Terapie-Onkologiczne – Medicalpress

Nowe terapie od lipca. Refundacja coraz mocniej stawia na onkologię i choroby rzadkie

Redakcja Medicalpress — Thu, 11 Jun 2026 13:39:16 +0000

Wiceminister zdrowia Katarzyna Kacperczyk w czwartek (11 czerwca) na konferencji prasowej przedstawiła nowy projekt obwieszczenia ministra zdrowia w sprawie wykazu leków refundowanych, który ma zacząć obowiązywać od 1 lipca 2026 r. Refundacją ma zostać objętych 25 nowych terapii – 15 terapii nieonkologicznych (w tym 8 w chorobach rzadkich) i 10 terapii onkologicznych. Wydano 156 decyzji w sprawie kontynuacji refundacji – przekazała wiceminister Katarzyna Kacperczyk, przedstawiając najnowszy projekt obwieszczenia ministra zdrowia w sprawie wykazu leków refundowanych.

Dziesięć nowych terapii onkologicznych, piętnaście nieonkologicznych, w tym osiem przeznaczonych dla pacjentów z chorobami rzadkimi, a także kolejna lista technologii lekowych o wysokim poziomie innowacyjności, tak wygląda najnowszy projekt obwieszczenia refundacyjnego, który przedstawiło Ministerstwo Zdrowia. Jeśli zapowiedziane zmiany wejdą w życie zgodnie z planem 1 lipca, dla wielu pacjentów będzie to jedna z najważniejszych aktualizacji refundacyjnych ostatnich miesięcy.

Zdaniem ekspertów szczególnie istotne są decyzje dotyczące onkologii. Wśród nowych terapii znalazły się bowiem trzy rozwiązania znajdujące się na liście TOP 10 ONKO 2026, czyli leków uznawanych przez środowisko kliniczne za szczególnie potrzebne z punktu widzenia pacjentów.

Rak płuca głównym beneficjentem zmian

Jak zapowiadało Ministerstwo Zdrowia, jednym z priorytetów lipcowej listy refundacyjnej jest leczenie raka płuca. To właśnie w tym obszarze pojawi się najwięcej nowych możliwości terapeutycznych.

Pacjenci z niedrobnokomórkowym rakiem płuca będą mogli skorzystać z leczenia okołooperacyjnego niwolumabem u chorych z ekspresją PD-L1 przekraczającą 1 proc. na komórkach nowotworowych. Refundacją ma zostać objęte również leczenie okołooperacyjne z wykorzystaniem durwalumabu, niezależnie od statusu PD-L1.

Kolejną ważną zmianą jest refundacja durwalumabu stosowanego jako leczenie konsolidujące u dorosłych pacjentów z ograniczoną postacią drobnokomórkowego raka płuca. To grupa chorych, dla której możliwości terapeutyczne pozostają ograniczone, a rokowania nadal są niekorzystne.

Na liście znalazł się również adagrasib przeznaczony dla pacjentów z niedrobnokomórkowym rakiem płuca i mutacją KRAS G12C – jedną z najczęściej występujących zmian molekularnych w tym nowotworze.

Nowe możliwości leczenia innych nowotworów

Zmiany nie ograniczają się jednak wyłącznie do raka płuca. Refundacją mają zostać objęte także:

niwolumab w skojarzeniu z ipilimumabem w pierwszej linii leczenia zaawansowanego raka jelita grubego z wysoką niestabilnością mikrosatelitarną (MSI-H),
durwalumab wraz z tremelimumabem w leczeniu raka wątrobowokomórkowego,
dostarlimab w pierwszej linii leczenia pierwotnie zaawansowanego lub nawrotowego raka endometrium z pMMR/MSS,
darolutamid stosowany w skojarzeniu z terapią deprywacji androgenów u chorych na wrażliwego na kastrację raka gruczołu krokowego z przerzutami,
belantamab mafodotin dla pacjentów z nawrotowym lub opornym szpiczakiem plazmocytowym od drugiej linii leczenia,
toripalimab w leczeniu raka nosowej części gardła.

Wiele z tych terapii jest od dawna wskazywanych przez ekspertów jako istotne uzupełnienie polskiego systemu leczenia nowotworów.

