Raport Banków Żywności alarmuje: mimo poprawy w statystykach głód dzieci nie zniknął, ale zmienił postać – na trudniejszą do wykrycia i zwalczania. Chodzi o problem niedożywienia jakościowego, który wynika ze spożywania żywności niepełnowartościowej, przetworzonej, z dużą zawartością cukru czy soli. Istotne jest to, że dotyczy on także rodzin, które nie żyją w ubóstwie, i mocno wpływa na różne aspekty rozwoju dzieci.

– Skala głodu w Polsce na pewno się zmniejszyła w kontekście zmian społecznych i ekonomicznych naszego kraju, natomiast ten głód, który diagnozujemy i który potwierdzają specjaliści, jest jeszcze trudniejszy, bo jest ukryty. Nie mówimy już tylko o niedożywieniu ilościowym, ale również jakościowym. Dzieci teoretycznie otrzymują odpowiednią liczbę kalorii, natomiast żywność, jaką spożywają, jest niepełnowartościowa, wysokoprzetworzona, zawiera dużo cukru, soli, tłuszczów trans. To wszystko powoduje, że dziecko nie może się prawidłowo rozwijać tak pod kątem fizycznym, jak i umysłowym – wskazuje w rozmowie z agencją Newseria Beata Ciepła, prezeska Federacji Polskich Banków Żywności.

Z danych GUS na koniec 2024 roku, na które powołuje się raport Banków Żywności „Ukryty głód dzieci”, wynika, że w Polsce w skrajnym ubóstwie żyje ok. 5,4 proc. społeczeństwa w wieku 0–17 lat. Obejmuje to ok. 364 tys. najmłodszych. W 2005 roku odsetek ten wynosił ok. 29 proc., a w 2014 roku – ponad 10 proc., widać więc, że transfery socjalne znacząco zmniejszyły skalę zjawiska. Jednak statystycznie w każdej klasie nadal jest przynajmniej jedno dziecko zagrożone ryzykiem głodu.

– Musimy mieć świadomość, i na to też wskazuje nasz raport, że niedożywione są nie tylko dzieci z rodzin ubogich. Ubóstwo jest pierwszym i podstawowym problemem, który może powodować nieprawidłowe odżywianie i brak pełnowartościowych posiłków. Druga rzecz, która jest niezwykle istotna i która nie dotyczy wyłącznie rodzin w niedostatku, to brak kompetencji żywieniowych. Rodzice czy opiekunowie nie nadzorują właściwego odżywiania dzieci, stąd też gotowe posiłki i żywność wysokoprzetworzona, która nie dostarcza składników odżywczych, jakich dziecko w okresie dużego wzrostu i rozwoju potrzebuje – mówi Beata Ciepła.

Potwierdzają to także wyniki badania ankietowego przeprowadzonego na potrzeby raportu wśród ponad 950 dzieci z 10 szkół podstawowych w pięciu województwach. Ponad 36 proc. badanych wskazuje, że najczęściej zabiera do szkoły „coś słodkiego”, np. baton czy drożdżówkę, a 7,4 proc. – „coś słonego”, np. chipsy. 14 proc. sięga po takie przekąski co najmniej dwa razy w tygodniu. Częściej niż wodę mają w szkole słodzone napoje, a czasem sięgają także po energetyki.

Eksperci wskazują, że w najgorszej sytuacji są dzieci, u których występują obie przyczyny niedożywienia jednocześnie – i ubóstwo, i niskie kompetencje żywieniowe opiekunów. Obecność żywności wysokoprzetworzonej, np. słonych przekąsek czy fast foodów, w diecie dzieci to często efekt tego, że jest ona tania – bo masowo produkowana, łatwo dostępna i „zapycha”, szybko zaspokajając uczucie głodu.

– Głód i niedożywienie dzieci mają przede wszystkim konsekwencje fizyczne. Brak podstawowych minerałów i składników odżywczych powoduje wolniejszy rozwój dziecka, problemy z kondycją fizyczną, omdlenia na WF-ie. I to jest pierwszy objaw niedożywienia – wymienia prezeska Federacji Polskich Banków Żywności.

Dzieci niedożywione często mają niedobory witamin C, D oraz z grupy B, co osłabia strukturę szkliwa i zwiększa podatność na próchnicę. Stąd liczne ubytki w ich zębach mlecznych i stałych. Niedożywienie w okresie dzieciństwa skutkuje zaburzeniami rozwoju i dojrzewania narządów oraz układów, co może zwiększać ryzyko wystąpienia nadciśnienia, zaburzeń lipidowych czy cukrzycy typu 2. Niedożywieniu może też towarzyszyć otyłość, która jest efektem spożywania w nadmiarze niezdrowych produktów, dużej ilości cukru, a małej ilości białka czy błonnika. Eksperci przytaczają dane WHO z lat 2022–2024 wskazujące, że Polska znajduje się w pierwszej dziesiątce państw Unii Europejskiej z najwyższym odsetkiem nadwagi i otyłości wśród ośmiolatków.

– Niezwykle ważne są także konsekwencje psychiczne, kwestia psychorozwoju dziecka i jego koncentracji. Dziecko, które nie myśli o nauce podczas lekcji, tylko zastanawia się, ile jeszcze pozostało czasu do otwarcia stołówki, aby mogło pójść na obiad, niestety nie może się skoncentrować na lekcji. Przez to uczy się gorzej i te konsekwencje odczuwalne będą przez kolejne lata – mówi Beata Ciepła.

Autorzy raportu przytaczają dane z badań prowadzonych na Mauritiusie, które wykazały, że dzieci, które jako trzylatki były niedożywione, jeszcze osiem lat później osiągały niższe wyniki w różnego rodzaju testach i czytaniu. Istotnie częściej były też agresywne, nadpobudliwe i wykazywały objawy zaburzeń zachowania.

– To nie jest może zjawisko w dużej skali, ale zdarzały się sytuacje, że dzieci posuwają się do kradzieży, aby pozyskać żywność czy dla siebie, czy swojego młodszego rodzeństwa – mówi ekspertka.

Niepewność związana z jedzeniem jest źródłem stresu i obniżonej samooceny. Lęk przed wykluczeniem z grupy rówieśniczej uruchamia mechanizmy obronne: ukrywanie swojej sytuacji, wycofanie lub agresję. To ma z kolei wpływ na relacje rówieśnicze. Dzieci, które doświadczały głodu z powodu niedostatku, w ankiecie często przywołują słowo „wstyd” – nie chcą się przyznawać do trudnej sytuacji w domu, izolują się więc od grupy, nie spędzają z rówieśnikami czasu po szkole.

– Ten wstyd wydaje mi się niezwykle ważnym i trudnym problemem, stąd też refleksja, abyśmy byli bardziej empatyczni. Czasami dotyka on nie tylko dzieci, ale również ich rodziców. Korzystanie z możliwych form wsparcia, po pierwsze, wymaga wykonania różnych czynności administracyjnych, których te osoby się obawiają, a po drugie, powoduje, że niektóre osoby wstydzą się pokazać swojego mieszkania, zaprosić pracownika socjalnego na wywiad środowiskowy. To są rzeczy, które blokują wsparcie. Myślę, że niewiele trzeba, aby to zmienić i aby osoby potrzebujące mogły skorzystać z takich form pomocy – wskazuje prezeska Federacji Polskich Banków Żywności..

Jak podkreśla, w Polsce istnieje rozbudowany, publiczno-społeczny system pomocy żywnościowej, jednak pozostaje on niewystarczający. Potrzebne jest m.in. wsparcie, które poza przekazaniem żywności uwzględni także budowanie kompetencji żywieniowych w rodzinach i zdrowych nawyków, bez stygmatyzacji.

– Obiady w szkołach często są dla dzieci z rodzin najuboższych jedynym ciepłym posiłkiem w ciągu dnia. Tymczasem, jeśli spojrzymy na kalendarz, okazuje się, że blisko połowa dni w roku jest wolna od zajęć, bo są wakacje, ferie, weekendy. W tych dniach dzieci nie mają możliwości zjedzenia tego posiłku – mówi Beata Ciepła. – Oczywiście są organizacje i instytucje, które zapewniają wyżywienie na przykład w świetlicach socjoterapeutycznych, ale w małych miejscowościach, środowiskach wiejskich tego typu wsparcia nie ma. Są gminy, w których nie są realizowane programy pomocy żywnościowej, bo nie ma organizacji pomocowych, a samorząd nie chce się w to włączyć. Tymczasem ta pomoc może tam docierać i w jakiejś mierze pomóc rozwiązać ten problem.

