W Polsce żyje ok. 4 mln osób z niepełnosprawnością, jednak poziom ich zatrudnienia od lat utrzymuje się na niskim poziomie. Pod względem wskaźnika bierności zawodowej osób niepełnosprawnych Polska plasuje się na 5 miejscu w Europie. Wskaźniki zatrudnienia osób niepełnosprawnych w ciągu ostatnich 10 lat wzrosły tylko o ok. 2% – z 14,4% w 2010 r. do 16,7% w 2020 r[1].

Wśród przyczyn takiego stanu są m.in.: ograniczenia związane ze stanem zdrowia i niepełnosprawnością, niskie kompetencje i wykształcenie, niska samoocena, nieopłacalność podejmowania pracy zorobkowej, niedostosowanie miejsc pracy do potrzeb osób niepełnosprawnych, bariery architektoniczne czy transportowe.

Dlaczego pracodawcy nadal zatrudniają niechętnie? Głównym problemem pozostaje nie tylko tworzenie nowych stanowisk pracy, ale trwałe zatrudnienie OzN. Choć pracodawca może uzyskać dofinansowanie wynagrodzeń i składek na ubezpieczenie społeczne osób z niepełnosprawnościami czy zwrot kosztów przygotowania miejsc pracy, to nie jest to jedyna i wystarczająca motywacja do tworzenia strategii zatrudnienia z integralnym uwzględnieniem osób z niepełnosprawnościami.

Nadal panuje też wiele stereotypów i nieprawdziwych przekonań na temat niskiej wydajności czy samodzielności OzN. Część przedsiębiorców boi się także wysokiej absencji w pracy w wyniku pogorszenia stanu zdrowia czy niepełnosprawności.

 

Perspektywy dla integracji zawodowej osób z niepełnosprawnościami są jednak coraz większe. Ogromną rolę w tworzeniu świata bez barier i aktywizacji osób niepełnosprawnych pełnią organizacje pozarządowe, zarówno lokalne, regionalne jak i ogólnopolskie.

 – Tych możliwości jednak nie byłoby, gdyby nie strona rządowa i samorządowa, dzięki której realizujemy, jako organizacja pozarządowa, szereg projektów aktywizacji zawodowej. Działania te obejmują to nie tylko szkolenia, warsztaty, ale to też doradztwo zawodowe, pośrednictwo pracy i wsparcie psychologów. Chcemy, aby nasi podopieczni czuli się w pełni zaopiekowani, a kiedy trafią na rynek pracy, żeby wiedzieli już jak wiele mogą zaoferować swojemu pracodawcy. Chcemy, aby Przedsiębiorcy o Nas usłyszeli i nie bali się zatrudniać OzN. – podkreśla Stanisław Schubert, Prezes Karkonoskiego Sejmiku Osób Niepełnosprawnych KSON.

– Synergia pomiędzy administracją rządową i samorządową, organizacjami zrzeszającymi OzN oraz przedsiębiorstwami, pozwala na tworzenie odpowiednich warunków pracy i życia w społeczeństwie bez barier. Dlatego tak ważny jest dla nas wspólny dialog i podejmowanie rozwiązań na rzecz niwelowania wykluczenia i poprawy dostępności dla OzN. Agencja Pracy, którą tworzymy ma być tak szeroką bazą wykwalifikowanych specjalistów, którzy w aktywny sposób chcą zaistnieć na rynku pracy. Chcemy mapować potrzeby przedsiębiorców z poszczególnych sektorów i znajdować im odpowiednich ekspertów i pracowników, którzy w wyniku realizowanych przez nas projektów tj. WłaczamON! czy ZatrudniONy+, nabędą odpowiednie kwalifikacje, wzmocnią swoje umiejętności i zapewniam, że będą najlepszą kadrą w ich przedsiębiorstwie. – zaznacza Iwona Pikosz-Nuñez, dyrektor zarządzający CSI Projekty Sp. z o.o., koordynator generalny projektów prozatrudnieniowych KSON.

Jak zatem tworzyć dogodne warunki dla rozwoju zawodowego osób niepełnosprawnych i jednocześnie wspierać rozwój przedsiębiorstw w Polsce?  – Dyskusja o zatrudnianiu OzN nie może się odbyć bez udziału samych przedsiębiorców. Dlatego wspólnie ze Związkiem Przedsiębiorców i Pracodawców (ZPP) i Warszawską Izbą Gospodarczą (WIG), chcemy zmapować najważniejsze potrzeby i tworząc dogodne warunki pracy dla OzN. My znamy ograniczenia wynikające z niepełnosprawności, walczymy z barierami i wiemy, jak wspierać OzN w odnalezieniu się na rynku pracy i w codzienności. Przedsiębiorcy mają tymczasem przestrzeń, aby zaufać i dać szansę na rozwój OzN poprzez staże i zatrudnienia. To bardzo ważna współpraca i szansa dla każdej ze stron, dlatego szczególnie dziś warto mówić o tej dyskryminacji OzN.- zaznacza Stanisław Schubert, Prezes KSON.

Wyjątkową okazją do debaty na temat współpracy miedzyśrodowiskowej na rzecz integracji zawodowej osób niepełnosprawnych będzie spotkanie „Szanse. Dostępność. Partnerstwo. Osoby z niepełnosprawnością na rynku  pracy – okrągły stół z okazji Dnia Przedsiębiorczości” zaplanowane 21 czerwca 2023 roku o godz. 10:00 w Centrum Dialogu Społecznego. Wydarzenie objął patronatem Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorstw, partnerami spotkania są Związek Przedsiębiorców i Pracodawców oraz Warszawska Izba Gospodarcza.

Nadrzędnym celem spotkania, w którym udział wezmą przedstawiciele organizacji i instytucji wspierających osoby niepełnosprawne oraz środowiska przedsiębiorców jest pokazanie szerokich możliwości i perspektyw zatrudnienia osób z niepełnosprawnością, zarówno ruchową jak i intelektualną, w obecnych realiach gospodarczych i uwarunkowaniach prawno-społecznych. Będzie to także okazja wypracowania formuły stałej współpracy środowiska osób niepełnosprawnych z organizacjami pracodawców pozwalającej na skuteczne, wspólnie prowadzone działania edukacyjne, szkoleniowe oraz informacyjne, sprzyjające tworzeniu nowych stanowisk pracy i rozwoju zawodowego osób niepełnosprawnych w Polsce.

 

W Polsce żyje ok. 4 mln osób z niepełnosprawnością, jednak poziom ich zatrudnienia od lat utrzymuje się na niskim poziomie. Pod względem wskaźnika bierności zawodowej osób niepełnosprawnych Polska plasuje się na 5 miejscu w Europie. Wskaźniki zatrudnienia osób niepełnosprawnych w ciągu ostatnich 10 lat wzrosły tylko o ok. 2% – z 14,4% w 2010 r. do 16,7% w 2020 r[1].

Wśród przyczyn takiego stanu są m.in.: ograniczenia związane ze stanem zdrowia i niepełnosprawnością, niskie kompetencje i wykształcenie, niska samoocena, nieopłacalność podejmowania pracy zorobkowej, niedostosowanie miejsc pracy do potrzeb osób niepełnosprawnych, bariery architektoniczne czy transportowe.

Dlaczego pracodawcy nadal zatrudniają niechętnie? Głównym problemem pozostaje nie tylko tworzenie nowych stanowisk pracy, ale trwałe zatrudnienie OzN. Choć pracodawca może uzyskać dofinansowanie wynagrodzeń i składek na ubezpieczenie społeczne osób z niepełnosprawnościami czy zwrot kosztów przygotowania miejsc pracy, to nie jest to jedyna i wystarczająca motywacja do tworzenia strategii zatrudnienia z integralnym uwzględnieniem osób z niepełnosprawnościami.

Nadal panuje też wiele stereotypów i nieprawdziwych przekonań na temat niskiej wydajności czy samodzielności OzN. Część przedsiębiorców boi się także wysokiej absencji w pracy w wyniku pogorszenia stanu zdrowia czy niepełnosprawności.

 

Perspektywy dla integracji zawodowej osób z niepełnosprawnościami są jednak coraz większe. Ogromną rolę w tworzeniu świata bez barier i aktywizacji osób niepełnosprawnych pełnią organizacje pozarządowe, zarówno lokalne, regionalne jak i ogólnopolskie.

 – Tych możliwości jednak nie byłoby, gdyby nie strona rządowa i samorządowa, dzięki której realizujemy, jako organizacja pozarządowa, szereg projektów aktywizacji zawodowej. Działania te obejmują to nie tylko szkolenia, warsztaty, ale to też doradztwo zawodowe, pośrednictwo pracy i wsparcie psychologów. Chcemy, aby nasi podopieczni czuli się w pełni zaopiekowani, a kiedy trafią na rynek pracy, żeby wiedzieli już jak wiele mogą zaoferować swojemu pracodawcy. Chcemy, aby Przedsiębiorcy o Nas usłyszeli i nie bali się zatrudniać OzN. – podkreśla Stanisław Schubert, Prezes Karkonoskiego Sejmiku Osób Niepełnosprawnych KSON.

– Synergia pomiędzy administracją rządową i samorządową, organizacjami zrzeszającymi OzN oraz przedsiębiorstwami, pozwala na tworzenie odpowiednich warunków pracy i życia w społeczeństwie bez barier. Dlatego tak ważny jest dla nas wspólny dialog i podejmowanie rozwiązań na rzecz niwelowania wykluczenia i poprawy dostępności dla OzN. Agencja Pracy, którą tworzymy ma być tak szeroką bazą wykwalifikowanych specjalistów, którzy w aktywny sposób chcą zaistnieć na rynku pracy. Chcemy mapować potrzeby przedsiębiorców z poszczególnych sektorów i znajdować im odpowiednich ekspertów i pracowników, którzy w wyniku realizowanych przez nas projektów tj. WłaczamON! czy ZatrudniONy+, nabędą odpowiednie kwalifikacje, wzmocnią swoje umiejętności i zapewniam, że będą najlepszą kadrą w ich przedsiębiorstwie. – zaznacza Iwona Pikosz-Nuñez, dyrektor zarządzający CSI Projekty Sp. z o.o., koordynator generalny projektów prozatrudnieniowych KSON.

Jak zatem tworzyć dogodne warunki dla rozwoju zawodowego osób niepełnosprawnych i jednocześnie wspierać rozwój przedsiębiorstw w Polsce?  – Dyskusja o zatrudnianiu OzN nie może się odbyć bez udziału samych przedsiębiorców. Dlatego wspólnie ze Związkiem Przedsiębiorców i Pracodawców (ZPP) i Warszawską Izbą Gospodarczą (WIG), chcemy zmapować najważniejsze potrzeby i tworząc dogodne warunki pracy dla OzN. My znamy ograniczenia wynikające z niepełnosprawności, walczymy z barierami i wiemy, jak wspierać OzN w odnalezieniu się na rynku pracy i w codzienności. Przedsiębiorcy mają tymczasem przestrzeń, aby zaufać i dać szansę na rozwój OzN poprzez staże i zatrudnienia. To bardzo ważna współpraca i szansa dla każdej ze stron, dlatego szczególnie dziś warto mówić o tej dyskryminacji OzN.- zaznacza Stanisław Schubert, Prezes KSON.

Wyjątkową okazją do debaty na temat współpracy miedzyśrodowiskowej na rzecz integracji zawodowej osób niepełnosprawnych będzie spotkanie „Szanse. Dostępność. Partnerstwo. Osoby z niepełnosprawnością na rynku  pracy – okrągły stół z okazji Dnia Przedsiębiorczości” zaplanowane 21 czerwca 2023 roku o godz. 10:00 w Centrum Dialogu Społecznego. Wydarzenie objął patronatem Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorstw, partnerami spotkania są Związek Przedsiębiorców i Pracodawców oraz Warszawska Izba Gospodarcza.