Choroby rzadkie i przewlekłe również zyskają

Nowe decyzje refundacyjne obejmują także szeroki katalog terapii nieonkologicznych. Na liście znalazł się m.in. spesolimab stosowany w leczeniu łuszczycy krostkowej, rozanoliksizumab dla pacjentów z uogólnioną postacią miastenii, burosumab dla chorych z hipofosfatemią sprzężoną z chromosomem X oraz odeviksybat wykorzystywany w leczeniu świądu cholestatycznego w przebiegu zespołu Alagille’a.

Pacjenci z kardiomiopatią w przebiegu amyloidozy transtyretynowej uzyskają dostęp do acoramidisu, natomiast osoby z zaawansowaną chorobą Parkinsona – do terapii skojarzonej lewodopą, karbidopą i entakaponem.

Wśród nowych refundacji znalazły się również dwa wskazania dla guselkumabu: w umiarkowanej i ciężkiej postaci choroby Leśniowskiego-Crohna oraz wrzodziejącego zapalenia jelita grubego. Lista obejmuje także nowe opcje terapeutyczne w depresji, alergicznym nieżycie nosa oraz leczeniu nadciśnienia tętniczego.

Kolejna lista terapii o wysokim poziomie innowacyjności

Podczas prezentacji projektu wiceminister zdrowia Katarzyna Kacperczyk poinformowała również o zatwierdzeniu szóstej listy technologii lekowych o wysokim poziomie innowacyjności. Program ten dysponuje budżetem wynoszącym 1,1 mld zł rocznie i ma umożliwiać szybszy dostęp do najbardziej innowacyjnych terapii poprzez uproszczoną ścieżkę refundacyjną.

Na najnowszej liście znalazły się m.in.:

repotrektynib dla pacjentów z ROS1-dodatnim niedrobnokomórkowym rakiem płuca,
giwinostat w dystrofii mięśniowej Duchenne’a,
mirdametynib w leczeniu nerwiakowłókniaka splotowatego,
sepiapteryna dla pacjentów z hiperfenyloalaninemią w fenyloketonurii,
olezarsen w zespole rodzinnej chylomikronemii,
worasydenib dla chorych na gwiaździaka lub skąpodrzewiaka stopnia 2. z mutacjami IDH,
zanidatamab dla pacjentów z HER2-dodatnim rakiem dróg żółciowych.

Ministerstwo Zdrowia podkreśla, że projekt obejmuje również 156 decyzji przedłużających dotychczasową refundację. Dodatkowo przedstawiono trzeci wykaz terapii o ugruntowanej skuteczności, zawierający 27 nowych wskazań terapeutycznych z zakresu endokrynologii, diabetologii, ginekologii, reumatologii i urologii.

Wśród nich znalazły się m.in. nowe terapie dla pacjentek z endometriozą, leczenie wspomagające procedury in vitro, kolejne opcje terapeutyczne w cukrzycy oraz schorzeniach endokrynologicznych.

Równolegle Centrum e-Zdrowia zapowiedziało uruchomienie nowej funkcjonalności umożliwiającej realizację jednej recepty w różnych aptekach, co ma ułatwić pacjentom dostęp do leków i ograniczyć problemy związane z ich dostępnością.

Wszystko wskazuje na to, że lipcowa lista refundacyjna będzie jedną z najbardziej rozbudowanych aktualizacji ostatnich lat. Największym beneficjentem zmian pozostaną pacjenci onkologiczni, ale znaczące korzyści odczują również osoby z chorobami rzadkimi, neurologicznymi, autoimmunologicznymi i kardiologicznymi. Dla wielu z nich refundacja oznacza nie tylko obniżenie kosztów leczenia, ale przede wszystkim realny dostęp do terapii, które do tej pory pozostawały poza ich zasięgiem.

Źródło: MZ

Badania kliniczne w onkologii rosną w siłę. Konferencja NIO o współpracy, jakości i dostępie pacjentów

Redakcja Medicalpress — Mon, 30 Mar 2026 08:33:40 +0000

Blisko 200 ekspertów wzięło udział w ogólnopolskiej konferencji „Onkologia w badaniach klinicznych – współpraca, jakość, rozwój”, zorganizowanej przez Narodowy Instytut Onkologii w Warszawie. Wydarzenie podkreśliło kluczową rolę badań klinicznych w rozwoju nowoczesnych terapii oraz poprawie jakości opieki nad pacjentami.