Banki Żywności apelują, by pomoc żywnościową zwiększać, ale organizować ją dyskretnie, by dzieci i dorośli mogli bez wstydu i stygmatyzacji zabezpieczyć swoje podstawowe potrzeby.

– Niezwykle ważne są współpraca i dobre, mądre rozwiązania na szczeblu administracji publicznej, wsparcia polityk społecznych. W naszym kraju to wsparcie jest duże. Istnieją różne programy pomocowe, posiłki w szkole, dofinansowanie obiadów, owoce i warzywa w szkole czy program Fundusze Europejskie na Pomoc Żywnościową, który realizują również Banki Żywności, gdzie zabezpieczamy żywność dla osób potrzebujących, w tym rodzin z dziećmi na terenie całego kraju. Natomiast często te programy się ze sobą nie widzą albo są luki, które należałoby uzupełnić. To jest trudna praca, trudne wyzwanie i my nie jesteśmy w stanie dać jednoznacznego rozwiązania, co zrobić. Raportem chcemy zachęcić wszystkich do współpracy i współdziałania, aby wyeliminować zjawisko niedożywienia i głodu dzieci – mówi prezeska Federacji Polskich Banków Żywności.

Źródło: Newseria

– Rola żywienia klinicznego czy też leczenia żywieniowego jest ogromna. Bez odpowiedniego żywienia medycznego nie ma tak naprawdę pozostałego leczenia. W większości chorób, które występują u pacjentów, musi być wsparcie żywieniowe różnego rodzaju. Możemy mieć fortyfikację diety, wspomaganie przez tak zwane suplementy diety, oral nutrition support, czyli ONS. Wspieramy też pacjentów, którzy nie mogą doustnie otrzymywać pokarmów, żywieniem dojelitowym, a jeżeli to jest niemożliwe bądź niewystarczające, to albo tacy pacjenci są wspierani dodatkowo żywieniem pozajelitowym jako uzupełniającym żywieniem, bądź też totalnie przez żywienie pozajelitowe – mówi agencji Newseria Tomasz Szwarc z Organizacji Rozwoju Leczenia Żywieniowego.

Z danych przytaczanych przez EconMed Europe w raporcie przygotowanym dla Nutricia Polska wynika, że ponad 30 proc. pacjentów w Polsce jest niedożywionych już podczas przyjęcia do szpitala, a u dalszych 20–30 proc. stan ten się pogłębia podczas hospitalizacji. Powszechnym problemem jest niedożywienie pacjentów onkologicznych. Wskaźnik niedożywienia jest u nich ponad dwukrotnie wyższy niż u osób z chorobami niezłośliwymi. Co więcej, 80 proc. pacjentów hospitalizowanych nie otrzymuje zalecanego leczenia żywieniowego.

Raport „Nieprawidłowy stan odżywienia po zakończeniu leczenia szpitalnego – ocena konsekwencji zdrowotnych” przytacza także dane podawane podczas III Kongresu Wyzwań Zdrowotnych w 2018 roku, zgodnie z którymi w przypadku pacjentów niedożywionych średni czas hospitalizacji w Polsce wydłuża się o sześć–siedem dni. Częściej występują u nich powikłania, w tym zakażenia, niewydolność oddechowa czy krążeniowa, a nawet nagłe zatrzymanie krążenia. Z kolei śmiertelność zwiększa się ok. 2,5-krotnie.

– Opieka żywieniowa jest dostępna przede wszystkim w aspekcie szpitalnym. Jest refundowana zarówno w aspekcie żywienia dojelitowego, jak i pozajelitowego, nie jest wspierana część związana z suplementacją ONS, natomiast pozostała część jest. Również w domu, w opiece długoterminowej, jeżeli pacjenci są pod opieką poradni i leczenia żywieniowego, żywienie dojelitowe i pozajelitowe jest refundowane przez płatnika – podkreśla Tomasz Szwarc.

Są też jednostki chorobowe, w których leczenie żywieniowe jest uznanym standardem medycznym i jest refundowane jako jedna z opcji terapeutycznych. W Polsce pacjenci pediatryczni z chorobą Leśniowskiego-Crohna mogą przyjmować kompletną dietę zawierającą transformujący czynnik wzrostu beta (TGF-β) w celu wywołania u nich remisji choroby. Odpowiednie odżywienie pacjenta ma jednak kolosalne znaczenie w rokowaniu większości chorób, m.in. takich, w których mamy do czynienia z procesem gojenia lub zwalczaniem zapalenia.

– Żywienie medyczne wspiera wiele aspektów i ma ogromny wpływ na skrócenie hospitalizacji czy też zmniejszenie ilości stosowania antybiotyków. Przede wszystkim zmniejsza koszty funkcjonowania szpitali – w momencie, kiedy to żywienie jest w odpowiednim czasie rozpoczęte – podkreśla ekspert.

Z badania opublikowanego w American Health & Drug Benefits wynika, że wdrożenie suplementacji ONS u pacjentów przekłada się na rzeczywiste korzyści, nie tylko zdrowotne, ale i ekonomiczne. Sprawdzono to na grupie ponad 1,5 tys. osób z grup ryzyka, u których wdrożono takie postępowanie. W 30-dniowym okresie obserwacji stwierdzono znaczną redukcję w wykorzystaniu zasobów opieki zdrowotnej, takich jak przyjęcia na oddziale ratunkowym, rehospitalizacje czy wizyty ambulatoryjne, co przełożyło się na oszczędności na poziomie 2,4 mln dol. u 1546 pacjentów stosujących ONS, czyli średnio 1558 dol. na pacjenta. Oszczędności przeliczane na 1000 pacjentów zwiększają się do 2,8 mln dol. w 60. dniu obserwacji oraz zmniejszają się do 1,5 mln dol. w 90. dniu obserwacji. Mimo że wartość leczenia żywieniowego znalazła poparcie nie tylko w obserwacji klinicznej, ale i w wymiernych danych ekonomicznych, to dużą świadomość jego roli w procesie terapeutycznym wykazuje tylko część medyków.

– Są lekarskie specjalizacje, takie jak chirurdzy, anestezjolodzy, którzy mają bardzo dużą wiedzę. Wsparcia na pewno wymaga część oddziałów niezabiegowych. Żywienie jest tematem znanym, ale nie tak, jak byśmy sobie tego życzyli. Wiele aspektów jeszcze jest do zrobienia i na pewno w zakresie edukacji lekarzy, szczególnie lekarzy internistów, jest ogromne pole do zagospodarowania, do przekazania tej wiedzy, bo leczenie żywieniowe ma szalenie istotny wpływ na dalsze procesy leczenia, zarówno u pacjentów internistycznych, jak i u pacjentów onkologicznych – dodaje Tomasz Szwarc.

Zdaniem eksperta żywienie medyczne powinno być lepiej reprezentowanym tematem w programach studiów na kierunkach lekarskich. Potrzebne jest także wprowadzenie opieki dietetycznej jako dobrze wycenionego produktu rozliczeniowego w koszyku świadczeń gwarantowanych. Dziś taka opieka jest realizowana w ramach opieki pacjenckiej w poradniach żywieniowych. Ekspert podkreśla, że w szpitalach brakuje też kadr, zwłaszcza dietetyków klinicznych, którzy mogliby odciążyć lekarzy i zająć się pacjentami, szczególnie w aspekcie stosowania ONS czy też w zlecaniu i doborze diet dojelitowych.

źródło: newseria

Opiekunowie osób chorych są dla nich ogromnym wsparciem mentalnym, a jednocześnie pomocą w codziennych czynnościach. W przeprowadzonym na zlecenie Danone międzynarodowym badaniu „Opiekunowie i odżywienie”[1] jednym z kluczowych zadań wskazywanych przez opiekunów osób chorych jest ich żywienie – przygotowywanie posiłków, karmienie oraz upewnianie się, że posiłek jest zjedzony. Obchodzony w listopadzie Tydzień Świadomości o Niedożywieniu to dobra okazja, by przyjrzeć się kwestii żywienia w chorobie, które ma kluczowe znaczenie w procesie leczenia oraz rekonwalescencji.

