zakrzepowo-zatorowa, płodność i ciąża.

W programie tegorocznej konferencji Sekcji Kardiologii Dziecięcej Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego zaplanowano także prezentacje przypadków i dwie sesje pielęgniarskie.

– Na przestrzeni ostatnich 30 lat wiele się zmieniło w świecie kardiologii i wad wrodzonych serca. Obecnie dysponujemy diagnostyką prenatalną, której zupełnie nie mieliśmy 30 lat temu. Przez ponad trzy dekady wiele się nauczyliśmy. Dziś lepiej rozumiemy „filozofię” krążenia fontanowskiego. Obecnie szacuje się, że na świecie żyje 70-80 tys. pacjentów po operacji Fontana. Pojawia się pytanie: i co teraz – po operacji? Co możemy zrobić, aby poprawić jakość życia naszych pacjentów i ich rodzin? Podjęliśmy ten temat, aby w gronie ekspertów dyskutować o sercu jednokomorowym z wielu perspektyw. To jednak nie jedyny powód. Kolejny to fakt, że Instytut Centrum Zdrowia Matki Polki w Łodzi jest jednym z wiodących ośrodków kardiologiczno-kardiochirurgicznych w Polsce i na świecie, który na co dzień podejmuje wyzwanie diagnostyki, terapii i prowadzenia tej grupy pacjentów – mówi prof. dr hab. n. med. Joanna Kwiatkowska, kierownik Kliniki Kardiologii Dziecięcej i Wad Wrodzonych Serca Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego w Gdańsku / Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego, przewodnicząca Sekcji Kardiologii Dziecięcej Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego; konsultant wojewódzki ds. kardiologii dziecięcej (województwo pomorskie).

żródło: Sekcja Kardiologii Dziecięcej

Specjalista od najtrudniejszych operacji serca u dzieci w Zabrzu

Redakcja Medicalpress — Tue, 14 Mar 2023 10:43:46 +0000

Dzięki Stowarzyszeniu Nasze Serce udało się wznowić stałą współpracę z doktorem Tornike Sologashvilim, specjalistą od najtrudniejszych operacji serca z Uniwersyteckiej Kliniki Kardiochirurgii Dziecięcej w Genewie.

Na leczenie wad serca w Genewie prowadzone są w Polsce liczne zbiórki, a koszt jednej operacji w Szwajcarii to około 700 tyś. złotych. Kilka lat temu dr Sologashvili przeprowadził kilkadziesiąt operacji dzieci w Poznaniu. Dzięki pomocy stowarzyszenia rodzice nie ponosili kosztów tych zabiegów. Teraz podobne operacje po raz pierwszy przeprowadzono w Śląskim Centrum Chorób Serca w Zabrzu.

W sobotę dr Tornike Sologashvili we współpracy z kardiochirurgami dziecięcymi z Zabrza dr Szymonem Pawlakiem, dr Joanną Śliwką, anestezjologiem dr Jerzym Czaplą oraz zespołem pielęgniarskim i perfuzjonistów przeprowadził operacje bardzo skomplikowanych wad wrodzonych serca u dwojga dzieci. Ich obecny stan zdrowia jest dobry.

Współpraca polsko-szwajcarska to szansa dla małych Pacjentów a także dla zespołu Oddziału Kardiochirurgii, Transplantacji Serca i Mechanicznego Wspomagania Krążenia u Dzieci ze Śląskiego Centrum Chorób Serca w Zabrzu. To możliwość wymiany doświadczeń.

Współpraca kardiochirurgów z Zabrza z dr Sologashvilim będzie kontynuowana. Kolejne operacje planowane są w najbliższych miesiącach. Rodzice posiadający ubezpieczenie na terenie Polski nie ponoszą kosztów operacji. Zabieg jest w pełni refundowany przez Narodowy Fundusz Zdrowia, a koszty organizacji wizyty dr Tornike Sologashvili ponosi Stowarzyszenie Nasze Serce.