Nadrzędnym celem spotkania, w którym udział wezmą przedstawiciele organizacji i instytucji wspierających osoby niepełnosprawne oraz środowiska przedsiębiorców jest pokazanie szerokich możliwości i perspektyw zatrudnienia osób z niepełnosprawnością, zarówno ruchową jak i intelektualną, w obecnych realiach gospodarczych i uwarunkowaniach prawno-społecznych. Będzie to także okazja wypracowania formuły stałej współpracy środowiska osób niepełnosprawnych z organizacjami pracodawców pozwalającej na skuteczne, wspólnie prowadzone działania edukacyjne, szkoleniowe oraz informacyjne, sprzyjające tworzeniu nowych stanowisk pracy i rozwoju zawodowego osób niepełnosprawnych w Polsce.

 

– Obecne na spotkaniu organizacje pozarządowe działające na rzecz pacjentów i osób niepełnosprawnych są w znacznej mierze lustrem ich potrzeb oraz jednym z kluczowych głosów w dyskusji na temat kształtowania systemu opieki zdrowotnej i zabezpieczenia społecznego. Z drugiej strony instytucje publiczne, resortowe i zadaniowe mają moc sprawczą i narzędzia do tego, aby projektować odpowiednie zmiany i rozwiązania systemowe, aby skuteczniej wpierać polskich obywateli, w tym osoby z niepełnosprawnością. – mówił Iwona Pikosz, Dyrektor zarządzający CSI Projekty Sp. z o.o. i Koordynator generalny KSON.

– Jako organizacja pozarządowa działamy już ponad 20 lat i mogę śmiało powiedzieć, że głos III sektora jest uwzględniony w debacie publicznej, staliśmy się bardziej dojrzałym społeczeństwem. Trzeba jednak pamiętać, że w XXI wieku, powinniśmy stawiać nie tylko na sam dostęp ale na jakość życia czyli większe możliwości rozwoju osobistego, edukacji i pracy zawodowej, łatwy dostęp do usług medycznych, ale także poszerzenie możliwości spędzania wolnego czasu i rekreacji. – podkreślał Stanisław Schubert, prezes Karkonoskiego Sejmiku Osób Niepełnosprawnych.

Wykluczenie zaczyna się w domu, dlatego niezmiernie ważna jest świadomość całych rodzin, o tym jak istotną rolę w życiu osoby niepełnosprawnej odgrywa praca i relacje z innymi ludźmi. Nadal organizacje i instytucje, które wspierają osoby niepełnosprawne borykają się z problemem, żeby namówić rodzica/opiekuna do tego, że dobrym pomysłem dla ich dziecka (dorosłej osoby) pójście do pracy. Wynika to m.in. z wyuczonej nadopiekuńczości, tego że najczęściej cale życie rodzice opiekowali się niepełnosprawnym dzieckiem.

Uczestnicy podkreślali jak ważną rolę w przeciwdziałaniu wykluczeniu i integracji osób niepełnosprawnych odgrywają organizacje pozarządowe, wskazując także na potrzebę organizacji ogólnopolskich kampanii społecznych, które będą podnosić świadomość całego społeczeństwa oraz rozwiązań systemowych np. tworzenia ośrodków aktywizacji zawodowej, które będą kompleksowo zabezpieczać potrzeby osób niepełnosprawnych.

– Dla powodzenia aktywizacji społecznej i zawodowej niezwykle ważna jest rola całego zespołu (psychologów, trenerów, doradców). Pracujemy m.in. nad akceptacją swoich ograniczeń,  wyłuskaniem dobrych stron oraz usystematyzowaniem dnia powszedniego. Bardzo ważne jest poczucie, że daję radę i jestem społecznie wartościową jednostką, mam swoje ograniczenia, ale też wiele możliwości, a moja praca jest wartościowa. Uczymy się także jak podchodzić do stresu w pracy, porażek. Bowiem każdego z nas niezależnie od tego czy jest osobą niepełnosprawną czy nie, dotyka stres, mylimy się, nie jesteśmy wszystkowiedzący. To pozwala na wyjście izolacji i otwarcie na świat. – podkreślała psycholog KSON, Weronika Kuleczka-Pietrasik.

Wiele osób obawia się także, że po rozpoczęciu pracy straci rentę. Trzeba jednak pamiętać, że większość osób niepełnosprawnych pracuje na część etatu, więc nie ma tego zagrożenia. Ponadto bardzo zaniedbaną grupą są osoby z niepełnoprawnością intelektualną w stopniu lekkim. Są to osoby po których na pierwszy rzut oka nie widać niepełnosprawności. Ale na miejscu pracy borykają się z wieloma problemami. I tak w przypadku, umiarkowanego stopnia – pracodawca otrzymuje dofinansowanie z PFRON, co rekompensuje skutki tego, że zakres pracy takich osób będzie ograniczony oraz tego, że potrzebują one np. asystenta. Natomiast w przypadku stopnia lekkiego, osoby również niektórych zadań nie są w stanie wykonać, ale do ich pracy nie ma niestety dofinansowania. W konsekwencji są one duże bardziej zagrożone wykluczeniem i tej grupie najtrudniej jest znaleźć zatrudnienie.

Wśród barier w zatrudnianiu osób niepełnosprawnych wskazano problem orzecznictwa dot. niepełnosprawności intelektualnej, które nie uwzględnia fenotypu behawioralnego. – Osoby te mają inny profil poznawczy i specyficzne ograniczenia. Wśród nich znajdują się osoby, które powinny mieć stopień znaczny np. reagują na stres w nieprawdopodobnie burzliwy sposób, a w większości przypadków otrzymują stopień lekki – taka osoba nie znajdzie zatrudnienia w normalnych warunkach, często do pracy potrzebny jest bowiem asystent i specjalne warunki. To jest największa dyskryminowana grupa osób niepełnosprawnych. – podkreślała Maria Libura z Centrum Badań nad Niepełnosprawnością.

Podstawową rolę w otwarciu osób niepełnosprawnych na świat odgrywa rodzina i edukacja rodzin. – Nadal zdarzają się przypadki, zwłaszcza w małych społecznościach wiejskich, ze osoby niepełnosprawne się ukrywa przed światem, zamyka w domach bez kontaktu z innymi – mówił Stanisław Schubert. – To nie powinno mieć już w obecnych czasach miejsca.

Współczynnik aktywności zawodowej osób niepełnosprawnych w wieku produkcyjnym wrastał w ostatnich latach i wynosi ok. 28%. Na przestrzeni ostatnich dziesięciu lat zauważyć można również wzrost wskaźnika zatrudnienia, który w 2019 roku wyniósł 26,8%. W roku 2019 liczba aktywnych zawodowo osób niepełnosprawnych w wieku produkcyjnym liczyła 458 tys[i]. Dużym wyzwaniem dla wszystkich były jednak lata pandemii oraz obecny kryzys gospodarczy, rosnąca inflacja, zwłaszcza rosnące koszty energii, co ogólnie przekłada się na redukcje zatrudnienia, ograniczenie inwestycji i działalności w wielu branżach. – Dlatego tym bardziej istotne jest planowanie i przeciwdziałanie negatywnym skutkom sytuacji gospodarczo-politycznej w jakiej dziś się znajdujemy. – mówiła Iwona Pikosz.

„Dwa najważniejsze dni Twojego życia to ten, w którym się urodziłeś oraz ten, w którym dowiedziałeś się, po co” – cytując Marka Twaina. Praca jest dla większości z nas integralnym i ważnym elementem życia, nie tylko ze względu na aspekt zarobkowy, ale buduje ona poczucie własnej przydatności, wartości, rozwija nasze umiejętności, dzięki niej nawiązujemy nowe znajomości i poznajemy ciekawy ludzi.

– Skorzystanie z programu aktywizacji zawodowej KSON było to dla mnie trampoliną do lepszego życia. Wszystko zaczyna się od głowy, trzeba chcieć zmiany, znaleźć w sobie wiarę, przekonać się, że warto skorzystać ze wsparcia dla osób niepełnosprawnych, nie wstydzić się. Charakter niepełnosprawności jest rzeczą drugorzędną. Chodzi o to, aby wydobyć nasz potencjał i predyspozycje, ponieważ każdy z nas ma wiele do zaoferowania. Obecnie pracuję w Mazowieckim Urzędzie Wojewódzkim, dzięki szkoleniom przygotowawczym w KSON, bardzo szybko ze stażysty stałem się regularnym pracownikiem i obecnie pracuję na czas nieokreślony. Jestem żywym przykładem, że można i warto. Mam duże wsparcie przełożonych i pracuję we wspaniałym zespole i życzę tego wszystkim innym. – podkreślał Adam Falis, beneficjent wsparcia KSON w ramach programu Stabilne Zatrudnienie finansowanego przez PFRON.

– W Mazowieckim Urzędzie Wojewódzkim staramy się blisko współpracować z organizacjami pozarządowymi oraz samodzielnie rozwijać możliwości zatrudnienia w urzędzie, jesteśmy przodownikiem w tym zakresie. My robiliśmy to metodą małych kroków, okazuje się, że można w efekcie zatrudniać dziesiątki osób z niepełnosprawnościami, jednocześnie dbając o edukację i dobro wszystkich pracowników. – dodała Anna Pankowska – Gałaj, dyrektor generalna, Mazowiecki Urząd Wojewódzki.

Osoby z niepełnosprawnościami, także z małych miasteczek i wsi, mogą liczyć na wsparcie zatrudnienia zarówno poprzez programy realizowane przez organizacje pozarządowe, samych pracodawców oraz instytucje publiczne takiej jak PFRON.

– Przykładem dobrych praktyk w tym zakresie mogą być programy WŁĄCZAM-ON oraz ONI W PRACY, dzięki którym setki osób znalazło zatrudnienie na terenach miejskich i wiejskich. Niezwykle cennym projektem jest STABILNE ZATRUDNIENIE uruchomiony przez PFRON, w ramach którego, przez ostatnie 2 lata zatrudnienie za pośrednictwem KSON znalazło w administracji rządowej i samorządowej wiele osób z niepełnosprawnościami. Mamy nadzieję, ze ta inicjatywa będzie się rozwijać i pozwoli zniwelować przepaść między dużymi miastami a terenami wiejskimi. – zaznaczał Stanisław Schubert.

– Pracodawca na wsi, to jest inny pracodawca, często jednoosobowa działalność gospodarcza, to są głownie mikro i mali przedsiębiorcy. Największa odpowiedzialność obecnie spoczywa na organizacjach pozarządowych, bowiem urzędy pracy nie radzą sobie z tym tematem, nie ma tam osób odpowiednio przeszkolonych i umiejętności. – mówiła Agata Gawska, senior ekspertka ds. rynku pracy, była Prezeska Fundacji Aktywizacja.

– To właśnie dzięki programowi STABILNE ZATRUDNIENIE udaje się znaleźć stałe zatrudnienie, dla bardzo dużej liczby osób. To wszystko dzięki pracy zespołowej i personalizacji wsparcia pod potrzeby konkretnej osoby oraz oczekiwań pracodawcy, dzięki zaangażowaniu trenerów i doradców wspieracie jest dopasowanie pod chorobę i potrzeby beneficjenta. Tego brakuje w urzędach pracy. – dodała Agnieszka Więcek, koordynator regionalny KSON.

Pracodawcy często chcą zatrudniać osoby z niepełnosprawnością, ale ciężko im jest znaleźć kandydatów z odpowiednimi kwalifikacjami – Brakuje szkoleń i możliwości zdobywania nowych umiejętności dla osób niepełnosprawnych. W przypadku osób głuchych, aby nabyć kwalifikacje, umiejętności, potrzeba tworzenia specjalnego centrum komunikacji, aby umożliwić porozumiewanie się, inaczej nie ma szansy na zatrudnienie i pracę. W ramach naszej działalności utworzyliśmy właśnie takie centrum, aby każdy mógł się skomunikować w każdej sprawie dotyczącej zatrudnienia, ale jestem zdania, że tylko działania systemowe, pozwolą na znaczne zwiększenie zatrudnienia osób z niepełnosprawnościami w Polsce. – podkreślał Krzysztof Kotyniewicz, Prezes Zarządu Głównego Polskiego Związku Głuchych.