Kwestia żywienia osób zmagających się z chorobą – a w konsekwencji kwestia ich prawidłowego stanu odżywienia – często jest dla opiekunów w badanych krajach wyzwaniem w związku z trudnościami, jakie napotykają przy codziennym podawaniu posiłków swoim bliskim. Wśród najczęściej wskazywanych trudności w żywieniu jest zmniejszony apetyt lub wręcz jego brak (zaobserwowane przez 73% opiekunów osób chorych oraz 78% opiekunów osób z chorobą nowotworową). W Polsce opiekunowie, częściej niż w innych krajach objętych badaniem, wskazywali także na zapominanie przez podopiecznego o jedzeniu (51% vs 44%). Ponadto, osoby chorujące często mierzą się z mdłościami (49% osoby chore, 56% osoby z chorobą nowotworową) oraz zaburzeniami smaku, przez które posiłki smakują dziwnie lub są go pozbawione (48% oraz 53%).

– Dane naukowe pokazują, że  odpowiedni stan odżywienia pacjentów wpływa pozytywnie na przebieg procesu leczenia. Z uwagi na różnorodne wyzwania, z jakimi w kwestii żywienia mierzą się pacjenci w różnych stanach chorobowych, wsparciem może być specjalistyczne żywienie medyczne. Specjalne preparaty doustne o małej objętości dostarczają niezbędne składniki odżywcze i energię, przez co odżywiają organizm i mogą przyczyniać się do poprawy lub utrzymania stanu odżywienia organizmu, a dzięki temu wspierają procesy leczenia – mówi Artur Ludwiczak, prezes zarządu Nutricia Polska.

Według przeprowadzonego badania, w Polsce już 43% opiekunów osób chorych, oraz 44% opiekunów osób zmagających się z chorobą nowotworową, deklaruje spożywanie przez swoich podopiecznych żywności medycznej. To więcej niż w całej badanej próbie, gdzie sięganie po tego typu produkty zadeklarowało 39% opiekunów osób chorych. Może to oznaczać, że świadomość na temat żywienia w chorobie jest w Polsce wyższa – zarówno wśród lekarzy, który zalecają spożycie żywności medycznej, jak i pacjentów czy ich opiekunów. Cieszy również fakt, że w Polsce odsetek pacjentów sięgających po żywność specjalnego przeznaczenia medycznego rośnie. W badaniu przeprowadzonym w ubiegłym roku zaledwie 32% pacjentów onkologicznych w Polsce deklarowało korzystanie z tego typu produktów[2]. Nadal jest to jednak wynik wymagający poprawy, gdyż według danych nawet 85% pacjentów onkologicznych zmaga się z niedożywieniem.

Uwagę zwraca także moment, w którym żywność medyczna zostaje wdrożona. W Polsce – podobnie jak w innych krajach – pacjenci zmagający się z chorobą nowotworową sięgają po nią przede wszystkim w czasie procesu leczenia (83%), rzadziej zaś w czasie rekonwalescencji (17%) czy w czasie diagnostyki (27%). Tymczasem odpowiednie odżywianie organizmu także po zakończonym leczeniu może mieć znaczny wpływ na tempo powrotu do sił czy zdrowia. Ponadto, jak najwcześniejsze wdrożenie żywienia medycznego – nawet już w momencie diagnozy – może być najbardziej efektywne w kontekście leczenia i dalszej rekonwalescencji.

Aż 77% opiekunów osób zmagających się z chorobą nowotworową zauważa u podopiecznych utratę masy ciała, zaś 86% obserwuje również utratę masy mięśniowej czy osłabienie mięśni. Co ciekawe, badanie pokazuje, że w Polsce opiekunowie znacznie bardziej przejmują się wspomnianymi objawami niż ich koledzy z innych krajów – są one źródłem znacznego niepokoju[3] dla 70% osób opiekujących się bliskimi zmagającymi się z chorobą nowotworową, podczas gdy średnia dla wszystkich krajów to 57%. Obawy o utratę masy ciała nie są przesadzone, gdyż zjawisko to nie powinno być w chorobie uznawane za „normę” i lekceważone!

– Niedożywienie może mieć wielopoziomowe konsekwencje i wpływać na obniżenie jakości życia pacjentów. Badania potwierdzają, że pacjenci, którzy stracili więcej niż 10% masy ciała skarżą się m.in. na problemy ze snem, smutek, depresję, a także na problemy społeczne, takie jak rezygnacja z hobby czy spotkań ze znajomymi. To z pewnością nie sprzyja szybkiemu powrotowi do zdrowia – komentuje Artur Ludwiczak.

Posiadając 120-letnie doświadczenie we wprowadzaniu rozwiązań w zakresie żywienia specjalistycznego w oparciu o doniesienia naukowe, Nutricia Polska wspiera potrzeby żywieniowe konsumentów na różnym etapie życia, w tym osób chorych. Oferując żywność specjalnego przeznaczenia medycznego do podaży doustnej, żywienie dojelitowe, sprzęt do podaży żywienia dojelitowego oraz usługę żywienia dojelitowego w warunkach domowych, a także prowadząc liczne działania edukacyjne w tym zakresie, spółki Nutricia[4] od lat wpływają na poprawę stanu odżywienia pacjentów. Potwierdzeniem jest przyznanie im (a także pozostałym spółkom z grupy DANONE) międzynarodowego cerytikatu B Corp, który jest zewnętrznym potwierdzeniem zaangażowania firmy w zrównoważony rozwój oraz wykorzystywania biznesu jako narzędzia do wdrażania pozytywnych zmian społecznych i środowiskowych. 

– W procesie certyfikacji zostaliśmy wyróżnieni i nagrodzeni dodatkowymi punktami za wyjątkowy model biznesowy w zakresie takiego prowadzenia biznesu, które maksymalizuje pozytywny wpływ na zdrowie i dobrostan pacjentów oraz konsumentów. B Corp dla Nutricia oznacza, że jesteśmy pierwszym w Polsce producentem żywności specjalnego przeznaczenia medycznego, produktów dla niemowląt i dzieci, takowy certyfikat posiadającym – dodaje Artur Ludwiczak. 

Zrównoważony rozwój w każdym wymiarze działalności przyświeca całej grupie spółek DANONE, której Nutricia Polska jest częścią. Takie działanie wynika bezpośrednio ze strategii DANONE „Droga Pozytywnego Wpływu”, wspólnej wizji „One Planet. One Health”, a także łączącej spółki misji niesienia zdrowia poprzez żywność tak wielu ludziom, jak to możliwe.

 

 

 

Światowy Dzień Walki z Rakiem ma na celu edukowanie i podnoszenie świadomości ludzi na temat choroby nowotworowej. Jak wynika z badań, w tym również z badania „Rola żywienia w leczeniu raka”1, jednym z problemów, z którym zmagają się pacjenci onkologiczni jest niedożywienie. – Problemy z odżywianiem dotyczą znacznej większości chorych (64%) i wymagają niezwłocznych działań. Wyniki badań pokazują, że oprócz dolegliwości fizycznych, niedożywienie generuje także niepokojące problemy psychiczno-społeczne, np. poczucie smutku, rezygnacja ze spotkań z ludźmi czy z dotychczasowego hobby – wskazuje Artur Ludwiczak, prezes zarządu Nutricia Polska. Jak wynika z badania Ipsos Cancer Study1 przeprowadzonego na zlecenie Nutricia, wskaźnik osób, które uważają, że rola odżywiania w trakcie choroby i w okresie rekonwalescencji jest ważna, prezentuje się optymistycznie – wynosi 83%, a dla Polski 93%1. Jednak tylko 1 na 3 badanych w Europie wie, czym jest żywność specjalnego przeznaczenia medycznego (inaczej żywność medyczna). W Polsce jeszcze mniej – 1 na 4 osoby1. – Świadomość w zakresie istotności odżywiania w chorobie okazuje się być wysoka, natomiast nie przekłada się jednoznacznie na codzienne postępowanie. Właśnie dlatego Nutricia niezmiennie podejmuje się inicjatyw mających na celu dbanie o odpowiednie odżywienie pacjentów. Pomóc w tym może żywność specjalnego przeznaczenia medycznego, natomiast musimy pamiętać, że ostateczna decyzja o wprowadzeniu jej do diety pacjenta należy do lekarza – dodaje Ludwiczak.