źródło: SCCS Zabrze

Specjalista od najtrudniejszych operacji serca u dzieci w Zabrzu

Redakcja Medicalpress — Tue, 14 Mar 2023 10:43:46 +0000

źródło: SCCS Zabrze

Tydzień wiedzy o wrodzonych wadach serca 7-14 lutego

Redakcja Medicalpress — Tue, 07 Feb 2023 10:07:49 +0000

Łatwiejszy dostęp do rehabilitacji kardiologicznej, wsparcie psychologiczne oraz profilaktyka zakażeń wirusem RS to od kilku lat największe potrzeby wymieniane przez rodziców dzieci z wrodzonymi wadami serca (WWS). 7 lutego rozpoczyna się Tydzień Wiedzy o Wrodzonych Wadach Serca. Z tej okazji Fundacja Serce Dziecka przypomina o problemach z jakimi borykają się rodzice dzieci w WWS i polska kardiologia.

Wady wrodzone serca to strukturalne nieprawidłowości budowy serca oraz zaburzenia położenia serca i wielkich naczyń w klatce piersiowej. Dotykają one średnio 1 na 100 dzieci na świecie, bez względu na szerokość geograficzną. W Polsce codziennie rodzi się 10 dzieci z wadą serca, co daje rocznie ponad 3000 małych pacjentów. Wrodzone wady serca należą do najczęściej występujących wad wrodzonych i stanowią, po chorobach okresu okołoporodowego, najczęstszą przyczynę zgonu niemowląt.

W zależności od rodzaju wady serca są one bardziej lub mniej zagrażające życiu – 1/3 dzieci wymaga operacji w pierwszych dniach życia. Bez interwencji kardiochirurgicznej dziecko ma małe lub nie ma żadnych szans na przeżycie. Jednak bez względu na wadę serca, dziecko, które się z nią rodzi jest bardziej narażone na powikłania zdrowotne, a ich rozwój może być zaburzony. Dla dzieci z wrodzonymi wadami serca bardzo groźne są infekcje, zwłaszcza dotyczące dolnych dróg oddechowych.

Potrzebne rozwiązania systemowe

Wczesne rozpoznanie wady serca u dziecka pozwala przygotować się na jego leczenie. Czasami informacja przekazywana jest zbyt późno i leczenie wady staje się wtedy bardziej ryzykowne dla płodu. Aby uzyskać odpowiednią opiekę, trzeba trafić do ośrodka o wysokim stopniu referencyjności, a te zazwyczaj znajdują się w większych miastach, co dla wielu rodzin jest problemem. Eksperci medyczni i przedstawiciele organizacji rodzicielskich podkreślają, że potrzebne są skuteczne rozwiązania systemowe, które poprawiły by dostęp do specjalistycznej opieki, nie tylko medycznej, ale także psychologicznej.

– Dziecko z wadą serca może żyć tak samo, jak inne dzieci, tylko potrzebuje odpowiedniej opieki. Mały pacjent powinien przez cały czas pozostawać pod opieką specjalistów. I nie chodzi tu tylko o aspekt medyczny. Pamiętajmy, że dzieci rosną, zmieniają się ich potrzeby. Kilkulatek będzie się złościł, że nie może szaleć na placu zabaw, z kolei dla nastolatka problemem będzie deformacja klatki piersiowej po przebytej operacji i związany z tym wstyd przed rówieśnikami. Tymczasem w naszym kraju dostęp do opieki psychologicznej, gdy nie posiada się odpowiednich środków finansowych, nadal jest bardzo ograniczony. Tutaj często pacjenci i ich rodziny pozostawieni są sami sobie – podkreśla Katarzyna Parafianowicz, prezes Fundacji Serce Dziecka.

Do prawidłowego funkcjonowania dzieci z wrodzonymi wadami serca konieczna jest także odpowiednia rehabilitacja kardiologiczna, której NFZ nie zapewnia w wystarczającym stopniu.

– Rehabilitacja kardiologiczna jest niesłychanie ważna, ponieważ serce dziecka po operacji musi na nowo przystosować się do pracy. Ćwiczenia fizyczne pomagają przywrócić sercu prawidłowe funkcjonowanie wpływając na jego bardziej równomierną pracę przy mniejszym zużyciu tlenu. Rehabilitacja wpływa też korzystnie na psychikę dziecka – pozwala ograniczyć stres, likwiduje napięcie i ułatwia integrację. Niestety w tej chwili liczba godzin z rehabilitantem refundowana przez NFZ nie jest wystarczająca. Rodzice muszą korzystać z usług prywatnych, a to dla wielu rodzin wydatek, którego nie są w stanie udźwignąć – mówi dr n. med. Maria Miszczak-Knecht, krajowa konsultant w dziedzinie kardiologii dziecięcej.