Podobnie kwestię potrzeby stałego wsparcia widział Andrzej Brzeziński, prezes Polskiego Związku Niewidomych – Nie ma Polsce stałego systemowego finansowania rehabilitacji dla osób niepełnoprawnych. Osoba niewidoma potrzebuje w pierwszej kolejności rehabilitacji w życiu codziennym i społecznym, aby była gotowa do aktywizacji zawodowej.

– W POPON (Polska Organizacja Pracodawców Osób Niepełnosprawnych) zrzeszeni są przede wszystkim mali przedsiębiorcy, w tym osoby niepełnosprawne, dlatego trzeba pokazywać, że jest to też jest model biznesowy, że to są pracownicy którzy się sprawdzą, ale trzeba też tworzyć otoczenie, które pozwoli zatrudniać pracowników z odpowiednimi kwalifikacjami. Słyszymy od lat o nowym orzecznictwie i rozwiązaniach prawnych – ale niewiele się dzieje. Nie możemy nagiąć reguł gospodarki i ekonomii, środki powinny być przeznaczane na wykształcenie osób z niepełnosprawnością oraz stworzenie stabilności dla pracodawców, aby reguły gry nie zmieniały się w trakcie. Pokazujmy pracodawców, którzy zatrudniają osoby niepełnosprawne w pozytywnym świetle, gdyż bez doświadczenia i dobrych przykładów, pozostali się na to nie zdecydują. – mówił Krzysztof Kosiński, członek Krajowej Rady Konsultacyjnej do Spraw Osób Niepełnosprawnych z ramienia Pracodawców RP, wiceprezes Zarządu POPON-u.

Sukces osiągniemy patrząc na potrzeby osób niepełnosprawnej, zindywidualizowane podejście i dopasowywanie form pomocy, co z dużym powodzeniem robią organizacje pozarządowe przy wsparciu instytucji publicznych.

– Zgadzam się z wieloma postulatami i wyzwaniami, jednak odnoszę wrażenie że oferta, która jest na rynku obecnie jest szeroka, na większość problemów z aktywizacją zawodową mamy obecnie odpowiedzi, W ramach programu STABILNE ZATRUDNIENIE stałą pracę znalazło 50% osób, który odbywały staże. Na przyszły rok PFRON przeznaczy ponad 1 mld złotych na wsparcie dla organizacji pozarządowych. Uruchomiliśmy też zupełnie nową formę pomocy – program SAMODZIELNOŚĆ, AKTYWNOŚĆ, MOBILNOŚĆ, w ramach którego osoby, które chciałyby się aktywizować zawodowo, np. podjąć pracę w większym mieście, mogą uzyskać wsparcie na wynajęcie mieszkania na 3 lata, np. w Warszawie można uzyskać dofinansowanie nawet w wysokości 3000 zł miesięcznie w pierwszy roku. W kolejnych latach warunkiem utrzymania wsparcia jest uzyskanie zatrudnienia. Oferta jest naprawdę bogata, ale potrzeba operatorów, którzy współpracują z rodziną i otoczeniem i to jest chyba najistotniejsze, problem nie leży w środkach finansowych i ilości form pomocy. – przekonywał Krzysztof Kaca, Zastępca Dyrektora Departamentu ds. Polityki Regionalnej PFRON.

– Zgadzam się, że PFRON zmienił się diametralnie, nie ma porównania do tego co było 20 lat temu – jest bliżej ludzi, jest to kluczowe ramię finansujące działania organizacji pozarządowych wspierających osoby niepełnosprawne, projekty są bardzo przemyślane. Ogólnie jest coraz większa otwartość w urzędach, na poszukiwanie wyjścia sytuacji a nie problemów. – dodał Stanisław Schubert.

Zatrudnienie osób z niepełnosprawnością na otwartym rynku pracy wspierane jest m.in. poprzez refundację wynagrodzeń (dopłata z PFRON do pensji zatrudnionej Osoby Niepełnosprawnej), dotacje dla pracodawców na utworzenie lub wyposażenie stanowiska pracy dla Osoby Niepełnosprawnej (wypłacane ze środków PFRON za pośrednictwem Powiatowych Urzędów Pracy) oraz refundacja składek na ubezpieczenie społeczne Osób Niepełnosprawnych prowadzących działalność gospodarczą i niepełnosprawnych rolników. Ponadto Zatrudnienie osób z niepełnosprawnością na chronionym rynku pracy wspierane jest poprzez dofinansowywanie tworzenia i późniejszej działalności Zakładów Aktywności Zawodowej oraz Zakładów Pracy Chronionej.

– Wsparcie powinno mieć charakter długofalowy, systemowy. Staramy się w PFRON wychodzić na przeciw tym oczekiwaniom tworząc projekty wieloletnie, dające większą stabilność. W tej chwili trwa nabór wniosków do 29 grudnia – finansowane są działania, które odpowiadają na wiele potrzeb, rehabilitacja, aktywność sportowa, aktywizacja zawodowa. – mówił Kamil Bobek, Dyrektor Departamentu ds. Współpracy z Organizacjami Pozarządowymi PFRON.

Bardzo ważna jest także synergia i współpraca interesariuszy. – Obecnie trwa także nabór do Forum Dialogu z Organizacjami Pozarządowymi PFRON – chcemy bowiem prowadzić stały dialog, i konstruować programy i inne działania PFRON tak, aby trafiały w potrzeby osób z niepełnosprawnościami i tworzyć stabilny system wsparcia. – dodał Kamil Bobek.

– Filar zabezpieczenia społecznego to też ogromny pracodawca, zatrudniający 42 000 osób. Nasza strategia zatrudnienia osób z niepełnosprawnościami opieka się o stopniowe kamienie milowe pozwalające dojść do 6% zatrudnienia osób niepełnosprawnych w ZUS. Obecnie wskaźnik zatrudnienia w całej służbie cywilnej wynosi ponad 4%. Ustawa o dostępności przyniosła duże zmiany. Kto jeszcze 10 lat temu wiedziałby co to jest pętla indukcyjna, czym są żółte pasy na schodach itp. Dzisiaj to jest już wiedza powszechna. – mówił Krzysztof Czechowski, koordynator ds. dostępności, Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Jednostki samorządu terytorialnego są także coraz bardziej aktywne i tworzą nowe formy wsparcia i współpracy. – Dzięki współpracy z organizacjami pozarządowymi, mamy opiekunów i trenerów, pełne wsparcie potrzebne do prowadzenia osób z niepełnosprawnościami z sukcesem do zatrudnienia. W naszym mieście dużą rolę odgrywają formy ekonomii społecznej – mówiła Sylwia Bielawska, wiceprezydent Wałbrzycha – Mamy też świadomość, że już ok. 32% mieszkańców Polski stanowią osoby starsze, które także wymagają lepszej opieki i dedykowanych rozwiązań w zakresie dostępności.

Drugim dużym filarem finansowania inicjatyw na rzecz osób niepełnosprawnych są fundusze europejskie. – Z funduszy europejskich w tym obszarze skorzystało już ponad 500 000 osób niepełnosprawnych, a ¼ z nich znajduje pracę. Nie zawsze jest to jednak praca stała. Bo dominuje projektowość zadań, które po zakończeniu rzadko przekładają się na rozwiązania systemowe. Dlatego uważam, że dyskusja wymaga zaangażowania decydentów najwyższych szczebli, którzy mają wpływ na kształtowanie polityki państwa. – zaznaczył Przemysław Herman, z-ca Dyrektora Departamentu, Europejskiego Funduszu Społecznego, Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej.

– Realizując nasze projekty WŁĄCZAM-ON oraz ONI W PRACY podeszliśmy do tematu tak jakbyśmy chcieli sami zatrudniać pracowników, stąd nacisk na edukację, kursy podnoszące kompetencje, spersonalizowane i indywidualne szkolenia i porady, ułatwiające dostosowanie się do wymogów rynku pracy, w tym pracy zdalnej oraz oczywiście staże, które przygotowują przyszłych pracowników. – dodała Iwona Pikosz.

O potrzebie wypracowania konkretnych rozwiązań i wejścia tematu na poziom dyskusji sejmowej mówił poseł Robert Obaz. – W parlamencie pracują różne zespoły, które mogą podjąć się debaty i poszukiwania rozwiązań na konkretne wyzwania osób niepełnosprawnych. Jako osoba niepełnosprawna, która sama przeszła ścieżkę poszukiwania zatrudnienia, wiem jak jest to ważne.

Hasłem przewodnim drugiej części spotkania była DOSTĘPNOŚĆ. Aby integracja i aktywność w życiu społecznym osób z niepełnosprawnościami była bowiem możliwa świat dookoła musi być bardziej dostępny i otwarty –  ułatwiać życie osobom z niepełnosprawnościami, a nie utrudniać. Mowa o takich kwestiach jak możliwości w miarę swobodnego poruszania się po mieście, dojazdach z terenów wiejskich, ułatwienia architektoniczne, dostęp i dostosowanie obiektów i przestrzeni rekreacyjnych, dostępność cyfrowa czy dostęp do rehabilitacji i terapii zajęciowej oraz opieki zdrowotnej.

– Dostępność powinniśmy mieć wszyscy z tyłu głowy, tworząc obiekty, projekty i inne rozwiązania organizacyjne i systemowe. Prowadząc audyty dostępności i bezpieczeństwa oraz procesy certyfikacji w kilku województwach w kraju musimy stwierdzić, że nie w Polsce chyba ani jednego budynku, który byłby w 100 % dostosowany do potrzeb osób niepełnosprawnych. – mówiła Iwona Pikosz.

– To czy i na ile obiekty są dostosowane przekłada się na realne możliwości  uzyskania pomocy, załatwienia spraw urzędowych, zrobienia zakupów, przez osoby z niepełnosprawnością, bez konieczności pomocy innych. Co ważne, kwestie dostępności poprawiają  jakość życia każdego polskiego obywatela. – dodał Wojciech Kosarski, Dyrektor organizacyjny CSI Projekty Sp. z o.o. i Z-ca Koordynatora generalnego KSON.

Niewątpliwie proces dostosowania i dostępności powinien przyspieszać i być ważnym elementem polityki krajowej i regionalnej, aby Polska stała się krajem przyjaznym dla osób z niepełnosprawnościami. To inwestycja w przyszłość i rozwój ludzi i kraju.

PFRON, Banku Ochrony Środowiska oraz Karkonoskiego Parku Narodowego. Specjalna trasa z Kopy do Równi pod Śnieżką jest obecnie najczęściej uczęszczaną trasą turystyczną w Karkonoszach. Pokazuje to jednoznacznie, że to co dobre dla niepełnosprawnych jest także dobre dla nas wszystkich – spuentował Stanisław Schubert. Trasa uzyskała w tym roku tytuł Lidera Dostępności 2022 z rąk Prezydenta RP w kategorii dostępności przestrzennej i architektonicznej.

Okrągły stół zorganizowany przez KSON to pierwsze tego typu spotkanie, które otwiera cykl debat na temat potrzeb osób niepełnosprawnych i oczekiwanych rozwiązań. Kolejne spotkania będą poświęcone konkretnym wyzwaniom i aspektom aktywizacji oraz dostępności społecznej i zawodowej dla osób z niepełnosprawnościami.

W interesie nas wszystkich jest to, aby promować istniejące możliwości wsparcia oraz aby było ich jak najwięcej, aby osoby niepełnosprawne i ich opiekunowie byli jak najbardziej samodzielni, mieli lepszą jakość życia i aktywnie uczestniczyli w życiu społecznym, gospodarczym, kulturalnym czy politycznym.

Partnerami wydarzenia byli: Pracodawcy RP, Federacja Stowarzyszeń Amazonki, Stowarzyszenie „Zostań w Polsce”, CSI Projekty.