Konsekwencje niedożywienia

Kwestia stanu odżywienia pacjentów, w tym chorych onkologicznie, jest poruszana i analizowana od lat. Badania z 2015 r. wykazały, że objawy niedożywienia lub wyniszczenia organizmu występowały u 30-85% pacjentów cierpiących na raka, a w 5-20% przypadków wyniszczenie było bezpośrednią przyczyną zgonu. W 2023 r. 64% przebadanych przez Ipsos Europejczyków, w tym 71% Polaków przyznało, że w trakcie choroby miewa problemy związane z jedzeniem i odżywianiem, co w konsekwencji może skutkować pogorszeniem stanu odżywienia. Może ono przyczynić się m.in. do częstszego występowania powikłań, zwiększenia ryzyka wystąpienia zakażeń i odleżyn, obniżenia jakości życia, zmniejszenia tolerancji stosowanej terapii, co może prowadzić do jej wydłużenia lub przerwania, wydłużenia czasu rehabilitacji, a także częstotliwości hospitalizacji i dłuższego pobytu w szpitalu. Jednym z objawów niedożywienia jest często utrata masy ciała. Według badania Ipsos, w Europie doświadcza jej 61% pacjentów onkologicznych, z czego więcej niż połowa (57%) traci na wadze ponad 10% masy swojego ciała. W Polsce jest takich osób najwięcej – 75%, przy czym 64% traci więcej niż 10% swojej dotychczasowej masy ciała.

Z chorobą nowotworową wiąże się wiele trudności, które się na siebie nakładają i wpływają na codzienne życie. Problemy dotyczące zdrowia psychicznego, aktywności fizycznej, udziału w życiu społecznym czy odżywiania, dotykają ciepiących na choroby onkologiczne Polaków częściej niż mieszkańców innych przebadanych krajów Europy.

Najwięcej uczestników badania Ipsos chorowało lub choruje na raka piersi, skóry oraz prostaty7. Jak wynika ze statystyk, rak piersi jest najczęstszy wśród pacjentek onkologicznych zarówno w UE, jak i w Polsce, a rak prostaty wśród Europejczyków oraz Polaków, przy czym w przypadku tych drugich, równie częsty jest rak płuca. Świadomość o znaczeniu żywienia w chorobie i styczność z żywnością medyczną nie są jednak wprost proporcjonalne do dużej liczby chorych. Alarmujący jest fakt, że 19% cierpiących na raka prostaty uważa, że rola żywienia w ich leczeniu nie jest zbyt ważna (najwięcej w porównaniu do chorujących na inne typy nowotworów) oraz że 15% chorujących na raka skóry sądzi, że nie jest ona ważna w ogóle (najwięcej w porównaniu do chorujących na inne typy nowotworów).

Jak pokazują badania, odpowiednie odżywienie organizmu pozytywnie wpływa na proces leczenia nowotworu i rekonwalescencji7. Szansą na podniesienie jakości żywienia pacjentów niedożywionych lub zagrożonych niedożywieniem jest żywność specjalnego przeznaczenia medycznego oferowana przez Nutricię, w tym żywność do podaży doustnej oraz dojelitowej. Firma zapewnia pacjentom również sprzęt do podaży żywienia dojelitowego oraz usługę żywienia dojelitowego w warunkach domowych, a także prowadzi liczne działania edukacyjne w tym zakresie. – Chcemy wykorzystywać swoją pozycję lidera wśród producentów żywności medycznej w Polsce do ciągłego edukowania pacjentów, ich opiekunów i całego społeczeństwa o tym, jak ważną rolę odgrywa żywienie w trakcie leczenia. Robimy to m.in. poprzez kampanie edukacyjne, jak np. „Żywienie medyczne – Twoje posiłki w walce z chorobą” realizowaną przez Fundację Nutricia. Chcemy też jak najlepiej odpowiadać na potrzeby pacjentów, dlatego stale monitorujemy sytuację osób chorych, np. przeprowadzając badania, aby jak najlepiej poznać ich potrzeby – podkreśla Artur Ludwiczak. Zważywszy na fakt, że w Polsce najczęstszym źródłem pozyskiwania informacji o żywieniu, a także o żywności medycznej są samodzielne poszukiwania (odpowiednio 49% i 41%), działania edukacyjne i informacyjne na ten temat są cały czas potrzebne. W badaniu Ipsos Cancer Studies znaczna większość pacjentów, którym lekarz zalecił spożywanie produktów do żywienia medycznego deklaruje, że odczuwa ich pozytywne działanie, takie jak: wsparcie podczas leczenia – 85%, odzyskanie energii – 83%, zmniejszenie obaw dotyczących jedzenia– 77% (wśród ankietowanych Polaków wartości we wszystkich tych trzech kategoriach przekraczają 90%). Mimo to, po żywność medyczną sięga zaledwie 32% respondentów z Polski.

Dzięki wartej 230 mln zł inwestycji, znane dotąd z produktów dla niemowląt i małych dzieci zakłady produkcyjne Nutricia w Opolu, rozpoczną działalność w zupełnie nowym obszarze produktów do żywienia dojelitowego, które były dotychczas importowane. Tym samym firma rozszerzy swoją rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa żywnościowego kraju oraz polskich pacjentów. Będzie także jedyną firmą na rynku żywienia dojelitowego, której produkty powstają lokalnie w Polsce. Są one przeznaczone dla pacjentów, którzy nie są w stanie przyjmować pokarmów drogą doustną, przez co nie są w stanie pokryć zapotrzebowania swojego organizmu na składniki odżywcze. Korzystają z nich m.in. pacjenci onkologiczni z nowotworami zlokalizowanymi w obrębie głowy i szyi lub górnego odcinka przewodu pokarmowego.

Nutricia służy ludziom najlepszą opieką żywieniową w najwrażliwszych momentach ich życia. Firma jest liderem w sprzedaży produktów dla niemowląt i małych dzieci oraz żywności medycznej dla osób wymagających specjalnej diety. Od ponad 120 lat tworzy wartościowe produkty, dopasowane do potrzeb konsumentów na różnych etapach życia i dostosowane do zróżnicowanych potrzeb żywieniowych. W ofercie firmy znajdują się m.in. produkty dla niemowląt i małych dzieci (mleka modyfikowane marki Bebiko 2, Bebilon 2, żywność uzupełniająca marki BoboVita), a także żywność specjalnego przeznaczenia medycznego do podaży doustnej (m.in. Nutridrink, Nutridrink Protein, Nutridrink Protein Omega 3, Nutridrink Skin Repair), jak również do podaży przez zgłębnik (m.in. preparaty linii Nutrini i Nutrison). Receptury wszystkich produktów oparte są na najnowszych osiągnięciach naukowych oraz szerokiej wiedzy na temat składników odżywczych i ich roli w organizmie. Nutricia Polska powstała w 1993 roku z połączenia polskiej firmy i zagranicznego inwestora. Dziś firma w warszawskiej siedzibie oraz w dwóch fabrykach w kraju – w Opolu oraz w Krotoszynie – zatrudnia ponad 1100 pracowników.

Fundacja Nutricia, od 1996 roku konsekwentnie edukuje w obszarze żywienia niemowląt i małych dzieci oraz pacjentów ze specjalnymi potrzebami żywieniowymi, a także wspiera działalność badawczo-naukową środowiska medycznego.

Nutricia jest częścią grupy spółek DANONE. DANONE to światowy lider na rynku żywności, któremu we wszystkich działaniach przyświeca dbanie o zdrowie. W Polsce DANONE działa w 3 obszarach istotnych dla prawidłowego żywienia: produkty mleczne oraz pochodzenia roślinnego (Danone), woda i napoje (Żywiec Zdrój), żywienie specjalistyczne, obejmujące żywność dla niemowląt i małych dzieci oraz żywność specjalnego przeznaczenia medycznego (Nutricia). Wszystkie spółki DANONE łączy podwójne zobowiązanie na rzecz zrównoważonego rozwoju gospodarczego i społecznego oraz misja niesienia zdrowia poprzez żywność tak wielu ludziom, jak to możliwe. Poprzez oferowane produkty oraz realizowane projekty i programy – w myśl wspólnej wizji One Planet. One Health – spółki DANONE zachęcają do podejmowania właściwych wyborów żywieniowych na co dzień, a także przyczyniają się do zdrowia kolejnych pokoleń i lepszego stanu naszej planety. W 8 lokalizacjach w kraju zatrudnienie znajduje ponad 3 000 osób, rozwijających się zawodowo w bezpiecznym i przyjaznym środowisku pracy. Poznaj grupę spółek DANONE, odwiedzając nową stronę internetową www.danone.pl.