26 marca 2026 roku w Narodowym Instytucie Onkologii w Warszawie odbyła się ogólnopolska konferencja „Onkologia w badaniach klinicznych – współpraca, jakość, rozwój”, zorganizowana przez Centrum Wsparcia Badań Klinicznych NIO. To pierwsze tak kompleksowe wydarzenie poświęcone właśnie badaniom klinicznym w onkologii, którego gospodarzem był Instytut, od lat aktywnie współtworzący kierunki rozwoju tej dziedziny w Polsce.

Spotkanie pokazało, jak istotną rolę w systemie ochrony zdrowia odgrywają dziś badania kliniczne – nie tylko jako narzędzie rozwoju nowych terapii, lecz także jako przestrzeń współpracy między nauką, praktyką kliniczną i administracją.

CWBK – zaplecze rozwoju badań klinicznych

Centrum Wsparcia Badań Klinicznych (CWBK) NIO od 2025 roku funkcjonuje jako wyspecjalizowana jednostka wspierająca organizację i realizację badań i konsekwentnie buduje nowoczesne zaplecze dla badań klinicznych – wzmacniając kompetencje zespołów, zwiększając skalę prowadzonych projektów oraz rozwijając współpracę z partnerami krajowymi i międzynarodowymi. Centrum powstało dzięki środkom pozyskanym z Agencji Badań Medycznych przyznanym w ramach realizacji Krajowego Planu Odbudowy (KPO).

– Działalność Centrum wpisuje się w szerszy proces wzmacniania badań klinicznych w Polsce – zarówno w zakresie zwiększania ich dostępności dla pacjentów, jak i budowania pozycji kraju jako wiarygodnego partnera dla międzynarodowych projektów badawczych. CWBK pełni w tym systemie istotną rolę operacyjną, będąc jednym z kluczowych elementów rozwijanej infrastruktury badań klinicznych, tworzonej m.in. przy wsparciu Agencji Badań Medycznych – wyjaśnia dr hab. n. med. Katarzyna Kozak, kierująca Centrum.

Współpraca, jakość, rozwój – nadrzędny cel sieci CWBK

„Onkologia w badaniach klinicznych – współpraca, jakość, rozwój” to pierwsza tak kompleksowa konferencja poświęcona roli badań klinicznych w Narodowym Instytucie Onkologii, w której udział wzięło blisko 200 ekspertów z całego kraju. W wydarzeniu uczestniczyli m.in. reprezentanci Centrów Wsparcia Badań Klinicznych, przedstawiciele administracji publicznej i instytucji regulacyjnych, a także partnerzy przemysłowi i organizacje pacjenckie, potwierdzając, że rozwój badań klinicznych jest procesem wymagającym współpracy i koordynacji działań wielu podmiotów, a jego efekty przekładają się bezpośrednio na jakość opieki nad pacjentami.

– To ważny dzień dla naszego Instytutu. Centrum Wsparcia Badań Klinicznych, które dziś wyraźnie zaznacza swoją obecność, jest efektem wieloletniej, konsekwentnej pracy i zaangażowania zespołu rozwijającego badania kliniczne oraz zwiększającego dostęp pacjentów do nowoczesnych terapii. Mamy do czynienia ze wspólnym sukcesem – rezultatem pracy całych zespołów, których zaangażowanie pozwala nam dziś być w tym miejscu – podkreśliła prof. Beata Jagielska, dyrektor NIO, otwierając wydarzenie.

Badania kliniczne – fundament nowoczesnej onkologii

To właśnie badania kliniczne umożliwiają rozwój innowacyjnych terapii, poprawę skuteczności leczenia oraz zwiększenie bezpieczeństwa pacjentów. Jednocześnie ich prowadzenie wymaga wysokich standardów jakości, odpowiedniej infrastruktury oraz ścisłej współpracy wielu środowisk. Wczorajsze spotkanie w Instytucie stworzyło przestrzeń do takiego dialogu – łącząc perspektywę kliniczną, naukową, organizacyjną i systemową.

Nadzór merytoryczny nad programem wydarzenia objął prof. Piotr Rutkowski, Pełnomocnik Dyrektora ds. Narodowej Strategii Onkologicznej i Badań Klinicznych.

– Nasza instytucja jest ważnym elementem systemu, ale pozostaje częścią szerszego ekosystemu badań klinicznych – zarówno w Polsce, jak i w Europie. Stąd obecność partnerów krajowych i międzynarodowych oraz organizacji zaangażowanych w finansowanie i organizację badań. To moment podkreślający także znaczenie pracy zespołowej – za każdym badaniem stoją skoordynowane działania wielu specjalistów: lekarzy, pielęgniarek, koordynatorów i zespołów organizacyjnych, których współpraca warunkuje jakość i bezpieczeństwo prowadzonych badań. Sama obecność w tym gronie ma znaczenie i napawa wielką satysfakcją – zaznaczył w swoim wystąpieniu prof. Rutkowski.