Patronat medialny nad wydarzeniem objęli: Co w Zdrowiu, Magazyn Integracja, Medicalpress.pl, Medkurier, Niepelnosprawni.pl, Puls Medycyny

– Obecne na spotkaniu organizacje pozarządowe działające na rzecz pacjentów i osób niepełnosprawnych są w znacznej mierze lustrem ich potrzeb oraz jednym z kluczowych głosów w dyskusji na temat kształtowania systemu opieki zdrowotnej i zabezpieczenia społecznego. Z drugiej strony instytucje publiczne, resortowe i zadaniowe mają moc sprawczą i narzędzia do tego, aby projektować odpowiednie zmiany i rozwiązania systemowe, aby skuteczniej wpierać polskich obywateli, w tym osoby z niepełnosprawnością. – mówił Iwona Pikosz, Dyrektor zarządzający CSI Projekty Sp. z o.o. i Koordynator generalny KSON.

– Jako organizacja pozarządowa działamy już ponad 20 lat i mogę śmiało powiedzieć, że głos III sektora jest uwzględniony w debacie publicznej, staliśmy się bardziej dojrzałym społeczeństwem. Trzeba jednak pamiętać, że w XXI wieku, powinniśmy stawiać nie tylko na sam dostęp ale na jakość życia czyli większe możliwości rozwoju osobistego, edukacji i pracy zawodowej, łatwy dostęp do usług medycznych, ale także poszerzenie możliwości spędzania wolnego czasu i rekreacji. – podkreślał Stanisław Schubert, prezes Karkonoskiego Sejmiku Osób Niepełnosprawnych.

Wykluczenie zaczyna się w domu, dlatego niezmiernie ważna jest świadomość całych rodzin, o tym jak istotną rolę w życiu osoby niepełnosprawnej odgrywa praca i relacje z innymi ludźmi. Nadal organizacje i instytucje, które wspierają osoby niepełnosprawne borykają się z problemem, żeby namówić rodzica/opiekuna do tego, że dobrym pomysłem dla ich dziecka (dorosłej osoby) pójście do pracy. Wynika to m.in. z wyuczonej nadopiekuńczości, tego że najczęściej cale życie rodzice opiekowali się niepełnosprawnym dzieckiem.

Uczestnicy podkreślali jak ważną rolę w przeciwdziałaniu wykluczeniu i integracji osób niepełnosprawnych odgrywają organizacje pozarządowe, wskazując także na potrzebę organizacji ogólnopolskich kampanii społecznych, które będą podnosić świadomość całego społeczeństwa oraz rozwiązań systemowych np. tworzenia ośrodków aktywizacji zawodowej, które będą kompleksowo zabezpieczać potrzeby osób niepełnosprawnych.

– Dla powodzenia aktywizacji społecznej i zawodowej niezwykle ważna jest rola całego zespołu (psychologów, trenerów, doradców). Pracujemy m.in. nad akceptacją swoich ograniczeń,  wyłuskaniem dobrych stron oraz usystematyzowaniem dnia powszedniego. Bardzo ważne jest poczucie, że daję radę i jestem społecznie wartościową jednostką, mam swoje ograniczenia, ale też wiele możliwości, a moja praca jest wartościowa. Uczymy się także jak podchodzić do stresu w pracy, porażek. Bowiem każdego z nas niezależnie od tego czy jest osobą niepełnosprawną czy nie, dotyka stres, mylimy się, nie jesteśmy wszystkowiedzący. To pozwala na wyjście izolacji i otwarcie na świat. – podkreślała psycholog KSON, Weronika Kuleczka-Pietrasik.

Wiele osób obawia się także, że po rozpoczęciu pracy straci rentę. Trzeba jednak pamiętać, że większość osób niepełnosprawnych pracuje na część etatu, więc nie ma tego zagrożenia. Ponadto bardzo zaniedbaną grupą są osoby z niepełnoprawnością intelektualną w stopniu lekkim. Są to osoby po których na pierwszy rzut oka nie widać niepełnosprawności. Ale na miejscu pracy borykają się z wieloma problemami. I tak w przypadku, umiarkowanego stopnia – pracodawca otrzymuje dofinansowanie z PFRON, co rekompensuje skutki tego, że zakres pracy takich osób będzie ograniczony oraz tego, że potrzebują one np. asystenta. Natomiast w przypadku stopnia lekkiego, osoby również niektórych zadań nie są w stanie wykonać, ale do ich pracy nie ma niestety dofinansowania. W konsekwencji są one duże bardziej zagrożone wykluczeniem i tej grupie najtrudniej jest znaleźć zatrudnienie.

Wśród barier w zatrudnianiu osób niepełnosprawnych wskazano problem orzecznictwa dot. niepełnosprawności intelektualnej, które nie uwzględnia fenotypu behawioralnego. – Osoby te mają inny profil poznawczy i specyficzne ograniczenia. Wśród nich znajdują się osoby, które powinny mieć stopień znaczny np. reagują na stres w nieprawdopodobnie burzliwy sposób, a w większości przypadków otrzymują stopień lekki – taka osoba nie znajdzie zatrudnienia w normalnych warunkach, często do pracy potrzebny jest bowiem asystent i specjalne warunki. To jest największa dyskryminowana grupa osób niepełnosprawnych. – podkreślała Maria Libura z Centrum Badań nad Niepełnosprawnością.

Podstawową rolę w otwarciu osób niepełnosprawnych na świat odgrywa rodzina i edukacja rodzin. – Nadal zdarzają się przypadki, zwłaszcza w małych społecznościach wiejskich, ze osoby niepełnosprawne się ukrywa przed światem, zamyka w domach bez kontaktu z innymi – mówił Stanisław Schubert. – To nie powinno mieć już w obecnych czasach miejsca.

Współczynnik aktywności zawodowej osób niepełnosprawnych w wieku produkcyjnym wrastał w ostatnich latach i wynosi ok. 28%. Na przestrzeni ostatnich dziesięciu lat zauważyć można również wzrost wskaźnika zatrudnienia, który w 2019 roku wyniósł 26,8%. W roku 2019 liczba aktywnych zawodowo osób niepełnosprawnych w wieku produkcyjnym liczyła 458 tys[i]. Dużym wyzwaniem dla wszystkich były jednak lata pandemii oraz obecny kryzys gospodarczy, rosnąca inflacja, zwłaszcza rosnące koszty energii, co ogólnie przekłada się na redukcje zatrudnienia, ograniczenie inwestycji i działalności w wielu branżach. – Dlatego tym bardziej istotne jest planowanie i przeciwdziałanie negatywnym skutkom sytuacji gospodarczo-politycznej w jakiej dziś się znajdujemy. – mówiła Iwona Pikosz.

„Dwa najważniejsze dni Twojego życia to ten, w którym się urodziłeś oraz ten, w którym dowiedziałeś się, po co” – cytując Marka Twaina. Praca jest dla większości z nas integralnym i ważnym elementem życia, nie tylko ze względu na aspekt zarobkowy, ale buduje ona poczucie własnej przydatności, wartości, rozwija nasze umiejętności, dzięki niej nawiązujemy nowe znajomości i poznajemy ciekawy ludzi.

– Skorzystanie z programu aktywizacji zawodowej KSON było to dla mnie trampoliną do lepszego życia. Wszystko zaczyna się od głowy, trzeba chcieć zmiany, znaleźć w sobie wiarę, przekonać się, że warto skorzystać ze wsparcia dla osób niepełnosprawnych, nie wstydzić się. Charakter niepełnosprawności jest rzeczą drugorzędną. Chodzi o to, aby wydobyć nasz potencjał i predyspozycje, ponieważ każdy z nas ma wiele do zaoferowania. Obecnie pracuję w Mazowieckim Urzędzie Wojewódzkim, dzięki szkoleniom przygotowawczym w KSON, bardzo szybko ze stażysty stałem się regularnym pracownikiem i obecnie pracuję na czas nieokreślony. Jestem żywym przykładem, że można i warto. Mam duże wsparcie przełożonych i pracuję we wspaniałym zespole i życzę tego wszystkim innym. – podkreślał Adam Falis, beneficjent wsparcia KSON w ramach programu Stabilne Zatrudnienie finansowanego przez PFRON.

– W Mazowieckim Urzędzie Wojewódzkim staramy się blisko współpracować z organizacjami pozarządowymi oraz samodzielnie rozwijać możliwości zatrudnienia w urzędzie, jesteśmy przodownikiem w tym zakresie. My robiliśmy to metodą małych kroków, okazuje się, że można w efekcie zatrudniać dziesiątki osób z niepełnosprawnościami, jednocześnie dbając o edukację i dobro wszystkich pracowników. – dodała Anna Pankowska – Gałaj, dyrektor generalna, Mazowiecki Urząd Wojewódzki.

Osoby z niepełnosprawnościami, także z małych miasteczek i wsi, mogą liczyć na wsparcie zatrudnienia zarówno poprzez programy realizowane przez organizacje pozarządowe, samych pracodawców oraz instytucje publiczne takiej jak PFRON.

– Przykładem dobrych praktyk w tym zakresie mogą być programy WŁĄCZAM-ON oraz ONI W PRACY, dzięki którym setki osób znalazło zatrudnienie na terenach miejskich i wiejskich. Niezwykle cennym projektem jest STABILNE ZATRUDNIENIE uruchomiony przez PFRON, w ramach którego, przez ostatnie 2 lata zatrudnienie za pośrednictwem KSON znalazło w administracji rządowej i samorządowej wiele osób z niepełnosprawnościami. Mamy nadzieję, ze ta inicjatywa będzie się rozwijać i pozwoli zniwelować przepaść między dużymi miastami a terenami wiejskimi. – zaznaczał Stanisław Schubert.

– Pracodawca na wsi, to jest inny pracodawca, często jednoosobowa działalność gospodarcza, to są głownie mikro i mali przedsiębiorcy. Największa odpowiedzialność obecnie spoczywa na organizacjach pozarządowych, bowiem urzędy pracy nie radzą sobie z tym tematem, nie ma tam osób odpowiednio przeszkolonych i umiejętności. – mówiła Agata Gawska, senior ekspertka ds. rynku pracy, była Prezeska Fundacji Aktywizacja.

– To właśnie dzięki programowi STABILNE ZATRUDNIENIE udaje się znaleźć stałe zatrudnienie, dla bardzo dużej liczby osób. To wszystko dzięki pracy zespołowej i personalizacji wsparcia pod potrzeby konkretnej osoby oraz oczekiwań pracodawcy, dzięki zaangażowaniu trenerów i doradców wspieracie jest dopasowanie pod chorobę i potrzeby beneficjenta. Tego brakuje w urzędach pracy. – dodała Agnieszka Więcek, koordynator regionalny KSON.

Pracodawcy często chcą zatrudniać osoby z niepełnosprawnością, ale ciężko im jest znaleźć kandydatów z odpowiednimi kwalifikacjami – Brakuje szkoleń i możliwości zdobywania nowych umiejętności dla osób niepełnosprawnych. W przypadku osób głuchych, aby nabyć kwalifikacje, umiejętności, potrzeba tworzenia specjalnego centrum komunikacji, aby umożliwić porozumiewanie się, inaczej nie ma szansy na zatrudnienie i pracę. W ramach naszej działalności utworzyliśmy właśnie takie centrum, aby każdy mógł się skomunikować w każdej sprawie dotyczącej zatrudnienia, ale jestem zdania, że tylko działania systemowe, pozwolą na znaczne zwiększenie zatrudnienia osób z niepełnosprawnościami w Polsce. – podkreślał Krzysztof Kotyniewicz, Prezes Zarządu Głównego Polskiego Związku Głuchych.

Podobnie kwestię potrzeby stałego wsparcia widział Andrzej Brzeziński, prezes Polskiego Związku Niewidomych – Nie ma Polsce stałego systemowego finansowania rehabilitacji dla osób niepełnoprawnych. Osoba niewidoma potrzebuje w pierwszej kolejności rehabilitacji w życiu codziennym i społecznym, aby była gotowa do aktywizacji zawodowej.