Infekcje wirusowe groźne dla dzieci z WWS

Infekcje dolnych dróg oddechowych są bardzo groźne dla dzieci w pierwszych dwóch latach życia, a dla dzieci z wrodzonymi wadami serca w szczególności. Najbardziej niebezpieczny jest wirus RS, czyli syncytilany wirus nabłonka oddechowego. Statystyki pokazują, że 100% dzieci ma z nim kontakt do 2. roku życia. Wirus RS jest odpowiedzialny za 70% infekcji u dzieci w 1. roku życia. Może wywołać zapalenie oskrzelików, a nawet zapalenie płuc, co jest szczególnie niebezpieczne dla dzieci, których organizm jest osłabiony z powodu wady serca.

– Dzieci z wrodzonymi wadami serca są bardziej narażone na infekcje niż ich zdrowi rówieśnicy. Infekcje wywołane wirusem RS są szczególnie groźne w pierwszych miesiącach życia, zwłaszcza u dzieci, które czekają na zabieg kardiochirurgiczny. Infekcja RSV może wpłynąć na opóźnienie operacji kardiochirurgicznej, a pamiętajmy, że w przypadku niektórych dzieci jest ona ratująca życie. Każda infekcja to pogorszenie ogólnego stanu zdrowia dziecka, a to może wpłynąć na ogólne rokowania – mówi dr n. med. Maria Miszczak-Knecht, konsultant krajowa w dziedzinie kardiologii dziecięcej.

Nie opracowano jeszcze skutecznej szczepionki przeciwko RSV, a jedyną metodą zabezpieczenia przed tym wirusem jest podanie gotowych przeciwciał, czyli immunoprofilaktyka.

– Nasza Fundacja od wielu lat włącza się w działania, które mogłyby zapewnić naszym podopiecznym dostęp do immunoprofilaktyki zabezpieczającej przed RSV. Wiemy, że to bardzo ważne, aby zaraz po urodzeniu były zabezpieczone przed tym groźnym wirusem. W ostatnich tygodniach wiele mówi się o zakażeniach wywołanych RSV, liczbie hospitalizowanych z tego powodu dzieci i możliwościach profilaktyki. Mamy nadzieję, że niedługo będziemy mogli przekazać rodzicom naszych podopiecznych dobra wiadomość o włączeniu dzieci z WWS do programu lekowego, który zapewnia bezpłatną ochronę przeciwko RSV – dodaje Katarzyna Parafianowicz, prezes Fundacji Serce Dziecka.

W październiku 2022 roku ukazały się rekomendacje ekspertów mówiące o tym, które dzieci powinny być objęte immunoprofilaktyką. Dzieci z wrodzonymi wadami serca to jedna z grup, która powinna z niej korzystać.

źródło:Serce Dziecka

Tydzień wiedzy o wrodzonych wadach serca 7-14 lutego

Redakcja Medicalpress — Tue, 07 Feb 2023 10:07:49 +0000

Potrzebne rozwiązania systemowe

Do prawidłowego funkcjonowania dzieci z wrodzonymi wadami serca konieczna jest także odpowiednia rehabilitacja kardiologiczna, której NFZ nie zapewnia w wystarczającym stopniu.

Infekcje wirusowe groźne dla dzieci z WWS

Nie opracowano jeszcze skutecznej szczepionki przeciwko RSV, a jedyną metodą zabezpieczenia przed tym wirusem jest podanie gotowych przeciwciał, czyli immunoprofilaktyka.