Badanie przeprowadzone przez agencję badawczą Ipsos w sierpniu 2023 r. wśród pacjentów onkologicznych w 7 europejskich krajach pokazuje, że 74% z nich doświadcza problemów z odżywianiem (np. zmęczenie, brak apetytu, suchość w ustach, wymioty) skorelowanych z procesem choroby i leczenia 2 , w Polsce odsetek ten wynosi 87% 3 . Niedożywienie związane z chorobą jest jednym z największych wyzwań dla zdrowia publicznego na całym świecie, a obchodzony w listopadzie Tydzień Świadomości o Niedożywieniu ma na celu podkreślenie znaczenia odpowiedniego odżywienia w procesie leczenia. – Specjalistyczne żywienie medyczne dostarcza składniki odżywcze i energię, przez co przyczynia się do poprawy lub utrzymania stanu odżywienia organizmu i dzięki temu wspiera procesy leczenia farmakologicznego. Produkty do żywienia medycznego, w zależności od rodzaju, mogą stanowić wyłączne źródło pożywienia lub służyć do częściowego uzupełnienia diety pacjentów w różnych stanach chorobowych, schorzeniach czy zaburzeniach. Jak wskazują dane naukowe, proces leczenia może mieć zupełnie inny przebieg, jeśli pacjent jest prawidłowo odżywiony – mówi Artur Ludwiczak, prezes Zarządu Nutricia Polska. Tymczasem 71% pacjentów w Polsce przyznaje, że doświadczyło także problemów związanych z jedzeniem i odżywianiem. 56% z nich nie smakowały już ulubione potrawy, 40% nie wiedziało, jak wspierać organizm w walce z chorobą i odpowiednio się odżywiać, zaś 42% nie odczuwało radości, którą wcześniej dawało im wspólne spożywanie posiłków z rodziną.

Jednym ze skutków nieprawidłowego odżywienia podczas choroby, a także procesu rekonwalescencji, jest utrata masy ciała. 61% pacjentów cierpiących na nowotwór w Europie doświadczyło utraty masy ciała, u ponad połowy (57%) z nich spadła ona o ponad 10% 5 . – Utrata masy ciała to również jeden z aspektów, o które martwią się nie tylko pacjenci, lecz także ich najbliżsi. Wpływa na ich kondycję fizyczną i psychiczną. A to jeszcze nie wszystkie skutki – podkreśla Artur Ludwiczak. 32% pacjentów przyznaje bowiem, że nieplanowane, związane z chorobą zmniejszenie masy ciała wpłynęło negatywnie na proces leczenia – u 6% proces ten został wstrzymany, zaś u 15% opóźniony. W Polsce problem ten wydaje się być jeszcze bardziej palący, bowiem aż 75% pacjentów przyznaje, że straciło na wadze podczas choroby. U 64% z nich było to ponad 10% masy ciała.

Tymczasem niedożywienie może miećwielopoziomowe konsekwencje i wpływać na obniżenie jakości życia pacjentów. Potwierdzają to także wyniki właśnie opublikowanych badań. W porównaniu do średniej europejskiej, pacjenci, którzy stracili więcej niż 10% masy ciała częściej skarżą się na problemy mentalne, tj. bezsenność lub nadmierna senność, smutek, depresja, poczucie bezsensu (84% w porównaniu do 73% ogółem), społeczne, tj. rezygnacja z hobby czy spotkań ze znajomymi (73% w porównaniu do 57% ogółem) oraz z aktywnością fizyczną (73% w porównaniu do 50% ogółem). 83% z nich w porównaniu do 58% ogółem doświadczyło codziennych problemów związanych z jedzeniem, tj. utrata apetytu na ulubione potrawy, brak wiedzy, jak wspierać proces leczenia codzienną dietą, brak radości ze wspólnych posiłków z rodziną, zaś 77% z nich deklaruje także, że doświadczyło problemów związanych z odżywieniem i jedzeniem w ogóle 8 .

Specjalistyczne żywienie medyczne szansą na efektywną rekonwalescencję

Tymczasem utrata masy ciała nie jest czymś „normalnym”, a zapobiegając jej, można również zminimalizować konsekwencje pogorszonego stanu odżywienia. Działania mające na celu poprawę stanu odżywienia pacjentów podejmuje Nutricia, oferując żywność specjalnego przeznaczenia medycznego (dalej tzw. żywność medyczną) do podaży doustnej, dojelitowe, sprzęt do podaży żywienia dojelitowego oraz usługę żywienia dojelitowego w warunkach domowych, a także prowadząc liczne działania edukacyjne w tym zakresie. – Od lat monitorujemy i poprawiamy sytuację osób chorych, budując świadomość ogromnej roli specjalistycznego żywienia medycznego. Trzeba jednak pamiętać, że konkretne potrzeby żywieniowe zdiagnozowanych pacjentów, w chorobie i podczas rekonwalescencji, zależą od wielu czynników i w wielu przypadkach zastosowanie znajduje zalecona przez lekarza żywność medyczna – mówi Artur Ludwiczak, prezes zarządu Nutricia Polska.

Potwierdzają to informacje przekazane przez pacjentów. Wśród wszystkich pacjentów w Europie, którzy stosowali rekomendowaną przez lekarza żywność medyczną, aż 85% uważa, że wspierała ich ona w procesie leczenia, a 83% deklarowało, że pozwoliła odzyskać energię. Natomiast w Polsce 97% pacjentów, którzy przyjmowali podczas choroby produkty do żywienia medycznego uważa, że przyczyniły się one do wsparcia procesu leczenia 9 . W obliczu tych danych martwić może jednak fakt, że tylko 32% pacjentów onkologicznych w Polsce skorzystało z tego typu produktów.

Nadzieję na przyszłość daje jednak wysoka świadomość roli żywienia w procesie leczenia nowotworów – 83% pacjentów w Europie i 93% pacjentów w Polsce wskazuje, że jest ono „ważne”. 59% respondentów z Europy, a 57% z Polski uważa, że właściwe odżywianie jest kluczowe już podczas diagnozowania pacjenta, jeszcze przed rozpoczęciem procesu jego leczenia 10 . Odpowiednie odżywienie pacjentów to zaś nie tylko szansa na wsparcie ich w procesie leczenia oraz rekonwalescencji, ale także jeden ze sposobów usprawnienia systemu ochrony zdrowia.

Źródło informacji: Gtupa DANONE

Nestlé Health Science (NHSc) oferuje produkty specjalnego przeznaczenia medycznego umożliwiające żywienie osób mających zwiększone zapotrzebowanie na składniki żywieniowe z powodu choroby i wspiera ich w powrocie do zdrowia. Dotyczy to zarówno pacjentów w sile wieku, jak i seniorów, zmagających się np. z chorobami onkologicznymi czy neurologicznymi. Poprzez odżywianie doustne i produkty z tej kategorii (Infasource, Resource czy Impact Oral), a także odżywianie dojelitowe (produkty: Isosource, Peptamen, Novasource, Impact Enteral), niedobory żywieniowe zostają uzupełnione o potrzebne składniki.

Kolejną, dynamicznie rozwijającą się specjalizacją NHSc są suplementy diety, do których należy marka Vital Proteins, oferująca kolagen o najwyższej dziennej porcji. Do tej grupy Nestlé Health Science dołączyła właśnie marka Solgar, posiadająca w swoim portfolio wysokiej jakości suplementy diety. Marka powstała w 1947 roku, a dziś jest obecna w ponad 50 krajach świata. W ofercie Solgar znajdują się między innymi witaminy, składniki mineralne i suplementy ze składnikami roślinnymi – wszystkie tworzone w oparciu o badania naukowe, unikalne składniki i ściśle kontrolowane procesy produkcyjne.