– W POPON (Polska Organizacja Pracodawców Osób Niepełnosprawnych) zrzeszeni są przede wszystkim mali przedsiębiorcy, w tym osoby niepełnosprawne, dlatego trzeba pokazywać, że jest to też jest model biznesowy, że to są pracownicy którzy się sprawdzą, ale trzeba też tworzyć otoczenie, które pozwoli zatrudniać pracowników z odpowiednimi kwalifikacjami. Słyszymy od lat o nowym orzecznictwie i rozwiązaniach prawnych – ale niewiele się dzieje. Nie możemy nagiąć reguł gospodarki i ekonomii, środki powinny być przeznaczane na wykształcenie osób z niepełnosprawnością oraz stworzenie stabilności dla pracodawców, aby reguły gry nie zmieniały się w trakcie. Pokazujmy pracodawców, którzy zatrudniają osoby niepełnosprawne w pozytywnym świetle, gdyż bez doświadczenia i dobrych przykładów, pozostali się na to nie zdecydują. – mówił Krzysztof Kosiński, członek Krajowej Rady Konsultacyjnej do Spraw Osób Niepełnosprawnych z ramienia Pracodawców RP, wiceprezes Zarządu POPON-u.

Sukces osiągniemy patrząc na potrzeby osób niepełnosprawnej, zindywidualizowane podejście i dopasowywanie form pomocy, co z dużym powodzeniem robią organizacje pozarządowe przy wsparciu instytucji publicznych.

– Zgadzam się z wieloma postulatami i wyzwaniami, jednak odnoszę wrażenie że oferta, która jest na rynku obecnie jest szeroka, na większość problemów z aktywizacją zawodową mamy obecnie odpowiedzi, W ramach programu STABILNE ZATRUDNIENIE stałą pracę znalazło 50% osób, który odbywały staże. Na przyszły rok PFRON przeznaczy ponad 1 mld złotych na wsparcie dla organizacji pozarządowych. Uruchomiliśmy też zupełnie nową formę pomocy – program SAMODZIELNOŚĆ, AKTYWNOŚĆ, MOBILNOŚĆ, w ramach którego osoby, które chciałyby się aktywizować zawodowo, np. podjąć pracę w większym mieście, mogą uzyskać wsparcie na wynajęcie mieszkania na 3 lata, np. w Warszawie można uzyskać dofinansowanie nawet w wysokości 3000 zł miesięcznie w pierwszy roku. W kolejnych latach warunkiem utrzymania wsparcia jest uzyskanie zatrudnienia. Oferta jest naprawdę bogata, ale potrzeba operatorów, którzy współpracują z rodziną i otoczeniem i to jest chyba najistotniejsze, problem nie leży w środkach finansowych i ilości form pomocy. – przekonywał Krzysztof Kaca, Zastępca Dyrektora Departamentu ds. Polityki Regionalnej PFRON.

– Zgadzam się, że PFRON zmienił się diametralnie, nie ma porównania do tego co było 20 lat temu – jest bliżej ludzi, jest to kluczowe ramię finansujące działania organizacji pozarządowych wspierających osoby niepełnosprawne, projekty są bardzo przemyślane. Ogólnie jest coraz większa otwartość w urzędach, na poszukiwanie wyjścia sytuacji a nie problemów. – dodał Stanisław Schubert.

Zatrudnienie osób z niepełnosprawnością na otwartym rynku pracy wspierane jest m.in. poprzez refundację wynagrodzeń (dopłata z PFRON do pensji zatrudnionej Osoby Niepełnosprawnej), dotacje dla pracodawców na utworzenie lub wyposażenie stanowiska pracy dla Osoby Niepełnosprawnej (wypłacane ze środków PFRON za pośrednictwem Powiatowych Urzędów Pracy) oraz refundacja składek na ubezpieczenie społeczne Osób Niepełnosprawnych prowadzących działalność gospodarczą i niepełnosprawnych rolników. Ponadto Zatrudnienie osób z niepełnosprawnością na chronionym rynku pracy wspierane jest poprzez dofinansowywanie tworzenia i późniejszej działalności Zakładów Aktywności Zawodowej oraz Zakładów Pracy Chronionej.

– Wsparcie powinno mieć charakter długofalowy, systemowy. Staramy się w PFRON wychodzić na przeciw tym oczekiwaniom tworząc projekty wieloletnie, dające większą stabilność. W tej chwili trwa nabór wniosków do 29 grudnia – finansowane są działania, które odpowiadają na wiele potrzeb, rehabilitacja, aktywność sportowa, aktywizacja zawodowa. – mówił Kamil Bobek, Dyrektor Departamentu ds. Współpracy z Organizacjami Pozarządowymi PFRON.

Bardzo ważna jest także synergia i współpraca interesariuszy. – Obecnie trwa także nabór do Forum Dialogu z Organizacjami Pozarządowymi PFRON – chcemy bowiem prowadzić stały dialog, i konstruować programy i inne działania PFRON tak, aby trafiały w potrzeby osób z niepełnosprawnościami i tworzyć stabilny system wsparcia. – dodał Kamil Bobek.

– Filar zabezpieczenia społecznego to też ogromny pracodawca, zatrudniający 42 000 osób. Nasza strategia zatrudnienia osób z niepełnosprawnościami opieka się o stopniowe kamienie milowe pozwalające dojść do 6% zatrudnienia osób niepełnosprawnych w ZUS. Obecnie wskaźnik zatrudnienia w całej służbie cywilnej wynosi ponad 4%. Ustawa o dostępności przyniosła duże zmiany. Kto jeszcze 10 lat temu wiedziałby co to jest pętla indukcyjna, czym są żółte pasy na schodach itp. Dzisiaj to jest już wiedza powszechna. – mówił Krzysztof Czechowski, koordynator ds. dostępności, Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Jednostki samorządu terytorialnego są także coraz bardziej aktywne i tworzą nowe formy wsparcia i współpracy. – Dzięki współpracy z organizacjami pozarządowymi, mamy opiekunów i trenerów, pełne wsparcie potrzebne do prowadzenia osób z niepełnosprawnościami z sukcesem do zatrudnienia. W naszym mieście dużą rolę odgrywają formy ekonomii społecznej – mówiła Sylwia Bielawska, wiceprezydent Wałbrzycha – Mamy też świadomość, że już ok. 32% mieszkańców Polski stanowią osoby starsze, które także wymagają lepszej opieki i dedykowanych rozwiązań w zakresie dostępności.

Drugim dużym filarem finansowania inicjatyw na rzecz osób niepełnosprawnych są fundusze europejskie. – Z funduszy europejskich w tym obszarze skorzystało już ponad 500 000 osób niepełnosprawnych, a ¼ z nich znajduje pracę. Nie zawsze jest to jednak praca stała. Bo dominuje projektowość zadań, które po zakończeniu rzadko przekładają się na rozwiązania systemowe. Dlatego uważam, że dyskusja wymaga zaangażowania decydentów najwyższych szczebli, którzy mają wpływ na kształtowanie polityki państwa. – zaznaczył Przemysław Herman, z-ca Dyrektora Departamentu, Europejskiego Funduszu Społecznego, Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej.

– Realizując nasze projekty WŁĄCZAM-ON oraz ONI W PRACY podeszliśmy do tematu tak jakbyśmy chcieli sami zatrudniać pracowników, stąd nacisk na edukację, kursy podnoszące kompetencje, spersonalizowane i indywidualne szkolenia i porady, ułatwiające dostosowanie się do wymogów rynku pracy, w tym pracy zdalnej oraz oczywiście staże, które przygotowują przyszłych pracowników. – dodała Iwona Pikosz.

O potrzebie wypracowania konkretnych rozwiązań i wejścia tematu na poziom dyskusji sejmowej mówił poseł Robert Obaz. – W parlamencie pracują różne zespoły, które mogą podjąć się debaty i poszukiwania rozwiązań na konkretne wyzwania osób niepełnosprawnych. Jako osoba niepełnosprawna, która sama przeszła ścieżkę poszukiwania zatrudnienia, wiem jak jest to ważne.

Hasłem przewodnim drugiej części spotkania była DOSTĘPNOŚĆ. Aby integracja i aktywność w życiu społecznym osób z niepełnosprawnościami była bowiem możliwa świat dookoła musi być bardziej dostępny i otwarty –  ułatwiać życie osobom z niepełnosprawnościami, a nie utrudniać. Mowa o takich kwestiach jak możliwości w miarę swobodnego poruszania się po mieście, dojazdach z terenów wiejskich, ułatwienia architektoniczne, dostęp i dostosowanie obiektów i przestrzeni rekreacyjnych, dostępność cyfrowa czy dostęp do rehabilitacji i terapii zajęciowej oraz opieki zdrowotnej.

– Dostępność powinniśmy mieć wszyscy z tyłu głowy, tworząc obiekty, projekty i inne rozwiązania organizacyjne i systemowe. Prowadząc audyty dostępności i bezpieczeństwa oraz procesy certyfikacji w kilku województwach w kraju musimy stwierdzić, że nie w Polsce chyba ani jednego budynku, który byłby w 100 % dostosowany do potrzeb osób niepełnosprawnych. – mówiła Iwona Pikosz.

– To czy i na ile obiekty są dostosowane przekłada się na realne możliwości  uzyskania pomocy, załatwienia spraw urzędowych, zrobienia zakupów, przez osoby z niepełnosprawnością, bez konieczności pomocy innych. Co ważne, kwestie dostępności poprawiają  jakość życia każdego polskiego obywatela. – dodał Wojciech Kosarski, Dyrektor organizacyjny CSI Projekty Sp. z o.o. i Z-ca Koordynatora generalnego KSON.

Niewątpliwie proces dostosowania i dostępności powinien przyspieszać i być ważnym elementem polityki krajowej i regionalnej, aby Polska stała się krajem przyjaznym dla osób z niepełnosprawnościami. To inwestycja w przyszłość i rozwój ludzi i kraju.

PFRON, Banku Ochrony Środowiska oraz Karkonoskiego Parku Narodowego. Specjalna trasa z Kopy do Równi pod Śnieżką jest obecnie najczęściej uczęszczaną trasą turystyczną w Karkonoszach. Pokazuje to jednoznacznie, że to co dobre dla niepełnosprawnych jest także dobre dla nas wszystkich – spuentował Stanisław Schubert. Trasa uzyskała w tym roku tytuł Lidera Dostępności 2022 z rąk Prezydenta RP w kategorii dostępności przestrzennej i architektonicznej.

Okrągły stół zorganizowany przez KSON to pierwsze tego typu spotkanie, które otwiera cykl debat na temat potrzeb osób niepełnosprawnych i oczekiwanych rozwiązań. Kolejne spotkania będą poświęcone konkretnym wyzwaniom i aspektom aktywizacji oraz dostępności społecznej i zawodowej dla osób z niepełnosprawnościami.

W interesie nas wszystkich jest to, aby promować istniejące możliwości wsparcia oraz aby było ich jak najwięcej, aby osoby niepełnosprawne i ich opiekunowie byli jak najbardziej samodzielni, mieli lepszą jakość życia i aktywnie uczestniczyli w życiu społecznym, gospodarczym, kulturalnym czy politycznym.

Partnerami wydarzenia byli: Pracodawcy RP, Federacja Stowarzyszeń Amazonki, Stowarzyszenie „Zostań w Polsce”, CSI Projekty.

Patronat medialny nad wydarzeniem objęli: Co w Zdrowiu, Magazyn Integracja, Medicalpress.pl, Medkurier, Niepelnosprawni.pl, Puls Medycyny

KSON skupia 12 inwalidzkich organizacji pozarządowych, 38 członków wspierających, w tym zakłady pracy chronionej, działając na rzecz wielu tysięcy członków, a także nie zrzeszonych osób niepełnosprawnych, reprezentując w ten sposób znaczną część środowiska osób niepełnosprawnych na Dolnym Śląsku.