źródło:Serce Dziecka

7 organizacji rodziców wcześniaków apeluje to Ministra Zdrowia w sprawie profilaktyki RSV

Redakcja Medicalpress — Fri, 16 Sep 2022 12:51:28 +0000

7 organizacji działających na rzecz dzieci przedwcześnie urodzonych, zrzeszonych w Ogólnopolskim Porozumieniu Razem dla Wcześniaków apeluje do Ministerstwa Zdrowia o rozszerzenie profilaktyki zakażeń wirusem RS dla wcześniaków i stworzenie programu lekowego dla dzieci w wrodzonymi wadami serca. Sezon, kiedy wirus RS atakuje, rozpoczyna się w październiku i trwa do końca kwietnia, to czas, kiedy szpitale przepełnione są dziećmi z ciężkimi infekcjami dróg oddechowych.

W Polsce w ciągu ostatnich 10 lat wydarzył się wielki postęp, jeśli chodzi o dostępność profilaktyki – gotowych przeciwciał, które podawane są wcześniakom, jednak wciąż jest grupa dzieci, tych najsłabszych, których rodzice czekają na dostęp do immunoprofilaktyki. Czy Ministerstwo Zdrowia odpowie i jeszcze w tym sezonie wesprze odporność najmniejszych i chorych dzieci?

Fundacje: Koalicja dla wcześniaka z Warszawy, MatkoweLove z Łodzi, Przed Czasem z Lublina, Laboratorium Marzeń z Poznania, Mali Wojownicy z Białegostoku, Grupa Calineczki z Bydgoszczy i Stowarzyszenie Za wcześnie z Rybnika, a zatem cała Polska, prosi Ministra Zdrowia, by rozszerzył dostęp wcześniaków do profilaktyki zakażeń wirusem RS oraz stworzył program lekowy dedykowany profilaktyce RSV dla dzieci w wrodzonymi wadami serca. Rodzice, neonatolodzy i kardiolodzy dziecięcy są w tej sprawie jednomyślni, teraz ruch po stronie decydentów.

Porozumienie zwraca uwagę w liście, że docenia ostatnie działania Ministerstwa Zdrowia na rzecz dzieci z SMA, wdrożenie programu badań przesiewowych oraz dostęp do wszystkich innowacyjnych terapii i zwraca uwagę, że potrzeby wcześniaków i dzieci z wrodzonymi wadami serca są znacznie skromniejsze, chodzi o udostępnienie immunoprofilaktyki:

– dzieciom urodzonym między 33. a 35. tygodniem ciąży z małą masą urodzeniową (poniżej 1500 gramów);

– dzieciom z dysplazją oskrzelowo-płucną – ochrona w drugim sezonie przed ukończeniem 24. miesiąca życia

– dzieciom z wrodzonymi wadami serca bez względu na wiek urodzeniowy

Wirus RS jest bardzo groźny dla małych dzieci, a dla dzieci z niedojrzałym układem oddechowym, czy poważnym obciążeniem zdrowotnym, jak wrodzona wada serca, w szczególności. Uszkadza on drogi oddechowe, w wyniku ciężkich infekcji, dzieci, które w swoim niedługim życiu spędziły już długie tygodnie, a czasem miesiące w szpitalach, są znowu hospitalizowane, a rodzice przeżywają dramat, bojąc się o zdrowie tych kruchych istot, które odratowano po przedwczesnym przyjściu na świat. Często infekcje krzyżują plany dalszego leczenia i rehabilitacji dzieci, przez co bagaż wcześniactwa staje się cięższy, a w przypadku dzieci z wrodzonymi wadami serca dochodzi do odroczenia planowych operacji kardiochirurgicznych.

Powrót na oddział intensywnej terapii z wykorzystaniem wentylacji mechanicznej to dramat dla dziecka i rodziców. Ubiegłoroczny sezon pokazał, że wirus RS był niezwykle agresywny, a oddziały pediatryczne pękały w szwach z powodu niespotykanej liczby małych pacjentów z infekcją RS.

W Polsce tak wiele się mówi o konieczności zadbania o wzrost populacji, prowadzi się kampanie wskazujące na to, jak kurczą się polskie rodziny, to ważne, by zadbać o zdrową przyszłość dzieci, które są już na świecie, by mogły zdrowo rozwijać się w domu, by minimalizować ryzyko powikłań zdrowotnych oraz dalszych hospitalizacji.