Pozycja marki Solgar jest wynikiem ponad 70 lat zaangażowania w jakość, zdrowie i dobre samopoczucie. Solgar, jako nowa marka w portfolio Nestlé Health Science, doskonale wpisuje się w misję naszej firmy. Są to suplementy diety produkowane w małych partiach i wykorzystujące tylko najlepsze surowce, co jest jednym z założeń długoterminowej strategii zrównoważonego rozwoju Nestlé – podkreśla Monika Posadas, Dyrektorka Nestlé Health Science w Polsce.

Celem utworzonego w 2011 roku Nestlé Health Science jest rozwijanie obszaru żywienia medycznego oraz współpraca z dostawcami usług medycznych na rzecz wsparcia osób potrzebujących specjalistycznego żywienia w okresie choroby i rekonwalescencji. Do tej grupy należą zarówno najmłodsi, dorośli, jak i seniorzy, cierpiący np. z powodu nieprawidłowego wchłaniania wybranych składników odżywczych lub braku możliwości dostarczania odpowiedniej ilości składników odżywczych w ramach codziennej diety. Inwestycje w innowacyjne rozwiązania i stosowanie najnowszych rozwiązań naukowych pozwalają firmie NHSc rozwijać rynek produktów przeznaczonych do wsparcia żywieniowego, o potwierdzonej skuteczności klinicznej. Przyczyniają się one do powrotu do zdrowia pacjentów oraz wpływają na jakość życia chorych i ich opiekunów. Dzięki globalnemu zasięgowi i sieci ekspertów Nestlé Health Science dostosowuje swoją ofertę do potrzeb i preferencji konsumentów na całym świecie.

Więcej informacji jest dostępnych na stronie https://www.nestlehealthscience.pl/.

O Nestlé

Nestlé w Polsce jest wiodącą firmą w obszarze żywienia z portfolio blisko 1600 produktów i prawie 70 marek. W 2023 roku firma świętuje 30-lecie swojej obecności w Polsce, gdzie jest pracodawcą dla 5500 osób zatrudnionych w lokalizacjach. W ciągu ostatnich 30 lat Nestlé stało się ważnym podmiotem zaangażowanym w rozwój i innowacyjność polskiej gospodarki oraz zaufanym partnerem dla lokalnych społeczności. Firma nieustannie się zmienia, kładąc nacisk na nową ofertę produktową, innowacje i zrównoważony rozwój. Z szacunkiem rozwija znane i lubiane polskie marki, takie jak Winiary, Bobo Frut i Nałęczowianka. Polskim konsumentem daje dostęp do uznanych międzynarodowych marek, jak: Gerber, Garden Gourmet, Nescafé, Nespresso, Perrier czy Pellegrino. W ostatnich latach firma znacząco powiększyła swoje portfolio o marki suplementów diety, m.in.: Vital Proteins, co odzwierciedla kierunek jej rozwoju.

Nestlé Polska to firma oparta na wiedzy, troszcząca się o swoich pracowników, którzy mają wpływ i mogą wspólnie zmieniać przyszłość. Swoim pracownikom daje różnorodne możliwości rozwoju kariery w Polsce, jak i zagranicą w ramach jednej organizacji. Nestlé wyzwala moc jedzenia, by podnosić jakość życia każdego z nas oraz przyszłych pokoleń.

Źródło: Agencja informacji SEC NEWGATE CEE

Większość osób, które trafiają do Poradni Żywieniowej to pacjenci pierwszorazowi, którzy są do niej kierowani przez zespoły specjalistów zajmujących się leczeniem nowotworów głowy i szyi, przewodu pokarmowego oraz nowotworów krwi. W przypadku takich pacjentów istnieje największe ryzyko niedożywienia. Rzadziej dotyczy ono pacjentów np. z rakiem piersi czy tarczycy, choć i oni wymagają czasem zmiany dotychczasowego sposobu żywienia.

Nowotwory, zaliczane do chorób cywilizacyjnych, każdego roku odpowiadają za około 25 proc. wszystkich zgonów w Polsce w ciągu roku — w tym ponurym zestawieniu wyprzedzają je jedynie choroby układu krążenia. Na świecie rak powoduje śmierć 41 mln osób rocznie, również plasując się tuż za problemami sercowo-naczyniowymi. Opracowanie standardów i strategii walki z tą „epidemią XXI wieku” była przedmiotem debaty pt. „Choroby cywilizacyjne — wyzwania organizacyjne i terapeutyczne w onkologii”, zorganizowanej przez „Puls Medycyny” w Centrum Prasowym PAP. 

Maciej Miłkowski, wiceminister zdrowia, powiedział, że jego resort koncentruje się obecnie na rozwoju diagnostyki genetycznej. 

Kontynuując ten wątek, dr Katarzyna Pogoda z Narodowego Instytutu Onkologii im. M. Skłodowskiej-Curie – Państwowego Instytutu Badawczego w Warszawie, opowiedziała o znaczeniu badań molekularnych BRCA 1 i BRCA 2 w profilaktyce i leczeniu raka piersi. 

Anna Kupiecka, założycielka i prezeska Fundacji „Onkocafe – Razem Lepiej”, wyjaśniała, jak ważna dla pacjentów jest pełna informacja na temat wszystkich możliwych badań, uzyskana na jak najwcześniejszym etapie. 

Prof. Maciej Krzakowski, konsultant krajowy w dziedzinie onkologii klinicznej, wśród wyzwań stojących przed polską onkologią wymienił m.in. potrzebę większej kompleksowości postępowania, zwiększającej dostęp do wszystkich możliwych metod leczenia. 

Jak przypomniała dr Anna Dańska-Bidzińska ze Szpitala Klinicznego im. ks. Anny Mazowieckiej w Warszawie, w ciągu ostatnich 20 lat podwoiła się w Polsce liczba zachorowań i zgonów w grupie kobiet powyżej 65. roku życia związanych z rakiem trzonu macicy. 

Ekspertka dodała, że zalecenia Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników dokładnie określiły ścieżkę prowadzenia kobiet chorych na raka trzonu macicy.

Z kolei prof. Andrzej Deptała, kierownik Kliniki Onkologii i Hematologii Centralnego Szpitala Klinicznego MSWiA w Warszawie, opowiedział o leczeniu raka jelita grubego. Na tę chorobę zapada w Polsce rocznie ponad 18 tys. osób. 

Dr Agnieszka Kolasińska-Ćwikła z Kliniki Onkologii i Radioterapii COI w Warszawie, przypomniała, że chociaż rak tarczycy nie jest najczęściej występującym nowotworem (dziewiątym na świecie, jeśli chodzi o zachorowania), to dziś dotyka on pacjentów czterokrotnie częściej niż w latach dziewięćdziesiątych.

Poważnym wyzwaniem w leczeniu pacjentów onkologicznych jest niedożywienie, stanowiące główną przyczynę zgonu co piątego pacjenta onkologicznego. 

Prof. Matras dodał, że całe środowisko związane z leczeniem żywieniowym postuluje stworzenie nowego stanowiska specjalisty: dietetyka klinicznego, który pracowałby w każdym szpitalu, zajmując się zarówno rozpoznawaniem niedożywienia, jak i kierowaniem pacjenta na odpowiednią ścieżkę. 

Nowotwory, zaliczane do chorób cywilizacyjnych, każdego roku odpowiadają za około 25 proc. wszystkich zgonów w Polsce w ciągu roku — w tym ponurym zestawieniu wyprzedzają je jedynie choroby układu krążenia. Na świecie rak powoduje śmierć 41 mln osób rocznie, również plasując się tuż za problemami sercowo-naczyniowymi. Opracowanie standardów i strategii walki z tą „epidemią XXI wieku” była przedmiotem debaty pt. „Choroby cywilizacyjne — wyzwania organizacyjne i terapeutyczne w onkologii”, zorganizowanej przez „Puls Medycyny” w Centrum Prasowym PAP. 

Maciej Miłkowski, wiceminister zdrowia, powiedział, że jego resort koncentruje się obecnie na rozwoju diagnostyki genetycznej. 

Kontynuując ten wątek, dr Katarzyna Pogoda z Narodowego Instytutu Onkologii im. M. Skłodowskiej-Curie – Państwowego Instytutu Badawczego w Warszawie, opowiedziała o znaczeniu badań molekularnych BRCA 1 i BRCA 2 w profilaktyce i leczeniu raka piersi. 