 

– Współpracujemy aktywnie w zakresie udzielania pomocy potrzebującym i często wspólnie aplikujemy o wsparcie finansowe. Dzięki temu, że coraz więcej środków jest przeznaczanych na aktywizację społeczną i zawodową osób z niepełnosprawnościami, dzięki możemy jeszcze lepiej pomagać, tu i teraz– jak głosi hasło naszej nowej kampanii „Żyj Pełnią. Tu i Teraz. – dodaje Stanisław Schubert.

 

Stowarzyszenie prowadzi także społeczną agencję zatrudnienia i informację dla osób niepełnosprawnych o działalności urzędów i instytucji administracji rządowej i samorządowej,  wnioskuje o usuwanie barier architektonicznych i społecznych, interweniuje w szczególnych przypadkach dotyczących indywidualnych i zbiorowych problemów inwalidów oraz inicjuje i współorganizuje imprezy sportowe, kulturalne i turystyczne o charakterze integracyjnym, wspierających aktywność osób niepełnosprawnych w tych dziedzinach.

 

– W ciągu tylko ostatniego miesiąca zorganizowaliśmy dwa spotkania z prawie setką chorych przewlekle, stale udzielamy porad w ramach Centrum Informacji i Wsparcia. Razem z Marszałkiem Województwa zaplanowaliśmy w sierpniu spotkanie dotyczące poprawy dostępu do usług medycznych z udziałem przedstawicieli szpitali w Jeleniej Górze i Wrocławia. Jesteśmy orędownikami realizacji działań prozdrowotnych finansowanych z podatku cukrowego. – podkreśla Schubert.

 

W ramach Międzynarodowego Centrum Informacji i Wsparcia Osób Niepełnosprawnych (CIWON), KSON realnie wspiera osoby niepełnosprawne, pacjentów i ich opiekunów poprzez bezpłatne poradnictwo prawne, socjalne, psychologiczne, psychoterapeutyczne i obywatelskie. Za pośrednictwem bezpłatnej, ogólnodostępnej infolinii 800 700 025 oraz terenowych biur Sejmiku w Warszawie, Poznaniu, Gorzowie, Zielonej Górze, Jeleniej Górze, Cieszynie, Krakowie, docieramy do wielu tysięcy osób niepełnosprawnych lub ich rodzin, pomagając rozwiązywać ich osobiste problemy. Łącznie w okresie od marca 2021 do marca 2022 roku zrealizowano 17759 godzin pracy doradców, udzielono 10819 porad. Z usług centrum skorzystały 3421 osoby.

Zadania doradców skupiają się zarówno na pracy z osobami z niepełnosprawnością, jak i ich rodzinami oraz innymi osobami z ich najbliższego otoczenia np. znajomymi, przyjaciółmi, partnerami, opiekunami. Celem tej formy wsparcia jest przede wszystkim rozwiazywanie problemów socjalno-bytowych osób niepełnosprawnych, poprawa ich kondycji życiowej, zapobieganie różnym formom wykluczenia (zwłaszcza z powodu ubóstwa, braku informacji, nieznajomości działania instytucji i życia codziennego).

 

– Przez ponad dwa lata po wypadku, który był przyczyną mojej niepełnosprawności, szukałem jakiegokolwiek zatrudnienia. To właśnie KSON pomógł mi znaleźć staż i zajęcie. Obecnie sam pomagam innym, staram się docierać jak najszerzej z informacją o różnych formach wsparcia do osób wykluczonych i niepełnosprawnych, starszych, pacjentów). Samemu ciężko się odnaleźć i znaleźć rzetelne informacje. – podkreśla Adam Dąbrowski, beneficjent i przedstawiciel KSON.

 

KSON konsultuje także akty prawne zarówno lokalne oraz krajowe z radnymi i parlamentarzystami. Stawia się w roli organizacji strażniczej, analizując przejrzystość życia publicznego oraz będąc orędownikiem ruchu obywatelskiego. Razem z Fundacją im. Stefana Batorego, realizuje od ponad 8 lat akcję „Masz Głos, Masz Wybór”, inspirując i poszerzając zasadę dialogu społecznego.

 

Zakres wsparcia doradców CIWON jest bardzo szeroki, począwszy od koordynacji współpracy z innymi specjalistami i szeregiem instytucji w zakresie włączenia społecznego, samodzielności i niezbędnego wsparcia dla bezpiecznego życia w środowisku lokalnym, poprzez wsparcie w realizacji obowiązków życia codziennego (np. zakładanie konta bankowego, nabywanie nieruchomości, korzystanie z transportu publicznego lub uzyskanie uprawnień do kierowania pojazdami, korzystanie z oferty pomocowej (m.in. socjalnej i mieszkaniowej), edukacyjnej, rozwojowej oraz rozrywkowo-kulturalnej) oraz pomoc w rozwiązywaniu problemów dnia codziennego, nauka sposobów rozwiązywania tych problemów, i poszukanie indywidualnych sposobów radzenia sobie z nimi.

 

Pomoc obejmuje także wsparcie w realizacji spraw bytowych, szczególnie budżetowych: pomoc w składaniu wniosków o mieszkania socjalne lub kwaterunkowe, pozyskiwaniu środków na zagospodarowanie, wyposażanie mieszkań, pomocy w budowaniu lokalnego wsparcia społecznego, zwłaszcza sąsiedzkiego, umiejętne doradztwo dotyczące przysługujących uprawnień uprawnieniach np. prawo do świadczeń rodzinnych, jak 500 plus, prawo do świadczeń zdrowotnych oraz wsparcie dotyczące kształcenia, wychowania i opieki nad dziećmi. Ważnym elementem CIWON jest także doradztwo związane z samoobsługą, rekreacją, zdrowym odżywianiem oraz prowadzeniem zdrowego trybu życia.  Doradcy w swoich działaniach przywiązywali dużą wagę do kształtowania odpowiednich nawyków higienicznych i estetycznych u beneficjentów, ponieważ zaniedbania w tych obszarach mogą utrudniać proces ich integracji społecznej i zawodowej oraz doradztwo zawodowe polegające na przygotowaniu do poszukiwania pracy oraz  na ustalenia z beneficjentem szeregu działań dostosowanych do jego sytuacji osobistej, życiowej  oraz warunków na rynku pracy. Doradcy wspólnie z beneficjentami  analizują  jego predyspozycje do wykonywania określonego zawodu, uczą poszukiwać pracy, pomagają konstruować CV i list motywacyjny (bądź inne dokumenty aplikacyjne), przygotowują uczestnika do rozmowy kwalifikacyjnej i podjęcia pracy.

 

W okresie pandemii, ze względu na szczególne ograniczenia w funkcjonowaniu urzędów, sądów oraz innych placówek doradztwo prawne było szczególnie istotne i potrzebne. Skupiało się na pomocy w kontakcie telefonicznym i mailowym z urzędami, sądami, pracodawcami. Prawnicy – doradcy śledzili na bieżąco zmieniające się przepisy oraz rozporządzenia,  poszukiwali rozwiązań i wsparcia dla beneficjentów, wyszukując przysługujące osobom z niepełnosprawnością nowe ulgi i uprawnienia, pomagali w wypełnianiu wniosków do organizacji wspierających, omawiali i przybliżali nowe przepisy  i rozporządzenia, uwrażliwiali beneficjentów oraz ich rodziny na ich przestrzeganie. Wspierali także beneficjentów w okresie przebywania na kwarantannie i w izolacji z powodu infekcji koronawirusa. Często reprezentowali, za zgodą i w obecności beneficjentów, ich interesy w rozmowach telefonicznych z urzędami i instytucjami publicznymi, w administracją, sądem lub instytucjami zajmującymi się wydawaniem orzeczeń. Odpowiadali za przygotowanie pism, wypełnianie formularzy, kompletowanie niezbędnej dokumentacji, czy składanie wniosków.

 

Do najczęstszych i najbardziej poważnych problemów osób niepełnosprawnych, które zgłosiły się do programu CIWON, należały zadłużenia finansowe, przemoc w rodzinie oraz brak środków na zaspakajanie podstawowych potrzeb życiowych, nieracjonalne gospodarowanie zasobami finansowymi. W tym zakresie niezbędna była współpraca prawników z pozostałym personelem merytorycznym: ekonomistami, doradcami finansowymi. Inne dotyczyły przemocy domowej oraz znęcania się, zarówno w otoczeniu domowym jak poza domem – w środowisku rówieśniczym. Wsparcie w tych sytuacjach sprowadzało się do odpowiedniego rozpoznania sytuacji oraz bezpośredniej interwencji i pomocy rodzinie. W związku z nowymi potrzebami beneficjentów doradcy CIWON podejmowali także współpracę z kuratorami sądowymi, konsultując planowane działania i decyzje, związaną w niektórych przypadkach ze sprawowaniem przez nich opieki nad ich małoletnimi dziećmi.

 

Wsparcie psychologiczne nie tylko uzupełnia ale i wzmacnia pozostałe formy rehabilitacji. Co ważne jest ono dopasowane do indywidualnych potrzeb każdej osoby. Podczas konsultacji w celach diagnostycznych psycholog zbiera od uczestnika wywiad o faktach z życia, sytuacji rodzinnej, doświadczeniach edukacyjnych, zawodowych, sposobów budowania relacji, postrzeganiu problemów, zasobów i potrzeb. Problemy najczęściej zgłaszane przez osoby korzystają ze wsparcia obejmowały: osłabioną zdolność do samokontroli emocjonalnej, deficyty w zakresie komunikacji oraz rozumienia sytuacji społecznych, a także trudności w relacjach interpersonalnych.

 

Indywidualna praca psychologów skupia się na pomocy w sytuacjach kryzysu, w tym choroby, śmierci bliskich osób lub pogorszenia się zdrowia beneficjenta, poradnictwie, wzmocnienia, wskazówek czy psychoedukacji w sytuacji podejmowania decyzji, rozpoczynania nowej aktywności, psychoterapii mającej na celu wzmacnianie poczucie odpowiedzialności uczestnika za samego siebie, za swoje sprawy i otoczenie. Sprzyja to wychodzeniu z bierności i bezradności, jednocześnie akcentując autonomiczność i wpływ uczestnika na swoje życie. Ważnym elementem spotkań z psychologiem było w ostatnim czasie także wzmocnienie poczucia bezpieczeństwa beneficjentów ich rodzin zachwianego poprzez zagrożenia cywilizacyjne jakim był wybuch wojny w Ukrainie. Wśród trudności zgłaszanych przez uczestników oprócz kryzysów psychicznych, znalazły się także problemy z uzależnieniami, zarówno od substancji psychoaktywnych jak i uzależnienia behawioralne.  

 

Rzecznik Osób z Niepełnosprawnościami udziela pomocy i wsparcia w realizacji spraw życiowych w kontakcie z instytucjami zajmującymi się wydawaniem orzeczeń o niepełnosprawności, w tym w przygotowywaniu pism, wypełnianiu formularzy, kompletowaniu niezbędnej dokumentacji, składaniu wniosków, podań itp., asysta podczas wezwań na komisje.  W ramach Centrum Wsparcia, rzecznik wspiera w formalnościach związanych ze sprawami rodzinnymi, administracyjnymi, sądowymi oraz bankowymi.  Beneficjentom, ze względu na ich ograniczone zdolności poznawcze, często zdarza się podejmować nieracjonalne decyzje co do podejmowania zobowiązań i podpisywaniu umów z różnymi podmiotami.  Znacząca część uczestników ma trudności w sprawnym czytaniu i  pisaniu, a co za tym idzie, z poprawnym wypełnianiem druków urzędowych, więc pomoc w tym zakresie polegała na przygotowaniu i/lub towarzyszeniu im w trakcie realizacji spraw urzędowych w takim zakresie, który jest niezbędny do efektywnego załatwienia sprawy i nie umniejszający zaufania beneficjenta do własnych kompetencji.   