Warto podkreślić, że zaproszenie do udziału w konferencji przyjęła prof. Winette van der Graaf, prezes European Organisation for Research and Treatment of Cancer (EORTC). Organizacja od dekad odgrywa kluczową rolę w rozwoju badań klinicznych w Europie, koordynując wieloośrodkowe projekty badawcze i wyznaczając standardy jakości w onkologii. Udział jej przedstawicielki w konferencji był nie tylko wyrazem uznania dla potencjału polskich ośrodków, ale także sygnałem rosnącej obecności Polski w międzynarodowych strukturach badań klinicznych.

W swoim wystąpieniu specjalistka podkreśliła wieloletnią, owocną współpracę z Instytutem, wyrażając uznanie dla jej znaczenia w rozwoju badań klinicznych na arenie międzynarodowej. Pogratulowała również dynamicznego rozwoju Centrum Wsparcia Badań Klinicznych NIO oraz jakości badań tu prowadzonych. Zwróciła przy tym szczególną uwagę na rolę zaangażowania pacjentów, wskazując, że to właśnie ich rola stanowi fundament nowoczesnych badań klinicznych i realnie wpływa na ich efektywność oraz kierunki rozwoju tego obszaru medycyny.

Od uczestnictwa do współtworzenia

Istotną częścią konferencji było także wskazanie ważnej roli pacjenta – nie tylko jako uczestnika badań, lecz jako ich realnego współtwórcy. W wystąpieniach i debatach podkreślano, że współczesne badania kliniczne coraz częściej projektowane są z uwzględnieniem doświadczeń, potrzeb i oczekiwań chorych, co bezpośrednio wpływa na ich jakość, trafność oraz praktyczne zastosowanie wyników. Równolegle eksperci podejmowali zagadnienia związane z zapewnieniem wysokich standardów prowadzenia badań – od kwestii bezpieczeństwa i nadzoru, przez rozwój badań niekomercyjnych, aż po mechanizmy wzmacniające współpracę pomiędzy ośrodkami klinicznymi, instytucjami publicznymi i partnerami przemysłowymi. W dyskusjach wyraźnie zaznaczał się także wymiar organizacyjny – obejmujący zarządzanie procesami badawczymi, rozwój infrastruktury oraz kompetencji zespołów – jednak to właśnie perspektywa pacjenta nadawała tym rozważaniom kierunek i kontekst, porządkując je wokół nadrzędnego celu, jakim jest poprawa jakości opieki onkologicznej.

Kierunek: przyszłość

Konferencja potwierdziła rosnące znaczenie badań klinicznych w polskiej onkologii. Udział w spotkaniu blisko 200 uczestników z różnych środowisk pokazuje skalę zainteresowania oraz gotowość do dalszej współpracy na rzecz ich rozwoju. Tak szeroka obecność ekspertów, instytucji i partnerów wskazuje na gotowość do budowania trwałych mechanizmów współpracy oraz rozwijania wspólnych standardów jakości.

Wydarzenie w Narodowym Instytucie Onkologii wyznaczyło też kierunek dalszych działań: zwiększanie dostępności badań dla pacjentów, rozwój projektów niekomercyjnych oraz konsekwentne podnoszenie jakości prowadzonych badań. To proces, który już się rozpoczął – i który będzie w najbliższych latach jednym z filarów rozwoju systemu opieki onkologicznej.

Konferencję zrealizowano w ramach Przedsięwzięcia pn. „Centrum Wsparcia Badań Klinicznych w NIO-PIB w Warszawie”, prowadzonego na podstawie umowy zawartej z Agencją Badań Medycznych o objęcie wsparciem nr KPOD.07.07-IW.07-0235/24, w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (inwestycja D3.1.1 „Kompleksowy rozwój badań w zakresie nauk medycznych i nauk o zdrowiu”, działanie 4.2 „Rozwój sieci Centrów Wsparcia Badań Klinicznych”), realizowanego w ramach Rządowego Planu Rozwoju Sektora Biomedycznego na lata 2022–2031, w wyniku konkursu 2024/ABM/4/KPO.”

Źródło: NIO
Foto: NIO