Anna Kupiecka, założycielka i prezeska Fundacji „Onkocafe – Razem Lepiej”, wyjaśniała, jak ważna dla pacjentów jest pełna informacja na temat wszystkich możliwych badań, uzyskana na jak najwcześniejszym etapie. 

Prof. Maciej Krzakowski, konsultant krajowy w dziedzinie onkologii klinicznej, wśród wyzwań stojących przed polską onkologią wymienił m.in. potrzebę większej kompleksowości postępowania, zwiększającej dostęp do wszystkich możliwych metod leczenia. 

Jak przypomniała dr Anna Dańska-Bidzińska ze Szpitala Klinicznego im. ks. Anny Mazowieckiej w Warszawie, w ciągu ostatnich 20 lat podwoiła się w Polsce liczba zachorowań i zgonów w grupie kobiet powyżej 65. roku życia związanych z rakiem trzonu macicy. 

Ekspertka dodała, że zalecenia Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników dokładnie określiły ścieżkę prowadzenia kobiet chorych na raka trzonu macicy.

Z kolei prof. Andrzej Deptała, kierownik Kliniki Onkologii i Hematologii Centralnego Szpitala Klinicznego MSWiA w Warszawie, opowiedział o leczeniu raka jelita grubego. Na tę chorobę zapada w Polsce rocznie ponad 18 tys. osób. 

Dr Agnieszka Kolasińska-Ćwikła z Kliniki Onkologii i Radioterapii COI w Warszawie, przypomniała, że chociaż rak tarczycy nie jest najczęściej występującym nowotworem (dziewiątym na świecie, jeśli chodzi o zachorowania), to dziś dotyka on pacjentów czterokrotnie częściej niż w latach dziewięćdziesiątych.

Poważnym wyzwaniem w leczeniu pacjentów onkologicznych jest niedożywienie, stanowiące główną przyczynę zgonu co piątego pacjenta onkologicznego. 

Prof. Matras dodał, że całe środowisko związane z leczeniem żywieniowym postuluje stworzenie nowego stanowiska specjalisty: dietetyka klinicznego, który pracowałby w każdym szpitalu, zajmując się zarówno rozpoznawaniem niedożywienia, jak i kierowaniem pacjenta na odpowiednią ścieżkę. 

Już na etapie profilaktyki nowotworowej istotne znaczenie ma nie tylko dbanie o zdrowy tryb życia, ale także sposób odżywiania. –  Jak wykazały duże, wieloośrodkowe badania, na nowotwory głowy i szyi częściej zapadają osoby stosujące dietę ubogą w owoce i warzywa, natomiast bogatą w czerwone mięso, szczególnie w postaci przetworzonej – wyjaśnia dr n. med. Aleksandra Kapała. – Profilaktyka nowotworów głowy i szyi to przede wszystkim dbanie o zdrowy styl życia, a więc zerwanie z nałogiem palenia tytoniu, nadużywania alkoholu. Ważne jest także stosowanie diety bogatej w antyoksydanty, a więc w owoce i warzywa.

Leczenie nowotworów głowy i szyi wymaga długotrwałej i agresywnej terapii. Już na etapie przygotowania warto pamiętać, że chorzy onkologicznie często nie są w stanie dostarczyć swojemu organizmowi odpowiedniej ilości niezbędnych składników odżywczych, co wynika m.in. z problemów z przełykaniem, stanu zapalnego i szeroko pojętego stresu. W efekcie, pacjenci zagrożeni są niedożywieniem, które skutkuje obniżeniem odporności, zwiększeniem ryzyka zakażeń, wydłużeniem lub nawet przerwaniem leczenia.

– Ryzyko niedożywienia występuje właściwie w każdym typie nowotworu, przy czym największe jest ono u chorych z nowotworami górnego odcinka przewodu pokarmowego (przełyk, żołądek, trzustka) oraz u chorych z nowotworami narządów głowy i szyi. U tych pacjentów ryzyko niedożywienia wynosi od 60-90%, co w praktyce oznacza, że jeśli chory nie jest niedożywiony na etapie diagnozy choroby, to pewnością będzie w kolejnych miesiącach terapii i/lub rozwoju nowotworu. Zagrożeni są również chorzy na raka płuca, jelita grubego, nowotwory narządów rodnych czy układu krwiotwórczego – tłumaczy dr n. med. Aleksandra Kapała, kierownik Kliniki Diagnostyki Onkologicznej, Kardioonkologii i Medycyny Paliatywnej w Narodowym Instytucie Onkologii – Państwowym Instytucie Badawczym w Warszawie.

Dlatego zwłaszcza u pacjentów z nowotworami głowy i szyi ważne jest zadbanie o odpowiednie odżywianie.  Na co należy zwrócić uwagę? Przede wszystkim na dostarczenie wszystkich niezbędnych składników odżywczych, w tym m.in.:

• białka – podstawowego budulca w organizmie człowieka,
• witaminy D – ważnej dla prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego,
• kwasów tłuszczowych omega-3.

Kwasy tłuszczowe omega-3 działają przeciwzapalnie, mogą  zmniejszać nasilenie kacheksji nowotworowej (wyniszczenia), poprawiać apetyt i przyczyniać się do stabilizacji lub wzrostu masy ciała. Mają także znaczenie dla procesu leczenia, gdyż nasilony stan zapalny w organizmie może zwiększać toksyczność zastosowanych terapii przeciwnowotworowych. Spożywanie produktów bogatych w ten składnik jest szczególnie ważne, ponieważ ludzki organizm nie jest w stanie go samodzielnie wytworzyć.

– Znaczenie kwasów tłuszczowych omega-3 znalazło odzwierciedlenie w aktualnych wytycznych Europejskiego Towarzystwa Żywienia Klinicznego i Metabolizmu (ESPEN), zgodnie z którymi zaleca się ich stosowanie w celu stabilizacji lub poprawy apetytu, spożycia pokarmów oraz regulacji masy ciała u pacjentów z zaawansowaną chorobą nowotworową poddawanych chemioterapii, u których istnieje ryzyko utraty masy ciała lub niedożywionych. Wytyczne te są oparte o rzetelne badania naukowe, w związku z czym z pewnością warto je wprowadzić w życie – mówi dr n. med. A. Kapała.

Korzyści wynikające z wyciszenia stanu zapalnego obserwowane są przy spożywaniu 1,5-2,0 g kwasów tłuszczowych omega-3 na dobę. Warto podkreślić, że mowa o konkretnie 2 kwasach: EPA (kwas eikozapentaenowy) i DHA (kwas dokozaheksaenowy), których źródłem są tłuste ryby morskie, jak np. łosoś, makrela oraz oleje roślinne (np. lniany czy rzepakowy).

 

[1] Muscaritoli M, Arends J, Bachmann P, et al. ESPEN practical guideline: Clinical Nutrition in cancer. Clin Nutr. 2021;40(5):2898-2913. doi:10.1016/j.clnu.2021.02.005

źródło: komunikat

Już na etapie profilaktyki nowotworowej istotne znaczenie ma nie tylko dbanie o zdrowy tryb życia, ale także sposób odżywiania. –  Jak wykazały duże, wieloośrodkowe badania, na nowotwory głowy i szyi częściej zapadają osoby stosujące dietę ubogą w owoce i warzywa, natomiast bogatą w czerwone mięso, szczególnie w postaci przetworzonej – wyjaśnia dr n. med. Aleksandra Kapała. – Profilaktyka nowotworów głowy i szyi to przede wszystkim dbanie o zdrowy styl życia, a więc zerwanie z nałogiem palenia tytoniu, nadużywania alkoholu. Ważne jest także stosowanie diety bogatej w antyoksydanty, a więc w owoce i warzywa.

Leczenie nowotworów głowy i szyi wymaga długotrwałej i agresywnej terapii. Już na etapie przygotowania warto pamiętać, że chorzy onkologicznie często nie są w stanie dostarczyć swojemu organizmowi odpowiedniej ilości niezbędnych składników odżywczych, co wynika m.in. z problemów z przełykaniem, stanu zapalnego i szeroko pojętego stresu. W efekcie, pacjenci zagrożeni są niedożywieniem, które skutkuje obniżeniem odporności, zwiększeniem ryzyka zakażeń, wydłużeniem lub nawet przerwaniem leczenia.