 

Więcej informacji na temat KSON na:
https://kson.pl/

 

 

KSON skupia 12 inwalidzkich organizacji pozarządowych, 38 członków wspierających, w tym zakłady pracy chronionej, działając na rzecz wielu tysięcy członków, a także nie zrzeszonych osób niepełnosprawnych, reprezentując w ten sposób znaczną część środowiska osób niepełnosprawnych na Dolnym Śląsku.

 

– Współpracujemy aktywnie w zakresie udzielania pomocy potrzebującym i często wspólnie aplikujemy o wsparcie finansowe. Dzięki temu, że coraz więcej środków jest przeznaczanych na aktywizację społeczną i zawodową osób z niepełnosprawnościami, dzięki możemy jeszcze lepiej pomagać, tu i teraz– jak głosi hasło naszej nowej kampanii „Żyj Pełnią. Tu i Teraz. – dodaje Stanisław Schubert.

 

Stowarzyszenie prowadzi także społeczną agencję zatrudnienia i informację dla osób niepełnosprawnych o działalności urzędów i instytucji administracji rządowej i samorządowej,  wnioskuje o usuwanie barier architektonicznych i społecznych, interweniuje w szczególnych przypadkach dotyczących indywidualnych i zbiorowych problemów inwalidów oraz inicjuje i współorganizuje imprezy sportowe, kulturalne i turystyczne o charakterze integracyjnym, wspierających aktywność osób niepełnosprawnych w tych dziedzinach.

 

– W ciągu tylko ostatniego miesiąca zorganizowaliśmy dwa spotkania z prawie setką chorych przewlekle, stale udzielamy porad w ramach Centrum Informacji i Wsparcia. Razem z Marszałkiem Województwa zaplanowaliśmy w sierpniu spotkanie dotyczące poprawy dostępu do usług medycznych z udziałem przedstawicieli szpitali w Jeleniej Górze i Wrocławia. Jesteśmy orędownikami realizacji działań prozdrowotnych finansowanych z podatku cukrowego. – podkreśla Schubert.

 

W ramach Międzynarodowego Centrum Informacji i Wsparcia Osób Niepełnosprawnych (CIWON), KSON realnie wspiera osoby niepełnosprawne, pacjentów i ich opiekunów poprzez bezpłatne poradnictwo prawne, socjalne, psychologiczne, psychoterapeutyczne i obywatelskie. Za pośrednictwem bezpłatnej, ogólnodostępnej infolinii 800 700 025 oraz terenowych biur Sejmiku w Warszawie, Poznaniu, Gorzowie, Zielonej Górze, Jeleniej Górze, Cieszynie, Krakowie, docieramy do wielu tysięcy osób niepełnosprawnych lub ich rodzin, pomagając rozwiązywać ich osobiste problemy. Łącznie w okresie od marca 2021 do marca 2022 roku zrealizowano 17759 godzin pracy doradców, udzielono 10819 porad. Z usług centrum skorzystały 3421 osoby.

Zadania doradców skupiają się zarówno na pracy z osobami z niepełnosprawnością, jak i ich rodzinami oraz innymi osobami z ich najbliższego otoczenia np. znajomymi, przyjaciółmi, partnerami, opiekunami. Celem tej formy wsparcia jest przede wszystkim rozwiazywanie problemów socjalno-bytowych osób niepełnosprawnych, poprawa ich kondycji życiowej, zapobieganie różnym formom wykluczenia (zwłaszcza z powodu ubóstwa, braku informacji, nieznajomości działania instytucji i życia codziennego).

 

– Przez ponad dwa lata po wypadku, który był przyczyną mojej niepełnosprawności, szukałem jakiegokolwiek zatrudnienia. To właśnie KSON pomógł mi znaleźć staż i zajęcie. Obecnie sam pomagam innym, staram się docierać jak najszerzej z informacją o różnych formach wsparcia do osób wykluczonych i niepełnosprawnych, starszych, pacjentów). Samemu ciężko się odnaleźć i znaleźć rzetelne informacje. – podkreśla Adam Dąbrowski, beneficjent i przedstawiciel KSON.

 

KSON konsultuje także akty prawne zarówno lokalne oraz krajowe z radnymi i parlamentarzystami. Stawia się w roli organizacji strażniczej, analizując przejrzystość życia publicznego oraz będąc orędownikiem ruchu obywatelskiego. Razem z Fundacją im. Stefana Batorego, realizuje od ponad 8 lat akcję „Masz Głos, Masz Wybór”, inspirując i poszerzając zasadę dialogu społecznego.

 

Zakres wsparcia doradców CIWON jest bardzo szeroki, począwszy od koordynacji współpracy z innymi specjalistami i szeregiem instytucji w zakresie włączenia społecznego, samodzielności i niezbędnego wsparcia dla bezpiecznego życia w środowisku lokalnym, poprzez wsparcie w realizacji obowiązków życia codziennego (np. zakładanie konta bankowego, nabywanie nieruchomości, korzystanie z transportu publicznego lub uzyskanie uprawnień do kierowania pojazdami, korzystanie z oferty pomocowej (m.in. socjalnej i mieszkaniowej), edukacyjnej, rozwojowej oraz rozrywkowo-kulturalnej) oraz pomoc w rozwiązywaniu problemów dnia codziennego, nauka sposobów rozwiązywania tych problemów, i poszukanie indywidualnych sposobów radzenia sobie z nimi.

 

Pomoc obejmuje także wsparcie w realizacji spraw bytowych, szczególnie budżetowych: pomoc w składaniu wniosków o mieszkania socjalne lub kwaterunkowe, pozyskiwaniu środków na zagospodarowanie, wyposażanie mieszkań, pomocy w budowaniu lokalnego wsparcia społecznego, zwłaszcza sąsiedzkiego, umiejętne doradztwo dotyczące przysługujących uprawnień uprawnieniach np. prawo do świadczeń rodzinnych, jak 500 plus, prawo do świadczeń zdrowotnych oraz wsparcie dotyczące kształcenia, wychowania i opieki nad dziećmi. Ważnym elementem CIWON jest także doradztwo związane z samoobsługą, rekreacją, zdrowym odżywianiem oraz prowadzeniem zdrowego trybu życia.  Doradcy w swoich działaniach przywiązywali dużą wagę do kształtowania odpowiednich nawyków higienicznych i estetycznych u beneficjentów, ponieważ zaniedbania w tych obszarach mogą utrudniać proces ich integracji społecznej i zawodowej oraz doradztwo zawodowe polegające na przygotowaniu do poszukiwania pracy oraz  na ustalenia z beneficjentem szeregu działań dostosowanych do jego sytuacji osobistej, życiowej  oraz warunków na rynku pracy. Doradcy wspólnie z beneficjentami  analizują  jego predyspozycje do wykonywania określonego zawodu, uczą poszukiwać pracy, pomagają konstruować CV i list motywacyjny (bądź inne dokumenty aplikacyjne), przygotowują uczestnika do rozmowy kwalifikacyjnej i podjęcia pracy.

 

W okresie pandemii, ze względu na szczególne ograniczenia w funkcjonowaniu urzędów, sądów oraz innych placówek doradztwo prawne było szczególnie istotne i potrzebne. Skupiało się na pomocy w kontakcie telefonicznym i mailowym z urzędami, sądami, pracodawcami. Prawnicy – doradcy śledzili na bieżąco zmieniające się przepisy oraz rozporządzenia,  poszukiwali rozwiązań i wsparcia dla beneficjentów, wyszukując przysługujące osobom z niepełnosprawnością nowe ulgi i uprawnienia, pomagali w wypełnianiu wniosków do organizacji wspierających, omawiali i przybliżali nowe przepisy  i rozporządzenia, uwrażliwiali beneficjentów oraz ich rodziny na ich przestrzeganie. Wspierali także beneficjentów w okresie przebywania na kwarantannie i w izolacji z powodu infekcji koronawirusa. Często reprezentowali, za zgodą i w obecności beneficjentów, ich interesy w rozmowach telefonicznych z urzędami i instytucjami publicznymi, w administracją, sądem lub instytucjami zajmującymi się wydawaniem orzeczeń. Odpowiadali za przygotowanie pism, wypełnianie formularzy, kompletowanie niezbędnej dokumentacji, czy składanie wniosków.

 

Do najczęstszych i najbardziej poważnych problemów osób niepełnosprawnych, które zgłosiły się do programu CIWON, należały zadłużenia finansowe, przemoc w rodzinie oraz brak środków na zaspakajanie podstawowych potrzeb życiowych, nieracjonalne gospodarowanie zasobami finansowymi. W tym zakresie niezbędna była współpraca prawników z pozostałym personelem merytorycznym: ekonomistami, doradcami finansowymi. Inne dotyczyły przemocy domowej oraz znęcania się, zarówno w otoczeniu domowym jak poza domem – w środowisku rówieśniczym. Wsparcie w tych sytuacjach sprowadzało się do odpowiedniego rozpoznania sytuacji oraz bezpośredniej interwencji i pomocy rodzinie. W związku z nowymi potrzebami beneficjentów doradcy CIWON podejmowali także współpracę z kuratorami sądowymi, konsultując planowane działania i decyzje, związaną w niektórych przypadkach ze sprawowaniem przez nich opieki nad ich małoletnimi dziećmi.

 

Wsparcie psychologiczne nie tylko uzupełnia ale i wzmacnia pozostałe formy rehabilitacji. Co ważne jest ono dopasowane do indywidualnych potrzeb każdej osoby. Podczas konsultacji w celach diagnostycznych psycholog zbiera od uczestnika wywiad o faktach z życia, sytuacji rodzinnej, doświadczeniach edukacyjnych, zawodowych, sposobów budowania relacji, postrzeganiu problemów, zasobów i potrzeb. Problemy najczęściej zgłaszane przez osoby korzystają ze wsparcia obejmowały: osłabioną zdolność do samokontroli emocjonalnej, deficyty w zakresie komunikacji oraz rozumienia sytuacji społecznych, a także trudności w relacjach interpersonalnych.

 

Indywidualna praca psychologów skupia się na pomocy w sytuacjach kryzysu, w tym choroby, śmierci bliskich osób lub pogorszenia się zdrowia beneficjenta, poradnictwie, wzmocnienia, wskazówek czy psychoedukacji w sytuacji podejmowania decyzji, rozpoczynania nowej aktywności, psychoterapii mającej na celu wzmacnianie poczucie odpowiedzialności uczestnika za samego siebie, za swoje sprawy i otoczenie. Sprzyja to wychodzeniu z bierności i bezradności, jednocześnie akcentując autonomiczność i wpływ uczestnika na swoje życie. Ważnym elementem spotkań z psychologiem było w ostatnim czasie także wzmocnienie poczucia bezpieczeństwa beneficjentów ich rodzin zachwianego poprzez zagrożenia cywilizacyjne jakim był wybuch wojny w Ukrainie. Wśród trudności zgłaszanych przez uczestników oprócz kryzysów psychicznych, znalazły się także problemy z uzależnieniami, zarówno od substancji psychoaktywnych jak i uzależnienia behawioralne.  

 

Rzecznik Osób z Niepełnosprawnościami udziela pomocy i wsparcia w realizacji spraw życiowych w kontakcie z instytucjami zajmującymi się wydawaniem orzeczeń o niepełnosprawności, w tym w przygotowywaniu pism, wypełnianiu formularzy, kompletowaniu niezbędnej dokumentacji, składaniu wniosków, podań itp., asysta podczas wezwań na komisje.  W ramach Centrum Wsparcia, rzecznik wspiera w formalnościach związanych ze sprawami rodzinnymi, administracyjnymi, sądowymi oraz bankowymi.  Beneficjentom, ze względu na ich ograniczone zdolności poznawcze, często zdarza się podejmować nieracjonalne decyzje co do podejmowania zobowiązań i podpisywaniu umów z różnymi podmiotami.  Znacząca część uczestników ma trudności w sprawnym czytaniu i  pisaniu, a co za tym idzie, z poprawnym wypełnianiem druków urzędowych, więc pomoc w tym zakresie polegała na przygotowaniu i/lub towarzyszeniu im w trakcie realizacji spraw urzędowych w takim zakresie, który jest niezbędny do efektywnego załatwienia sprawy i nie umniejszający zaufania beneficjenta do własnych kompetencji.   