Czy Ministerstwo Zdrowia odpowie pozytywnie na apel środowiska rodziców wcześniaków? Czasu jest niewiele, gdyż zgodnie z obowiązującym programem, w ciągu sezonu należy podać minimum 3 dawki gotowych przeciwciał, a maksimum pięć. Sezon kończy się 30 kwietnia.

źródło: Razem dla Wcześniaków

7 organizacji rodziców wcześniaków apeluje to Ministra Zdrowia w sprawie profilaktyki RSV

Redakcja Medicalpress — Fri, 16 Sep 2022 12:51:28 +0000

– dzieciom urodzonym między 33. a 35. tygodniem ciąży z małą masą urodzeniową (poniżej 1500 gramów);

– dzieciom z dysplazją oskrzelowo-płucną – ochrona w drugim sezonie przed ukończeniem 24. miesiąca życia

– dzieciom z wrodzonymi wadami serca bez względu na wiek urodzeniowy

źródło: Razem dla Wcześniaków

Wrodzone wady serca u dzieci – program prenatalnej terapii wad serca UCZKIN WUM

Redakcja Medicalpress — Fri, 22 Apr 2022 07:51:32 +0000

Codziennie w Polsce rodzi się mniej więcej dziesięcioro noworodków z wadami serca, z czego 1 na 3 wymaga operacji w pierwszych dniach życia. Dzisiejsze możliwości diagnostyczne – ultrasonografia i echokardiografia – pozwalają na rozpoznanie większości wad serca jeszcze w życiu płodowym. Dzięki temu dzieci te mogą otrzymać odpowiednie leczenie. W czerwcu 2021 r. w Uniwersyteckim Centrum Zdrowia Kobiety i Noworodka WUM zespół pod kierownictwem dr hab. n. med. Marzeny Dębskiej, w składzie którego jest prof. dr hab. Janusz Kochman, dr med. Beata Rebizant i dr Katarzyna Zych-Krekora, wznowił program prenatalnej terapii wad serca. Trwa Tydzień dla Serca, w ramach którego Klinika zwraca uwagę na problem wrodzonych wad serca u dzieci.

Najczęściej operowaną wewnątrzmacicznie wadą serca jest krytyczna stenoza aortalna, czyli zwężenie zastawki aorty, skutkujące utrudnionym odpływem krwi z lewej komory serca. Wada ta powoduje niezwykle groźne następstwa, jeszcze w życiu płodowym – postępujące uszkodzenie lewej komory serca prowadzące do rozwoju serca jednokomorowego (HLHS), niewydolność serca, a nawet zgon wewnątrzmaciczny płodu. Leczenie dzieci z krytycznym zwężeniem zastawki aortalnej to proces. Zaczyna się on zwykle kilkanaście tygodni przed porodem (operacja wewnątrzmaciczna) i jest kontynuowany po urodzeniu dziecka. Ogromne znaczenie w tym procesie ma doświadczenie i zaangażowanie wszystkich członków zespołu, ponieważ jest to grupa pacjentów, którzy wymagają indywidualnego podejścia i zastosowania nowoczesnych strategii terapeutycznych.

– Leczenie tych dzieci to proces, w który zaangażowanych jest wielu różnych specjalistów. Połączenie sił Uniwersyteckiego Centrum Zdrowia Kobiety i Noworodka WUM z Klinikami Kardiochirurgii Dziecięcej, Kardiologii Wieku Dziecięcego, a także Położnictwa, Perinatologii i Ginekologii WUM, daje bardzo dobre efekty. Wszystkie operowane w UCZKiN WUM dzieci, będące pod naszą opieką, mają szansę na prawidłowe, dwukomorowe krążenie. – dr Michał Buczyński, kardiochirurg, Klinika Kardiochirurgii i Chirurgii Ogólnej Dzieci UCK WUM.

– Najwspanialsza wiadomość jest taka, że w ostatnich dniach do domu wyszedł wraz ze szczęśliwą mamą chłopiec, który po prenatalnej plastyce zastawki aortalnej nie wymaga już żadnego dalszego leczenia. Jest zdrowym dzieckiem. Dziękujemy wszystkim Kolegom, którzy przyczynili się do tego sukcesu i gratulujemy Jasiowi oraz jego Mamie! – dr hab. n. med. Marzena Dębska, ginekolog-położnik, perinatolog, UCZKiN WUM

Na czym polega wewnątrzmaciczna operacja stenozy zastawki aortalnej?