– Ryzyko niedożywienia występuje właściwie w każdym typie nowotworu, przy czym największe jest ono u chorych z nowotworami górnego odcinka przewodu pokarmowego (przełyk, żołądek, trzustka) oraz u chorych z nowotworami narządów głowy i szyi. U tych pacjentów ryzyko niedożywienia wynosi od 60-90%, co w praktyce oznacza, że jeśli chory nie jest niedożywiony na etapie diagnozy choroby, to pewnością będzie w kolejnych miesiącach terapii i/lub rozwoju nowotworu. Zagrożeni są również chorzy na raka płuca, jelita grubego, nowotwory narządów rodnych czy układu krwiotwórczego – tłumaczy dr n. med. Aleksandra Kapała, kierownik Kliniki Diagnostyki Onkologicznej, Kardioonkologii i Medycyny Paliatywnej w Narodowym Instytucie Onkologii – Państwowym Instytucie Badawczym w Warszawie.

Dlatego zwłaszcza u pacjentów z nowotworami głowy i szyi ważne jest zadbanie o odpowiednie odżywianie.  Na co należy zwrócić uwagę? Przede wszystkim na dostarczenie wszystkich niezbędnych składników odżywczych, w tym m.in.:

• białka – podstawowego budulca w organizmie człowieka,
• witaminy D – ważnej dla prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego,
• kwasów tłuszczowych omega-3.

Kwasy tłuszczowe omega-3 działają przeciwzapalnie, mogą  zmniejszać nasilenie kacheksji nowotworowej (wyniszczenia), poprawiać apetyt i przyczyniać się do stabilizacji lub wzrostu masy ciała. Mają także znaczenie dla procesu leczenia, gdyż nasilony stan zapalny w organizmie może zwiększać toksyczność zastosowanych terapii przeciwnowotworowych. Spożywanie produktów bogatych w ten składnik jest szczególnie ważne, ponieważ ludzki organizm nie jest w stanie go samodzielnie wytworzyć.

– Znaczenie kwasów tłuszczowych omega-3 znalazło odzwierciedlenie w aktualnych wytycznych Europejskiego Towarzystwa Żywienia Klinicznego i Metabolizmu (ESPEN), zgodnie z którymi zaleca się ich stosowanie w celu stabilizacji lub poprawy apetytu, spożycia pokarmów oraz regulacji masy ciała u pacjentów z zaawansowaną chorobą nowotworową poddawanych chemioterapii, u których istnieje ryzyko utraty masy ciała lub niedożywionych. Wytyczne te są oparte o rzetelne badania naukowe, w związku z czym z pewnością warto je wprowadzić w życie – mówi dr n. med. A. Kapała.

Korzyści wynikające z wyciszenia stanu zapalnego obserwowane są przy spożywaniu 1,5-2,0 g kwasów tłuszczowych omega-3 na dobę. Warto podkreślić, że mowa o konkretnie 2 kwasach: EPA (kwas eikozapentaenowy) i DHA (kwas dokozaheksaenowy), których źródłem są tłuste ryby morskie, jak np. łosoś, makrela oraz oleje roślinne (np. lniany czy rzepakowy).

 

[1] Muscaritoli M, Arends J, Bachmann P, et al. ESPEN practical guideline: Clinical Nutrition in cancer. Clin Nutr. 2021;40(5):2898-2913. doi:10.1016/j.clnu.2021.02.005

źródło: komunikat

Kwasy tłuszczowe omega 3 zaliczane są do niezbędnych, nienasyconych kwasów tłuszczowych, czyli takich, których organizm człowieka nie jest w stanie  samodzielnie wytworzyć i muszą być dostarczone wraz z dietą. Niestety, ich spożycie z dietą jest u chorych onkologicznie zazwyczaj zbyt niskie. Dlatego bardzo ważne jest, aby zadbać o ich odpowiednią ilość w jadłospisie.   

Jednymi z najlepszych źródeł kwasów omega 3 są tłuste ryby morskie oraz oleje roślinne. Ich bogatym źródłem są także orzechy, nasiona oraz siemię lniane.

Produktami obfitującymi w kwasy tłuszczowe omega 3 są:

• Ryby morskie, m.in.: łosoś, makrela, tuńczyk, śledź, halibut
• Owoce morza: małże, homary, krewetki, ostrygi
• Oleje roślinne: lniany, rzepakowy, sojowy
• Algi
• Orzechy
• Nasiona chia
• Siemię lniane

Spożywanie np. 2 porcji tłustych ryb morskich w tygodniu i 1 łyżki oleju rzepakowego każdego dnia pokrywa zapotrzebowanie zdrowej osoby dorosłej na kwasy tłuszczowe omega 3. Zapotrzebowanie pacjenta onkologicznego może być jednak znacznie większe.

3. Spożycie odpowiedniej ilości kwasów tłuszczowych omega 3 może mieć wpływ na stan odżywienia pacjenta onkologicznego

Od 30-85% pacjentów onkologicznych jest niedożywionych – ryzyko to jest szczególnie wysokie u pacjentów z nowotworami głowy i szyi, płuca, jelita grubego, żołądka oraz trzustki. Niedożywienie może wpływać na przebieg leczenia – stwarza wyższe ryzyko infekcji, powikłań pooperacyjnych, wydłużenie pobytu pacjenta w szpitalu. Uwzględnienie odpowiedniej ilości kwasów omega 3 w diecie osoby z nowotworem może wpłynąć na zmniejszenie stanu zapalnego, a tym samym przyczynić się do poprawy apetytu, zmniejszenia utraty masy ciała i masy mięśniowej oraz polepszenia stanu odżywienia pacjentów z chorobą nowotworową, niedożywionych lub u których istnieje ryzyko znacznej utraty masy ciała, np. tych poddawanych chemioterapii.

U pacjentów onkologicznych mogą wystąpić różne dolegliwości związane zarówno z obecnością nowotworu, jak i prowadzonym leczeniem: m.in. brak apetytu i niechęć do jedzenia, nudności, biegunki, zaparcia, problemy z gryzieniem czy połykaniem. Mogą one przyczyniać się do zmniejszonego spożycia różnych produktów spożywczych, w tym również tych będących źródłem kwasów tłuszczowych omega 3 i rozwoju niedożywienia. W takiej sytuacji warto zapytać lekarza o zastosowanie u pacjenta żywności medycznej zawierającej dużą ilość energii, białka, mającej w składzie także kwasy tłuszczowe omega 3 oraz witaminę D,  jak np. Nutridrink Protein Omega 3, który został stworzony z myślą pacjentach onkologicznych z niedożywieniem lub zagrożonych niedożywieniem związanym z chorobą nowotworową.

Nutridrink Protein Omega 3 to doustny preparat odżywczy przeznaczony do wsparcia żywieniowego pacjentów onkologicznych, szczególnie w przypadku nowotworów, w których ryzyko niedożywienia jest największe, m.in. głowy i szyi, płuca, jelita grubego, żołądka oraz trzustki. Nutridrink Protein Omega 3 odżywia, dzięki temu wspiera leczenie:

• zawiera największą ilość białka (18 g), energii (306 kcal), kwasów tłuszczowych Omega 3: EPA i DHA (1,8 g) oraz witaminy D (9,8 μg) w  najmniejszej butelce*.

• posiada płynną formę, łatwą do spożycia przez osoby chore,

• jest dostępny w 2 smakach: rześki smak truskawkowo-malinowy oraz rześki smak mango-brzoskwinia.

Nutridrink Protein Omega 3 to wsparcie żywieniowe stosowane jako przygotowanie do chemio- i radioterapii, w trakcie i po zakończeniu chemio- i radioterapii oraz w okresie okołooperacyjnym.

Zalecane stosowanie to 1-2 butelki dziennie przez minimum 14 dni, o ile lekarz nie zaleci inaczej. Preparat dostępny jest w aptekach i na www.posilkiwchorobie.pl

Nutridrink Protein Omega 3 to żywność specjalnego przeznaczenia medycznego. Do postępowania dietetycznego u pacjentów z chorobą nowotworową z niedożywieniem lub ryzykiem niedożywienia z nią związanym Należy ją stosować pod nadzorem lekarza.

*Spośród innych wysokobiałkowych, wysokoenergetycznych produktów do żywienia medycznego zawierających kwasy tłuszczowe omega 3 oraz witaminę D dostępnych na polskim rynku (07/2022).