 

Więcej informacji na temat KSON na:
https://kson.pl/

 

 

– W tym szczególnym dniu inicjujemy kampanię informacyjną „Żyj Pełnią. Tu i Teraz”, na rzecz poprawy życia Osób Chorych i Niepełnosprawnych w przestrzeni zawodowej. Często niepełnosprawność spowodowana jest chorobą onkologiczną, cukrzycą, chorobami wieńcowymi czy innymi schorzeniami, które sprawiają że tworzą się wokół nas bariery, wykluczenia z którymi jako organizacja działająca od wielu lat w przestrzeni publicznej chcemy walczyć. – podkreśla Stanisław Schubert, prezes Karkonoskiego Sejmiku Osób Niepełnosprawnych.

W Polsce żyje ponad 4 mln osób niepełnosprawnych, które niejednokrotnie oczekują większej życzliwości i normalnego traktowania w codziennych kontaktach, pracy zawodowej czy opiece zdrowotnej. Częstym problemem tej grupy jest bowiem samotność, wyalienowanie i poczucie zagubienia. Dlatego tak ważne jest wsparcie w budowaniu poczucia przydatności i użyteczności społecznej oraz własnej wartości.

Organizacje pozarządowe działające na rzecz pacjentów i osób niepełnosprawnych są w znacznej mierze lustrem ich potrzeb oraz jednym z kluczowych głosów w dyskusji na temat kształtowania systemu opieki zdrowotnej. Dlatego do grona Partnerów kampanii „Żyj Pełnią. Ti i Teraz” zaproszono stowarzyszenia i fundacje, które na co dzień dbają o dobro i podmiotowość pacjenta w systemie ochrony zdrowia.

– Razem możemy więcej. Wspólnie chcemy stworzyć możliwości, aby zadbać o pacjentów i niepełnosprawnych w całym procesie dochodzenia do zdrowia, nie tylko fizycznego a także w sferze psychicznej i integracji społecznej. – dodaje Stanisław Schubert.

Inicjatywa „Żyj Pełnią. Tu i Teraz” stawia sobie za cel prowadzenia wspólnego dialogu na rzecz poprawy sytuacji Osób Chorych i Niepełnosprawnych w Polsce.

– Niepełnosprawność dotyka także pacjentów onkologicznych, często w wyniku operacji ratujących życie dochodzi do wycięcia organów i węzłów chłonnych, pojawiają się obrzęki limfatyczne, np. przypadku chirurgicznego usunięcia piersi chorych na raka piersi, które wymagają rehabilitacji ruchowej i spersonalizowanej terapii do końca życia. Często skutki przebytej terapii pojawiają się nawet kilka lat po zakończeniu leczenia onkologicznego w postaci dolegliwości, które są następstwem choroby nowotworowej, o czym tak często się zapomina. Na pewno warto nadal przełamywać tabu związane z niepełnosprawnością i poprawiać dostęp do kompleksowej opieki – zaznacza Anna Nowakowska, prezes Stowarzyszenia Na Rzecz Walki z Chorobami Nowotworowymi Sanitas, które jest partnerem kampanii „Żyj Pełnią. Tu i Teraz”.

Wśród najważniejszych potrzeb, osoby niepełnosprawne lub ich opiekunowie wskazują najczęściej: pomoc asystenta lub pielęgniarki w codziennych czynnościach, dostosowanie mieszkania do indywidualnych potrzeb danej osoby niepełnosprawnej, zaopatrzenie w sprzęt ortopedyczny lub optyczny oraz różnego rodzaju urządzenia dnia codziennego pomagające niwelować ograniczenia związane z niepełnosprawnością, likwidacja barier architektonicznych w przestrzeni publicznej oraz dostęp do rehabilitacji[1].

– Niepełnosprawność dotyka także dzieci chorujące na nowotwory, choć często nie jest widoczna gołym okiem, przez co bywa bagatelizowana. Brakuje długofalowych rozwiązań dedykowanych dzieciom po chorobie nowotworowej, które wspierałyby ich zdrowienie i rehabilitację, zwłaszcza w po wejściu w dorosłe życie. Niewątpliwie trzeba zwrócić uwagę decydentów na ten problem, który wymaga systemowego zaadresowania. – dodaje Natalia Voytsel z Fundacji „Gdy Liczy Się Czas”.

– W pełni popieramy działania, które zmierzają do poprawy jakości życia pacjentów i osób niepełnosprawnych w naszym kraju. Jesteśmy przekonani, że dzięki szerokiemu partnerstwu będziemy w stanie zwrócić uwagę na potrzeby osób z różnymi rodzajami niepełnosprawności oraz promować przyjazne tej grupie rozwiązania zarówno w lokalnym środowisku jak i systemie zabezpieczenia społecznego i opieki zdrowotnej. – mówi Szymon Chrostowski, prezes Fundacji Wygrajmy Zdrowie, partnera kampanii.

***

Karkonoski Sejmik Osób Niepełnosprawnych (KSON), skupia 12 inwalidzkich organizacji pozarządowych, 38 członków wspierających, w tym zakłady pracy chronionej, działając na rzecz wielu tysięcy członków, a także niezrzeszonych osób niepełnosprawnych, stając się w ten sposób reprezentantem znacznej części środowiska. Główne zadania KSON obejmują rehabilitację społeczną i zawodową osób niepełnosprawnych, a także kompleksowe rozwiązywanie problemów tych osób poprzez podjęcie szeregu działań – przy współpracy z jednostkami samorządu terytorialnego.

 

„Żyj Pełnią. Tu i Teraz” to kampania skupiająca się na edukacji, podnoszeniu kwalifikacji i wzmacnianiu naszych podopiecznych w drodze do zdobycia i poszerzenia kwalifikacji zawodowych. Poprzez wspólne spotkania edukacyjne i warsztatowe a co za tym idzie wsparcie w pozyskaniu doświadczenia zawodowego i pracy chcemy pokazywać, że jesteśmy częścią społeczeństwa, że żyjemy pełnią. Tu i teraz!

 

– W tym szczególnym dniu inicjujemy kampanię informacyjną „Żyj Pełnią. Tu i Teraz”, na rzecz poprawy życia Osób Chorych i Niepełnosprawnych w przestrzeni zawodowej. Często niepełnosprawność spowodowana jest chorobą onkologiczną, cukrzycą, chorobami wieńcowymi czy innymi schorzeniami, które sprawiają że tworzą się wokół nas bariery, wykluczenia z którymi jako organizacja działająca od wielu lat w przestrzeni publicznej chcemy walczyć. – podkreśla Stanisław Schubert, prezes Karkonoskiego Sejmiku Osób Niepełnosprawnych.

W Polsce żyje ponad 4 mln osób niepełnosprawnych, które niejednokrotnie oczekują większej życzliwości i normalnego traktowania w codziennych kontaktach, pracy zawodowej czy opiece zdrowotnej. Częstym problemem tej grupy jest bowiem samotność, wyalienowanie i poczucie zagubienia. Dlatego tak ważne jest wsparcie w budowaniu poczucia przydatności i użyteczności społecznej oraz własnej wartości.

Organizacje pozarządowe działające na rzecz pacjentów i osób niepełnosprawnych są w znacznej mierze lustrem ich potrzeb oraz jednym z kluczowych głosów w dyskusji na temat kształtowania systemu opieki zdrowotnej. Dlatego do grona Partnerów kampanii „Żyj Pełnią. Ti i Teraz” zaproszono stowarzyszenia i fundacje, które na co dzień dbają o dobro i podmiotowość pacjenta w systemie ochrony zdrowia.

– Razem możemy więcej. Wspólnie chcemy stworzyć możliwości, aby zadbać o pacjentów i niepełnosprawnych w całym procesie dochodzenia do zdrowia, nie tylko fizycznego a także w sferze psychicznej i integracji społecznej. – dodaje Stanisław Schubert.

Inicjatywa „Żyj Pełnią. Tu i Teraz” stawia sobie za cel prowadzenia wspólnego dialogu na rzecz poprawy sytuacji Osób Chorych i Niepełnosprawnych w Polsce.

– Niepełnosprawność dotyka także pacjentów onkologicznych, często w wyniku operacji ratujących życie dochodzi do wycięcia organów i węzłów chłonnych, pojawiają się obrzęki limfatyczne, np. przypadku chirurgicznego usunięcia piersi chorych na raka piersi, które wymagają rehabilitacji ruchowej i spersonalizowanej terapii do końca życia. Często skutki przebytej terapii pojawiają się nawet kilka lat po zakończeniu leczenia onkologicznego w postaci dolegliwości, które są następstwem choroby nowotworowej, o czym tak często się zapomina. Na pewno warto nadal przełamywać tabu związane z niepełnosprawnością i poprawiać dostęp do kompleksowej opieki – zaznacza Anna Nowakowska, prezes Stowarzyszenia Na Rzecz Walki z Chorobami Nowotworowymi Sanitas, które jest partnerem kampanii „Żyj Pełnią. Tu i Teraz”.

Wśród najważniejszych potrzeb, osoby niepełnosprawne lub ich opiekunowie wskazują najczęściej: pomoc asystenta lub pielęgniarki w codziennych czynnościach, dostosowanie mieszkania do indywidualnych potrzeb danej osoby niepełnosprawnej, zaopatrzenie w sprzęt ortopedyczny lub optyczny oraz różnego rodzaju urządzenia dnia codziennego pomagające niwelować ograniczenia związane z niepełnosprawnością, likwidacja barier architektonicznych w przestrzeni publicznej oraz dostęp do rehabilitacji[1].

– Niepełnosprawność dotyka także dzieci chorujące na nowotwory, choć często nie jest widoczna gołym okiem, przez co bywa bagatelizowana. Brakuje długofalowych rozwiązań dedykowanych dzieciom po chorobie nowotworowej, które wspierałyby ich zdrowienie i rehabilitację, zwłaszcza w po wejściu w dorosłe życie. Niewątpliwie trzeba zwrócić uwagę decydentów na ten problem, który wymaga systemowego zaadresowania. – dodaje Natalia Voytsel z Fundacji „Gdy Liczy Się Czas”.

– W pełni popieramy działania, które zmierzają do poprawy jakości życia pacjentów i osób niepełnosprawnych w naszym kraju. Jesteśmy przekonani, że dzięki szerokiemu partnerstwu będziemy w stanie zwrócić uwagę na potrzeby osób z różnymi rodzajami niepełnosprawności oraz promować przyjazne tej grupie rozwiązania zarówno w lokalnym środowisku jak i systemie zabezpieczenia społecznego i opieki zdrowotnej. – mówi Szymon Chrostowski, prezes Fundacji Wygrajmy Zdrowie, partnera kampanii.

***

Karkonoski Sejmik Osób Niepełnosprawnych (KSON), skupia 12 inwalidzkich organizacji pozarządowych, 38 członków wspierających, w tym zakłady pracy chronionej, działając na rzecz wielu tysięcy członków, a także niezrzeszonych osób niepełnosprawnych, stając się w ten sposób reprezentantem znacznej części środowiska. Główne zadania KSON obejmują rehabilitację społeczną i zawodową osób niepełnosprawnych, a także kompleksowe rozwiązywanie problemów tych osób poprzez podjęcie szeregu działań – przy współpracy z jednostkami samorządu terytorialnego.

 

„Żyj Pełnią. Tu i Teraz” to kampania skupiająca się na edukacji, podnoszeniu kwalifikacji i wzmacnianiu naszych podopiecznych w drodze do zdobycia i poszerzenia kwalifikacji zawodowych. Poprzez wspólne spotkania edukacyjne i warsztatowe a co za tym idzie wsparcie w pozyskaniu doświadczenia zawodowego i pracy chcemy pokazywać, że jesteśmy częścią społeczeństwa, że żyjemy pełnią. Tu i teraz!