Operacje na sercach płodu najczęściej wykonuje się między 24 a 30 tygodniem ciąży. Ze względu na konieczność zapewnienia sterylnych warunków przeprowadza się je na bloku operacyjnym. Zarówno pacjentka jak i jej dziecko otrzymują leki przeciwbólowe. Pacjentka jest przytomna, a dziecko uśpione i dodatkowo unieruchomione. Zabieg wymaga dużej precyzji, ponieważ wykonuje się na bardzo małych strukturach – całe serce dziecka ma wielkość monety, a zwężona zastawka szerokość około 2 – 3 milimetrów – nie można dopuścić, aby dziecko poruszyło się w trakcie jego trwania. Zabieg przeprowadzany jest pod kontrolą ultrasonograficzną. Przez brzuch kobiety ciężarnej wkłuwa się do macicy specjalną igłę, którą następnie wprowadza się do klatki piersiowej i serca płodu. Przez tę igłę wprowadza się cewnik z balonem, który umieszcza się w zwężonej zastawce i pompuje. Balon powiększając się poszerza zastawkę, umożliwiając przepływ krwi. Po kilkukrotnym napompowaniu balonu cały sprzęt usuwa się z serca. W przypadku niektórych wad, w których dochodzi do zarośnięcia otworu w przegrodzie międzyprzedsionkowej, aby zapewnić prawidłowe krążenie – w obrębie serca – umieszcza się specjalny stent, który wyjmuje się dopiero po porodzie.

– Na pokładzie naszej Kliniki mamy wiele nieocenionych specjalistek i wielu specjalistów. Generalnie UCZKiN ma szczęście do ludzi. Jedną z takich specjalistek jest prof. Dębska. Pacjentki często mówią o niej, że nie jest lekarzem tylko aniołem. Trudno nie zgodzić się z tym. – mówi prof. dr hab. Mirosław Wielgoś, kierownik I Katedry i Kliniki Ginekologii i Położnictwa UCZKiN WUM

– Jestem orędownikiem strategii przenikania i łączenia się kompetencji i doświadczeń. Kooperowanie i dzielenie się know-how procentuje tylko i wyłącznie z korzyścią dla zdrowia, a czasami nawet życia, pacjentek i ich dzieci. Dlatego bezustannie zapraszamy do współpracy zarówno inne ośrodki z kraju i zagranicy, jak i indywidualnych lekarzy. Takie działanie pokazuje, jak dużo dobrego możemy zrobić. Ktoś kiedyś powiedział, że konkurują ludzie mali, współpracują duzi, a pomagają wielcy. Bądźmy tylko tymi dużymi i wielkimi – dodaje prof. Mirosław Wielgoś

Najnowsze rekomendacje

Zgodnie z najnowszymi rekomendacjami dokładna ocena serca zalecana jest u wszystkich ciężarnych z nieprawidłowym obrazem serca w położniczym badaniu przesiewowym, w przypadku zaburzeń rytmu serca, poszerzonej przezierności karkowej (NT) i innych nieprawidłowości w badaniu I trymestru ciąży, w przypadku wykrycia anomalii pozasercowych u płodu, w obrzęku uogólnionym, w ciążach bliźniaczych jednokosmówkowych, u ciężarnych z cukrzycą, z wadami serca (również w najbliższej rodzinie) i innych. Taka diagnostyka jest możliwa w Pracowni Ultrasonograficznej na terenie UCZKiN WUM. W naszej placówce każda ciężarna, która spodziewa się dziecka z wadą serca otrzyma kompleksową opiekę prenatalną.

źródło: UCZKIN WUM

Wrodzone wady serca u dzieci – program prenatalnej terapii wad serca UCZKIN WUM

Redakcja Medicalpress — Fri, 22 Apr 2022 07:51:32 +0000

Na czym polega wewnątrzmaciczna operacja stenozy zastawki aortalnej?

Najnowsze rekomendacje

źródło: UCZKIN WUM